2026
Bijzondere contracten
PROF. NICOLAS CARETTE
,INHOUDSOPGAVE
DEEL 1: INLEIDING 5
HOOFDSTUK 1: BENOEMDE CONTRACTEN, ONBENOEMDE CONTRACTEN &
KWALIFCATIE VAN CONTRACTEN 5
HOOFDSTUK 2: KWALIFICATIE VAN CONTRACTEN 13
HOOFDSTUK 3: VERHOUDING MET HET BCA-RECHT 15
DEEL 2: KOOP 20
HOOFDSTUK 1: HET BEGRIP ‘KOOP’ 20
AFD. 1: BEGRIP 20
AFD. 2: REGIME 20
HOOFDSTUK 2: ESSENTIËLE (objectieve) BESTANDDELEN 24
AFD. 1: ESSENTIËLE BESTANDDELEN 24
AFD. 2: EIGENDOMSOVERDRACHT V/E GOED 25
AFD. 3: PRIJS IN GELD 33
HOOFDSTUK 3: TOTSTANDKOMING KOOP 34
AFD. 1: TOESTEMMING/Wilsovereenstemming 34
AFD. 2: BEKWAAMHEID 45
AFD. 3: VOORWERP 46
HOOFDSTUK 4: VORM 47
HOOFDSTUK 5: INTERPRETATIE 48
HOOFDSTUK 6: KOSTEN V/D KOOP 48
HOOFDSTUK 7: VERBINTENISSEN V/D VERKOPER 50
AFD. 1: (feitelijke) LEVERINGSPLICHT 50
AFD. 2: VRIJWARINGSVERBINTENIS 57
HOOFDSTUK 8: VERBINTENISSEN V/D KOPER 87
AFD. 1: IN ONTVANGST NEMEN / AANVAARDING 87
AFD. 2: PRIJS BETALEN 88
HOOFDSTUK 9: EINDE V/D KOOP 90
DEEL V. HUUR 91
HOOFDSTUK 1: Algemeen 93
AFD 1. BW 93
AFD 2. Begrip ‘huur’ 94
AFD 3. TOTSTANDKOMINGSVOORWAARDEN 96
AFD 4. VORMVEREISTEN & BEWIJS & tegenwerpbaarheid 97
AFD 6. REGIMES 98
Hoofdstuk 2: Gemene huur 100
AFD 1. Verbintenissen van de verhuurder 100
AFD 2. VERBINTENISSEN VAN DE HUURDER 106
AFD 3. DUUR 113
AFD 4. EINDE HUUR 115
AFD 5. ONDERHUUR & HUUROVERDRACHT 117
AFD 6. Vervreemding van het gehuurde goed 119
1
, AFD 7. Enkele OPMerkingen 120
HOOfdstuk 3: woninghuur 122
AFD 1. ALGEMEEN 122
AFD 2. TOEPASSINGSGEBIED 124
AFD 3. DUUR OVEREENKOMST 126
AFD 4. EINDE OVEREENKOMST – OVERLIJDEN (art. 42 WHD) 131
AFD 5. verbintenissen van de verhuurder 133
AFD 7. verbintenissen van de huurder 136
AFD 8. OVEDRACHT VAN HUUR & ONDERHUUR (art. 31 & 32 WHD) 142
AFD 9. OVERDRACHT V/H GEHUURDE GOED (art. 38 WHD) 143
AFD 10. MEDEHUUR 144
Hoofdstuk 4: Handelshuur 146
AFD 1. TOEPASSINGSGEBIED 146
AFD. 2: DUURBESCHERMING 149
AFD. 3: FINANCIËLE ASPECTEN 151
AFD. 4: WERKEN AAN HET GEHUURDE GOED (art. 7-9 HHW) 152
AFD. 5: HUUROVERDRACHT & ONDERHUUR (art. 10-11bis HHW) 153
AFD. 6: OVERDRACHT GEHUURDE GOED 155
AFD. 7: HUURHERNIEUWING (art. 13-14 HHW) 156
AFD. 8: UITZETTINGSVERGOEDING 162
AFD. 9: POP-UP 164
Hoofdstuk 5: HUUROVEREENKOMSTEN STUDENTENKAMERS 166
AFD. 1: TOEPASSINGSGEBIED (art. 53 WHD) 166
AFD. 2: OVERDRACHT VAN HUUR & ONDERHUUR (art. 59 WHD) 166
AFD. 3: HUURPRIJS (art. 60 & 61 WHD) 167
AFD. 4: HUURWAARBORG (art. 62 WHD) 167
AFD. 5: EINDE (art. 63 & 64 WHD) 167
DEEL VI: LENING 170
H1: BEGRIP ‘LENING & SOORTEN 170
H2: BRUIKLENING 170
AFD. 1: BEGRIP 170
AFD. 2: JURIDISCH KADER à art. 1875-1891 oud BW 171
AFD. 3: DUUR 171
AFD. 4: VERBINTENISSEN ONTLENER 171
AFD. 5: VERBINTENISSEN UITLENER 173
H3: VERBRUIKLENING 174
AFD. 1: BEGRIP 174
AFD. 3: DUUR 174
AFD. 4: VERBINTENISSEN ONTLENER 175
AFD. 5: VERBINTENISSEN UITLENEr 175
AFD. 6: LENING OP INTEREST 176
DEEL VII: AANNEMING 177
H1: BEGRIP & AFBAKENING 177
AFD. 1: BEGRIP 177
AFD. 2: AFBAKENING 178
H2: KENMERKEN & TOTSTANDKOMING 179
2
, AFD. 1: KENMERKEN 179
AFD. 2: TOTSTANDKOMING 179
AFD. 3: VOORWERP 180
H3: KEUZE CONTRACTPARTIJ (sneller overgegaan) 184
H4: VERBINTENISSEN AANNEMER 186
H5: VERBINTENISSEN OG 188
H6: AANSPRAKELIJKHEID PARTIJEN 190
H7: AANSPRAKELIJKHEID TAV DERDEN 199
