College 4 ~ Zin en onzin van opvoedingsadvies
Volkskrant 2017: Nederlandse kinderen zijn het gelukkigst en dat komt volgens dat
onderzoek door hun opvoeding
Allerlei boeken: Deense manier beste, Franse manier beste, Nederlandse manier beste, je moet
je kind de hele dag dragen enz…
Maar ook juist artikelen die schrijven dat Nederlandse manier raar is, bijv. de dropping.
Waarom vinden we het zo belangrijk om kinderen (goed) op te voeden/maken we ons druk?
- Het is nu een veel bewustere keuze om kinderen te krijgen
- Gebrek aan praktische ervaring, vroeger hadden kinderen al op hun broertjes of zusjes
gepast bijv., nu zijn de gezinnen ook kleiner
- Nieuwe gezinsvormen
- Proto-professionalisering = we zoeken veel zelf op, men denkt het vaak beter te weten
dan experts
- Gemêleerde samenleving = allerlei culturen komen samen die hun eigen gebruiken en
overtuigingen hebben, zo worden mensen onderling door elkaar beïnvloed
- Te veel bemoeienis van ‘opvoeddeskundigen’? bijv. bij consultatiebureau
Doe ik het wel goed?
Opvoeding(svoorlichting) is afhankelijk van:
- Wetenschappelijke kennis/theorieën
- Religieuze of morele opvattingen
- Cultuur en traditie
- Historische gebeurtenissen, politieke achtergrond
- Welvaart en ontwikkeling
Opvoeding is plaats-, tijd-, cultuur- en soortgebonden (bijv. mensen, apen, zwanen e.d.)
Verleden beoordelen aan de hand van hedendaagse maatstaven (= anachronisme)
We zijn preutser qua dingen op beeld zetten e.d.
Religieuze en morele opvattingen in de Gouden Eeuw – Gereformeerden
- Kind is opvoedbaar, maar ook verdorven slecht kind, je moet er als ouder van alles
aan doen om het kind te vormen
- Kind is tot zonde geneigd – behoed het!
- Veel slaan, dat zorgt ervoor dat het kind het begrijpt
- Ouders, wees niet toegevend:
John Robinson (1600): kinderen zijn slecht, sla ze tot ze zich gedragen
Locke en Rousseau – Verlichting en Romantiek
- Filosofen
- Niet langer ‘kind is zondig’
- Kind is puur
, 18e eeuw: kinderen zijn redelijk en hebben geweten, verstandige opvoeding zaait
deugdzaamheid, je moet goede gedrag aanmoedigen
Opvoedmethoden 19e eeuw: kinderschrik kinderen laten schrikken, bijv. als kind moet
stoppen met duimen een plaatje laten zien dat iemand de duim van een kind eraf knipt &
Sinterklaas neemt kinderen mee naar Spanje als je stout bent, kruidnoten zijn vermalen
kinderen die stout zijn geweest
Anti-autoritaire opvoeding: de Kresj kinderen worden helemaal vrijgelaten & ze mochten
doen wat ze wilden
1994: to train up a child
Zeer extreem werk door conservatieve christenen in USA die pleiten voor lijfstraffen ‘als je
op hem moet zitten om hem te slaan, twijfel niet, houd hem vast tot hij zich overgeeft’ met
allemaal verschillende manieren om een kind te slaan/fysiek te straffen christelijke
overtuigingen over straffen
Belangrijke invloeden in 20ste eeuw:
- Hygiëne (lichamelijk en geestelijk)
- Psychoanalyse (Freud)
- Behaviorisme (Watson)
- Gehechtheidstheorie (Bowlby)
Belang van hygiëne (Holt, 1894/1922)
‘zijn er geldige bezwaren tegen het zoenen van baby’s’
‘er zijn veel ernstige bezwaren: tubercolose, difterie, syffilis en veel andere ziekten kunnen zo
worden overgebracht. Het op de mond zoenen… behoort onder geen enkele omstandigheid
toegestaan te worden. Als baby’s gezoend moeten worden, dan op de wang of het voorhoofd,
maar zelfs hier geldt: hoe minder hoe beter’ nu heel raar voor ons, maar was met de kennis
van vroeger heel normaal (bijv. nog geen kennis over hechting, wel over ernst van de
bestaande ziekten)
De huilende baby – wel of niet oppakken?
Zeker niet! ~ Watson
Wat jij denkt dat goed is ~ Spock
Zeker wel! ~ Bolwby
Behaviorisme: Watson
Alles is aangeleerd/aan te leren
Geef me 12 kinderen, waar dan ook vandaan, ik voed ze op tot goede kinderen
Stelde voor dat kinderen tot hun 18e elke 4 weken van gezin switchten tot ze alle 260 moeders
hebben gehad, zo binden ze niet aan de moeders
Moederliefde was een gevaarlijk instrument
Nooit je kind knuffelen of kissen en nooit op schoot laten zitten
Invloed op opvoeders maar vooral op andere experts gaven advies gebaseerd op wat hij
schreef adviezen werden heel behavioristisch kind gewoon laten huilen, anders ga je het
kind verwennen, troosten is slecht/gevaarlijk
Volkskrant 2017: Nederlandse kinderen zijn het gelukkigst en dat komt volgens dat
onderzoek door hun opvoeding
Allerlei boeken: Deense manier beste, Franse manier beste, Nederlandse manier beste, je moet
je kind de hele dag dragen enz…
Maar ook juist artikelen die schrijven dat Nederlandse manier raar is, bijv. de dropping.
