Oefentoets Binding 2 VWO 6
Opgave 1
Er zijn twee wetenschappelijke scholen over het ontstaan van een nationale identiteit of een
regionale identiteit. Wetenschappers van de eerste school leggen de nadruk op verhalen en
mythen uit nationale of regionale cultuur. Deze verhalen zijn vaak verzonnen: ‘invented
traditions’.
Wetenschappers van de tweede school gaan uit van tradities die onze nationale of regionale
identiteit en cultuur bepalen. Vergelijk de visie van Stengs in tekst 1 met de twee
wetenschappelijke scholen.
Lees tekst 1
Sentimenten uit de polder
Maagdelijke klei (…) De provincie Flevoland vreest haar eigen identiteit kwijt te raken in
het nieuwe bestuurlijke amalgaam (mengelmoes). Identiteit, is dat niet iets wat moet
groeien, het product van eeuwenoude tradities, een gedeeld verleden en een eigen taal?
Flevoland werd bedacht op de tekentafel en werd opgetrokken uit maagdelijke klei. (…)
Hoe kan zo’n piepjonge en heterogene prefab-samenleving een eigen identiteit koesteren?
(…)
Volgens Irene Stengs, als antropologe verbonden aan het Meertens Instituut dat
onderzoek doet naar volkscultuur, heeft Plasterk het onheil over zichzelf afgeroepen. “Als
Plasterk zegt: ‘De Flevolander bestaat niet’, dan gaan mensen zich juist Flevolander
voelen. Mensen vragen zich af: als we opgaan in een groot landsdeel, wie zijn wij dan
nog?” Het antwoord daarop, een gedeeld sentiment van verbondenheid met een plek, is
volgens Stengs altijd een constructie. Een overtuigend verhaal waarmee een gebied zich
onderscheidt. “Vaak wordt gedacht dat identiteit iets authentieks moet zijn, iets ouds, iets
wezenlijks. Maar of het echt is, doet er niet toe. Als mensen er maar in geloven. Als
Flevolanders het idee hebben dat zij hun provincie eigenhandig hebben opgebouwd en ze
zien de klei en de akkers, dan worden ze bevestigd in die gedachte. (…) Feesten zijn een
manier om de herinnering levend te houden. De Noordoostpolder heeft sinds 1996 het
Pieperfestival. (…) Het wordt gehouden op 9 september, de dag waarop de polder in 1952
officieel droogviel. (…) Blijkbaar een geloofwaardige traditie. Na drie jaar denken mensen:
dit feest is er altijd al geweest en laat zien wie we zijn.
Wortels en uien
(…) Over de ontstaansgeschiedenis van de provincie schreef historica en journaliste Eva
Vriend het boek ‘Het nieuwe land’ (2013). Daarin beschrijft ze hoe geprobeerd werd van
Flevoland ‘de perfecte polder’ te maken. (…) Om van het nieuwe land een spiegel van de
Nederlandse samenleving te maken werd gestreefd naar een evenredige
vertegenwoordiging van zowel kerkelijke gezindte als herkomst. (…) Het zou een ‘hutspot’
worden van Friezen, Brabanders, Groningers, Zeeuwen, Amsterdammers en
Twentenaren. (…) Maar heeft een halve eeuw pruttelen en stampen tot een gedeelde
identiteit geleid? Vriend betwijfelt het. (…) Twee derde van de 400.000 Flevolanders woont
in Almere of Lelystad. Een gemeenschappelijke geschiedenis ontbreekt daardoor, terwijl
dat volgens Vriend de basis is voor een wij-gevoel. (…)
a. Leg uit met welke wetenschappelijke school de visie van Stengs overeenkomt.
Gebruik in je antwoord gegevens uit tekst 1. (1)
, De visie van Stengs komt overeen met de school van verzonnen verhalen en mythen want
Stengs zegt dat identiteit een constructie is. Mensen gaan erin geloven dat ze verbonden
zijn met een bepaalde plek (r. 24-26). / Mensen geloven dat zij het landschap van hun
provincie eigenhandig hebben opgebouwd (r. 33-35). / Het creëren van het Pieperfestival is
een voorbeeld van ‘invented tradition’ (r. 39-41).
b. Leg uit welke conclusie je uit de opvattingen van Stengs kunt trekken over de mate
van sociale cohesie op het niveau van de provincie Flevoland. Gebruik in je antwoord
gegevens uit tekst 1. (1)
Door het zelfgecreëerde beeld van verbondenheid met een plek (r. 24-26) / het organiseren van
een feest, het Pieperfestival (r. 38-41) worden de bindingen met de provincie en de onderlinge
bindingen tussen bewoners versterkt, inwoners hebben het gevoel deel uit te maken van de
provincie Flevoland.
c. Leg uit welke conclusie je uit de opvattingen van Vriend kunt trekken over de mate
van sociale cohesie op het niveau van de provincie Flevoland. Gebruik in je antwoord
gegevens uit tekst 1. (1)
De inwoners van Flevoland hebben weinig binding met de provincie Flevoland; er is sprake
van weinig sociale cohesie.
uitleg: Inwoners van Flevoland hebben geen of weinig gedeeld wij-gevoel, omdat een
gemeenschappelijke geschiedenis ontbreekt (r. 68-70). Daardoor hebben inwoners van
Flevoland weinig binding met de provincie. / De meeste Flevolanders wonen in Almere en
Lelystad (r. 66-67). Deze bewoners hebben waarschijnlijk meer binding met hun stad dan
met Flevoland.