H8: ONDERAANNEMING 199
H9: RISICO & EIGENDOM 202
H10: EINDE 204
HOOFDSTUK 11: WET BReyne 206
AFDELING 1: TOEPASSINGSGEBIED 206
AFDELING 2. INFORMATIEVERPLICHTING (art. 7 WB) 210
AFDeling 3. INHOUDELIJKE BESCHERMING (art. 3, 4, 5, 6, 9 & 11 WB) 210
AFDeling 4. FINANCIËLE BESCHERMING (art. 10, 12 WB) 211
DEEL VII: BEWAARGEVING 215
H1: BEGRIP & KENMERKEN 215
AFD. 1: BEGRIP 215
AFD. 2: KENMERKEN 216
H2: AFBAKENING 217
H3: VERBINTENISSEN BEWAARNEMER 218
H4: VERBINTENISSEN BEWAARGEVER 218
H5: EINDE BEWAARGEVING 219
H6: BIJZONDERE VORMEN BEWAARGEVING 220
DEEL VIII: LASTGEVING 223
H1: BEGRIP & KENMERKEN 223
AFD. 1: BEGRIP 223
AFD. 2: KENMERKEN 224
H2: BEWIJS 225
H3: BEKWAAMHEID 226
H4: VERBINTENISSEN LH (art. 1991 ev BW) 227
H5: VERBINTENISSEN LG 229
H6: VERTEGENWOORDIGINGSBEVOEGDHEID 230
H7: EINDE 232
DEEL IX: DADING 233
H1: BEGRIP (art. 2044 oud BW) 233
H2: GELDIGHEID 234
3
,H3: VORM & BEWIJS 236
H4: INTERPRETATIE (art. 2048 & 2048 oud BW) 237
H5: GEVOLGEN 238
4
,DEEL 1: INLEIDING
HOOFDSTUK 1: BENOEMDE CONTRACTEN, ONBENOEMDE CONTRACTEN &
KWALIFCATIE VAN CONTRACTEN
à Algemeen: vrije keuze van contracttypes
- Uitgangspunt: partijen kunnen binnen grenzen dwingend recht & OO zelf de inhoud van
hun contract bepalen
o Gelet op: principe v/d wilsautonomie & principe v/d contractsvrijheid
§1: ALGEMEEN
à Soorten contracten:
1.) Benoemde / bijzondere contracten
2.) Onbenoemde contracten
3.) Gemengde contracten
- Benoemd contract = contract dat aan een specifieke wettelijke regeling is onderworpen
o Onderworpen aan wettelijke set van regels en de afspraken in het contract zelf
o Ondergeschikt is het verbintenissen- en contractenrecht ook van toepassing, in de
mate dat er niets is geregeld in de wet/contract (met art. 5.71 BW) (art. 5.13 BW)
- Onbenoemd contract = contract dat niet aan een specifieke wettelijke regeling is
onderworpen
o Geen wettelijke set van regels
o Het contract staat voorop, onderworpen aan de afspraken in het contract zelf
o Ondergeschikt is het verbintenissen- en contractenrecht ook van toepassing, in de
mate dat er niets is geregeld in de wet/contract (met art. 5.71 BW) (art. 5.13 BW)
o Het zou kunnen dat er een contract is waarbij buiten de lijntjes is gekleurd maar we
de lijntjes nog een beetje kunnen zien en kan er naar analogie in ondergeschikte
orde toepassing worden gemaakt van de regels van het benoemd contract
In ruime zin (art. 5.13 gebruikt deze ruime invulling)
- Onbenoemde contracten = er bestaat geen specifieke wettelijke regeling voor, dus:
uitsluitend het algemeen contractenrecht geldt
o BV: franchisingovk, sponsoringovk, verhuisovk, …
- Benoemde contracten = alle contracten die uitdrukkelijk zijn geregeld ß algemeen
contractenrecht heeft dan nog maar een residuaire werking
o BV: koop, ruil, kans, lening, huur, aanneming, lastgeving, bewaargeving, dading,
verzekeringsovk, kredietovk, arbeidsovk, …
In enge zin (art. 1107 oud BW hanteert deze benadering)
- Onbenoemde contracten = contracten niet uitdrukkelijk i/h (oud) BW geregeld.
o Contracten die niet i/h (oud) BW geregeld zijn, maar wel in bijz wet buiten het BW
zijn onbenoemde contracten (<> ruime benadering)
- Benoemde contracten = wél uitdrukkelijk i/h (oud) BW geregeld.
