Week 1
Woensdag 4 september 2024
Groei en ontwikkeling:
• Groei (kwantitatief proces)
Toename in afmetingen en/of aantal
• (Motorische) ontwikkeling
Toename van mogelijkheden; resulteert zich door samenspel biologische rijping en
omgevingsinvloeden
Rijping → rijping is een kwalitatief proces. Rijping: tempo en timing van de voortgang naar
volwassenheid
Ontwikkeling:
• Functionele vaardigheden (op overleven gericht)
→ Zuigen, huilen bij honger, hoofd draaien
• Steeds meer controle over omgeving
→ Vaardigheden in relatie tot omgeving
Groei en rijping van het skelet
• Groei: lengte- en breedtegroei
• Rijping: proces dat leidt tot skelet waarin alle botten normaal volgroeid en
geossificeerd zijn
Groeicurves
,Jongens en meisjes
• Geboorte: lengte en gewicht
• Tijdstip groeispurt verschilt
• PLS verschilt (jongens: 14 jaar, meisjes 12,5 jaar)
• Jongens groeien langer door (meisjes eerste menstruatie)
Vroeg en laatrijp:
• Kalenderleeftijd → geboortedatum, hoe oud je echt bent
• Biologische leeftijd → bekijken van groeischijven, als ze heel erg open staan heb je
een jonge biologische leeftijd en als ze dichter staan dan hebben ze een oude
biologische leeftijd
• Als de biologische leeftijd lager is dan de kalenderleeftijd, gaat een kind dan nog veel
groeien?
Vroegrijp en PLS:
Compensatiemechanisme voor kortere groeiperiode:
• Groeispurt langer
• PLS (piek-lengtegroeisnelheid) groter
Uiteindelijke lengte vroeg- en laatrijp
Groei en lichamelijke dimensies:
• Botstukken groeien niet even snel
• Proporties >8 jaar = volwassenen
• Kinderen relatief groot lichaamsoppervlak
Groei van het skelet:
• Kraakbeen (veel lijmstof: collageen)
• Epifysaireschijf (groeischijf)
,Pijpbeenderen
Pijpbeenderen 2
Havers kanaal → ingang van bloedvaten
, Osteoblasten en osteoclasten
• Osteoblasten:
Afscheiden collageen en calciumopname uit het bloed
• Osteoclasten:
Calciumafgifte aan het bloed
Botweefsel:
• Collageenvezels (netwerk waarbinnen de cellen liggen)
→ Trekvast
• Calciumfosfaat (worden door cellen afgezet)
→ Bot niet samen te drukken
• ‘Losse’ cellen (osteocyten)
Veranderbaarheid botweefsel:
• Osteoblasten en osteoclasten
• Lichamelijke belasting – botbreedte, -dichtheid en kracht
• Periost bij kinderen is dikker
• Osteoblasten bouwen op
• Osteoclasten breken af
Groei botweefsel:
• Lengtegroei vanuit groeischijven
• Breedte groei vanuit het periost
Periost → beenvlies
Op welke leeftijd wordt de hoogste botdichtheid bereikt?
30 jaar
Hangt wel van leeftijd af, hoe hoog je botdichtheid is