Samenvatting
bij hoofdstuk 2
, Vwo Globalisering CE2026 ev Samenvattingen H2
2 De wereld indelen
De hoofdvraag in dit hoofdstuk is:
Hoe kun je de wereld beschrijven, analyseren en
in gebieden indelen aan de hand van economische,
politieke, demografische en culturele kenmerken
en de bijbehorende indicatoren?
2.1 Economische dimensie: wie vaart er wel?
Deelvraag
1 Hoe kun je de wereld beschrijven, analyseren en in
gebieden indelen aan de hand van economische
kenmerken en de bijbehorende indicatoren?
De wereld indelen
► In hoofdstuk 1 heb je gezien hoe de ontwikkeling van
economische en politieke globalisering door de eeuwen heen
is verlopen. Daarbij kwam ook het centrum-periferiemodel aan
de orde, waarmee je het wereldsysteem kunt beschrijven en
analyseren. Als je het centrum-periferiemodel toepast, deel
je de wereld in groepen landen met gemeenschappelijke
kenmerken in: centrumgebieden, semiperifere gebieden en
perifere gebieden.
● Dit tweede hoofdstuk gaat niet alleen dieper in op de
achtergronden van die economische en politieke kenmerken,
maar ook op demografische en culturele kenmerken waarmee
je de wereld kunt beschrijven, analyseren en indelen.
Kenmerken en indicatoren
► De kenmerken die gebruikt worden om de wereld vanuit een
bepaalde dimensie te beschrijven, analyseren en in te delen in
gebieden, kun je vaak niet direct meten. Daarvoor heb je
indicatoren nodig. Goede indicatoren zijn gegevens die voor bijna
alle gebieden of landen bekend zijn en langjarig gemeten worden.
Deze gegevens moeten ook redelijk betrouwbaar zijn.
● Paragraaf 2.1: achtergronden van economische kenmerken en
indicatoren.
Welvaart en ongelijkheid
► Indicatoren voor de economische kenmerken welvaart en
ongelijkheid zijn:
● Veelgebruikte economische indicatoren voor de welvaart
zijn het bruto binnenlands product (bbp), het bruto regionaal
bruto regionaal product product (brp) en het bruto nationaal product (bnp).
● bbp: de waarde van alle goederen en diensten die in
een land worden geproduceerd. Als bbp stijgt > economische
groei.
● brp: het bbp van een groter of kleiner gebied dan een land
● bnp: de waarde van alle goederen en diensten
die in een jaar door de bevolking van een bepaald land worden
geproduceerd.
De Geo bovenbouw LRN-line hv bb
© ThiemeMeulenhoff, Amersfoort, 2023
bij hoofdstuk 2
, Vwo Globalisering CE2026 ev Samenvattingen H2
2 De wereld indelen
De hoofdvraag in dit hoofdstuk is:
Hoe kun je de wereld beschrijven, analyseren en
in gebieden indelen aan de hand van economische,
politieke, demografische en culturele kenmerken
en de bijbehorende indicatoren?
2.1 Economische dimensie: wie vaart er wel?
Deelvraag
1 Hoe kun je de wereld beschrijven, analyseren en in
gebieden indelen aan de hand van economische
kenmerken en de bijbehorende indicatoren?
De wereld indelen
► In hoofdstuk 1 heb je gezien hoe de ontwikkeling van
economische en politieke globalisering door de eeuwen heen
is verlopen. Daarbij kwam ook het centrum-periferiemodel aan
de orde, waarmee je het wereldsysteem kunt beschrijven en
analyseren. Als je het centrum-periferiemodel toepast, deel
je de wereld in groepen landen met gemeenschappelijke
kenmerken in: centrumgebieden, semiperifere gebieden en
perifere gebieden.
● Dit tweede hoofdstuk gaat niet alleen dieper in op de
achtergronden van die economische en politieke kenmerken,
maar ook op demografische en culturele kenmerken waarmee
je de wereld kunt beschrijven, analyseren en indelen.
Kenmerken en indicatoren
► De kenmerken die gebruikt worden om de wereld vanuit een
bepaalde dimensie te beschrijven, analyseren en in te delen in
gebieden, kun je vaak niet direct meten. Daarvoor heb je
indicatoren nodig. Goede indicatoren zijn gegevens die voor bijna
alle gebieden of landen bekend zijn en langjarig gemeten worden.
Deze gegevens moeten ook redelijk betrouwbaar zijn.
● Paragraaf 2.1: achtergronden van economische kenmerken en
indicatoren.
Welvaart en ongelijkheid
► Indicatoren voor de economische kenmerken welvaart en
ongelijkheid zijn:
● Veelgebruikte economische indicatoren voor de welvaart
zijn het bruto binnenlands product (bbp), het bruto regionaal
bruto regionaal product product (brp) en het bruto nationaal product (bnp).
● bbp: de waarde van alle goederen en diensten die in
een land worden geproduceerd. Als bbp stijgt > economische
groei.
● brp: het bbp van een groter of kleiner gebied dan een land
● bnp: de waarde van alle goederen en diensten
die in een jaar door de bevolking van een bepaald land worden
geproduceerd.
De Geo bovenbouw LRN-line hv bb
© ThiemeMeulenhoff, Amersfoort, 2023
