Hoorcolleges
Intramurale
zorg
1
,Inhoud
1. RCA, Hartactiviteit ............................................................................................................................... 3
2. RCA, Hart – pathofysiologie: Coronairlijden AP, MI ............................................................................ 8
3. CNA, Cortex ....................................................................................................................................... 14
4. RCA, Samenstelling en dynamiek van bloed ..................................................................................... 21
5. RCA, Longpatiënt in beeld ................................................................................................................. 27
6. RCA, Ernstige dyspnoe (gedeeltelijk)................................................................................................. 31
7. RCA, Dyspnoe en muscusretentie ..................................................................................................... 40
8. RCA Klinische inspanningsfysiologie : Inspanningslimitaties & CPET ................................................ 46
9. CNA Hogere cerebrale functies ......................................................................................................... 50
10. RCA Hartfalen & klepafwijkingen .................................................................................................... 56
11. RCA hartrevalidatie polikliniek ........................................................................................................ 64
12. CNA Technologie in revalidatiezorg ................................................................................................ 69
13. CNA fysiotherapie met dementie .................................................................................................... 71
Digitaal college Fysiotherapie bij patiënt na CVA: vroege revalidatiefase - behandeling ..................... 78
Digitaal college Fysiotherapie bij patiënt na CVA: late revalidatiefase ................................................. 83
2
,1. RCA, Hartactiviteit
Word geadviseerd om jaar 1 beweegzorg in de context van gezondheid HCO3 hart-vaatstelsel en
bloeddruk te bekijken.
Bloedsomloop:
- Longcirculatie en lichaamscirculatie:
o Uit welk compartiment van het hart komt de a. pulmonalis? De rechter ventrikel
o Vervoert deze O2arm of O2rijk bloed? Zuurstof arm bloed
- Fasen hartcyclus – hartkleppen
o Welke kleppen zijn open tijdens de ejectiefase = halvemaanvormige kleppen
(semilunaire kleppen), de AV kleppen zijn dan gesloten.
- Diastole en Systole:
o Diastole: ventrikels ontspannen, bloed stroomt naar binnen. AV
kleppen open en semilunaire kleppen gesloten
o Systole: ventrikels trekken samen, bloed wordt weggepompt.
Semilunaire kleppen zijn open, AV kleppen zijn gesloten
Coronaire circulatie:
Vanuit aorta: Linker coronair arterie en Rechter coronair arterie
Zuurstof arm bloed gaat via Sinus coronarius terug naar het rechter atrium
Je kan met hart katheterisatie kijken hoe de coronair circulatie ervoor staat
(dus hoever zijn de bloedvaten verstopt), dan zouden ze daarna altijd nog met
een ballonnetje kunnen dotteren.
In de coronair circulatie word er 70% zuurstof uit het bloed gehaald. Omdat het
hart heel veel zuurstof nodig heeft voor de aerobe verbranding.
4-5% van het HMV gaat naar coronair circulatie, bij inspanning blijft het percentage hetzelfde maar
gaat er alsnog wel meer bloed naartoe omdat het HMV ook toeneemt.
Tijdens de diastole kan de coronair circulatie goed doorbloed worden → omdat de vaten achter de
kleppen langs lopen. Bij de contractie zitten de kleppen in de weg.
Linkerwand van het hart is het dikst en heeft het meeste zuurstof nodig dus zijn er ook meer coronair
arteriën.
Regeling hartactie:
- Hartactiviteit:
o HMV = slagvolume x hartfrequentie →
▪ HMV in rust 5 l. / min
▪ Bij dynamischeinspanning toenametot 25 l. / min of meer(o.i.v. Sympatische
zenuwstelsel)
▪ Slagvolume in rust bijv. 80 ml.,
• einddiastolischvolume120 ml.
• Dan ejectiefractie= 80/120= 67 %
• Hart wat hartinfarct heeft gehad en dus deel van afgestorven is heeft
een verminderde contractiekracht en zou dus ook een minder
percentage in de ejectiefractie laten zien.
- Slagvolume:
o Grotere ventrikels: vullen zich met meer bloed
▪ Meer bloed per slag wordt weggepompt
o Sterkere hartspieren hebben een grotere contractiekracht = Contractiliteit.
▪ Kunnen meer bloed per slag wegpompen (sportershart, duursport)
o Onder invloed van zenuwstelsel -Sympaticus–groter Slagvolume
o Frank-Starling principe–volgende dia
- Ventrikelfunctiecurve / Frank-starlingcurve
3
, o Frank-Starling principe: grotere vulling (dus aan het eind van de diastole, dus valk
voordat die kleppen open gaan)→ geeft krachtigere slag →
geeft groter slagvolume. (autoregulatie en heeft te maken met
de overlap van actine en myosine filamenten). Er is een grotere
contractie als het hartspierweefsel meer opgerekt word (door
het oprekken van het hartspierweefsel is er een grotere vulling).
