Recht hfst 1
Vier functies recht:
- Normatieve functie: normen die als niet wenselijk worden genomen, zoals moord, diefstal en
verkrachting
- Geschiloplossende functie: rechterlijke organisatie die bij uitsluiting oordeelt of iemand moet
worden gestraft en zo ja op welke wijze, en welke procedure
- Addiotionele functie: rechtsregel als partijen vergeten zijn om op een bepaald punt afspraken te
maken
- Instrumentele functie: Wetgever bepaalt hoe de wet in elkaar zit, en niemand anders
Privaatrecht/civiel recht: burgerrecht. Bestaat uit personen- en familierecht, ondernemingsrecht en
uit vermogensrecht. Burgers onderling
Publiekrecht: staatsrecht, bestuursrecht en strafrecht. Burgers met overheid
Personen- en familierecht: regelt zaken als geboorte, huwelijk, adoptie en regeling van vermogen van
de echtgenoten.
Vermogensrecht: hierin valle alle op geld waardeerbare handelingen tussen burgers onderling
waaraan juridische gevolgen verbonden zijn.
Ondernemingsrecht: het rechtsgebied dat alles regelt wat ondernemingen en bedrijven betreft.
Procederen: naar de rechter gaan om een geschil te laten afhandelen
Burgerlijk procesrecht: de regels die op het voeren van juridische procedures op het terrein van het
privaatrecht van toepassing
Bestuursrecht: heeft betrekking op de mogelijkheden die de overheid heeft om regulerend op te
treden ten aanzien van de maatschappij.
Nationale wetgever: samengesteld uit de regering en de Staten Generaal (1e en 2e kamer)
Drie regels wetgevende organen:
1- Hogere regels gaan boven lagere regels, bijvoorbeeld: provincie is boven de gemeente
2- Jongere regels gaan boven oudere regels
3- Bijzondere regels gaan boven algemene regels
Wet in formele zin: wet die tot stand is gekomen op grond van samenwerking tussen regering en
Staten-Generaal (nationale wetgever). Op provinciaal en gemeentelijk niveau kunnen nooit wetten in
formele zin worden uitgevaardigd.
Wet in materiële zin: algemene naar buiten werkende regels die plichten opleggen of rechten
bieden. Geldt voor meerdere mensen
Materieël recht: datgene wat mag en niet mag, welke rechten en plichten men heeft
Formeel recht (procesrecht): de regels die men moet volgen om het materiële recht uit te werken
Dwingend recht: recht waarvan de burgers niet mogen afwijken (bevat vaak het woord ‘moeten’)
Aanvullend recht: van dit recht kan men ten alle tijden afwijken, enige voorwaarde is dat beide
partijen met de afwijking akkoord gaan. (bevat vaak het woord ‘kunnen’)
Nietigheid: de overeenkomst heeft geen rechtsgevolg, de overeenkomst is niet rechtsgeldig geweest
Objectief recht: het geldende recht, regels die in algemene bewoordingen aangeven wat volgens het
recht is.
Subjectief recht: een toegepast recht, mijn recht, het recht waarop ik (betrokken persoon of subject)
kan aanspraak maken. Het veronderstelt een bevoegdheid, een macht, verleend door het objectief
recht.
,Hoofdstuk 2 Recht
Obligatoire overeenkomst: een overeenkomst die is gesloten door twee partijen met het doel dat
daaruit rechten en plichten onstaan. Er wordt een afspraak gemaakt die moet worden nagekomen.
Wederkerige overeenkomst: uit een overeenkomst onstaan twee verbintenissen. Beide partijen
hebben een recht en een plicht. Bijvoorbeeld huur
Eenzijdige overeenkomst: afspraken waaruit slechts één verbintenis komt.
Uitnodiging tot het doen van een aanbod: is van toepassing bij Marktplaats of de huizenmarkt.
Wilsverklaring: als je iets koopt moet je het eerst willen, daarna moet je het verklaren. Dat geldt ook
voor de andere partij, als hij ook een overeenkomstige wil en verklaring heeft dan pas is het een
overeenkomst.
