H16 – SYSTEEM AARDE EN DE
MENS
16.1 KOOLSTOFKRINGLOOP EN KLIMAAT
FOTOSYNTHESE
Eencellige autotrofe organismen > CO2 naar oceanen > fotosynthese en omzetting in CaCO 3
Afname CO2 > temperatuurdaling > ontwikkeling eencelligen
Systeem aarde – alle complexe voedselwebben en ecosystemen op aarde
KOOLSTOFVOORADEN
Fossiele brandstoffen liggen opgeslagen in sinks (bodemvoorraden) (sinks kunnen ook CaCO3 opslaan)
Organisch materiaal ligt opgeslagen in permafrostgebieden
In oceanen/zeeën wordt afgestorven plankton op de bodem
opgeslagen
Er zit ook veel vanuit CO2 stoffen opgeslagen in de biomassa van
planten/dieren
KOOLSTOF STROOMT
https://www.youtube.com/watch?v=JrDXrjBN5C8 (binas tabel)
Koolstof uit sinks kan vrijkomen door erosie/vulkaanactiviteit
Lange koolstofkringloop: koolstofstroom atmosfeer > sinks >
atmosfeer duurt 100en miljoen jaren
Snelle koolstofkringloop (tot 1000en jaren): dissimilatie
MENSEN EN KOOLSTOF
Lichaam/vervoer/grondstoffen hebben koolstofverbindingen nodig >
hogere CO2-concentratie > verandering kringloop
DE TEMPERATUUR OP AARDE
Natuurlijk broeikaseffect – broeikasgassen (CO2/H2/CH4/N2O) in atmosfeer hebben warmte-isolerende
werking
Meer CO2 > teveel vastgehouden > versterkt broeikaseffect
Broeikasgas absorbeert warmte en weerkaatst dit in alle richtingen
METHAAN EN DISTIKSTOFMONOXIDE
GWP – in welke mate een broeikasgas sterker is dan CO 2 (hoog bij CH4 en N2O)
NH4 afkomstig van: landbouw/afval/veeteelt/fossiele brandstoffen/moerasgas uit permafrost
N2O afkomstig uit bacterieverwerking in oceanen/mest of uitgespoeld NO 3-
OP WEG NAAR KLIMAATBEHEERSING
Klimaatverandering heeft veel nadelige gevolgen (overstromingen/droogte/overmatige regen etc.)
MENS
16.1 KOOLSTOFKRINGLOOP EN KLIMAAT
FOTOSYNTHESE
Eencellige autotrofe organismen > CO2 naar oceanen > fotosynthese en omzetting in CaCO 3
Afname CO2 > temperatuurdaling > ontwikkeling eencelligen
Systeem aarde – alle complexe voedselwebben en ecosystemen op aarde
KOOLSTOFVOORADEN
Fossiele brandstoffen liggen opgeslagen in sinks (bodemvoorraden) (sinks kunnen ook CaCO3 opslaan)
Organisch materiaal ligt opgeslagen in permafrostgebieden
In oceanen/zeeën wordt afgestorven plankton op de bodem
opgeslagen
Er zit ook veel vanuit CO2 stoffen opgeslagen in de biomassa van
planten/dieren
KOOLSTOF STROOMT
https://www.youtube.com/watch?v=JrDXrjBN5C8 (binas tabel)
Koolstof uit sinks kan vrijkomen door erosie/vulkaanactiviteit
Lange koolstofkringloop: koolstofstroom atmosfeer > sinks >
atmosfeer duurt 100en miljoen jaren
Snelle koolstofkringloop (tot 1000en jaren): dissimilatie
MENSEN EN KOOLSTOF
Lichaam/vervoer/grondstoffen hebben koolstofverbindingen nodig >
hogere CO2-concentratie > verandering kringloop
DE TEMPERATUUR OP AARDE
Natuurlijk broeikaseffect – broeikasgassen (CO2/H2/CH4/N2O) in atmosfeer hebben warmte-isolerende
werking
Meer CO2 > teveel vastgehouden > versterkt broeikaseffect
Broeikasgas absorbeert warmte en weerkaatst dit in alle richtingen
METHAAN EN DISTIKSTOFMONOXIDE
GWP – in welke mate een broeikasgas sterker is dan CO 2 (hoog bij CH4 en N2O)
NH4 afkomstig van: landbouw/afval/veeteelt/fossiele brandstoffen/moerasgas uit permafrost
N2O afkomstig uit bacterieverwerking in oceanen/mest of uitgespoeld NO 3-
OP WEG NAAR KLIMAATBEHEERSING
Klimaatverandering heeft veel nadelige gevolgen (overstromingen/droogte/overmatige regen etc.)
