Samenvatting & stappenplan burgerlijk recht II
Basis info............................................................................................................................ 5
Hoorcollege 1 in combinatie met basis dingen.................................................................5
Ontstaan van een verbintenis........................................................................................5
Kwalificatie van een overeenkomst/verbintenis.............................................................7
Alle relevante benoemde overeenkomsten uit 7 & 7A BW............................................8
Samenloop...................................................................................................................... 9
Afbreken van een onderhandeling...............................................................................10
Stappenplan wil en verklaring, art. 3:33 (jo. 3:35 BW)................................................12
Gronden voor tenietgaan van een verbintenis.............................................................13
Beperkende werking van redelijkheid en billijkheid, art. 6:248 lid 2 BW....................14
Wat is de inhoud van de overeenkomst?.....................................................................14
Wie is mijn wederpartij?............................................................................................... 15
De vorm van een overeenkomst: voorschriften art. 3:37 jo. 3:39 BW.........................16
Hoorcollege 2, 3 & 4 – Totstandkoming, totstandkomingsgebreken, uitleg...................17
Totstandkomingsgebreken........................................................................................... 17
Art. 3:40 BW; overeenkomst in strijd met dwingende wetsbepaling, goede zeden of
openbare orde.............................................................................................................. 17
De vier wilsgebreken.................................................................................................... 18
Bedrog, art. 3:44 lid 1 jo. lid 3 BW...............................................................................19
Bedreiging, art. 3:44 lid 1 jo. lid 2 BW.........................................................................20
Misbruik van omstandigheden, art. 3:44 lid 1 jo. lid 4 BW..........................................20
Vernietiging op grond van art. 3:44 BW.......................................................................21
Dwaling, art. 6:228 BW................................................................................................. 21
Rechtsgevolg van dwaling............................................................................................ 24
Teweegbrengen van dwaling kan een OD zijn.............................................................25
Samenloop wilsgebrek en onrechtmatige daad...........................................................26
Hoorcollege 5 – Vertegenwoordiging en toerekening van daden en wetenschap van
derden.............................................................................................................................. 28
Stappenplan vertegenwoordiging. BEGIN HIER............................................................28
Stappenplan vertegenwoordiging: lastgeving..............................................................29
Stappenplan vertegenwoordiging: volmacht...............................................................32
Rechtsgevolg: geen volmacht of buiten bevoegdheid van volmacht..........................33
Interne verhouding bij bevoegde vertegenwoordiging via volmacht..........................35
Toerekening van daden en wetenschap van een tussenpersoon aan de achterman..35
Hoorcollege 6................................................................................................................... 38
Nakoming (art. 6:27 – 6:51 BW)...................................................................................38
Verrekening (Art. 6:127 – 6:141 BW)...........................................................................39
1
,Hoorcollege 7 & 8 – niet-nakoming.................................................................................41
Regels niet nakoming bijzondere overeenkomsten.....................................................41
Stappenplan niet-nakoming. BEGIN HIER!!..................................................................41
A. Nakoming van de primaire verbintenis afdwingen, art. 3:296 BW..........................44
B. Algehele of gedeeltelijke opschorting van nakoming van de eigen verbintenis.....45
C. Schadevergoeding wegens tekortkoming in de nakoming van een verbintenis
(wanprestatie), art. 6:74 BW........................................................................................48
D. Algehele of gedeeltelijke ontbinding van de wederkerige overeenkomst, art. 6:265
e.v. BW.......................................................................................................................... 52
Intreden van verzuim, art. 6:82 e.v. BW......................................................................56
Wettelijke rente bij overeenkomsten, art. 6:119, 6:119a, 6:120 BW..........................57
Buitengerechtelijke incassokosten, art. 6:96 lid 2 onder c BW....................................59
Stappenplan verjaring.................................................................................................. 60
Hoorcollege 9 & 10.......................................................................................................... 64
Stappenplan toetsen van algemene voorwaarden.......................................................64
Redelijkheid en billijkheid toepassing op verschillende rechtsgebieden.....................72
Rechtsverwerking...................................................................................................... 72
Opzegging van onbenoemde duurovereenkomsten..................................................72
Onvoorziene omstandigheden, art. 6:258 BW...........................................................73
Geïmplementeerde Europese richtlijnen......................................................................73
Dienstenrichtlijn art. 6:230a – 6:230f BW.................................................................73
Richtlijn oneerlijke bedingen art. 6:231 – 6:247 BW.................................................73
Hoorcollege 11................................................................................................................. 75
Stappenplan borgtocht, art. 7:850 BW.........................................................................75
Extra regels met betrekking tot borgtocht.................................................................76
Overeenkomst van opdracht, art. 7:400 BW. De belangrijke regels...........................77
Overeenkomst aanneming van werk, art. 7:750 e.v. BW. De belangrijke regels........77
Koopovereenkomst, art. 7:1 BW. De basis ga vooral naar los stappenplan eronder. 79
Stappenplan non-conformiteit bij algemene koop, 7:1 BW (!! niet voor consument,
heeft eigen!! ) ............................................................................................................... 79
Stappenplan non-conformiteit bij consumentenkoop, art. 7:1 BW..............................84
Art. 6:230a – 6:230f BW – Informatie over dienstverrichters en hun diensten............89
Art. 6:230fa – 6:230fd BW – Toegankelijkheidsvoorschriften voor e-handelsdiensten 89
Art. 6:230g – 6:230z BW – Overeenkomsten tussen handelaar en consument...........90
Stappenplan oneerlijke handelspraktijken, art. 6:193a e.v. BW..................................91
Hoorcollege 12................................................................................................................. 94
Zaakwaarneming, art. 6:198 BW..................................................................................94
Onverschuldigde betaling, art. 6:203-6:211 BW..........................................................95
2
, Verschil en overeenkomst tussen ongerechtvaardigde verrijking en onverschuldigde
betaling:........................................................................................................................ 96
Ongerechtvaardigde verrijking, art. 6:212 BW............................................................97
Hoorcollege 13 & 14........................................................................................................ 99