Wilsdefect: verklaring komt niet overeen met de wil. Wat de koper verklaard heeft wilde hij niet.
Wils- en vertrouwensleer: overeenkomst die ontstaat als de wederpartij er in redelijkheid op mocht
vertrouwen dat verklaring en wil van de andere partij met elkaar in overeenstemming waren.
Wilsgebrek: Als de wil op onzuivere manier gevormd is.
Vier soorten wilsgebrek:
1. Dwaling: wanneer iemand een overeenkomst sluit terwijl hij, als hij op de hoogte was van de
werkelijke situatie, die overeenkomst helemaal niet gesloten had.
2. Bedrog: als iemand een ander tot het verrichten van een bepaalde rechtshandeling beweegt
door opzettelijk onjuiste mededelingen te doen. Als bedrog kan worden aangetoond, dan
volgt er altijd een schadevergoeding.
3. Bedreiging: als iemand met ongewone pressiemiddelen een ander beweegt tot aangaan van
een rechtshandeling
4. Misbruik van omstandigheden: als iemand behendig gebruikt maakt van bijzondere situatie
waarin een ander verkeert. Bijvoorbeeld: abnormale geestestoestand of onervarenheid.
Nietig: als een overeenkomst in strijd is met de Wet, goede zeden of openbare orde.
Vernietigbare overeenkomst: overeenkomst die rechtskracht bezit tot het moment waarop deze
door de partij die wordt beschermd, vernietigd wordt.
Handelingsbekwaamheid: de mogelijkheid om onaantastbare rechtshandelingen te verrichten.
Rechtsfeit: juridisch relevante feiten.
Meerzijdige rechtshandeling: rechtshandelingen die pas geldig zijn wanneer twee of meer
rechtssubjecten hun op elkaar aansluitende wilsverklaringen kenbaar maken.
Eenzijdige rechtshandeling: geldig als zij worden verricht door 1 persoon. Bijvoorbeeld; testament.
Blote rechtsfeit: feit waaruit rechtsgevolgen voortkomen zonder dat de betrokkende in staat is
daarop invloed uit te oefenen. Bijvoorbeeld; overlijden, geboorte.
Drie groepen mensen die handelingsonbekwaam zijn:
1. Onder curatele gestelden: Een meerderjarige die zijn eigen belangen niet meer normaal kan
verzorgen. (bijvoorbeeld vanwege een geestelijke stoornis), kan door de rechter onder
curatele worden gesteld. Dit houdt in dat er een ‘curator’ wordt aangesteld voor de
verzorging en het beheer van de goederen van de ‘curandus’ (de onder curatele gestelde)
2. Krankzinnigen: mensen in pshychiatrische inrichting met rechterlijk bevel (rechter heeft dus
beoordeeld dat degene naar pshychiatrische inrichting moet)
3. Minderjarigen: mensen onder de 18 jaar
Handlichting: voor 16- tot 18-jarige die wel handelingsbekwaam zijn. Bijvoorbeeld met eigen bedrijf
, Wanprestatie: tekortkoming in de nakoming van een verbintenis
Tekortkoming in de nakoming/wanprestatie, men kan eisen:
1. Nakoming van verplichtingen
2. Ontbinding van overeenkomst
3. Vervangende schadevergoeding
4. Aanvullende schadevergoeding
5. Nakoming van verplichtingen + aanvullende schadevergoeding
6. Ontbinding van overeenkomst + aanvullende schadevergoeding
7. Vervangende + aanvullende schadevergoeding
Genuszaak: elke zaak als hetzelfde beschouwen
Specieszaak: elke zaak als apart beschouwen. Nakoming onmogelijk
Ingebrekestelling: schriftelijke aanmaning aan het adres van de klant die nog moet betalen, met een
termijn waaraan de debiteur zijn verplichtingen alsnog kan voldoen
Krachtensrechtshandeling: partijen kunnen het risico dat men aansprakelijk zal zijn voor mogelijk
ontstane schade, vergroten of verkleinen.
Exoneratieclausule: daarmee kan men zich vrijwaren tegen een bepaalde schadepost.