5
,à Ratio bestaan van benoemde contracten (in ruime zin)
- Wrm heeft de wetgever voor een aantal specifieke types van contracten meer bijz regels
vastgelegd? à 2 redenen:
o 1.) Creatie v/e wettelijk ‘fall back’-regime
§ Sommige ovk’sten komen i/d SL heel veel voor à wetgever wilt wett regeling
voorzien voor het geval dat partijen dit niet zelf hebben gedaan
§ Enerzijds: meer duidelijkheid & rechtszekerheid & anderzijds: evenwichtige
regeling v/d rechtsverhouding tss de partijen
§ Verschillende doelen v/d afzonderlijke wett regeling:
(1) Interpretatieve functie (algemeen contractenrecht interpreteren)
(2) Complementaire functie (indien algemeen niet in regeling voorziet)
(3) Corrigerende functie (toepassing algemene regel: onbillijke resultaten)
o 2.) Bescherming v/d zwakkere contractspartij
§ Risico op misbruik bij: woninghuur, handelshuur, consumentenkoop, AO, …
§ Contractsvrijheid inhoudelijk beperken: ter bescherming van eco of soc
zwakkere groepen i/d SL
o = toepassing socialisering / vermaatschappelijking v/h privaatrecht
Subsidiair gelden voor deze benoemende overeenkomsten ook het algemene verbintenis -
en overeenkomstenrecht (zie art. 1107 BW).
à Evolutief karakter v/h onderscheid tss benoemde & onbenoemde contracten
- SL evolueert & bepaalde types ovk komen meer & meer voor à wetgever kan
genoodzaakt zijn bijz wetgeving aan te nemen
- BV: Wet Breyne ß op woningbouwcontracten van toepassing
- BV: nieuwe contracttypes in BW: levering digitale inhoud & digitale diensten
Regime van onbenoemde contracten Regime van benoemde contracten
1. Eerst kijken naar de ovk zelf, hetgeen de 1. Eerst kijken naar de wettelijke set van
partijen zelf overeengekomen zijn regels
- Desgevallend aangevuld met: alle - Desgevallend aangevuld met: 5.71, lid 1 &
gevolgen v/d wet, GT, gebruiken, volgens 1135 oud)
de aard & de strekking (5.71, lid 1 & 1135
oud) 2. Dan kijken naar de ovk (à zijn de partijen
iets anders overeengekomen?)
2. Indien de partijen het niet volledig zelf - Enkel wnr de regel van 1. van aanvullend
hebben uitgewerkt à gemene recht is
verbintenissen & ovkrecht
3. Gemene verbintenissenrecht (5.13 +
3. Soms voor bepaalde onbenoemde 1107)
contracten de regels v/e benoemd
contract analoog toepassen
- Vwde: min of meer gelijksoortige
rechtsverhouding
- BV: licentiecontract (regels huur van
goederen knn toegepast worden)
6
,à Als we een benoemd contract hebben (sensu lato = er is een wettelijke regeling) à dan
is de vraag: Welke regels passen we erop toe?
- In de 1ste plaats kijken naar: het contract, in combinatie met de wettelijke regels (zijn
van aanvullend recht)
- Als er toch bepalingen van DR zijn, dan komen deze boven het contract zelf
- Ondergeschikt: het algemene contractenrecht (regels van Boek 5) à art. 5.13
- Subsidiair: algemene verbintenissenrecht (5.13, lid 1)
ßà Sensu lato = contracten met een wett regeling i/h BW
ßà Onbenoemde contracten
- Kunnen hele nieuwe figuren maken (dit kan niet bij het goederenrecht, numerus clausus)
à art. 3.3 BW: open normen
- Als we buiten de benoemde contracten komen, is ons contract nóg belangrijker
- Maar nog steeds ondergeschikt: algemene verbintenissen & contractenrecht
+ kijken of een onbenoemd contract niet heel erg lijkt op een benoemd contract
- BV: leasing à wagen niet gekocht, maar als het ware gehuurd, geen échte huur, lijkt hier
sterk op à dan ook kijken of de regels van BC niet naar analogie moeten worden
toegepast
ßà Gemengde contracten (art. 5.67)
- = een contract dat de typische kenmerken van 2 of meer benoemde contracten vertoont,
maar dat toch een juridische eenheid vormt.
- Type VB: aanneming in bouwzaken, u heeft een stuk grond & laat huis bouwen à
enerzijds: u wordt eigenaar v/d bouwmaterialen (u koopt deze) & anderzijds: men maakt
hier iets mee (aanneming werk ß dienstencomponent, prestaties, wezenskenmerken van
aanneming) à als we mixen, welk regime geldt dan?