Bij een grotere contractiliteit neemt dit nog sterker toe.
Iemand die een lagere contractiliteit heeft (mede door
hartfalen) kan er minder weggepompt worden. Het bloed hoopt
dan op in het hart. → de lijn ligt dan ook lager. Dit is niet
gunstig, gevolg hiervan kan zijn dat er onvoldoende zuurstof en
voedingsaanvoer is naar de rest van het lichaam. Kan hierdoor
onvoldoende inspanning leveren.
- Hartfrequentie:
o Prikkel ontstaat in Sinusknoop = SA-knoop (bovenin rechter atrium)
o Intrisieke hartfrequentie–eigenfrequentie hart
▪ 100 /110 per minuut–in geïsoleerd hart (er is dus geen invloed op het hart,
maar er is wel voldoende voeding en zuurstof).
o Hartfrequentie–Sinusritmenormaalgesproken
▪ Rust: 50-80 slagen/min
▪ Maximaal: 220-leeftijd
▪ Invloed van o.a.: Inspanning, stress en ontspanning
Prikkelvorming en prikkelgeleiding:
- Beïnvloedinghartactiviteitdoor het vegetatieve zenuwstelsel –HF en SV
o Sympaticus→Hartactiviteit neemt toe onder andere bij inspanning
o Parasympaticus→Hartactiviteit neemt af
- Invloed van vegetatieve zenuwstelsel op potentiaal Sinusknoop
o Heeft te maken met de snelheid wanneer er een depolarisatie van het hart optreed
o Als de drempelwaarde gepasseerd word word er een signaal in de sinusknoop
geactiveerd.
o Situatie b: sympaticus, lijn gaat sneller omhoog dus een snellere depolarisatie,
waardoor die eerder boven de drempelwaarde komt en dus eerder een signaal
maakt en het kan doorgeven. Hierdoor gaat je hartfrequentie omhoog.
o Situatie c: parasympaticus
- Hartwand en hartspierweefsel
o Dwarsgestreept hartspierweefsel
o Directe prikkeloverdracht: tussen myocardcellen via
nexus-verbindingen. (hierdoor kan je heel snel het hele
hart laten werken)
o Veel mitochondriën in het hartspierweefsel. → veel ATP
productie voor de energievoorziening van het hart.
- Geleidingssysteem hart Potentiaalveranderingen verschillende
hartspiercellen
o SA-knoop → sinusknoop
o AV-knoop
(kan functie sinusknoop overnemen maar krijg je wel een lagere frequentie: 30-40)
4
Intramurale
zorg
1
,Inhoud
1. RCA, Hartactiviteit ............................................................................................................................... 3
2. RCA, Hart – pathofysiologie: Coronairlijden AP, MI ............................................................................ 8
3. CNA, Cortex ....................................................................................................................................... 14
4. RCA, Samenstelling en dynamiek van bloed ..................................................................................... 21
5. RCA, Longpatiënt in beeld ................................................................................................................. 27
6. RCA, Ernstige dyspnoe (gedeeltelijk)................................................................................................. 31
7. RCA, Dyspnoe en muscusretentie ..................................................................................................... 40
8. RCA Klinische inspanningsfysiologie : Inspanningslimitaties & CPET ................................................ 46
9. CNA Hogere cerebrale functies ......................................................................................................... 50
10. RCA Hartfalen & klepafwijkingen .................................................................................................... 56
11. RCA hartrevalidatie polikliniek ........................................................................................................ 64
12. CNA Technologie in revalidatiezorg ................................................................................................ 69
13. CNA fysiotherapie met dementie .................................................................................................... 71
Digitaal college Fysiotherapie bij patiënt na CVA: vroege revalidatiefase - behandeling ..................... 78
Digitaal college Fysiotherapie bij patiënt na CVA: late revalidatiefase ................................................. 83
2
,1. RCA, Hartactiviteit
Word geadviseerd om jaar 1 beweegzorg in de context van gezondheid HCO3 hart-vaatstelsel en
bloeddruk te bekijken.
Bloedsomloop:
- Longcirculatie en lichaamscirculatie:
o Uit welk compartiment van het hart komt de a. pulmonalis? De rechter ventrikel
o Vervoert deze O2arm of O2rijk bloed? Zuurstof arm bloed
- Fasen hartcyclus – hartkleppen
o Welke kleppen zijn open tijdens de ejectiefase = halvemaanvormige kleppen
(semilunaire kleppen), de AV kleppen zijn dan gesloten.
- Diastole en Systole:
o Diastole: ventrikels ontspannen, bloed stroomt naar binnen. AV
kleppen open en semilunaire kleppen gesloten
o Systole: ventrikels trekken samen, bloed wordt weggepompt.
Semilunaire kleppen zijn open, AV kleppen zijn gesloten
Coronaire circulatie:
Vanuit aorta: Linker coronair arterie en Rechter coronair arterie
Zuurstof arm bloed gaat via Sinus coronarius terug naar het rechter atrium
Je kan met hart katheterisatie kijken hoe de coronair circulatie ervoor staat
(dus hoever zijn de bloedvaten verstopt), dan zouden ze daarna altijd nog met
een ballonnetje kunnen dotteren.
