Ak samenvatting – Drie wereldsteden in de Verenigde
Staten
4.1 – WERELDSTEDEN ALS MACHTIGE KNOOPPUNTEN
Meer dan de helft van de wereldbevolking leeft en werkt in stedelijke gebieden.
Aantal steden zijn uitgegroeid tot wereldstad of metropool= global cities.
Voorbeelden zijn steden, zoals New York, Washington D.C., en Los Angeles, ze zijn belangrijke mondiale
knooppunten waar trends en grote veranderingen/vernieuwingen ontstaan. Ondanks de verschuiving van
economische macht naar Azië, blijven deze Amerikaanse steden hoog genoteerd op de Global Power City Index
van 2022.
• Een wereldstad heeft niet altijd een grote bevolking. Washington heeft relatief weinig inwoners, terwijl
New York met zijn agglomeratie (= vast gegroeide steden) de grootste is van de drie.
Verschil megastad en wereldstad: een megastad draait om grootte (10 miljoen+ inwoners), terwijl een
wereldstad draait om wereldwijde invloed en connectiviteit, ongeacht het aantal inwoners.
Megalopolis= gebied met meerdere wereldsteden verstedelijkt in één gebied. En is sprake van een stedelijk
netwerk (= verbondenheid tussen steden door contacten tussen bedrijven, overheden en instellingen).
De steden zijn erg verbonden, maar hebben wel hun eigen specialisatie, zoals financiële stad of havenstad.
New York:
• Door de ligging aan de monding van de rivier de Hudson is New York uitgegroeid tot internationaal
knooppunt. Schepen kunnen bij New York ver landinwaarts komen en hebben daarmee toegang tot een
groot achterland (=gebied dat een belangrijke functie heeft voor een knooppunt als het gaat om de aan- en
uitvoer van goederen). In het noordoosten van de VS, met name in New York, ontwikkelde zich daardoor een
sterk op industrie gericht gebied.
• New York is een belangrijke mainportregio (= gebied rondom een belangrijke haven) waar goederen, van
grondstoffen tot eindproducten, wereldwijd worden verspreid via wegen, spoor, water en lucht= dit zijn
spokes. New York fungeert als hub in een netwerk dat goederen uit het achterland verzamelt en naar andere
mainports, zoals Rotterdam, vervoert.
• New York is tegenwoordig veel meer dan een haven- en industriestad. Bijna 80% van de beroepsbevolking
werkt in de handel en internationale dienstverlening (= diensten tussen landen onderling), met een sterke
invloed op de mondiale financiële markten (= markt die grote invloed heeft in wereldeconomie), waaronder
het World Trade Center en Wall Street.
• Daarnaast heeft New York een belangrijke politieke rol, met de hoofdvestiging van de Verenigde Naties.
Los Angeles:
• Los Angeles is vooral bekend vanwege Hollywood, waar de filmindustrie een economische cluster (= groep
bedrijven die geralteerd zijn en in nabijheid van elkaar voorkomen) vormt.
• Ook zijn de game-, wapen- en ruimtevaartindustrie belangrijk. Met veel kapitaal en kennis worden producten
ontwikkeld en op de markt gezet.
• De stad trekt veel creatieve, hoogopgeleide mensen van over de hele wereld aan, wat bijdraagt aan het
kosmopolitisme (= een cultuur van wereldburgerschap). Dit geeft Los Angeles een andere sfeer dan veel
andere Amerikaanse steden.
• Los Angeles heeft door zijn ligging aan de westkust van de VS een strategisch voordeel ten opzichte van New
York en Washington. Het is beter bereikbaar voor goederenstromen vanuit en naar Oost-Azië, een regio rond
, de Grote oceaan, die door de global shift steeds belangrijker wordt in de wereldeconomie. Hierdoor
verbetert de economische positie van Los Angeles.
Washington:
• Washington D.C., de hoofdstad van de VS, is een kleine wereldstad met grote politieke invloed, hier bevind
zich het Witte Huis en het Capitool. Het is een federaal district en geen deel van een staat, zodat geen enkele
staat invloed kan uitoefenen op de hoofdstad. Hoe dichter bij het Witte Huis hoe meer invloed de organisatie
heeft.
• In Washington zijn ook belangrijke militaire instellingen en de wereldbank.
4.2 – MIGRANTEN IN DE DRIE WERELDSTEDEN
De VS zijn altijd een land van immigratie geweest, eerst vooral uit Europa en later uit Latijns-Amerika en Azië.
Hierdoor is de bevolking steeds diverser geworden en nam het aandeel van de oorspronkelijke bevolking af.
• Vanaf 1820 kwamen meer dan 12 miljoen Europeanen naar de VS op zoek naar land, werk, vrijheid of
avontuur. Door de ontwikkeling van het stoomschip konden ze de Atlantische Oceaan oversteken, vaak via
Ellis Island in New York. Een deel bleef in het oosten wonen, terwijl anderen zich naar het westen vestigden.