Stappenplan onrechtmatige daad, art. 6:162 BW........................................................99
Hoorcollege 15 & 16...................................................................................................... 104
Belangrijk bij aansprakelijkheid!................................................................................104
Overzicht gronden voor aansprakelijk stellen & kanalisatiebepalingen....................104
Aansprakelijkheid voor kinderen, art. 6:169 BW........................................................107
Aansprakelijkheid voor hulppersoon, art. 6:76 BW....................................................108
Aansprakelijkheid voor ongeschikte hulpzaak, art. 6:77 BW.....................................108
Aansprakelijkheid voor gebrekkig opstal, art. 6:174 BW...........................................110
Aansprakelijkheid voor gebrekkige roerende zaak, art. 6:173 BW............................111
Aansprakelijkheid van bezitter voor gedragingen van dieren, art. 6:179 BW...........112
Aansprakelijkheid voor ondergeschikten, art. 6 BW..................................................112
Aansprakelijk voor niet ondergeschikte, art. 6:171 BW.............................................113
Aansprakelijkheid voor vertegenwoordigers, art. 6:172 BW......................................113
Aansprakelijkheid voor gevaarlijke stoffen, art. 6:175 BW........................................114
Hoofdelijke aansprakelijkheid bij groepsverband, art. 6:166 BW..............................114
Hoofdelijke aansprakelijkheid voor medebezitters, art. 6:180 BW............................114
Kanalisatie, art. 6:181 BW.......................................................................................... 115
Productaansprakelijkheid, art. 6:185 BW...................................................................115
hdeWerkgeversaansprakelijkheid voor schade aan werknemer, art. 7:658 & 7:611 BW
.................................................................................................................................... 120
Hoorcollege 17 & 18...................................................................................................... 123
Stappenplan schadevergoeding, art. 6:95 – 6:110 BW..............................................123
Hoorcollege 19 – derden A betrekken bij overeenkomst tussen B en C.......................135
Relativiteit van contracten.........................................................................................135
Uitzondering relativiteit bij lastgeving.......................................................................135
Contractspartijen kan zorg verschuldigd zijn tegenover derden...............................136
Inroepen van contract/exoneratie door contractspartij jegens derde (HR Ui, Securicor,
Citronas)..................................................................................................................... 137
Exoneratie + vrijwaring in overeenkomst tussen B en C:..........................................138
Hoorcollege 20 - positie van een derde bij een overeenkomst.....................................139
Er zijn verschillende figuren waarbij derde betrokken raakt bij een contractuele
verbintenis.................................................................................................................. 139
Subrogatie, art. 6:150 – 6:154 BW.............................................................................139
Schuldoverneming art. 6:155 – 6:158 BW..................................................................140
Contractsovername art. 6:159 BW.............................................................................141
3
, Kwalitatieve rechten, art. 6:251 BW...........................................................................141
Derdenbeding, art. 6:253 BW.....................................................................................141
Blokkering van de paardensprong, art. 6:257 BW.....................................................142
Buiten wettelijke vormen; Samenhangende rechtsverhoudingen/overeenkomsten. 142
Buiten wettelijke vormen; Profiteren van andermans wanprestatie..........................143
Buiten wettelijke vormen; Een contractant kan uit OD rechtsplichten jegens een
derde hebben.............................................................................................................. 143
Buiten wettelijke vormen; overeenkomsten tussen verschillende partijen kunnen zo
samenhangen dat verstoringen in het ene contract juridische gevolgen heeft voor het
andere contract.......................................................................................................... 144
4
,Basis info
Crediteur = schuldeiser
Debiteur = schuldenaar
Positief contractsbelang = de schadevergoeding die de benadeelde partij in de
financiële positie brengt alsof een overeenkomst wel correct en volledig was
nagekomen. Het dekt het mislopen van het voordeel van de overeenkomst, inclusief
gederfde winst.
Negatief contractsbelang = de schadevergoeding die de benadeelde partij in de
financiële positie brengt alsof het contract niet tot stand zou zijn gekomen , en de
benadeelde dus niet van de totstandkoming van dat contract zou zijn uitgegaan.
Nietigheid = werkt van rechtswege, kan door iedereen worden ingeroepen.
Vernietigbaarheid = werkt niet van rechtswege, kan alleen door de beschermde partij
worden ingeroepen.
Redelijkheid en billijkheid:
- Art. 6:2 BW – voor alle verbintenissen
- Art. 6:248 BW – voor overeenkomsten zoals omschreven in 6:213 BW
- Lid 1: aanvullende werking
- Lid 2: beperkende werking
B2B = bedrijf tegenover bedrijf
B2C = bedrijf tegenover consument (natuurlijk persoon niet in uitoefening van beroep
of bedrijf)
Exclusiviteit welke rechtsgrond?
- Slechts één juridische basis toegestaan.
Kanalisatie wie is aansprakelijk?
- Slechts één (of een beperkte groep) aansprakelijke personen.
Raamovereenkomst = een langdurig contract tussen een opdrachtgever en
leverancier, waarin algemene voorwaarden, prijzen en leveringsafspraken worden
vastgelegd voor herhalende, toekomstige opdrachten
Hoorcollege 1 in combinatie met basis dingen
Ontstaan van een verbintenis
1. Is er een wettelijke grondslag voor de verbintenis?
- Art. 6:1: ‘Verbintenissen kunnen slechts ontstaan, indien dit uit de wet voortvloeit’
- Iets kan voortvloeien uit de wet, zonder dat het echt met zoveel woorden bepaald
wordt in de wet HR Quin te poel
- De vijf klassieke grondslagen:
- 1. Overeenkomst (art. 6:213 BW)
o Verbintenis ontstaat door een (meerzijdige) rechtshandeling
- 2. Onrechtmatige daad (art. 6:162 BW)
- 3. Onverschuldigde betaling (art. 6:203 BW)
- 4. Ongerechtvaardigde verrijking (art. 6:212 BW)
- 5. Zaakwaarneming (art. 6:198 BW)
- voor nr. 1 is er nog meer nodig om te bepalen of er een verbintenis is, ga naar
stap 2A.
- Voor nr. 2-5 staat het vast dat er een verbintenis is, benoem stap 2B nog wel.
5
,2. Er kunnen twee soorten verbintenissen voortvloeien uit de wet, waar is hier sprake
van?
2A. Verbintenissen die ontstaan uit daarop gerichte wilsverklaring of gerechtvaardigd
vertrouwen
- 1. Noem dit: Art. 6:213 jo. 6:217 BW – een overeenkomst komt tot stand door een
aanbod en de aanvaarding daarvan.
- in feiten zoeken of er een aanbod en aanvaarding is. Kan zijn dat je dit moet
Haviltexen als het niet met zoveel woorden duidelijk is.
- 2. Er moet sprake zijn van een aanbod door A gedaan aan B.
- Aanbod is een wilsverklaring
o Art. 3:33 BW: A moet de wil hebben om een aanbod te doen, en die wil moet
zich in een verklaring geuit hebben aan B.
§ Uitleggen en beargumenteren of (aan de hand van Haviltex):
A de wil heeft om een aanbod te doen
A die wil in een verklaring heeft geopenbaard jegens B
o verklaringen kunnen in iedere vorm geschieden, art. 3:37 lid 1
BW
o de verklaring moet B wel echt bereikt hebben, art. 3:37 lid 3 1 e
zin BW
§ Heeft A geen wil, maar is er wel een verklaring jegens B? dan kan de
wilsvertrouwensleer van toepassing zijn voor B. Ga naar art. 3:35 BW.
§ is er een wil en een verklaring? A heeft een aanbod gedaan. Ga naar
stap 3.
o Art. 3:35 BW: Als A tegenover B een verklaring of gedraging heeft
geopenbaard , die B overeenkomstig de zin die B daaraan onder de gegeven
omstandigheden redelijkerwijze mocht toekennen, heeft opgevat als een
door A tot B gerichte verklaring van een bepaalde strekking, kan door A
geen beroep worden gedaan op het ontbreken van een met deze verklaring
overeenstemmende wil.
§ B wordt beschermd indien hij er gerechtvaardigd op mocht vertrouwen
dat A daadwerkelijk wilde wat hij verklaarde.