→ om deze contracten te kwalificeren, hebben we 3 kwalificatietheorieën (art. 5.67 BW):
- Sui generis-theorie / onbenoemd à zo hard geschud, dat het sui generis is
(onbenoemde contracten) ß beschouwd als een volwaardig onbenoemd contract
- Cumulatietheorie / combinatietheorie à we hebben geschud, maar we zien nog
duidelijk componenten v/d verschillende contracten ß elementen koop toepassen op koop
& vice versa
o In type VB: regels van aanneming op levering goederen en diensten & regels van
koop op levering van goederen
o + : rekening gehouden met juridische complexiteit gemengd contract
o - : onverenigbaarheden
- Absorptietheorie à we zien nog de componenten v/d verschillende contracten, maar
duidelijk 1 contract/element dominant à dominante absorbeert het ondergeschikte
o Criteria om te achterhalen welke dominant is: (1) expliciete of impliciete wil partijen
(2) economische criteria
o + : bevorderd RZH + vereenvoudigd
o - : wil partijen maar voor deel in aanmerking + dominantie niet duidelijk
- Uitgangspunt: cumul (art. 5.76)
7
,- MAAR: om i/e concreet geval uit te maken welke theorie de voorkeur dient te worden
gegeven, zal vooral gelet moeten worden op de gemeenschappelijke bedoeling v/d
partijen & de aard v/d prestaties die i/h contract besloten liggen
o In art. 5.67 zie je alle 3 de theorieën (zie boek p.13)
- BV: regels aanneming & lastgeving verschillen (rechter mag matigen of niet)
- Dus: in de late dat er een dominante elementen is, zullen we dat laten overheersen
o BV: aanneming bouwzaken; de essentie is dat er een woning staat, de prestaties
o Bijzonderheid: binnen de absorptieleer toch klein beetje cumuleren à VB: …
makelaar die ook contract kan sluiten, is eig lastgeving (aanneming zal
determineren, obv de absorptieleer is dit aanneming, maar als we kijken naar de
regels van aanneming: aspect van vertegenwoordiging, hoewel we heel het contract
onder aanneming steken, toch cumul voor vert.)
à = punctueel cumuleren (wnr er geen regeling voorzien is voor een bepaald
aspect v/h dominante contract)
8
, §2: BESCHERMING ZWAKKE CONTRACTPARTIJ
Uitgangspunt contractenrecht: de wilsautonomie (5.3: principieel aanvullende werking +
5.14: contractsvrijheid)
MAAR: er zijn een aantal correcties nodig à sukkelaar helpen
(BV: gelijkheidsidee is niet feitelijk mogelijk)(vaak wnr ovk wordt gesloten, dominante partij)
- Het recht corrigeert de absolute gelding v/d wilsautonomie dmv:
o i/d 1ste plaats: het dwingend recht (BV: bijz regels inzake woning huur)
o Andere beweging naast het dwingend recht: het recht houdt zelf rekening met de
ongelijkheid v/d partijen
§ VB: contractuele informatieplicht (5.16)
§ Goede trouw: 5.71, 5.73 à eig contractuele zorgvuldigheidsplicht à
”rekening houdend met je tegenpartij” (is het een zwakke tegenpartij of
sterke?)
Consumentenrecht sensu lato
- Dwingend recht & algemeen contractenrecht
- BV: slager laat een zaak bouwen door aannemer à geen échte cons, maar i/d verhouding
tot de aannemer eig ‘consument/afnemer’ à regels consumentenrecht sensu lato gelden
- Vanuit het gemene verbintenissen- en contractenrecht (bv. gekwalificeerde benadeling
of misbruik van omstandigheden in art. 5.37 BW op basis waarvan het gemene recht de
vernietiging van het contract toelaat)
Consumentenrecht sensu stricto
- Daarvoor hebben we het WER en consumentenkoop (dwingend regime met een zeer
grote impact en dat steeds meer uitbreidt)
- De bescherming i/d de échte B2C context (business 2 consumer)
o De échte consument = de NPNP (= natuurlijke persoonlijk, niet professioneel)
o Regels te vinden in: WER, Wet Consumentenkoop
o Bescherming reikt telkens verder