Opgave 2
Bekijk tabel 1
Opgave 1
Er zijn twee wetenschappelijke scholen over het ontstaan van een nationale identiteit of een
regionale identiteit. Wetenschappers van de eerste school leggen de nadruk op verhalen en
mythen uit nationale of regionale cultuur. Deze verhalen zijn vaak verzonnen: ‘invented
traditions’.
Wetenschappers van de tweede school gaan uit van tradities die onze nationale of regionale
identiteit en cultuur bepalen. Vergelijk de visie van Stengs in tekst 1 met de twee
wetenschappelijke scholen.
Lees tekst 1
Sentimenten uit de polder
Maagdelijke klei (…) De provincie Flevoland vreest haar eigen identiteit kwijt te raken in
het nieuwe bestuurlijke amalgaam (mengelmoes). Identiteit, is dat niet iets wat moet
groeien, het product van eeuwenoude tradities, een gedeeld verleden en een eigen taal?
Flevoland werd bedacht op de tekentafel en werd opgetrokken uit maagdelijke klei. (…)
Hoe kan zo’n piepjonge en heterogene prefab-samenleving een eigen identiteit koesteren?
(…)
Volgens Irene Stengs, als antropologe verbonden aan het Meertens Instituut dat
onderzoek doet naar volkscultuur, heeft Plasterk het onheil over zichzelf afgeroepen. “Als
Plasterk zegt: ‘De Flevolander bestaat niet’, dan gaan mensen zich juist Flevolander
voelen. Mensen vragen zich af: als we opgaan in een groot landsdeel, wie zijn wij dan
nog?” Het antwoord daarop, een gedeeld sentiment van verbondenheid met een plek, is
volgens Stengs altijd een constructie. Een overtuigend verhaal waarmee een gebied zich
onderscheidt. “Vaak wordt gedacht dat identiteit iets authentieks moet zijn, iets ouds, iets
wezenlijks. Maar of het echt is, doet er niet toe. Als mensen er maar in geloven. Als
Flevolanders het idee hebben dat zij hun provincie eigenhandig hebben opgebouwd en ze
zien de klei en de akkers, dan worden ze bevestigd in die gedachte. (…) Feesten zijn een
manier om de herinnering levend te houden. De Noordoostpolder heeft sinds 1996 het
Pieperfestival. (…) Het wordt gehouden op 9 september, de dag waarop de polder in 1952
officieel droogviel. (…) Blijkbaar een geloofwaardige traditie. Na drie jaar denken mensen:
dit feest is er altijd al geweest en laat zien wie we zijn.
Wortels en uien
(…) Over de ontstaansgeschiedenis van de provincie schreef historica en journaliste Eva
Vriend het boek ‘Het nieuwe land’ (2013). Daarin beschrijft ze hoe geprobeerd werd van
Flevoland ‘de perfecte polder’ te maken. (…) Om van het nieuwe land een spiegel van de
Nederlandse samenleving te maken werd gestreefd naar een evenredige
vertegenwoordiging van zowel kerkelijke gezindte als herkomst. (…) Het zou een ‘hutspot’
worden van Friezen, Brabanders, Groningers, Zeeuwen, Amsterdammers en
Twentenaren. (…) Maar heeft een halve eeuw pruttelen en stampen tot een gedeelde
identiteit geleid? Vriend betwijfelt het. (…) Twee derde van de 400.000 Flevolanders woont
in Almere of Lelystad. Een gemeenschappelijke geschiedenis ontbreekt daardoor, terwijl
dat volgens Vriend de basis is voor een wij-gevoel. (…)
a. Leg uit met welke wetenschappelijke school de visie van Stengs overeenkomt.
Gebruik in je antwoord gegevens uit tekst 1. (1)
, De visie van Stengs komt overeen met de school van verzonnen verhalen en mythen want
Stengs zegt dat identiteit een constructie is. Mensen gaan erin geloven dat ze verbonden
zijn met een bepaalde plek (r. 24-26). / Mensen geloven dat zij het landschap van hun
provincie eigenhandig hebben opgebouwd (r. 33-35). / Het creëren van het Pieperfestival is
een voorbeeld van ‘invented tradition’ (r. 39-41).
b. Leg uit welke conclusie je uit de opvattingen van Stengs kunt trekken over de mate
van sociale cohesie op het niveau van de provincie Flevoland. Gebruik in je antwoord
gegevens uit tekst 1. (1)
Door het zelfgecreëerde beeld van verbondenheid met een plek (r. 24-26) / het organiseren van
een feest, het Pieperfestival (r. 38-41) worden de bindingen met de provincie en de onderlinge
bindingen tussen bewoners versterkt, inwoners hebben het gevoel deel uit te maken van de
provincie Flevoland.
c. Leg uit welke conclusie je uit de opvattingen van Vriend kunt trekken over de mate
van sociale cohesie op het niveau van de provincie Flevoland. Gebruik in je antwoord
gegevens uit tekst 1. (1)
De inwoners van Flevoland hebben weinig binding met de provincie Flevoland; er is sprake
van weinig sociale cohesie.
uitleg: Inwoners van Flevoland hebben geen of weinig gedeeld wij-gevoel, omdat een
gemeenschappelijke geschiedenis ontbreekt (r. 68-70). Daardoor hebben inwoners van
Flevoland weinig binding met de provincie. / De meeste Flevolanders wonen in Almere en
Lelystad (r. 66-67). Deze bewoners hebben waarschijnlijk meer binding met hun stad dan
met Flevoland.
Opgave 2
Bekijk tabel 1