§ Heeft B het gerechtvaardigde vertrouwen op grond van art. 3:35 BW?
ja: A heeft een aanbod jegens B gedaan op grond van art. 3:35 BW.
ga naar stap 3.
nee: A heeft geen aanbod jegens B gedaan op grond van art. 3:33
BW. er is geen overeenkomst tot stand gekomen. Klaar.
- Nog extra met betrekking tot het aanbod:
o Als het aanbod B niet bereikt heeft: art. 3:37 lid 3 BW
o Het aanbod kan worden ingetrokken: art. 3:37 lid 5 BW
o Het aanbod kan worden herroepen: Herroeping is echter niet meer mogelijk
indien het aanbod onherroepelijk is of indien het al is aanvaard (art. 6:219 lid
1 BW). Dit ligt anders voor het vrijblijvende aanbod (art. 6:219 lid 2 BW).
Herroeping is dan zelfs na aanvaarding nog mogelijk.
o Het aanbod kan vervallen door tijdsverloop: art. 6:221 lid 1 BW
o Het aanbod kan vervallen door verwerping: art. 6:221 lid 2 BW
- 3. B moet het aanbod van A aanvaardt hebben.
- Aanvaarding is een wilsverklaring
o Art. 3:33 BW: B moet de wil hebben om het aanbod van A te aanvaarden, en
die wil moet zich in een verklaring geuit hebben aan A.
§ Uitleggen en beargumenteren of (aan de hand van Haviltex):
B de wil heeft om het aanbod te aanvaarden
B die wil in een verklaring heeft geopenbaard jegens A
o verklaringen kunnen in iedere vorm geschieden, art. 3:37 BW
o de verklaring moet A wel daadwerkelijk bereikt hebben (art. 3:37
lid 3 1e zin BW), tenzij:
§ Art. 6:224 jo. 3:37 lid 3 BW: er komt alsnog een overeenkomst
tot stand indien de aanvaarding A niet (tijdig) bereikt door:
- A’s handelen
6
, - Handelen van personen waarvoor A aansprakelijk is
- Omstandigheden die A treffen en rechtvaardigen dat A het
nadeel draagt.
§ Er is een wil en een verklaring: B heeft het aanbod aanvaardt. Ga naar
stap 4.
§ Heeft B geen wil, maar is er wel een verklaring jegens A? dan kan de
wilsvertrouwensleer van toepassing zijn voor A. Ga naar art. 3:35 BW.
o Art. 3:35 BW: Als B tegenover A een verklaring of gedraging heeft
geopenbaard , die A overeenkomstig de zin die A daaraan onder de gegeven
omstandigheden redelijkerwijze mocht toekennen, heeft opgevat als een
door B tot A gerichte verklaring van een bepaalde strekking, kan door B
geen beroep worden gedaan op het ontbreken van een met deze verklaring
overeenstemmende wil.
§ A wordt beschermd indien hij er gerechtvaardigd op mocht vertrouwen
dat B daadwerkelijk wilde wat hij verklaarde.
§ Heeft A het gerechtvaardigde vertrouwen op grond van art. 3:35 BW?
ja: B heeft het aanbod van A aanvaardt o.g.v. art. 3:35 BW. Ga naar
stap 4.
nee: B heeft geen aanvaarding jegens A verklaard op grond van art.
3:33 BW. er is geen overeenkomst tot stand gekomen. Klaar.
- Nog extra met betrekking tot de aanvaarding:
o Aanvaarding moet in overeenstemming zijn met het aanbod: art. 6:225 BW
o Aanvaarding dient te zijn gedaan op moment dat het aanbod nog geldig is:
art. 6:221 BW
- 4. De verbintenis ontstaat doordat A en B het hebben gewild of doordat A of B erop
mocht vertrouwen dat het door de ander is gewild, art. 3:35 BW
- ga naar stap 5.
- 5. Art. 6:227 BW – de verbintenissen die partijen op zich nemen, moeten
bepaalbaar zijn
- Moet duidelijk zijn wat er wordt bedoeld. Moet in bepaalde mate geconcretiseerd
zijn.
- zonder bepaalbaarheid is er geen binding
- Is de verbintenis bepaalbaar:
o ja: er is een overeenkomst tot stand gekomen tussen A en B
o nee: er is geen overeenkomst tot stand gekomen tussen A en B
2B. Verbintenissen die ontstaan omdat de wet het bepaalt
- 1. Bepaalt de wet dat voor de situatie in casus een verbintenis ontstaat tussen
partijen?
- Bijv.
o Onrechtmatige daad en risicoaansprakelijkheid (art. 6:162 e.v. BW)
o Art. 6:74 BW: wettelijke verbintenis tot schadevergoeding wegens
toerekenbare tekortkoming in nakoming van een verbintenis
o Zaakwaarneming (art. 6:198 BW)
o Onverschuldigde betaling (art. 6:203 BW)
o Ongerechtvaardigde verrijking (art. 6:212 BW)
- 2. Als de wet dit bepaalt is er een verbintenis tussen partijen
- Of zij dit willen is irrelevant
je kan een situatie hebben waarin beide soorten verbintenissen spelen.
Kwalificatie van een overeenkomst/verbintenis
1. Is er een overeenkomst/verbintenis? Zie schema hierboven
2. wat voor soort verbintenis is het?
- Bepaal je aan de hand van uitleg
- A. HR Huurders’/Portaal – hoe je het bepaalt:
- 1. Wat zijn de wederzijdse rechten en plichten die partijen op zich hebben
genomen?
o moet je uitleggen, HR Haviltex
7
, o Wat partijen wilde maakt niet uit
- 2.Voldoen die kenmerken aan een of meer overeenkomsten geregeld in boek 7
of7a BW?
o kwalificatie van het contract
o Bij kwalificatie niet relevant of partijen daadwerkelijk de bedoeling hadden
om die wettelijke regels toepasselijk te laten zijn
o ja – bekijk de uitzondering van 3.
o nee – ga naar D.
- 3. In uitzonderingsgevallen is de overeenkomst gezien inhoud en strekking toch
niet te beschouwen als de betreffende benoemde overeenkomst (r.o. 3.1.2)
o je mag dan zeggen dat het toch niet bijv. een huurcontract is, ondanks dat
uit 1 en 2 blijkt dat het wel een huurcontract is.
o Wanneer de uitzondering zich voordoet is niet voorspelbaar.
o Gaat de uitzondering op?
§ ja – ga naar D.
§ nee – door naar B.
- B. wordt de verbintenis in boek 7a BW genoemd?
- ja – het is een benoemd contract. Boek 7a BW is samen met boek 3 & 6 BW
van toepassing
- nee – ga door naar C.
- C. wordt de verbintenis in boek 7 BW genoemd?
- ja – het is een benoemd contract. Boek 7 BW is samen met boek 3 & 6 BW van
toepassing
- nee – ga door naar D.
- D. de overeenkomst is geen benoemd contract. Alleen boek 3 en 6 BW zijn van
toepassing.
- klaar
Alle relevante benoemde overeenkomsten uit 7 & 7A BW
!!! dit zijn niet alle benoemde overeenkomsten. Dit zijn wel alle benoemde
overeenkomst die in hoorcolleges of werkgroepen voorbij zijn gekomen.
