Thema 5
Basisstof 1
● Normwaarde: de waarde die je lichaam gemiddeld aanhoudt (dit gaat over
verschillende aspecten).
● Dynamisch evenwicht: het milieu beïnvloed de (bv. temperatuur) waarde maar deze
waarde kan zichzelf in evenwicht houden.
● Regelkring: zorgt dat het dynamisch evenwicht in stand blijft.
● Homeostase: het in stand houden van een dynamisch evenwicht in het inwendige
milieu van organismen.
● Negatieve terugkoppeling: wanneer een toename van het resultaat een remming
van het proces veroorzaakt.
○ Bv. temperatuur stijgt, lichaam maakt zich minder warm
● Positieve terugkoppeling: een toename van het resultaat versterkt het proces.
○ Bv. tijdens de bevalling wordt oxytocine aangemaakt door de hypofyse.
● Uitwendig milieu: De directe omgeving
● Meeste cellen hebben geen direct contact met uitwendig milieu.
● Inwendig milieu: bloed + weefselvloeistof
○ Weefselvloeistof: zit tussen de cellen van weefsel.
● Tussen inwendig en uitwendig milieu zit minstens 1 cellaag.
● Inhoud darmen, longen en blaas is uitwendig milieu.
○ Daar zit lucht en vocht in en dat komt van buiten het lichaam.
● Homeostatische regelkringen zorgen dat inwendig milieu niet te veel veranderen.
○ glucoseconcentratie, zuurstofconcentratie weefselvloeistof en bloed
veranderen de hele tijd maar liggen altijd rond de norm waarde.
Basisstof 2
● Signaalmoleculen: zorgen ervoor dat informatie tussen cellen wordt overgedragen.
○ Dit kan ook over grote afstanden
● Receptoren: Hieraan binden de signaalmoleculen zich.
● Doelwitcellen: in de membraan van deze cellen binden de receptoren zich. Deze
receptoren dragen de signaalmoleculen bij zich.
● Hormonen: de signaalmoleculen die de cellen van hormoonklieren afgeven.
○ De hormonen worden afgegeven aan het bloed dat door de hormoonklier
stroomt.
● Hormoon klier is een endocriene klier.
● Endocriene klier: een klier die hormonen produceert.
● Secretie: de afgifte van hormonen door de hormoonklier.
● Exocriene klieren: klieren met een afvoerbuis.
○ zweetklieren en speekselklieren
○ Excretie/uitscheiding: het afgeven van het product van de speekselklieren via
de afvoerbuis.
Basisstof 1
● Normwaarde: de waarde die je lichaam gemiddeld aanhoudt (dit gaat over
verschillende aspecten).
● Dynamisch evenwicht: het milieu beïnvloed de (bv. temperatuur) waarde maar deze
waarde kan zichzelf in evenwicht houden.
● Regelkring: zorgt dat het dynamisch evenwicht in stand blijft.
● Homeostase: het in stand houden van een dynamisch evenwicht in het inwendige
milieu van organismen.
● Negatieve terugkoppeling: wanneer een toename van het resultaat een remming
van het proces veroorzaakt.
○ Bv. temperatuur stijgt, lichaam maakt zich minder warm
● Positieve terugkoppeling: een toename van het resultaat versterkt het proces.
○ Bv. tijdens de bevalling wordt oxytocine aangemaakt door de hypofyse.
● Uitwendig milieu: De directe omgeving
● Meeste cellen hebben geen direct contact met uitwendig milieu.
● Inwendig milieu: bloed + weefselvloeistof
○ Weefselvloeistof: zit tussen de cellen van weefsel.
● Tussen inwendig en uitwendig milieu zit minstens 1 cellaag.
● Inhoud darmen, longen en blaas is uitwendig milieu.
○ Daar zit lucht en vocht in en dat komt van buiten het lichaam.
● Homeostatische regelkringen zorgen dat inwendig milieu niet te veel veranderen.
○ glucoseconcentratie, zuurstofconcentratie weefselvloeistof en bloed
veranderen de hele tijd maar liggen altijd rond de norm waarde.
Basisstof 2
● Signaalmoleculen: zorgen ervoor dat informatie tussen cellen wordt overgedragen.
○ Dit kan ook over grote afstanden
● Receptoren: Hieraan binden de signaalmoleculen zich.
● Doelwitcellen: in de membraan van deze cellen binden de receptoren zich. Deze
receptoren dragen de signaalmoleculen bij zich.
● Hormonen: de signaalmoleculen die de cellen van hormoonklieren afgeven.
○ De hormonen worden afgegeven aan het bloed dat door de hormoonklier
stroomt.
● Hormoon klier is een endocriene klier.
● Endocriene klier: een klier die hormonen produceert.
● Secretie: de afgifte van hormonen door de hormoonklier.
● Exocriene klieren: klieren met een afvoerbuis.
○ zweetklieren en speekselklieren
○ Excretie/uitscheiding: het afgeven van het product van de speekselklieren via
de afvoerbuis.