Garantieverplichting: schuldenaar zegt toe, onder omstandigheden waar schadeplicht niet verplicht
is, alsnog de schade te vergoeden.
Ontbinding: beide partijen worden bevrijd van verplichtingen uit de gesloten overeenkomst
Verzuim: als de debiteur de termijn uit de ingebreke stelling overschreden heeft.
Drie soorten opschortingsrechten:
- Exceptio non adimpleti contractus: opschortingsrecht waarbij een van de partijen bij
een overeenkomst, bijvoorbeeld een koopovereenkomst, het recht heeft zijn deel van de
verplichtingen op te schorten als de andere partij in gebreke blijft.
- Onzekerheidsexceptie: partij die verplicht is eerst te presteren, kan gebruik maken van
onderzekerheidsexceptie als hij goede grond heeft te vrezen dat de wederpartij niet zal
nakomen.
- Recht van retentie: recht van een schuldeiser om een goed dat hij onder zich heeft niet af te
geven aan de schuldenaar zolang zijn prestatie niet is betaald
________________________________________________________________________________
Recht hoofdstuk 3:
Eis van conformiteit: Eis waaraan de verkoper moet voldoen: een verkochte zaak moet de
eigenschappen bezitten die de koper op grond van de overeenkomst verwachten.
Ontbindende voorwaarde: overeenkomst wordt concreet gesloten, maar deze kan ongedaan worden
gemaakt als een toekomstige onzekere gebeurtenis plaatsvindt.
Opschortende voorwaarde: er onstaat pas concreet een overeenkomst als een toekomstige onzekere
gebeurtenis intreedt.
Beding: bijzondere voorwaarde of afspraak in een contract
Onredelijk bezwarend beding: Dat is een beding dat een kennelijk onevenwicht schept tussen de
rechten en plichten van de partijen.
Zwarte lijst: wettelijke opsommingen van bedingen in algemene voorwaarden die zonder meer als
onredelijk worden aangemerkt.
Grijze lijst: wettelijke opsommingen van bedingen in algemene voorwaarden, die vermoed worden
onredelijk bezwarend te zijn voor de wederpartij.
Vier functies recht:
- Normatieve functie: normen die als niet wenselijk worden genomen, zoals moord, diefstal en
verkrachting
- Geschiloplossende functie: rechterlijke organisatie die bij uitsluiting oordeelt of iemand moet
worden gestraft en zo ja op welke wijze, en welke procedure
- Addiotionele functie: rechtsregel als partijen vergeten zijn om op een bepaald punt afspraken te
maken
- Instrumentele functie: Wetgever bepaalt hoe de wet in elkaar zit, en niemand anders
Privaatrecht/civiel recht: burgerrecht. Bestaat uit personen- en familierecht, ondernemingsrecht en
uit vermogensrecht. Burgers onderling
Publiekrecht: staatsrecht, bestuursrecht en strafrecht. Burgers met overheid
Personen- en familierecht: regelt zaken als geboorte, huwelijk, adoptie en regeling van vermogen van
de echtgenoten.
Vermogensrecht: hierin valle alle op geld waardeerbare handelingen tussen burgers onderling
waaraan juridische gevolgen verbonden zijn.
Ondernemingsrecht: het rechtsgebied dat alles regelt wat ondernemingen en bedrijven betreft.
Procederen: naar de rechter gaan om een geschil te laten afhandelen
Burgerlijk procesrecht: de regels die op het voeren van juridische procedures op het terrein van het
privaatrecht van toepassing
Bestuursrecht: heeft betrekking op de mogelijkheden die de overheid heeft om regulerend op te
treden ten aanzien van de maatschappij.
Nationale wetgever: samengesteld uit de regering en de Staten Generaal (1e en 2e kamer)
Drie regels wetgevende organen:
1- Hogere regels gaan boven lagere regels, bijvoorbeeld: provincie is boven de gemeente
2- Jongere regels gaan boven oudere regels
3- Bijzondere regels gaan boven algemene regels
Wet in formele zin: wet die tot stand is gekomen op grond van samenwerking tussen regering en
Staten-Generaal (nationale wetgever). Op provinciaal en gemeentelijk niveau kunnen nooit wetten in
formele zin worden uitgevaardigd.