Boek 7 BW:
Art. 7:1 BW = koopovereenkomst
Art. 7:49 BW = ruilovereenkomst
Art. 7:57 BW = consumentenkredietovereenkomst
- Is een overeenkomst waarbij een kredietgever aan een consument geld of uitstel
van betaling verleent, waarbij de consument dit later (meestal met rente)
terugbetaalt, al dan niet in verband met de aankoop van een product of dienst.
- Is geïmplementeerd via een Europese richtlijn.
Art. 7:84 BW = goederenkredietovereenkomst, waaronder koop op afbetaling en
huurkoop.
Art. 7:201 BW = huurovereenkomst
Art. 7:400 BW = overeenkomst tot opdracht
- Algemeen: Is een overeenkomst waarbij iemand tegen betaling niet-stoffelijke
werkzaamheden voor een ander verricht, zonder dat er sprake is van een
arbeidsovereenkomst.
- zie species hieronder, art. 7:414 en 7:446 BW
Art. 7:414 BW = overeenkomst tot opdracht; lastgeving
- Is de overeenkomst van opdracht waarbij de ene partij, de lasthebber, zich
jegens de andere partij, de lastgever, verbindt voor rekening van de lastgever
een of meer rechtshandelingen te verrichten.
8
,Art. 7:446 BW = overeenkomst tot opdracht; geneeskundige
behandelingsovereenkomst
- Art. 6:453 BW eist goed hulpverlener schap van de arts.
Art. 7:600 BW = bewaarnemingsovereenkomst
Art. 7:610 BW = arbeidsovereenkomst
Art. 7:750 BW = overeenkomst tot aanneming van werk
- Is een overeenkomst waarbij iemand tegen betaling van geld en werk van stoffelijke
aard tot stand brengt en oplevert voor een ander, zonder dat er sprake is van een
arbeidsovereenkomst.
- Het tot stand brengen van een werk van stoffelijke aard kan zijn:
- het oprichten, wijzigen, verbouwen of renoveren van een bouwwerk (met
inbegrip van afbouwwerkzaamheden zoals stukadoor-, schilder- en voegwerk) of
het verrichten van een werk van andere aard, zoals de reparatie van een auto of
het slopen van een bouwwerk.
- Ook het bewerken van een reeds eerder tot stand gebracht werk valt onder het
criterium.
- Belangrijke artikelen: art. 7:761 BW voor verjaring/soort klachtplicht. Art. 7:764
voor waarschuwingsplicht.
Art. 7:850 BW = borgtocht overeenkomst
- Is een overeenkomst waarbij iemand zich verplicht de schuld van een ander te
betalen als die ander zelf niet nakomt.
Art. 7:900 BW = vaststellingsovereenkomst
Boek 7A BW:
Art. 7A:1777 BW = bruikleenovereenkomst
Samenloop
Bij een vraag over samenloop moet je altijd op zoek gaan naar (minimaal) twee
verschillende soorten verbintenissen die op de situatie van toepassing zijn.
Samenloop van verschillende benoemde contracten
- Art. 6:215 BW – als je in boek 7/7a BW meerdere passende
verbintenissen/overeenkomsten tegen komt, zijn al deze wetten tegelijk van
toepassing, tenzij dit onevenredig is.
- Eisende partij kan kiezen op welke regels deze een beroep doet (keuzevrijheid)
- ! twee uitzonderingen op dit artikel
- het recht eist dat een keuze wordt gemaakt (keuzeplicht)
- of
- het recht wijst een regel aan die altijd voorgaat boven andere regels
(exclusiviteit)
o wij hoeven alleen art. 7a:1790 BW te kennen over bruikleen. HR Althuisius
Ladder
Samenloop tussen een contract en een verbintenis op grond van het
aansprakelijkheidsrecht
- In de rechtsverhouding kunnen zowel contractuele als buitencontractuele regels
worden toegepast.
- Het aansprakelijkheidsrecht is in beginsel van regelend recht, art. 6:162 – 6:196c
BW
- Partijen mogen hiervan afwijken
- Partijen mogen het aansprakelijkheidsrecht volledig uitsluiten (=exoneratie),
tenzij:
9
, o (i) de wet anders bepaalt
o of
o (ii) de uitsluiting (exoneratie) als algemene voorwaarde onredelijk bezwarend
is of het beroep erop in concreto naar maatstaven van redelijkheid en
billijkheid onaanvaardbaar is
- HR Dierenarts - een contractuele en een buitencontractuele risicoaansprakelijkheid
kunnen naast elkaar bestaan
- Je moet op grond van Haviltex toetsen of partijen de regels van het
aansprakelijkheidsrecht buiten werking hebben gesteld
- Hier moeten aanwijzingen voor zijn
- Is er niks over afgesproken? Dan kan je er niet vanuit gaan dat de regels buiten
werking zijn gesteld.
- HR Althuisius’ ladder – uitzondering op HR dierenarts
- een contract en een buitencontractuele risicoaansprakelijkheid kunnen niet
naast elkaar bestaan wanneer de wetgever exclusiviteit heeft beoogd met de
wettelijke regeling.
- Voor ons geldt dit alleen bij bruikleen, art. 7a:1790 BW.
- Een andere wet, of contractuele afspraken, gelden niet
Afbreken van een onderhandeling
A = breekt onderhandeling af. B = aanbiedende partij/gedupeerde door afbreken
onderhandeling
1. Is er een contract? Zie schema ‘Ontstaan van een verbintenis’
- Voor de aanbiedende partij is dit altijd het beste om te beargumenteren.
- Kijk ook goed naar art. 3:35 BW, kan zijn dat er een overeenkomst tot stand is
gekomen op grond van wilsvertrouwensleer.
- ja – afbreken van onderhandeling heeft geen gevolg doordat er een contract is
ontstaan waaraan partijen gebonden zijn
- nee – ga naar 2.
2. Noem de verplichting die voor partijen voortvloeit uit HR Baris/Riezenkamp & zeg of
partijen zich hier aan hebben gehouden.
- = Partijen komen, door in onderhandeling te treden over het sluiten van een
overeenkomst, tot elkaar te staan in een bijzondere, door de goede trouw
beheerste, rechtsverhouding (redelijkheid en billijkheid). Deze brengt mee dat zij
hun gedrag mede moeten laten bepalen door de gerechtvaardigde belangen van de
wederpartij.
- Gerechtvaardigde belangen van de wederpartij houdt o.a. in:
o Je mag geen info verborgen houden
o Je mag geen verkeerde info geven
o Je mag de ander niet op het verkeerde been zetten
- Indien A zich hier niet aan houdt, kan dat een toerekenbare onrechtmatige daad
zijn jegens B, waardoor A op grond van art. 6:162 BW schadeplichtig is.
- ga naar 3.
3. Benoem dit
- HR CBB/JPO – A en B dienen hun gedrag mede te laten bepalen door de
gerechtvaardigde belangen van de wederpartij, dit geld onverminderd. Maar in
principe is A vrij de onderhandeling af te breken (uitgangspunt van
contractsvrijheid), tenzij B gerechtvaardigd mocht vertrouwen op de
totstandkoming van de overeenkomst, of indien er andere omstandigheden zijn die
afbreken onaanvaardbaar maken.
- De tenzij geldt alleen voor fase 3!