- Sanctie: meestal nietigheid, aansprakelijkheid & …
o Indien je verboden beding voorziet/nietig beding à dan is dit niet alleen nietig,
maar vervalt ook je ondergeschikt gemeenrechtelijk recht
“als je een nietige clausule opneemt, dan is deze nietig & ook je onderliggend recht”
o Concreet VB: schadebeding (als u een wanprestatie begaat, dan is dit de straf) ß je
mag niet overdrijven (i/h gemene recht kan er gematigd worden) ß i/h
consumentenrecht is de sanctie: de nietigheid ß neen: HvJ: als je schadebeding
nietig is, dan verlies je ook je gemeenrechtelijk recht op schadebeding (dan krijg je
niets meer) ß op papier een vrij sterke bescherming
- Moeilijkheid: afdwinging moet meestal in recht gebeuren & de inzet is vaak te laag om je
rechten in rechte af te dwingen (BV: trui van 200 EUR)(RPV = rechtsplegingsvergoeding)
= afdwingingsparadox (heel sterkte tanden, maar je kan er niet mee bijten)
9
Bijzondere contracten
PROF. NICOLAS CARETTE
,INHOUDSOPGAVE
DEEL 1: INLEIDING 5
HOOFDSTUK 1: BENOEMDE CONTRACTEN, ONBENOEMDE CONTRACTEN &
KWALIFCATIE VAN CONTRACTEN 5
HOOFDSTUK 2: KWALIFICATIE VAN CONTRACTEN 13
HOOFDSTUK 3: VERHOUDING MET HET BCA-RECHT 15
DEEL 2: KOOP 20
HOOFDSTUK 1: HET BEGRIP ‘KOOP’ 20
AFD. 1: BEGRIP 20
AFD. 2: REGIME 20
HOOFDSTUK 2: ESSENTIËLE (objectieve) BESTANDDELEN 24
AFD. 1: ESSENTIËLE BESTANDDELEN 24
AFD. 2: EIGENDOMSOVERDRACHT V/E GOED 25
AFD. 3: PRIJS IN GELD 33
HOOFDSTUK 3: TOTSTANDKOMING KOOP 34
AFD. 1: TOESTEMMING/Wilsovereenstemming 34
AFD. 2: BEKWAAMHEID 45
AFD. 3: VOORWERP 46
HOOFDSTUK 4: VORM 47
HOOFDSTUK 5: INTERPRETATIE 48
HOOFDSTUK 6: KOSTEN V/D KOOP 48
HOOFDSTUK 7: VERBINTENISSEN V/D VERKOPER 50
AFD. 1: (feitelijke) LEVERINGSPLICHT 50
AFD. 2: VRIJWARINGSVERBINTENIS 57
HOOFDSTUK 8: VERBINTENISSEN V/D KOPER 87
AFD. 1: IN ONTVANGST NEMEN / AANVAARDING 87
AFD. 2: PRIJS BETALEN 88
HOOFDSTUK 9: EINDE V/D KOOP 90
DEEL V. HUUR 91
HOOFDSTUK 1: Algemeen 93
AFD 1. BW 93
AFD 2. Begrip ‘huur’ 94
AFD 3. TOTSTANDKOMINGSVOORWAARDEN 96
AFD 4. VORMVEREISTEN & BEWIJS & tegenwerpbaarheid 97
AFD 6. REGIMES 98
Hoofdstuk 2: Gemene huur 100
AFD 1. Verbintenissen van de verhuurder 100
AFD 2. VERBINTENISSEN VAN DE HUURDER 106
AFD 3. DUUR 113
AFD 4. EINDE HUUR 115
AFD 5. ONDERHUUR & HUUROVERDRACHT 117
AFD 6. Vervreemding van het gehuurde goed 119
1
, AFD 7. Enkele OPMerkingen 120
HOOfdstuk 3: woninghuur 122
AFD 1. ALGEMEEN 122
AFD 2. TOEPASSINGSGEBIED 124
AFD 3. DUUR OVEREENKOMST 126
AFD 4. EINDE OVEREENKOMST – OVERLIJDEN (art. 42 WHD) 131
AFD 5. verbintenissen van de verhuurder 133
AFD 7. verbintenissen van de huurder 136
AFD 8. OVEDRACHT VAN HUUR & ONDERHUUR (art. 31 & 32 WHD) 142
AFD 9. OVERDRACHT V/H GEHUURDE GOED (art. 38 WHD) 143
AFD 10. MEDEHUUR 144
Hoofdstuk 4: Handelshuur 146
AFD 1. TOEPASSINGSGEBIED 146
AFD. 2: DUURBESCHERMING 149
AFD. 3: FINANCIËLE ASPECTEN 151
AFD. 4: WERKEN AAN HET GEHUURDE GOED (art. 7-9 HHW) 152
AFD. 5: HUUROVERDRACHT & ONDERHUUR (art. 10-11bis HHW) 153
AFD. 6: OVERDRACHT GEHUURDE GOED 155
AFD. 7: HUURHERNIEUWING (art. 13-14 HHW) 156
AFD. 8: UITZETTINGSVERGOEDING 162
AFD. 9: POP-UP 164
Hoofdstuk 5: HUUROVEREENKOMSTEN STUDENTENKAMERS 166
AFD. 1: TOEPASSINGSGEBIED (art. 53 WHD) 166
AFD. 2: OVERDRACHT VAN HUUR & ONDERHUUR (art. 59 WHD) 166
AFD. 3: HUURPRIJS (art. 60 & 61 WHD) 167
AFD. 4: HUURWAARBORG (art. 62 WHD) 167
AFD. 5: EINDE (art. 63 & 64 WHD) 167
DEEL VI: LENING 170
H1: BEGRIP ‘LENING & SOORTEN 170
H2: BRUIKLENING 170
AFD. 1: BEGRIP 170
AFD. 2: JURIDISCH KADER à art. 1875-1891 oud BW 171
AFD. 3: DUUR 171
AFD. 4: VERBINTENISSEN ONTLENER 171
AFD. 5: VERBINTENISSEN UITLENER 173
H3: VERBRUIKLENING 174
AFD. 1: BEGRIP 174
AFD. 3: DUUR 174
AFD. 4: VERBINTENISSEN ONTLENER 175