Wet in materiële zin: algemene naar buiten werkende regels die plichten opleggen of rechten
bieden. Geldt voor meerdere mensen
Materieël recht: datgene wat mag en niet mag, welke rechten en plichten men heeft
Formeel recht (procesrecht): de regels die men moet volgen om het materiële recht uit te werken
Dwingend recht: recht waarvan de burgers niet mogen afwijken (bevat vaak het woord ‘moeten’)
Aanvullend recht: van dit recht kan men ten alle tijden afwijken, enige voorwaarde is dat beide
partijen met de afwijking akkoord gaan. (bevat vaak het woord ‘kunnen’)
Nietigheid: de overeenkomst heeft geen rechtsgevolg, de overeenkomst is niet rechtsgeldig geweest
Objectief recht: het geldende recht, regels die in algemene bewoordingen aangeven wat volgens het
recht is.
Subjectief recht: een toegepast recht, mijn recht, het recht waarop ik (betrokken persoon of subject)
kan aanspraak maken. Het veronderstelt een bevoegdheid, een macht, verleend door het objectief
recht.
,Hoofdstuk 2 Recht
Obligatoire overeenkomst: een overeenkomst die is gesloten door twee partijen met het doel dat
daaruit rechten en plichten onstaan. Er wordt een afspraak gemaakt die moet worden nagekomen.
Wederkerige overeenkomst: uit een overeenkomst onstaan twee verbintenissen. Beide partijen
hebben een recht en een plicht. Bijvoorbeeld huur
Eenzijdige overeenkomst: afspraken waaruit slechts één verbintenis komt.
Uitnodiging tot het doen van een aanbod: is van toepassing bij Marktplaats of de huizenmarkt.
Wilsverklaring: als je iets koopt moet je het eerst willen, daarna moet je het verklaren. Dat geldt ook
voor de andere partij, als hij ook een overeenkomstige wil en verklaring heeft dan pas is het een
overeenkomst.
Wilsdefect: verklaring komt niet overeen met de wil. Wat de koper verklaard heeft wilde hij niet.
Wils- en vertrouwensleer: overeenkomst die ontstaat als de wederpartij er in redelijkheid op mocht
vertrouwen dat verklaring en wil van de andere partij met elkaar in overeenstemming waren.
Wilsgebrek: Als de wil op onzuivere manier gevormd is.
Vier soorten wilsgebrek:
1. Dwaling: wanneer iemand een overeenkomst sluit terwijl hij, als hij op de hoogte was van de
werkelijke situatie, die overeenkomst helemaal niet gesloten had.
2. Bedrog: als iemand een ander tot het verrichten van een bepaalde rechtshandeling beweegt
door opzettelijk onjuiste mededelingen te doen. Als bedrog kan worden aangetoond, dan
volgt er altijd een schadevergoeding.
3. Bedreiging: als iemand met ongewone pressiemiddelen een ander beweegt tot aangaan van
een rechtshandeling
4. Misbruik van omstandigheden: als iemand behendig gebruikt maakt van bijzondere situatie
waarin een ander verkeert. Bijvoorbeeld: abnormale geestestoestand of onervarenheid.
Nietig: als een overeenkomst in strijd is met de Wet, goede zeden of openbare orde.
Vernietigbare overeenkomst: overeenkomst die rechtskracht bezit tot het moment waarop deze
door de partij die wordt beschermd, vernietigd wordt.
Handelingsbekwaamheid: de mogelijkheid om onaantastbare rechtshandelingen te verrichten.
Rechtsfeit: juridisch relevante feiten.
Meerzijdige rechtshandeling: rechtshandelingen die pas geldig zijn wanneer twee of meer
rechtssubjecten hun op elkaar aansluitende wilsverklaringen kenbaar maken.
Eenzijdige rechtshandeling: geldig als zij worden verricht door 1 persoon. Bijvoorbeeld; testament.
Blote rechtsfeit: feit waaruit rechtsgevolgen voortkomen zonder dat de betrokkende in staat is
daarop invloed uit te oefenen. Bijvoorbeeld; overlijden, geboorte.