10
Basis info............................................................................................................................ 5
Hoorcollege 1 in combinatie met basis dingen.................................................................5
Ontstaan van een verbintenis........................................................................................5
Kwalificatie van een overeenkomst/verbintenis.............................................................7
Alle relevante benoemde overeenkomsten uit 7 & 7A BW............................................8
Samenloop...................................................................................................................... 9
Afbreken van een onderhandeling...............................................................................10
Stappenplan wil en verklaring, art. 3:33 (jo. 3:35 BW)................................................12
Gronden voor tenietgaan van een verbintenis.............................................................13
Beperkende werking van redelijkheid en billijkheid, art. 6:248 lid 2 BW....................14
Wat is de inhoud van de overeenkomst?.....................................................................14
Wie is mijn wederpartij?............................................................................................... 15
De vorm van een overeenkomst: voorschriften art. 3:37 jo. 3:39 BW.........................16
Hoorcollege 2, 3 & 4 – Totstandkoming, totstandkomingsgebreken, uitleg...................17
Totstandkomingsgebreken........................................................................................... 17
Art. 3:40 BW; overeenkomst in strijd met dwingende wetsbepaling, goede zeden of
openbare orde.............................................................................................................. 17
De vier wilsgebreken.................................................................................................... 18
Bedrog, art. 3:44 lid 1 jo. lid 3 BW...............................................................................19
Bedreiging, art. 3:44 lid 1 jo. lid 2 BW.........................................................................20
Misbruik van omstandigheden, art. 3:44 lid 1 jo. lid 4 BW..........................................20
Vernietiging op grond van art. 3:44 BW.......................................................................21
Dwaling, art. 6:228 BW................................................................................................. 21
Rechtsgevolg van dwaling............................................................................................ 24
Teweegbrengen van dwaling kan een OD zijn.............................................................25
Samenloop wilsgebrek en onrechtmatige daad...........................................................26
Hoorcollege 5 – Vertegenwoordiging en toerekening van daden en wetenschap van
derden.............................................................................................................................. 28
Stappenplan vertegenwoordiging. BEGIN HIER............................................................28
Stappenplan vertegenwoordiging: lastgeving..............................................................29
Stappenplan vertegenwoordiging: volmacht...............................................................32
Rechtsgevolg: geen volmacht of buiten bevoegdheid van volmacht..........................33
Interne verhouding bij bevoegde vertegenwoordiging via volmacht..........................35
Toerekening van daden en wetenschap van een tussenpersoon aan de achterman..35
Hoorcollege 6................................................................................................................... 38
Nakoming (art. 6:27 – 6:51 BW)...................................................................................38
Verrekening (Art. 6:127 – 6:141 BW)...........................................................................39
1
,Hoorcollege 7 & 8 – niet-nakoming.................................................................................41
Regels niet nakoming bijzondere overeenkomsten.....................................................41
Stappenplan niet-nakoming. BEGIN HIER!!..................................................................41
A. Nakoming van de primaire verbintenis afdwingen, art. 3:296 BW..........................44
B. Algehele of gedeeltelijke opschorting van nakoming van de eigen verbintenis.....45
C. Schadevergoeding wegens tekortkoming in de nakoming van een verbintenis
(wanprestatie), art. 6:74 BW........................................................................................48
D. Algehele of gedeeltelijke ontbinding van de wederkerige overeenkomst, art. 6:265
e.v. BW.......................................................................................................................... 52
Intreden van verzuim, art. 6:82 e.v. BW......................................................................56
Wettelijke rente bij overeenkomsten, art. 6:119, 6:119a, 6:120 BW..........................57
Buitengerechtelijke incassokosten, art. 6:96 lid 2 onder c BW....................................59
Stappenplan verjaring.................................................................................................. 60
Hoorcollege 9 & 10.......................................................................................................... 64
Stappenplan toetsen van algemene voorwaarden.......................................................64
Redelijkheid en billijkheid toepassing op verschillende rechtsgebieden.....................72
Rechtsverwerking...................................................................................................... 72
Opzegging van onbenoemde duurovereenkomsten..................................................72
Onvoorziene omstandigheden, art. 6:258 BW...........................................................73
Geïmplementeerde Europese richtlijnen......................................................................73
Dienstenrichtlijn art. 6:230a – 6:230f BW.................................................................73
Richtlijn oneerlijke bedingen art. 6:231 – 6:247 BW.................................................73
Hoorcollege 11................................................................................................................. 75
Stappenplan borgtocht, art. 7:850 BW.........................................................................75
Extra regels met betrekking tot borgtocht.................................................................76
Overeenkomst van opdracht, art. 7:400 BW. De belangrijke regels...........................77
Overeenkomst aanneming van werk, art. 7:750 e.v. BW. De belangrijke regels........77
Koopovereenkomst, art. 7:1 BW. De basis ga vooral naar los stappenplan eronder. 79
Stappenplan non-conformiteit bij algemene koop, 7:1 BW (!! niet voor consument,
heeft eigen!! ) ............................................................................................................... 79
Stappenplan non-conformiteit bij consumentenkoop, art. 7:1 BW..............................84
Art. 6:230a – 6:230f BW – Informatie over dienstverrichters en hun diensten............89
Art. 6:230fa – 6:230fd BW – Toegankelijkheidsvoorschriften voor e-handelsdiensten 89
Art. 6:230g – 6:230z BW – Overeenkomsten tussen handelaar en consument...........90
Stappenplan oneerlijke handelspraktijken, art. 6:193a e.v. BW..................................91
Hoorcollege 12................................................................................................................. 94
Zaakwaarneming, art. 6:198 BW..................................................................................94
Onverschuldigde betaling, art. 6:203-6:211 BW..........................................................95
2
, Verschil en overeenkomst tussen ongerechtvaardigde verrijking en onverschuldigde
betaling:........................................................................................................................ 96
Ongerechtvaardigde verrijking, art. 6:212 BW............................................................97
Hoorcollege 13 & 14........................................................................................................ 99
Stappenplan onrechtmatige daad, art. 6:162 BW........................................................99
