PROBLEEM 3
Leerdoelen
1. Wat is genderongelijkheid?
2. Hoe verklaar je genderongelijkheid?
3. Wat is seksualiteit?
4. Wat is de verhouding tussen seksualiteit en genderongelijkheid?
5. Wat is het verschil in criminaliteit tussen jongens en meisjes?
Bronnen
- Chapter 12 ‘sociology a global introduction’
- 2 artikelen
1. Wat is genderongelijkheid?
Genderorder: de manieren waarop samenlevingen begrippen als
mannelijkheid en vrouwelijkheid vormgeven in machtsverhoudingen
- Gender regime: hoe de genderongelijkheid doorwerkt in kleinere settings
(schoolklassen, gezinnen)
- Wat het betekent om mannelijk of vrouwelijk te zijn verschilt in culturen en
in de geschiedenis
- Conell: de manier waarop we denken over mannelijkheid is al een paar
eeuwen oud
- Hegemonistische mannelijkheid: de belangrijkste manier om man te
zijn in een samenleving, hoofdlijnen van man zijn
The gender order
Sekse: het biologische onderscheid tussen vrouwen en mannen
Zes belangrijke componenten:
1. Chromosomen
2. Reproductieve organen/voortplantingsorganen
3. Uitwendige geslachtsorganen
4. Hormonen
5. Interne geslachtsdelen
6. Andere sekse karakteristieken/secundaire geslachtskenmerken (borsten)
Er zijn veel verschillen tussen sekte, waardoor combinatie mogelijk is
Vrouw: XX-chromosomen, clitoris en vagina, eierstokken, oestrogeen en
borstontwikkeling
Man: XY-chromosomen, penis en testikels, geslachtsklieren, testosteron en een
baard
Variaties binnen de twee geslachten in genetische en hormonale ‘schenking’
- Chromosoomsamenstelling van man met geslachtsorgaan van vrouw
Gender: de sociale aspecten van verschillen en hiërarchieën tussen
mannen en vrouwen
- Gender is duidelijk in de hele sociale wereld, het bepaalt hoe je over jezelf
denkt, je interactie met anderen en beïnvloedt ons werk en gezinsleven
- Het gaat ook om macht en hiërarchie -> mannen hebben de meeste
sociale hulpbronnen (geld)
- Gender gaat om sociale aspecten en sekse gaat om de biologie
- Hermafrodiet: een mens met een combinatie van vrouwelijke en
mannelijke interne en externe genitaliën/mensen die zich voelen als de
andere sekte
, o Onze samenleving voelt zich niet prettig bij seksuele ambiguïteit
(dubbelzinnigheid)
- Gender identiteit: subjectieve staat waarin iemand tot de uitspraak ‘ik
ben man/vrouw’ komt. Dit hoeft niet overeen te komen met het lichaam
o Het is mogelijk dat je gelooft dat je een vrouw bent terwijl je alle
biologische geslachtskenmerken van een man hebt ->
transseksualiteit
- Genderrol: leren en uitvoeren van sociaal geaccepteerde kenmerken van
een gegeven sekte
o Kan verschillen per cultuur, en zelfs binnen een cultuur
- Genderuitvoering/genderprestatie: ‘doing gender’, manier waarop
mannelijkheid en vrouwelijkheid uitgedragen wordt
- Transseksuelen: mensen die denken dat ze een bepaald geslacht zijn,
terwijl ze biologisch het andere zijn
o Begon zo 30 jaar geleden
o Gevangen in het verkeerde lichaam
- Travestie: je bent een bepaald geslacht maar je kleed je als het andere
geslacht
o Valt onder transgender
Candance West en Don Zimmerman: het geslacht van een persoon is niet
alleen een aspect van wat het is, maar meer fundamenteel het is iets wat men
doet, en dat altijd doet in interactie met anderen
De hierboven genoemde termen gaan over sekse en gender, niet over
seksualiteit en erotisch -> dat gaat over waar je op valt, niet om wat je bent
Patriarchaat
- Gender stratificatie: ongelijke verdeling van welvaart, macht en
privileges in een samenleving over verschillende seksen
o In de meeste landen gunnen samenlevingen minder waardevolle
middelen aan vrouwen
- Seksisme: overtuiging dat het ene geslacht van nature superieur is aan
het andere
o Meestal man superieur aan vrouw
o Lijkt op racisme:
Ideologie dat de sociale overheersing van de ene categorie
mensen door een andere categorie steunt
Geïnstitutioneerd/institutioneel seksisme: vrouwen zijn
vooral geconcentreerd in banen die minder uitdagend zijn en
een laag loon bieden
- Patriarchaat: een vorm van sociale organisatie waarin mannen vrouwen
domineren, onderdrukken en uitbuiten
o Sylvia Walby beredeneerde dat een patriarchaat opgesteld is uit 6
overlappende en veranderende structuren:
1. Betaald werk: vrouwen krijgen minder betaald
2. Het huishouden: het is waarschijnlijk dat vrouwen het huishouden
doen en de kinderen opvoeden
3. De staat: vrouwen hebben minder toegang tot formele macht
4. Geweld: vrouwen worden sneller misbruikt
5. Seksualiteit: de seksualiteit van vrouwen wordt vaker negatief
gezien
Leerdoelen
1. Wat is genderongelijkheid?
2. Hoe verklaar je genderongelijkheid?
3. Wat is seksualiteit?
4. Wat is de verhouding tussen seksualiteit en genderongelijkheid?
5. Wat is het verschil in criminaliteit tussen jongens en meisjes?
Bronnen
- Chapter 12 ‘sociology a global introduction’
- 2 artikelen
1. Wat is genderongelijkheid?
Genderorder: de manieren waarop samenlevingen begrippen als
mannelijkheid en vrouwelijkheid vormgeven in machtsverhoudingen
- Gender regime: hoe de genderongelijkheid doorwerkt in kleinere settings
(schoolklassen, gezinnen)
- Wat het betekent om mannelijk of vrouwelijk te zijn verschilt in culturen en
in de geschiedenis
- Conell: de manier waarop we denken over mannelijkheid is al een paar
eeuwen oud
- Hegemonistische mannelijkheid: de belangrijkste manier om man te
zijn in een samenleving, hoofdlijnen van man zijn
The gender order
Sekse: het biologische onderscheid tussen vrouwen en mannen
Zes belangrijke componenten:
1. Chromosomen
2. Reproductieve organen/voortplantingsorganen
3. Uitwendige geslachtsorganen
4. Hormonen
5. Interne geslachtsdelen
6. Andere sekse karakteristieken/secundaire geslachtskenmerken (borsten)
Er zijn veel verschillen tussen sekte, waardoor combinatie mogelijk is
Vrouw: XX-chromosomen, clitoris en vagina, eierstokken, oestrogeen en
borstontwikkeling
Man: XY-chromosomen, penis en testikels, geslachtsklieren, testosteron en een
baard
Variaties binnen de twee geslachten in genetische en hormonale ‘schenking’
- Chromosoomsamenstelling van man met geslachtsorgaan van vrouw
Gender: de sociale aspecten van verschillen en hiërarchieën tussen
mannen en vrouwen
- Gender is duidelijk in de hele sociale wereld, het bepaalt hoe je over jezelf
denkt, je interactie met anderen en beïnvloedt ons werk en gezinsleven
- Het gaat ook om macht en hiërarchie -> mannen hebben de meeste
sociale hulpbronnen (geld)
- Gender gaat om sociale aspecten en sekse gaat om de biologie
- Hermafrodiet: een mens met een combinatie van vrouwelijke en
mannelijke interne en externe genitaliën/mensen die zich voelen als de
andere sekte
, o Onze samenleving voelt zich niet prettig bij seksuele ambiguïteit
(dubbelzinnigheid)
- Gender identiteit: subjectieve staat waarin iemand tot de uitspraak ‘ik
ben man/vrouw’ komt. Dit hoeft niet overeen te komen met het lichaam
o Het is mogelijk dat je gelooft dat je een vrouw bent terwijl je alle
biologische geslachtskenmerken van een man hebt ->
transseksualiteit
- Genderrol: leren en uitvoeren van sociaal geaccepteerde kenmerken van
een gegeven sekte
o Kan verschillen per cultuur, en zelfs binnen een cultuur
- Genderuitvoering/genderprestatie: ‘doing gender’, manier waarop
mannelijkheid en vrouwelijkheid uitgedragen wordt
- Transseksuelen: mensen die denken dat ze een bepaald geslacht zijn,
terwijl ze biologisch het andere zijn
o Begon zo 30 jaar geleden
o Gevangen in het verkeerde lichaam
- Travestie: je bent een bepaald geslacht maar je kleed je als het andere
geslacht
o Valt onder transgender
Candance West en Don Zimmerman: het geslacht van een persoon is niet
alleen een aspect van wat het is, maar meer fundamenteel het is iets wat men
doet, en dat altijd doet in interactie met anderen
De hierboven genoemde termen gaan over sekse en gender, niet over
seksualiteit en erotisch -> dat gaat over waar je op valt, niet om wat je bent
Patriarchaat
- Gender stratificatie: ongelijke verdeling van welvaart, macht en
privileges in een samenleving over verschillende seksen
o In de meeste landen gunnen samenlevingen minder waardevolle
middelen aan vrouwen
- Seksisme: overtuiging dat het ene geslacht van nature superieur is aan
het andere
o Meestal man superieur aan vrouw
o Lijkt op racisme:
Ideologie dat de sociale overheersing van de ene categorie
mensen door een andere categorie steunt
Geïnstitutioneerd/institutioneel seksisme: vrouwen zijn
vooral geconcentreerd in banen die minder uitdagend zijn en
een laag loon bieden
- Patriarchaat: een vorm van sociale organisatie waarin mannen vrouwen
domineren, onderdrukken en uitbuiten
o Sylvia Walby beredeneerde dat een patriarchaat opgesteld is uit 6
overlappende en veranderende structuren:
1. Betaald werk: vrouwen krijgen minder betaald
2. Het huishouden: het is waarschijnlijk dat vrouwen het huishouden
doen en de kinderen opvoeden
3. De staat: vrouwen hebben minder toegang tot formele macht
4. Geweld: vrouwen worden sneller misbruikt
5. Seksualiteit: de seksualiteit van vrouwen wordt vaker negatief
gezien