Drie groepen mensen die handelingsonbekwaam zijn:
1. Onder curatele gestelden: Een meerderjarige die zijn eigen belangen niet meer normaal kan
verzorgen. (bijvoorbeeld vanwege een geestelijke stoornis), kan door de rechter onder
curatele worden gesteld. Dit houdt in dat er een ‘curator’ wordt aangesteld voor de
verzorging en het beheer van de goederen van de ‘curandus’ (de onder curatele gestelde)
2. Krankzinnigen: mensen in pshychiatrische inrichting met rechterlijk bevel (rechter heeft dus
beoordeeld dat degene naar pshychiatrische inrichting moet)
3. Minderjarigen: mensen onder de 18 jaar
Handlichting: voor 16- tot 18-jarige die wel handelingsbekwaam zijn. Bijvoorbeeld met eigen bedrijf
, Wanprestatie: tekortkoming in de nakoming van een verbintenis
Tekortkoming in de nakoming/wanprestatie, men kan eisen:
1. Nakoming van verplichtingen
2. Ontbinding van overeenkomst
3. Vervangende schadevergoeding
4. Aanvullende schadevergoeding
5. Nakoming van verplichtingen + aanvullende schadevergoeding
6. Ontbinding van overeenkomst + aanvullende schadevergoeding
7. Vervangende + aanvullende schadevergoeding
Genuszaak: elke zaak als hetzelfde beschouwen
Specieszaak: elke zaak als apart beschouwen. Nakoming onmogelijk
Ingebrekestelling: schriftelijke aanmaning aan het adres van de klant die nog moet betalen, met een
termijn waaraan de debiteur zijn verplichtingen alsnog kan voldoen
Krachtensrechtshandeling: partijen kunnen het risico dat men aansprakelijk zal zijn voor mogelijk
ontstane schade, vergroten of verkleinen.
Exoneratieclausule: daarmee kan men zich vrijwaren tegen een bepaalde schadepost.
Garantieverplichting: schuldenaar zegt toe, onder omstandigheden waar schadeplicht niet verplicht
is, alsnog de schade te vergoeden.
Ontbinding: beide partijen worden bevrijd van verplichtingen uit de gesloten overeenkomst
Verzuim: als de debiteur de termijn uit de ingebreke stelling overschreden heeft.
Drie soorten opschortingsrechten:
- Exceptio non adimpleti contractus: opschortingsrecht waarbij een van de partijen bij
een overeenkomst, bijvoorbeeld een koopovereenkomst, het recht heeft zijn deel van de
verplichtingen op te schorten als de andere partij in gebreke blijft.
- Onzekerheidsexceptie: partij die verplicht is eerst te presteren, kan gebruik maken van
onderzekerheidsexceptie als hij goede grond heeft te vrezen dat de wederpartij niet zal
nakomen.
- Recht van retentie: recht van een schuldeiser om een goed dat hij onder zich heeft niet af te
geven aan de schuldenaar zolang zijn prestatie niet is betaald
________________________________________________________________________________
Recht hoofdstuk 3:
Eis van conformiteit: Eis waaraan de verkoper moet voldoen: een verkochte zaak moet de
eigenschappen bezitten die de koper op grond van de overeenkomst verwachten.
Ontbindende voorwaarde: overeenkomst wordt concreet gesloten, maar deze kan ongedaan worden
gemaakt als een toekomstige onzekere gebeurtenis plaatsvindt.
Opschortende voorwaarde: er onstaat pas concreet een overeenkomst als een toekomstige onzekere
gebeurtenis intreedt.
Beding: bijzondere voorwaarde of afspraak in een contract
Onredelijk bezwarend beding: Dat is een beding dat een kennelijk onevenwicht schept tussen de
rechten en plichten van de partijen.
Zwarte lijst: wettelijke opsommingen van bedingen in algemene voorwaarden die zonder meer als
onredelijk worden aangemerkt.
Grijze lijst: wettelijke opsommingen van bedingen in algemene voorwaarden, die vermoed worden
onredelijk bezwarend te zijn voor de wederpartij.