In de coronair circulatie word er 70% zuurstof uit het bloed gehaald. Omdat het
hart heel veel zuurstof nodig heeft voor de aerobe verbranding.
4-5% van het HMV gaat naar coronair circulatie, bij inspanning blijft het percentage hetzelfde maar
gaat er alsnog wel meer bloed naartoe omdat het HMV ook toeneemt.
Tijdens de diastole kan de coronair circulatie goed doorbloed worden → omdat de vaten achter de
kleppen langs lopen. Bij de contractie zitten de kleppen in de weg.
Linkerwand van het hart is het dikst en heeft het meeste zuurstof nodig dus zijn er ook meer coronair
arteriën.
Regeling hartactie:
- Hartactiviteit:
o HMV = slagvolume x hartfrequentie →
▪ HMV in rust 5 l. / min
▪ Bij dynamischeinspanning toenametot 25 l. / min of meer(o.i.v. Sympatische
zenuwstelsel)
▪ Slagvolume in rust bijv. 80 ml.,
• einddiastolischvolume120 ml.
• Dan ejectiefractie= 80/120= 67 %
• Hart wat hartinfarct heeft gehad en dus deel van afgestorven is heeft
een verminderde contractiekracht en zou dus ook een minder
percentage in de ejectiefractie laten zien.
- Slagvolume:
o Grotere ventrikels: vullen zich met meer bloed
▪ Meer bloed per slag wordt weggepompt
o Sterkere hartspieren hebben een grotere contractiekracht = Contractiliteit.
▪ Kunnen meer bloed per slag wegpompen (sportershart, duursport)
o Onder invloed van zenuwstelsel -Sympaticus–groter Slagvolume
o Frank-Starling principe–volgende dia
- Ventrikelfunctiecurve / Frank-starlingcurve
3
, o Frank-Starling principe: grotere vulling (dus aan het eind van de diastole, dus valk
voordat die kleppen open gaan)→ geeft krachtigere slag →
geeft groter slagvolume. (autoregulatie en heeft te maken met
de overlap van actine en myosine filamenten). Er is een grotere
contractie als het hartspierweefsel meer opgerekt word (door
het oprekken van het hartspierweefsel is er een grotere vulling).
Bij een grotere contractiliteit neemt dit nog sterker toe.
Iemand die een lagere contractiliteit heeft (mede door
hartfalen) kan er minder weggepompt worden. Het bloed hoopt
dan op in het hart. → de lijn ligt dan ook lager. Dit is niet
gunstig, gevolg hiervan kan zijn dat er onvoldoende zuurstof en
voedingsaanvoer is naar de rest van het lichaam. Kan hierdoor
onvoldoende inspanning leveren.
- Hartfrequentie:
o Prikkel ontstaat in Sinusknoop = SA-knoop (bovenin rechter atrium)
o Intrisieke hartfrequentie–eigenfrequentie hart
▪ 100 /110 per minuut–in geïsoleerd hart (er is dus geen invloed op het hart,
maar er is wel voldoende voeding en zuurstof).
o Hartfrequentie–Sinusritmenormaalgesproken
▪ Rust: 50-80 slagen/min
▪ Maximaal: 220-leeftijd
▪ Invloed van o.a.: Inspanning, stress en ontspanning
Prikkelvorming en prikkelgeleiding:
- Beïnvloedinghartactiviteitdoor het vegetatieve zenuwstelsel –HF en SV
o Sympaticus→Hartactiviteit neemt toe onder andere bij inspanning
o Parasympaticus→Hartactiviteit neemt af
- Invloed van vegetatieve zenuwstelsel op potentiaal Sinusknoop
o Heeft te maken met de snelheid wanneer er een depolarisatie van het hart optreed
o Als de drempelwaarde gepasseerd word word er een signaal in de sinusknoop
geactiveerd.
o Situatie b: sympaticus, lijn gaat sneller omhoog dus een snellere depolarisatie,
waardoor die eerder boven de drempelwaarde komt en dus eerder een signaal
maakt en het kan doorgeven. Hierdoor gaat je hartfrequentie omhoog.
o Situatie c: parasympaticus
- Hartwand en hartspierweefsel
o Dwarsgestreept hartspierweefsel
o Directe prikkeloverdracht: tussen myocardcellen via
nexus-verbindingen. (hierdoor kan je heel snel het hele
hart laten werken)
o Veel mitochondriën in het hartspierweefsel. → veel ATP
productie voor de energievoorziening van het hart.
- Geleidingssysteem hart Potentiaalveranderingen verschillende
hartspiercellen
o SA-knoop → sinusknoop
o AV-knoop
(kan functie sinusknoop overnemen maar krijg je wel een lagere frequentie: 30-40)
4