AFD. 5: VERBINTENISSEN UITLENEr 175
AFD. 6: LENING OP INTEREST 176
DEEL VII: AANNEMING 177
H1: BEGRIP & AFBAKENING 177
AFD. 1: BEGRIP 177
AFD. 2: AFBAKENING 178
H2: KENMERKEN & TOTSTANDKOMING 179
2
, AFD. 1: KENMERKEN 179
AFD. 2: TOTSTANDKOMING 179
AFD. 3: VOORWERP 180
H3: KEUZE CONTRACTPARTIJ (sneller overgegaan) 184
H4: VERBINTENISSEN AANNEMER 186
H5: VERBINTENISSEN OG 188
H6: AANSPRAKELIJKHEID PARTIJEN 190
H7: AANSPRAKELIJKHEID TAV DERDEN 199
H8: ONDERAANNEMING 199
H9: RISICO & EIGENDOM 202
H10: EINDE 204
HOOFDSTUK 11: WET BReyne 206
AFDELING 1: TOEPASSINGSGEBIED 206
AFDELING 2. INFORMATIEVERPLICHTING (art. 7 WB) 210
AFDeling 3. INHOUDELIJKE BESCHERMING (art. 3, 4, 5, 6, 9 & 11 WB) 210
AFDeling 4. FINANCIËLE BESCHERMING (art. 10, 12 WB) 211
DEEL VII: BEWAARGEVING 215
H1: BEGRIP & KENMERKEN 215
AFD. 1: BEGRIP 215
AFD. 2: KENMERKEN 216
H2: AFBAKENING 217
H3: VERBINTENISSEN BEWAARNEMER 218
H4: VERBINTENISSEN BEWAARGEVER 218
H5: EINDE BEWAARGEVING 219
H6: BIJZONDERE VORMEN BEWAARGEVING 220
DEEL VIII: LASTGEVING 223
H1: BEGRIP & KENMERKEN 223
AFD. 1: BEGRIP 223
AFD. 2: KENMERKEN 224
H2: BEWIJS 225
H3: BEKWAAMHEID 226
H4: VERBINTENISSEN LH (art. 1991 ev BW) 227
H5: VERBINTENISSEN LG 229
H6: VERTEGENWOORDIGINGSBEVOEGDHEID 230
H7: EINDE 232
DEEL IX: DADING 233
H1: BEGRIP (art. 2044 oud BW) 233
H2: GELDIGHEID 234
3
,H3: VORM & BEWIJS 236
H4: INTERPRETATIE (art. 2048 & 2048 oud BW) 237
H5: GEVOLGEN 238
4
,DEEL 1: INLEIDING
HOOFDSTUK 1: BENOEMDE CONTRACTEN, ONBENOEMDE CONTRACTEN &
KWALIFCATIE VAN CONTRACTEN
à Algemeen: vrije keuze van contracttypes
- Uitgangspunt: partijen kunnen binnen grenzen dwingend recht & OO zelf de inhoud van
hun contract bepalen
o Gelet op: principe v/d wilsautonomie & principe v/d contractsvrijheid
§1: ALGEMEEN
à Soorten contracten:
1.) Benoemde / bijzondere contracten
2.) Onbenoemde contracten
3.) Gemengde contracten
- Benoemd contract = contract dat aan een specifieke wettelijke regeling is onderworpen
o Onderworpen aan wettelijke set van regels en de afspraken in het contract zelf
o Ondergeschikt is het verbintenissen- en contractenrecht ook van toepassing, in de
mate dat er niets is geregeld in de wet/contract (met art. 5.71 BW) (art. 5.13 BW)
- Onbenoemd contract = contract dat niet aan een specifieke wettelijke regeling is
onderworpen
o Geen wettelijke set van regels
o Het contract staat voorop, onderworpen aan de afspraken in het contract zelf
o Ondergeschikt is het verbintenissen- en contractenrecht ook van toepassing, in de
mate dat er niets is geregeld in de wet/contract (met art. 5.71 BW) (art. 5.13 BW)
o Het zou kunnen dat er een contract is waarbij buiten de lijntjes is gekleurd maar we
de lijntjes nog een beetje kunnen zien en kan er naar analogie in ondergeschikte
orde toepassing worden gemaakt van de regels van het benoemd contract
In ruime zin (art. 5.13 gebruikt deze ruime invulling)
- Onbenoemde contracten = er bestaat geen specifieke wettelijke regeling voor, dus:
uitsluitend het algemeen contractenrecht geldt
o BV: franchisingovk, sponsoringovk, verhuisovk, …
- Benoemde contracten = alle contracten die uitdrukkelijk zijn geregeld ß algemeen
contractenrecht heeft dan nog maar een residuaire werking
o BV: koop, ruil, kans, lening, huur, aanneming, lastgeving, bewaargeving, dading,
verzekeringsovk, kredietovk, arbeidsovk, …
In enge zin (art. 1107 oud BW hanteert deze benadering)
- Onbenoemde contracten = contracten niet uitdrukkelijk i/h (oud) BW geregeld.
o Contracten die niet i/h (oud) BW geregeld zijn, maar wel in bijz wet buiten het BW
zijn onbenoemde contracten (<> ruime benadering)
- Benoemde contracten = wél uitdrukkelijk i/h (oud) BW geregeld.