Hoorcollege 15 & 16...................................................................................................... 104
Belangrijk bij aansprakelijkheid!................................................................................104
Overzicht gronden voor aansprakelijk stellen & kanalisatiebepalingen....................104
Aansprakelijkheid voor kinderen, art. 6:169 BW........................................................107
Aansprakelijkheid voor hulppersoon, art. 6:76 BW....................................................108
Aansprakelijkheid voor ongeschikte hulpzaak, art. 6:77 BW.....................................108
Aansprakelijkheid voor gebrekkig opstal, art. 6:174 BW...........................................110
Aansprakelijkheid voor gebrekkige roerende zaak, art. 6:173 BW............................111
Aansprakelijkheid van bezitter voor gedragingen van dieren, art. 6:179 BW...........112
Aansprakelijkheid voor ondergeschikten, art. 6 BW..................................................112
Aansprakelijk voor niet ondergeschikte, art. 6:171 BW.............................................113
Aansprakelijkheid voor vertegenwoordigers, art. 6:172 BW......................................113
Aansprakelijkheid voor gevaarlijke stoffen, art. 6:175 BW........................................114
Hoofdelijke aansprakelijkheid bij groepsverband, art. 6:166 BW..............................114
Hoofdelijke aansprakelijkheid voor medebezitters, art. 6:180 BW............................114
Kanalisatie, art. 6:181 BW.......................................................................................... 115
Productaansprakelijkheid, art. 6:185 BW...................................................................115
hdeWerkgeversaansprakelijkheid voor schade aan werknemer, art. 7:658 & 7:611 BW
.................................................................................................................................... 120
Hoorcollege 17 & 18...................................................................................................... 123
Stappenplan schadevergoeding, art. 6:95 – 6:110 BW..............................................123
Hoorcollege 19 – derden A betrekken bij overeenkomst tussen B en C.......................135
Relativiteit van contracten.........................................................................................135
Uitzondering relativiteit bij lastgeving.......................................................................135
Contractspartijen kan zorg verschuldigd zijn tegenover derden...............................136
Inroepen van contract/exoneratie door contractspartij jegens derde (HR Ui, Securicor,
Citronas)..................................................................................................................... 137
Exoneratie + vrijwaring in overeenkomst tussen B en C:..........................................138
Hoorcollege 20 - positie van een derde bij een overeenkomst.....................................139
Er zijn verschillende figuren waarbij derde betrokken raakt bij een contractuele
verbintenis.................................................................................................................. 139
Subrogatie, art. 6:150 – 6:154 BW.............................................................................139
Schuldoverneming art. 6:155 – 6:158 BW..................................................................140
Contractsovername art. 6:159 BW.............................................................................141
3
, Kwalitatieve rechten, art. 6:251 BW...........................................................................141
Derdenbeding, art. 6:253 BW.....................................................................................141
Blokkering van de paardensprong, art. 6:257 BW.....................................................142
Buiten wettelijke vormen; Samenhangende rechtsverhoudingen/overeenkomsten. 142
Buiten wettelijke vormen; Profiteren van andermans wanprestatie..........................143
Buiten wettelijke vormen; Een contractant kan uit OD rechtsplichten jegens een
derde hebben.............................................................................................................. 143
Buiten wettelijke vormen; overeenkomsten tussen verschillende partijen kunnen zo
samenhangen dat verstoringen in het ene contract juridische gevolgen heeft voor het
andere contract.......................................................................................................... 144
4
,Basis info
Crediteur = schuldeiser
Debiteur = schuldenaar
Positief contractsbelang = de schadevergoeding die de benadeelde partij in de
financiële positie brengt alsof een overeenkomst wel correct en volledig was
nagekomen. Het dekt het mislopen van het voordeel van de overeenkomst, inclusief
gederfde winst.
Negatief contractsbelang = de schadevergoeding die de benadeelde partij in de
financiële positie brengt alsof het contract niet tot stand zou zijn gekomen , en de
benadeelde dus niet van de totstandkoming van dat contract zou zijn uitgegaan.
Nietigheid = werkt van rechtswege, kan door iedereen worden ingeroepen.
Vernietigbaarheid = werkt niet van rechtswege, kan alleen door de beschermde partij
worden ingeroepen.
Redelijkheid en billijkheid:
- Art. 6:2 BW – voor alle verbintenissen
- Art. 6:248 BW – voor overeenkomsten zoals omschreven in 6:213 BW
- Lid 1: aanvullende werking
- Lid 2: beperkende werking
B2B = bedrijf tegenover bedrijf
B2C = bedrijf tegenover consument (natuurlijk persoon niet in uitoefening van beroep
of bedrijf)
Exclusiviteit welke rechtsgrond?
- Slechts één juridische basis toegestaan.
Kanalisatie wie is aansprakelijk?
- Slechts één (of een beperkte groep) aansprakelijke personen.
Raamovereenkomst = een langdurig contract tussen een opdrachtgever en
leverancier, waarin algemene voorwaarden, prijzen en leveringsafspraken worden
vastgelegd voor herhalende, toekomstige opdrachten
Hoorcollege 1 in combinatie met basis dingen
Ontstaan van een verbintenis
1. Is er een wettelijke grondslag voor de verbintenis?
- Art. 6:1: ‘Verbintenissen kunnen slechts ontstaan, indien dit uit de wet voortvloeit’
- Iets kan voortvloeien uit de wet, zonder dat het echt met zoveel woorden bepaald
wordt in de wet HR Quin te poel
- De vijf klassieke grondslagen:
- 1. Overeenkomst (art. 6:213 BW)
o Verbintenis ontstaat door een (meerzijdige) rechtshandeling
- 2. Onrechtmatige daad (art. 6:162 BW)
- 3. Onverschuldigde betaling (art. 6:203 BW)
- 4. Ongerechtvaardigde verrijking (art. 6:212 BW)
- 5. Zaakwaarneming (art. 6:198 BW)
- voor nr. 1 is er nog meer nodig om te bepalen of er een verbintenis is, ga naar
stap 2A.
- Voor nr. 2-5 staat het vast dat er een verbintenis is, benoem stap 2B nog wel.
5
,2. Er kunnen twee soorten verbintenissen voortvloeien uit de wet, waar is hier sprake
van?
2A. Verbintenissen die ontstaan uit daarop gerichte wilsverklaring of gerechtvaardigd
vertrouwen
- 1. Noem dit: Art. 6:213 jo. 6:217 BW – een overeenkomst komt tot stand door een
aanbod en de aanvaarding daarvan.
- in feiten zoeken of er een aanbod en aanvaarding is. Kan zijn dat je dit moet
Haviltexen als het niet met zoveel woorden duidelijk is.
- 2. Er moet sprake zijn van een aanbod door A gedaan aan B.
- Aanbod is een wilsverklaring
o Art. 3:33 BW: A moet de wil hebben om een aanbod te doen, en die wil moet
zich in een verklaring geuit hebben aan B.
§ Uitleggen en beargumenteren of (aan de hand van Haviltex):
A de wil heeft om een aanbod te doen
A die wil in een verklaring heeft geopenbaard jegens B
o verklaringen kunnen in iedere vorm geschieden, art. 3:37 lid 1
BW
o de verklaring moet B wel echt bereikt hebben, art. 3:37 lid 3 1 e
zin BW
§ Heeft A geen wil, maar is er wel een verklaring jegens B? dan kan de
wilsvertrouwensleer van toepassing zijn voor B. Ga naar art. 3:35 BW.
§ is er een wil en een verklaring? A heeft een aanbod gedaan. Ga naar
stap 3.
o Art. 3:35 BW: Als A tegenover B een verklaring of gedraging heeft
geopenbaard , die B overeenkomstig de zin die B daaraan onder de gegeven
omstandigheden redelijkerwijze mocht toekennen, heeft opgevat als een
door A tot B gerichte verklaring van een bepaalde strekking, kan door A
geen beroep worden gedaan op het ontbreken van een met deze verklaring
overeenstemmende wil.
§ B wordt beschermd indien hij er gerechtvaardigd op mocht vertrouwen
dat A daadwerkelijk wilde wat hij verklaarde.
