Hoofdstuk 1: De tijd van de jagers en boeren (tot 3000 v. Chr.)
Het beeldkenmerk voor dit tijdvak is een pot/ klokbeker gemaakt van aardewerk.
Op de achtergrond staat een grottekening van de hertenjacht. Die twee
afbeeldingen staan symbool voor de leefwijze in deze tijd: jagen-verzamelen en
landbouw.
De neanderthalers waren de voorloper van de moderne mens, en leefden ongeveer 125 000 jaar
geleden in Europa, Azië en delen van Afrika. Ze stierven uit in 30 000 v. Chr. De neanderthalers
woonden niet op een vaste plek, ze trokken rond en waren op zoek naar eten. Ze gebruikten geen
schrift, maar ze waren wel erg sociaal en overleefden in moeilijke omstandigheden. Ze maakten niet
alleen nuttige voorwerpen, maar ook sieraden. Dit geeft aan dat ze ook symbolisch konden denken.
De neanderthalers leefden lang tegelijk met de moderne mens, de homo sapiens sapiens.
De prehistorie kun je verdelen in 2 periodes:
- De oude steentijd of Paleolithicum: dit waren de jagers en verzamelaars, ze leefden van wat
ze in de natuur vonden en trokken rond in kleine groepen.
- De nieuwe steentijd of Neolithicum: door het ontstaan van de landbouw en veeteelt konden
mensen op een vaste plek blijven wonen, hierdoor ontstonden de eerste dorpen en steden.
Het einde van de Prehistorie is toen de mensen in het Midden-Oosten schrift gingen gebruiken. Dat
veranderde de samenleving zo erg dat er een nieuwe periode begint: de Historie.
Paragraaf 1: Van jagers-verzamelaars naar boeren
Kenmerkende aspecten:
- De levenswijze van jagers-verzamelaars.
- Het ontstaan van de landbouw en landbouwsamenlevingen.
Er zijn verschillende ideeën over hoe de mens is ontstaan, je hebt mensen die de evolutietheorie
geloven, en mensen die geloven dat er een schepper was die alles heeft gemaakt.
De eerste mensen leefden als jagers-verzamelaars, deze mensen waren nomaden en trokken rond op
zoek naar voedsel. We weten weinig over deze mensen, omdat er in deze tijd nog geen geschreven
bronnen waren. Er zijn wel aanknopingspunten te vinden, maar we zullen nooit precies weten wat
hun gevoelens of ideeën waren. (Aanknopingspunten zijn bijvoorbeeld de grafgiften).
Rond 11 000 v. chr. vond er een belangrijke ontwikkeling plaats, doordat het klimaat veranderde en
gunstiger werd, was er veel voedsel te vinden. Dit zorgde ervoor dat mensen langer op dezelfde plek
konden blijven wonen. Ook ontdekten ze dat ze granen konden verbouwen en dieren konden
temmen, zo konden ze permanent op dezelfde plek blijven wonen.
De landbouw is uitgevonden in het Midden-Oosten, in een gebied dat
de vruchtbare halvemaan wordt genoemd. Het ontstaan van de
landbouw had zulke grote gevolgen dat het de Neolithische revolutie
(landbouwrevolutie) wordt genoemd. Met het ontstaan van de
landbouw, begon ook de nieuwe steentijd (Neolithicum).
Rond 5000 v. chr. was de landbouw ook ontdekt in West-Europa,
waarschijnlijk hebben kolonisten uit het Midden-Oosten de landbouw
verder verspreid. In 5300 v. chr. vestigden de eerste boeren zich in Zuid-
Limburg vestigden.
Het beeldkenmerk voor dit tijdvak is een pot/ klokbeker gemaakt van aardewerk.
Op de achtergrond staat een grottekening van de hertenjacht. Die twee
afbeeldingen staan symbool voor de leefwijze in deze tijd: jagen-verzamelen en
landbouw.
De neanderthalers waren de voorloper van de moderne mens, en leefden ongeveer 125 000 jaar
geleden in Europa, Azië en delen van Afrika. Ze stierven uit in 30 000 v. Chr. De neanderthalers
woonden niet op een vaste plek, ze trokken rond en waren op zoek naar eten. Ze gebruikten geen
schrift, maar ze waren wel erg sociaal en overleefden in moeilijke omstandigheden. Ze maakten niet
alleen nuttige voorwerpen, maar ook sieraden. Dit geeft aan dat ze ook symbolisch konden denken.
De neanderthalers leefden lang tegelijk met de moderne mens, de homo sapiens sapiens.
De prehistorie kun je verdelen in 2 periodes:
- De oude steentijd of Paleolithicum: dit waren de jagers en verzamelaars, ze leefden van wat
ze in de natuur vonden en trokken rond in kleine groepen.
- De nieuwe steentijd of Neolithicum: door het ontstaan van de landbouw en veeteelt konden
mensen op een vaste plek blijven wonen, hierdoor ontstonden de eerste dorpen en steden.
Het einde van de Prehistorie is toen de mensen in het Midden-Oosten schrift gingen gebruiken. Dat
veranderde de samenleving zo erg dat er een nieuwe periode begint: de Historie.
Paragraaf 1: Van jagers-verzamelaars naar boeren
Kenmerkende aspecten:
- De levenswijze van jagers-verzamelaars.
- Het ontstaan van de landbouw en landbouwsamenlevingen.
Er zijn verschillende ideeën over hoe de mens is ontstaan, je hebt mensen die de evolutietheorie
geloven, en mensen die geloven dat er een schepper was die alles heeft gemaakt.
De eerste mensen leefden als jagers-verzamelaars, deze mensen waren nomaden en trokken rond op
zoek naar voedsel. We weten weinig over deze mensen, omdat er in deze tijd nog geen geschreven
bronnen waren. Er zijn wel aanknopingspunten te vinden, maar we zullen nooit precies weten wat
hun gevoelens of ideeën waren. (Aanknopingspunten zijn bijvoorbeeld de grafgiften).
Rond 11 000 v. chr. vond er een belangrijke ontwikkeling plaats, doordat het klimaat veranderde en
gunstiger werd, was er veel voedsel te vinden. Dit zorgde ervoor dat mensen langer op dezelfde plek
konden blijven wonen. Ook ontdekten ze dat ze granen konden verbouwen en dieren konden
temmen, zo konden ze permanent op dezelfde plek blijven wonen.
De landbouw is uitgevonden in het Midden-Oosten, in een gebied dat
de vruchtbare halvemaan wordt genoemd. Het ontstaan van de
landbouw had zulke grote gevolgen dat het de Neolithische revolutie
(landbouwrevolutie) wordt genoemd. Met het ontstaan van de
landbouw, begon ook de nieuwe steentijd (Neolithicum).
Rond 5000 v. chr. was de landbouw ook ontdekt in West-Europa,
waarschijnlijk hebben kolonisten uit het Midden-Oosten de landbouw
verder verspreid. In 5300 v. chr. vestigden de eerste boeren zich in Zuid-
Limburg vestigden.