5
,à Ratio bestaan van benoemde contracten (in ruime zin)
- Wrm heeft de wetgever voor een aantal specifieke types van contracten meer bijz regels
vastgelegd? à 2 redenen:
o 1.) Creatie v/e wettelijk ‘fall back’-regime
§ Sommige ovk’sten komen i/d SL heel veel voor à wetgever wilt wett regeling
voorzien voor het geval dat partijen dit niet zelf hebben gedaan
§ Enerzijds: meer duidelijkheid & rechtszekerheid & anderzijds: evenwichtige
regeling v/d rechtsverhouding tss de partijen
§ Verschillende doelen v/d afzonderlijke wett regeling:
(1) Interpretatieve functie (algemeen contractenrecht interpreteren)
(2) Complementaire functie (indien algemeen niet in regeling voorziet)
(3) Corrigerende functie (toepassing algemene regel: onbillijke resultaten)
o 2.) Bescherming v/d zwakkere contractspartij
§ Risico op misbruik bij: woninghuur, handelshuur, consumentenkoop, AO, …
§ Contractsvrijheid inhoudelijk beperken: ter bescherming van eco of soc
zwakkere groepen i/d SL
o = toepassing socialisering / vermaatschappelijking v/h privaatrecht
Subsidiair gelden voor deze benoemende overeenkomsten ook het algemene verbintenis -
en overeenkomstenrecht (zie art. 1107 BW).
à Evolutief karakter v/h onderscheid tss benoemde & onbenoemde contracten
- SL evolueert & bepaalde types ovk komen meer & meer voor à wetgever kan
genoodzaakt zijn bijz wetgeving aan te nemen
- BV: Wet Breyne ß op woningbouwcontracten van toepassing
- BV: nieuwe contracttypes in BW: levering digitale inhoud & digitale diensten
Regime van onbenoemde contracten Regime van benoemde contracten
1. Eerst kijken naar de ovk zelf, hetgeen de 1. Eerst kijken naar de wettelijke set van
partijen zelf overeengekomen zijn regels
- Desgevallend aangevuld met: alle - Desgevallend aangevuld met: 5.71, lid 1 &
gevolgen v/d wet, GT, gebruiken, volgens 1135 oud)
de aard & de strekking (5.71, lid 1 & 1135
oud) 2. Dan kijken naar de ovk (à zijn de partijen
iets anders overeengekomen?)
2. Indien de partijen het niet volledig zelf - Enkel wnr de regel van 1. van aanvullend
hebben uitgewerkt à gemene recht is
verbintenissen & ovkrecht
3. Gemene verbintenissenrecht (5.13 +
3. Soms voor bepaalde onbenoemde 1107)
contracten de regels v/e benoemd
contract analoog toepassen
- Vwde: min of meer gelijksoortige
rechtsverhouding
- BV: licentiecontract (regels huur van
goederen knn toegepast worden)
6
,à Als we een benoemd contract hebben (sensu lato = er is een wettelijke regeling) à dan
is de vraag: Welke regels passen we erop toe?
- In de 1ste plaats kijken naar: het contract, in combinatie met de wettelijke regels (zijn
van aanvullend recht)
- Als er toch bepalingen van DR zijn, dan komen deze boven het contract zelf
- Ondergeschikt: het algemene contractenrecht (regels van Boek 5) à art. 5.13
- Subsidiair: algemene verbintenissenrecht (5.13, lid 1)
ßà Sensu lato = contracten met een wett regeling i/h BW
ßà Onbenoemde contracten
- Kunnen hele nieuwe figuren maken (dit kan niet bij het goederenrecht, numerus clausus)
à art. 3.3 BW: open normen
- Als we buiten de benoemde contracten komen, is ons contract nóg belangrijker
- Maar nog steeds ondergeschikt: algemene verbintenissen & contractenrecht
+ kijken of een onbenoemd contract niet heel erg lijkt op een benoemd contract
- BV: leasing à wagen niet gekocht, maar als het ware gehuurd, geen échte huur, lijkt hier
sterk op à dan ook kijken of de regels van BC niet naar analogie moeten worden
toegepast
ßà Gemengde contracten (art. 5.67)
- = een contract dat de typische kenmerken van 2 of meer benoemde contracten vertoont,
maar dat toch een juridische eenheid vormt.
- Type VB: aanneming in bouwzaken, u heeft een stuk grond & laat huis bouwen à
enerzijds: u wordt eigenaar v/d bouwmaterialen (u koopt deze) & anderzijds: men maakt
hier iets mee (aanneming werk ß dienstencomponent, prestaties, wezenskenmerken van
aanneming) à als we mixen, welk regime geldt dan?