De nakomelingen van deze migranten worden nu Euro-Amerikanen genoemd.
• Door de industrialisatie kwamen rond 1900 veel meer migranten uit Zuid- en Oost-Europa naar de VS.
Ze vestigden zich vooral in steden, dicht bij de fabrieken. Tegelijkertijd nam aantal migranten uit
Noord- en West-Europa af.
• In de 18e eeuw werd het zuiden van de VS bevolkt door West-Afrikanen die als slaven naar Amerika werden
gebracht om op plantages te werken. Na de afschaffing van de slavernij trokken veel Afro-Amerikanen
tijdens de Great Migration naar het noorden en westen van de VS, naar steden zoals New York, Washington,
Los Angeles, Chicago en Detroit, om daar in de industrie te werken. Dit verving de afgenomen Europese
migratie.
• Na de Tweede Wereldoorlog kwam er meer migratie naar de VS, vooral uit Azië en Latijns-Amerika.
Jaarlijks komen meer dan 1 miljoen migranten, zowel legaal als illegaal. Veel Aziaten en Hispanics vestigen
zich in de zuidelijke en westelijke staten vanwege de relatieve kleine afstand tussen de gebieden.
New York:
Wijken in New York hebben vaak namen die verwijzen naar de oorspronkelijke migrantengroepen, zoals Little
Germany, Little Italy en Chinatown.
• In veel van deze wijken vond een proces van "invasie en successie" plaats. Eerst vestigen migranten uit
hetzelfde land zich in een wijk (invasie). Als deze wijk overbevolkt raakt, verhuizen oorspronkelijke bewoners,
waardoor ruimte ontstaat voor nieuwe migranten (successie). Dit kan meerdere keren herhalen.
Washington:
Washington heeft een opvallend groot aandeel Afro-Amerikanen in de bevolking.
• Na de afschaffing van de slavernij vestigden veel bevrijde slaven zich in de stad, en de Amerikaanse overheid
stimuleerde dit om een voorbeeld te geven voor het hele land. Het aantal Afro-Amerikanen in Washington
groeide verder door een hogere natuurlijke bevolkingsgroei en veel kettingmigratie, waarbij familieleden en
vrienden volgden.
• De agglomeratie van Washington trekt veel hoogopgeleiden, zoals diplomaten en medewerkers van
internationale instellingen, wat de bevolking diverser maakt. Toch zijn er wijken met een duidelijke
meerderheid van witte of zwarte bewoners, wat zorgt voor grote etnische verschillen per wijk.
Staten
4.1 – WERELDSTEDEN ALS MACHTIGE KNOOPPUNTEN
Meer dan de helft van de wereldbevolking leeft en werkt in stedelijke gebieden.
Aantal steden zijn uitgegroeid tot wereldstad of metropool= global cities.
Voorbeelden zijn steden, zoals New York, Washington D.C., en Los Angeles, ze zijn belangrijke mondiale
knooppunten waar trends en grote veranderingen/vernieuwingen ontstaan. Ondanks de verschuiving van
economische macht naar Azië, blijven deze Amerikaanse steden hoog genoteerd op de Global Power City Index
van 2022.
• Een wereldstad heeft niet altijd een grote bevolking. Washington heeft relatief weinig inwoners, terwijl
New York met zijn agglomeratie (= vast gegroeide steden) de grootste is van de drie.
Verschil megastad en wereldstad: een megastad draait om grootte (10 miljoen+ inwoners), terwijl een
wereldstad draait om wereldwijde invloed en connectiviteit, ongeacht het aantal inwoners.
Megalopolis= gebied met meerdere wereldsteden verstedelijkt in één gebied. En is sprake van een stedelijk
netwerk (= verbondenheid tussen steden door contacten tussen bedrijven, overheden en instellingen).
De steden zijn erg verbonden, maar hebben wel hun eigen specialisatie, zoals financiële stad of havenstad.
New York:
• Door de ligging aan de monding van de rivier de Hudson is New York uitgegroeid tot internationaal
knooppunt. Schepen kunnen bij New York ver landinwaarts komen en hebben daarmee toegang tot een
groot achterland (=gebied dat een belangrijke functie heeft voor een knooppunt als het gaat om de aan- en
uitvoer van goederen). In het noordoosten van de VS, met name in New York, ontwikkelde zich daardoor een
sterk op industrie gericht gebied.
• New York is een belangrijke mainportregio (= gebied rondom een belangrijke haven) waar goederen, van
grondstoffen tot eindproducten, wereldwijd worden verspreid via wegen, spoor, water en lucht= dit zijn
spokes. New York fungeert als hub in een netwerk dat goederen uit het achterland verzamelt en naar andere
mainports, zoals Rotterdam, vervoert.
• New York is tegenwoordig veel meer dan een haven- en industriestad. Bijna 80% van de beroepsbevolking
werkt in de handel en internationale dienstverlening (= diensten tussen landen onderling), met een sterke
invloed op de mondiale financiële markten (= markt die grote invloed heeft in wereldeconomie), waaronder
het World Trade Center en Wall Street.