§ Heeft B het gerechtvaardigde vertrouwen op grond van art. 3:35 BW?
ja: A heeft een aanbod jegens B gedaan op grond van art. 3:35 BW.
ga naar stap 3.
nee: A heeft geen aanbod jegens B gedaan op grond van art. 3:33
BW. er is geen overeenkomst tot stand gekomen. Klaar.
- Nog extra met betrekking tot het aanbod:
o Als het aanbod B niet bereikt heeft: art. 3:37 lid 3 BW
o Het aanbod kan worden ingetrokken: art. 3:37 lid 5 BW
o Het aanbod kan worden herroepen: Herroeping is echter niet meer mogelijk
indien het aanbod onherroepelijk is of indien het al is aanvaard (art. 6:219 lid
1 BW). Dit ligt anders voor het vrijblijvende aanbod (art. 6:219 lid 2 BW).
Herroeping is dan zelfs na aanvaarding nog mogelijk.
o Het aanbod kan vervallen door tijdsverloop: art. 6:221 lid 1 BW
o Het aanbod kan vervallen door verwerping: art. 6:221 lid 2 BW
- 3. B moet het aanbod van A aanvaardt hebben.
- Aanvaarding is een wilsverklaring
o Art. 3:33 BW: B moet de wil hebben om het aanbod van A te aanvaarden, en
die wil moet zich in een verklaring geuit hebben aan A.
§ Uitleggen en beargumenteren of (aan de hand van Haviltex):
B de wil heeft om het aanbod te aanvaarden
B die wil in een verklaring heeft geopenbaard jegens A
o verklaringen kunnen in iedere vorm geschieden, art. 3:37 BW
o de verklaring moet A wel daadwerkelijk bereikt hebben (art. 3:37
lid 3 1e zin BW), tenzij:
§ Art. 6:224 jo. 3:37 lid 3 BW: er komt alsnog een overeenkomst
tot stand indien de aanvaarding A niet (tijdig) bereikt door:
- A’s handelen
6
, - Handelen van personen waarvoor A aansprakelijk is
- Omstandigheden die A treffen en rechtvaardigen dat A het
nadeel draagt.
§ Er is een wil en een verklaring: B heeft het aanbod aanvaardt. Ga naar
stap 4.
§ Heeft B geen wil, maar is er wel een verklaring jegens A? dan kan de
wilsvertrouwensleer van toepassing zijn voor A. Ga naar art. 3:35 BW.
o Art. 3:35 BW: Als B tegenover A een verklaring of gedraging heeft
geopenbaard , die A overeenkomstig de zin die A daaraan onder de gegeven
omstandigheden redelijkerwijze mocht toekennen, heeft opgevat als een
door B tot A gerichte verklaring van een bepaalde strekking, kan door B
geen beroep worden gedaan op het ontbreken van een met deze verklaring
overeenstemmende wil.
§ A wordt beschermd indien hij er gerechtvaardigd op mocht vertrouwen
dat B daadwerkelijk wilde wat hij verklaarde.
§ Heeft A het gerechtvaardigde vertrouwen op grond van art. 3:35 BW?
ja: B heeft het aanbod van A aanvaardt o.g.v. art. 3:35 BW. Ga naar
stap 4.
nee: B heeft geen aanvaarding jegens A verklaard op grond van art.
3:33 BW. er is geen overeenkomst tot stand gekomen. Klaar.
- Nog extra met betrekking tot de aanvaarding:
o Aanvaarding moet in overeenstemming zijn met het aanbod: art. 6:225 BW
o Aanvaarding dient te zijn gedaan op moment dat het aanbod nog geldig is:
art. 6:221 BW
- 4. De verbintenis ontstaat doordat A en B het hebben gewild of doordat A of B erop
mocht vertrouwen dat het door de ander is gewild, art. 3:35 BW
- ga naar stap 5.
- 5. Art. 6:227 BW – de verbintenissen die partijen op zich nemen, moeten
bepaalbaar zijn
- Moet duidelijk zijn wat er wordt bedoeld. Moet in bepaalde mate geconcretiseerd
zijn.
- zonder bepaalbaarheid is er geen binding
- Is de verbintenis bepaalbaar:
o ja: er is een overeenkomst tot stand gekomen tussen A en B
o nee: er is geen overeenkomst tot stand gekomen tussen A en B
2B. Verbintenissen die ontstaan omdat de wet het bepaalt
- 1. Bepaalt de wet dat voor de situatie in casus een verbintenis ontstaat tussen
partijen?
- Bijv.
o Onrechtmatige daad en risicoaansprakelijkheid (art. 6:162 e.v. BW)
o Art. 6:74 BW: wettelijke verbintenis tot schadevergoeding wegens
toerekenbare tekortkoming in nakoming van een verbintenis
o Zaakwaarneming (art. 6:198 BW)
o Onverschuldigde betaling (art. 6:203 BW)
o Ongerechtvaardigde verrijking (art. 6:212 BW)
- 2. Als de wet dit bepaalt is er een verbintenis tussen partijen
- Of zij dit willen is irrelevant
je kan een situatie hebben waarin beide soorten verbintenissen spelen.
Kwalificatie van een overeenkomst/verbintenis
1. Is er een overeenkomst/verbintenis? Zie schema hierboven
2. wat voor soort verbintenis is het?
- Bepaal je aan de hand van uitleg
- A. HR Huurders’/Portaal – hoe je het bepaalt:
- 1. Wat zijn de wederzijdse rechten en plichten die partijen op zich hebben
genomen?
o moet je uitleggen, HR Haviltex
7
, o Wat partijen wilde maakt niet uit
- 2.Voldoen die kenmerken aan een of meer overeenkomsten geregeld in boek 7
of7a BW?
o kwalificatie van het contract
o Bij kwalificatie niet relevant of partijen daadwerkelijk de bedoeling hadden
om die wettelijke regels toepasselijk te laten zijn
o ja – bekijk de uitzondering van 3.
o nee – ga naar D.
- 3. In uitzonderingsgevallen is de overeenkomst gezien inhoud en strekking toch
niet te beschouwen als de betreffende benoemde overeenkomst (r.o. 3.1.2)
o je mag dan zeggen dat het toch niet bijv. een huurcontract is, ondanks dat
uit 1 en 2 blijkt dat het wel een huurcontract is.
o Wanneer de uitzondering zich voordoet is niet voorspelbaar.
o Gaat de uitzondering op?
§ ja – ga naar D.
§ nee – door naar B.
- B. wordt de verbintenis in boek 7a BW genoemd?
- ja – het is een benoemd contract. Boek 7a BW is samen met boek 3 & 6 BW
van toepassing
- nee – ga door naar C.
- C. wordt de verbintenis in boek 7 BW genoemd?
- ja – het is een benoemd contract. Boek 7 BW is samen met boek 3 & 6 BW van
toepassing
- nee – ga door naar D.
- D. de overeenkomst is geen benoemd contract. Alleen boek 3 en 6 BW zijn van
toepassing.
- klaar
Alle relevante benoemde overeenkomsten uit 7 & 7A BW
!!! dit zijn niet alle benoemde overeenkomsten. Dit zijn wel alle benoemde
overeenkomst die in hoorcolleges of werkgroepen voorbij zijn gekomen.