→ om deze contracten te kwalificeren, hebben we 3 kwalificatietheorieën (art. 5.67 BW):
- Sui generis-theorie / onbenoemd à zo hard geschud, dat het sui generis is
(onbenoemde contracten) ß beschouwd als een volwaardig onbenoemd contract
- Cumulatietheorie / combinatietheorie à we hebben geschud, maar we zien nog
duidelijk componenten v/d verschillende contracten ß elementen koop toepassen op koop
& vice versa
o In type VB: regels van aanneming op levering goederen en diensten & regels van
koop op levering van goederen
o + : rekening gehouden met juridische complexiteit gemengd contract
o - : onverenigbaarheden
- Absorptietheorie à we zien nog de componenten v/d verschillende contracten, maar
duidelijk 1 contract/element dominant à dominante absorbeert het ondergeschikte
o Criteria om te achterhalen welke dominant is: (1) expliciete of impliciete wil partijen
(2) economische criteria
o + : bevorderd RZH + vereenvoudigd
o - : wil partijen maar voor deel in aanmerking + dominantie niet duidelijk
- Uitgangspunt: cumul (art. 5.76)
7
,- MAAR: om i/e concreet geval uit te maken welke theorie de voorkeur dient te worden
gegeven, zal vooral gelet moeten worden op de gemeenschappelijke bedoeling v/d
partijen & de aard v/d prestaties die i/h contract besloten liggen
o In art. 5.67 zie je alle 3 de theorieën (zie boek p.13)
- BV: regels aanneming & lastgeving verschillen (rechter mag matigen of niet)
- Dus: in de late dat er een dominante elementen is, zullen we dat laten overheersen
o BV: aanneming bouwzaken; de essentie is dat er een woning staat, de prestaties
o Bijzonderheid: binnen de absorptieleer toch klein beetje cumuleren à VB: …
makelaar die ook contract kan sluiten, is eig lastgeving (aanneming zal
determineren, obv de absorptieleer is dit aanneming, maar als we kijken naar de
regels van aanneming: aspect van vertegenwoordiging, hoewel we heel het contract
onder aanneming steken, toch cumul voor vert.)
à = punctueel cumuleren (wnr er geen regeling voorzien is voor een bepaald
aspect v/h dominante contract)
8
, §2: BESCHERMING ZWAKKE CONTRACTPARTIJ
Uitgangspunt contractenrecht: de wilsautonomie (5.3: principieel aanvullende werking +
5.14: contractsvrijheid)
MAAR: er zijn een aantal correcties nodig à sukkelaar helpen
(BV: gelijkheidsidee is niet feitelijk mogelijk)(vaak wnr ovk wordt gesloten, dominante partij)
- Het recht corrigeert de absolute gelding v/d wilsautonomie dmv:
o i/d 1ste plaats: het dwingend recht (BV: bijz regels inzake woning huur)
o Andere beweging naast het dwingend recht: het recht houdt zelf rekening met de
ongelijkheid v/d partijen
§ VB: contractuele informatieplicht (5.16)
§ Goede trouw: 5.71, 5.73 à eig contractuele zorgvuldigheidsplicht à
”rekening houdend met je tegenpartij” (is het een zwakke tegenpartij of
sterke?)
Consumentenrecht sensu lato
- Dwingend recht & algemeen contractenrecht
- BV: slager laat een zaak bouwen door aannemer à geen échte cons, maar i/d verhouding
tot de aannemer eig ‘consument/afnemer’ à regels consumentenrecht sensu lato gelden
- Vanuit het gemene verbintenissen- en contractenrecht (bv. gekwalificeerde benadeling
of misbruik van omstandigheden in art. 5.37 BW op basis waarvan het gemene recht de
vernietiging van het contract toelaat)
Consumentenrecht sensu stricto
- Daarvoor hebben we het WER en consumentenkoop (dwingend regime met een zeer
grote impact en dat steeds meer uitbreidt)
- De bescherming i/d de échte B2C context (business 2 consumer)
o De échte consument = de NPNP (= natuurlijke persoonlijk, niet professioneel)
o Regels te vinden in: WER, Wet Consumentenkoop
o Bescherming reikt telkens verder
- Sanctie: meestal nietigheid, aansprakelijkheid & …
o Indien je verboden beding voorziet/nietig beding à dan is dit niet alleen nietig,
maar vervalt ook je ondergeschikt gemeenrechtelijk recht
“als je een nietige clausule opneemt, dan is deze nietig & ook je onderliggend recht”
o Concreet VB: schadebeding (als u een wanprestatie begaat, dan is dit de straf) ß je
mag niet overdrijven (i/h gemene recht kan er gematigd worden) ß i/h
consumentenrecht is de sanctie: de nietigheid ß neen: HvJ: als je schadebeding
nietig is, dan verlies je ook je gemeenrechtelijk recht op schadebeding (dan krijg je
niets meer) ß op papier een vrij sterke bescherming
- Moeilijkheid: afdwinging moet meestal in recht gebeuren & de inzet is vaak te laag om je
rechten in rechte af te dwingen (BV: trui van 200 EUR)(RPV = rechtsplegingsvergoeding)
= afdwingingsparadox (heel sterkte tanden, maar je kan er niet mee bijten)
9