Waarom vinden we het zo belangrijk om kinderen (goed) op te voeden/maken we ons druk?
- Het is nu een veel bewustere keuze om kinderen te krijgen
- Gebrek aan praktische ervaring, vroeger hadden kinderen al op hun broertjes of zusjes
gepast bijv., nu zijn de gezinnen ook kleiner
- Nieuwe gezinsvormen
- Proto-professionalisering = we zoeken veel zelf op, men denkt het vaak beter te weten
dan experts
- Gemêleerde samenleving = allerlei culturen komen samen die hun eigen gebruiken en
overtuigingen hebben, zo worden mensen onderling door elkaar beïnvloed
- Te veel bemoeienis van ‘opvoeddeskundigen’? bijv. bij consultatiebureau
Doe ik het wel goed?
Opvoeding(svoorlichting) is afhankelijk van:
- Wetenschappelijke kennis/theorieën
- Religieuze of morele opvattingen
- Cultuur en traditie
- Historische gebeurtenissen, politieke achtergrond
- Welvaart en ontwikkeling
Opvoeding is plaats-, tijd-, cultuur- en soortgebonden (bijv. mensen, apen, zwanen e.d.)
Verleden beoordelen aan de hand van hedendaagse maatstaven (= anachronisme)
We zijn preutser qua dingen op beeld zetten e.d.
Religieuze en morele opvattingen in de Gouden Eeuw – Gereformeerden
- Kind is opvoedbaar, maar ook verdorven slecht kind, je moet er als ouder van alles
aan doen om het kind te vormen
- Kind is tot zonde geneigd – behoed het!
- Veel slaan, dat zorgt ervoor dat het kind het begrijpt
- Ouders, wees niet toegevend:
John Robinson (1600): kinderen zijn slecht, sla ze tot ze zich gedragen
Locke en Rousseau – Verlichting en Romantiek
- Filosofen
- Niet langer ‘kind is zondig’
- Kind is puur
, 18e eeuw: kinderen zijn redelijk en hebben geweten, verstandige opvoeding zaait
deugdzaamheid, je moet goede gedrag aanmoedigen
Opvoedmethoden 19e eeuw: kinderschrik kinderen laten schrikken, bijv. als kind moet
stoppen met duimen een plaatje laten zien dat iemand de duim van een kind eraf knipt &
Sinterklaas neemt kinderen mee naar Spanje als je stout bent, kruidnoten zijn vermalen
kinderen die stout zijn geweest
Anti-autoritaire opvoeding: de Kresj kinderen worden helemaal vrijgelaten & ze mochten
doen wat ze wilden
1994: to train up a child
Zeer extreem werk door conservatieve christenen in USA die pleiten voor lijfstraffen ‘als je
op hem moet zitten om hem te slaan, twijfel niet, houd hem vast tot hij zich overgeeft’ met
allemaal verschillende manieren om een kind te slaan/fysiek te straffen christelijke
overtuigingen over straffen
Belangrijke invloeden in 20ste eeuw:
- Hygiëne (lichamelijk en geestelijk)
- Psychoanalyse (Freud)
- Behaviorisme (Watson)
- Gehechtheidstheorie (Bowlby)
Belang van hygiëne (Holt, 1894/1922)
‘zijn er geldige bezwaren tegen het zoenen van baby’s’
‘er zijn veel ernstige bezwaren: tubercolose, difterie, syffilis en veel andere ziekten kunnen zo
worden overgebracht. Het op de mond zoenen… behoort onder geen enkele omstandigheid
toegestaan te worden. Als baby’s gezoend moeten worden, dan op de wang of het voorhoofd,
maar zelfs hier geldt: hoe minder hoe beter’ nu heel raar voor ons, maar was met de kennis
van vroeger heel normaal (bijv. nog geen kennis over hechting, wel over ernst van de
bestaande ziekten)
De huilende baby – wel of niet oppakken?
Zeker niet! ~ Watson
Wat jij denkt dat goed is ~ Spock
Zeker wel! ~ Bolwby
Behaviorisme: Watson
Alles is aangeleerd/aan te leren
Geef me 12 kinderen, waar dan ook vandaan, ik voed ze op tot goede kinderen
Stelde voor dat kinderen tot hun 18e elke 4 weken van gezin switchten tot ze alle 260 moeders
hebben gehad, zo binden ze niet aan de moeders
Moederliefde was een gevaarlijk instrument
Nooit je kind knuffelen of kissen en nooit op schoot laten zitten
Invloed op opvoeders maar vooral op andere experts gaven advies gebaseerd op wat hij
schreef adviezen werden heel behavioristisch kind gewoon laten huilen, anders ga je het
kind verwennen, troosten is slecht/gevaarlijk