Boek 7 BW:
Art. 7:1 BW = koopovereenkomst
Art. 7:49 BW = ruilovereenkomst
Art. 7:57 BW = consumentenkredietovereenkomst
- Is een overeenkomst waarbij een kredietgever aan een consument geld of uitstel
van betaling verleent, waarbij de consument dit later (meestal met rente)
terugbetaalt, al dan niet in verband met de aankoop van een product of dienst.
- Is geïmplementeerd via een Europese richtlijn.
Art. 7:84 BW = goederenkredietovereenkomst, waaronder koop op afbetaling en
huurkoop.
Art. 7:201 BW = huurovereenkomst
Art. 7:400 BW = overeenkomst tot opdracht
- Algemeen: Is een overeenkomst waarbij iemand tegen betaling niet-stoffelijke
werkzaamheden voor een ander verricht, zonder dat er sprake is van een
arbeidsovereenkomst.
- zie species hieronder, art. 7:414 en 7:446 BW
Art. 7:414 BW = overeenkomst tot opdracht; lastgeving
- Is de overeenkomst van opdracht waarbij de ene partij, de lasthebber, zich
jegens de andere partij, de lastgever, verbindt voor rekening van de lastgever
een of meer rechtshandelingen te verrichten.
8
,Art. 7:446 BW = overeenkomst tot opdracht; geneeskundige
behandelingsovereenkomst
- Art. 6:453 BW eist goed hulpverlener schap van de arts.
Art. 7:600 BW = bewaarnemingsovereenkomst
Art. 7:610 BW = arbeidsovereenkomst
Art. 7:750 BW = overeenkomst tot aanneming van werk
- Is een overeenkomst waarbij iemand tegen betaling van geld en werk van stoffelijke
aard tot stand brengt en oplevert voor een ander, zonder dat er sprake is van een
arbeidsovereenkomst.
- Het tot stand brengen van een werk van stoffelijke aard kan zijn:
- het oprichten, wijzigen, verbouwen of renoveren van een bouwwerk (met
inbegrip van afbouwwerkzaamheden zoals stukadoor-, schilder- en voegwerk) of
het verrichten van een werk van andere aard, zoals de reparatie van een auto of
het slopen van een bouwwerk.
- Ook het bewerken van een reeds eerder tot stand gebracht werk valt onder het
criterium.
- Belangrijke artikelen: art. 7:761 BW voor verjaring/soort klachtplicht. Art. 7:764
voor waarschuwingsplicht.
Art. 7:850 BW = borgtocht overeenkomst
- Is een overeenkomst waarbij iemand zich verplicht de schuld van een ander te
betalen als die ander zelf niet nakomt.
Art. 7:900 BW = vaststellingsovereenkomst
Boek 7A BW:
Art. 7A:1777 BW = bruikleenovereenkomst
Samenloop
Bij een vraag over samenloop moet je altijd op zoek gaan naar (minimaal) twee
verschillende soorten verbintenissen die op de situatie van toepassing zijn.
Samenloop van verschillende benoemde contracten
- Art. 6:215 BW – als je in boek 7/7a BW meerdere passende
verbintenissen/overeenkomsten tegen komt, zijn al deze wetten tegelijk van
toepassing, tenzij dit onevenredig is.
- Eisende partij kan kiezen op welke regels deze een beroep doet (keuzevrijheid)
- ! twee uitzonderingen op dit artikel
- het recht eist dat een keuze wordt gemaakt (keuzeplicht)
- of
- het recht wijst een regel aan die altijd voorgaat boven andere regels
(exclusiviteit)
o wij hoeven alleen art. 7a:1790 BW te kennen over bruikleen. HR Althuisius
Ladder
Samenloop tussen een contract en een verbintenis op grond van het
aansprakelijkheidsrecht
- In de rechtsverhouding kunnen zowel contractuele als buitencontractuele regels
worden toegepast.
- Het aansprakelijkheidsrecht is in beginsel van regelend recht, art. 6:162 – 6:196c
BW
- Partijen mogen hiervan afwijken
- Partijen mogen het aansprakelijkheidsrecht volledig uitsluiten (=exoneratie),
tenzij:
9
, o (i) de wet anders bepaalt
o of
o (ii) de uitsluiting (exoneratie) als algemene voorwaarde onredelijk bezwarend
is of het beroep erop in concreto naar maatstaven van redelijkheid en
billijkheid onaanvaardbaar is
- HR Dierenarts - een contractuele en een buitencontractuele risicoaansprakelijkheid
kunnen naast elkaar bestaan
- Je moet op grond van Haviltex toetsen of partijen de regels van het
aansprakelijkheidsrecht buiten werking hebben gesteld
- Hier moeten aanwijzingen voor zijn
- Is er niks over afgesproken? Dan kan je er niet vanuit gaan dat de regels buiten
werking zijn gesteld.
- HR Althuisius’ ladder – uitzondering op HR dierenarts
- een contract en een buitencontractuele risicoaansprakelijkheid kunnen niet
naast elkaar bestaan wanneer de wetgever exclusiviteit heeft beoogd met de
wettelijke regeling.
- Voor ons geldt dit alleen bij bruikleen, art. 7a:1790 BW.
- Een andere wet, of contractuele afspraken, gelden niet
Afbreken van een onderhandeling
A = breekt onderhandeling af. B = aanbiedende partij/gedupeerde door afbreken
onderhandeling
1. Is er een contract? Zie schema ‘Ontstaan van een verbintenis’
- Voor de aanbiedende partij is dit altijd het beste om te beargumenteren.
- Kijk ook goed naar art. 3:35 BW, kan zijn dat er een overeenkomst tot stand is
gekomen op grond van wilsvertrouwensleer.
- ja – afbreken van onderhandeling heeft geen gevolg doordat er een contract is
ontstaan waaraan partijen gebonden zijn
- nee – ga naar 2.
2. Noem de verplichting die voor partijen voortvloeit uit HR Baris/Riezenkamp & zeg of
partijen zich hier aan hebben gehouden.
- = Partijen komen, door in onderhandeling te treden over het sluiten van een
overeenkomst, tot elkaar te staan in een bijzondere, door de goede trouw
beheerste, rechtsverhouding (redelijkheid en billijkheid). Deze brengt mee dat zij
hun gedrag mede moeten laten bepalen door de gerechtvaardigde belangen van de
wederpartij.
- Gerechtvaardigde belangen van de wederpartij houdt o.a. in:
o Je mag geen info verborgen houden
o Je mag geen verkeerde info geven
o Je mag de ander niet op het verkeerde been zetten
- Indien A zich hier niet aan houdt, kan dat een toerekenbare onrechtmatige daad
zijn jegens B, waardoor A op grond van art. 6:162 BW schadeplichtig is.
- ga naar 3.
3. Benoem dit
- HR CBB/JPO – A en B dienen hun gedrag mede te laten bepalen door de
gerechtvaardigde belangen van de wederpartij, dit geld onverminderd. Maar in
principe is A vrij de onderhandeling af te breken (uitgangspunt van
contractsvrijheid), tenzij B gerechtvaardigd mocht vertrouwen op de
totstandkoming van de overeenkomst, of indien er andere omstandigheden zijn die
afbreken onaanvaardbaar maken.
- De tenzij geldt alleen voor fase 3!
10