• Daarnaast heeft New York een belangrijke politieke rol, met de hoofdvestiging van de Verenigde Naties.
Los Angeles:
• Los Angeles is vooral bekend vanwege Hollywood, waar de filmindustrie een economische cluster (= groep
bedrijven die geralteerd zijn en in nabijheid van elkaar voorkomen) vormt.
• Ook zijn de game-, wapen- en ruimtevaartindustrie belangrijk. Met veel kapitaal en kennis worden producten
ontwikkeld en op de markt gezet.
• De stad trekt veel creatieve, hoogopgeleide mensen van over de hele wereld aan, wat bijdraagt aan het
kosmopolitisme (= een cultuur van wereldburgerschap). Dit geeft Los Angeles een andere sfeer dan veel
andere Amerikaanse steden.
• Los Angeles heeft door zijn ligging aan de westkust van de VS een strategisch voordeel ten opzichte van New
York en Washington. Het is beter bereikbaar voor goederenstromen vanuit en naar Oost-Azië, een regio rond
, de Grote oceaan, die door de global shift steeds belangrijker wordt in de wereldeconomie. Hierdoor
verbetert de economische positie van Los Angeles.
Washington:
• Washington D.C., de hoofdstad van de VS, is een kleine wereldstad met grote politieke invloed, hier bevind
zich het Witte Huis en het Capitool. Het is een federaal district en geen deel van een staat, zodat geen enkele
staat invloed kan uitoefenen op de hoofdstad. Hoe dichter bij het Witte Huis hoe meer invloed de organisatie
heeft.
• In Washington zijn ook belangrijke militaire instellingen en de wereldbank.
4.2 – MIGRANTEN IN DE DRIE WERELDSTEDEN
De VS zijn altijd een land van immigratie geweest, eerst vooral uit Europa en later uit Latijns-Amerika en Azië.
Hierdoor is de bevolking steeds diverser geworden en nam het aandeel van de oorspronkelijke bevolking af.
• Vanaf 1820 kwamen meer dan 12 miljoen Europeanen naar de VS op zoek naar land, werk, vrijheid of
avontuur. Door de ontwikkeling van het stoomschip konden ze de Atlantische Oceaan oversteken, vaak via
Ellis Island in New York. Een deel bleef in het oosten wonen, terwijl anderen zich naar het westen vestigden.
De nakomelingen van deze migranten worden nu Euro-Amerikanen genoemd.
• Door de industrialisatie kwamen rond 1900 veel meer migranten uit Zuid- en Oost-Europa naar de VS.
Ze vestigden zich vooral in steden, dicht bij de fabrieken. Tegelijkertijd nam aantal migranten uit
Noord- en West-Europa af.
• In de 18e eeuw werd het zuiden van de VS bevolkt door West-Afrikanen die als slaven naar Amerika werden
gebracht om op plantages te werken. Na de afschaffing van de slavernij trokken veel Afro-Amerikanen
tijdens de Great Migration naar het noorden en westen van de VS, naar steden zoals New York, Washington,
Los Angeles, Chicago en Detroit, om daar in de industrie te werken. Dit verving de afgenomen Europese
migratie.
• Na de Tweede Wereldoorlog kwam er meer migratie naar de VS, vooral uit Azië en Latijns-Amerika.
Jaarlijks komen meer dan 1 miljoen migranten, zowel legaal als illegaal. Veel Aziaten en Hispanics vestigen
zich in de zuidelijke en westelijke staten vanwege de relatieve kleine afstand tussen de gebieden.
New York:
Wijken in New York hebben vaak namen die verwijzen naar de oorspronkelijke migrantengroepen, zoals Little
Germany, Little Italy en Chinatown.
• In veel van deze wijken vond een proces van "invasie en successie" plaats. Eerst vestigen migranten uit
hetzelfde land zich in een wijk (invasie). Als deze wijk overbevolkt raakt, verhuizen oorspronkelijke bewoners,
waardoor ruimte ontstaat voor nieuwe migranten (successie). Dit kan meerdere keren herhalen.
Washington:
Washington heeft een opvallend groot aandeel Afro-Amerikanen in de bevolking.
• Na de afschaffing van de slavernij vestigden veel bevrijde slaven zich in de stad, en de Amerikaanse overheid
stimuleerde dit om een voorbeeld te geven voor het hele land. Het aantal Afro-Amerikanen in Washington
groeide verder door een hogere natuurlijke bevolkingsgroei en veel kettingmigratie, waarbij familieleden en
vrienden volgden.
• De agglomeratie van Washington trekt veel hoogopgeleiden, zoals diplomaten en medewerkers van
internationale instellingen, wat de bevolking diverser maakt. Toch zijn er wijken met een duidelijke
meerderheid van witte of zwarte bewoners, wat zorgt voor grote etnische verschillen per wijk.
