Probleem 5
Leerdoelen:
1. Wat is de ecologische benadering?
2. Hoe heeft deze benadering zich ontwikkeld?
3. Welke ecologische theorieën zijn er?
4. Hoe kan je deze toepassen op beleid?
Bronnen:
- Kubrin en Weitzer – sociale disorganisatie
- Samspon – neighborhood and violent crime (collective efficacy)
- Van der Veen – graffiti
- Trouw – criminaliteit hangt samen met de buurt, niet met etniciteit
- Tegen de regels H9
- Newburn H10
- Carrabine
1. Wat is de ecologische benadering?
Tegen de regels
De ecologische benadering ziet de ellendige toestand waarin een buurt
verkeerd als een voedingsbodem voor criminaliteit. Het verklaart
(etiologisch) criminaliteit uit factoren in de omgeving waarin criminaliteit
ruimtelijk is geconcentreerd en uit de concrete situaties waarin misdrijven
worden gepleegd.
Onder invloed van omgevingsfactoren ontstaat een ruimtelijke spreiding
van dader- en slachtofferschap en van pleegplaatsen van criminaliteit.
Omgevingsfactoren die samenhangen met criminaliteit kunnen betrekking
hebben op:
- Fysieke omgeving
o Gebouwde omgeving
o Inrichting van de openbare ruimte
- Sociale omgeving
o Bevolkingssamenstelling
o Alledaags gedrag dat mensen in het publieke domein vertonen
De kwaliteit van de omgeving is van invloed op de spreiding van crimineel
gedrag en op de concentratie van criminaliteit (komt uit
sociaalecologische benadering).
Deze manier van onderzoek doen wordt ook wel stadetnografie
genoemd.
Het verklaringsniveau van deze benaderingen is voornamelijk op
mesoniveau, maar vanwege de invloed van grotere maatschappelijke
ontwikkelingen, zoals migratie, ook macroniveau.
Komt uit de biologie (ecologie: relatie tussen organismen en hun
natuurlijke omgeving) en toegepast op steden
Newburn
1
,Sociaal ecologische benadering van criminaliteit: het idee dat de
omgeving waarin mensen terechtkomen een zelfstandige rol speelt bij het
ontstaan en voortduren van criminaliteit op die plek
- Criminaliteit werd steeds meer gezien als sociaal probleem
2. Hoe heeft deze benadering zich ontwikkeld?
Tegen de regels
Voorlopers
De opkomst van onderzoek naar de geografische spreiding van
criminaliteit in 19e eeuw was niet toevallig. De beoefening van
maatschappijwetenschappen stond in het teken van de technische
vooruitgang en de sociale gevolgen van de industriële revolutie: de
snelle en dramatische overgang van agrarische samenleving naar
industriële, sterk verstedelijkte maatschappij.
In deze tijd ontstond ook de Franse milieuschool van Tarde, Lacassagne en
Manouvrier, die zich afzetten tegen crimineel-antropologische benadering
van Lombroso en aan het eind van 19e eeuw de weg baande voor
sociaalecologische criminologiebeoefening.
Edouard Ducpétiaux
Was de eerste die aandacht vestigde op geografische verschillen in
criminaliteitsniveau. Hij stelde dat armoede en verwaarlozing de bron
waren van bijna alle criminaliteit.
Volgens hem bleek dat in verschillende geografische gebieden het
criminaliteitsniveau altijd samenhing met het aantal armlastigen.
André-Michel guerry (1802-1866)
Wordt beschouwd als eerste sociale wetenschapper die systematisch
studie maakte van regionale verschillen in het criminaliteitsniveau. Hij
berekende het aantal misdaden van een bepaald type per hoofd van de
bevolking per departement of district en projecteerde de uitkomsten op
landkaarten waarop men in 1 oogopslag kon zien waar de ‘haarden’ van
criminaliteit zich bevonden (cartografie/mapping). Volgens hem was de
relatie tussen armoede en criminaliteit ingewikkelder dan tot dusver werd
aangenomen. Hij pleitte voor het gebruik van gevoeligere indicatoren voor
economische ontwikkelingen in het onderzoek naar de spreiding van
criminaliteit.
Durkheim en Weber
Ontwikkelden een sociologisch paradigma dat de beoefening van de
maatschappijwetenschappen lange tijd heeft gedomineerd en dat wordt
omschreven als de theorie van de industriële revolutie
Steeds meer mensen gingen onderzoek doen naar mensen aan de
onderkant van de samenleving. Dit deden ze bijv. vermomd als zwerver
2
, Newburn – H10 + Carrabine H5
Ontwikkeling Chicago school
De grondslag voor de ecologische benadering ligt bij de Chicago School
(begin 19e eeuw). Deze school heeft een speciale plaats in de geschiedenis
van de criminologie. De reden hiervoor ligt in de beslissing om de eerste
sociologische afdeling in de VS op te richten in 1892.
- De eerste afdeling sociologie in de VS (1982): gebaseerd op de
directe ervaring en observatie (etnografie) en een enorme
hoeveelheid werk gericht op de stad waar de universiteit zich
bevindt (in 1930 was dit een grote afdeling)
- Ze keken naar de stad als ecologisch systeem arme mensen
worden gedreven door omstandigheden sociaal probleem
- Belangrijke namen: Walter Reckless, Edwin Sutherland, Robert Park
en later Clifford Shaw, Henry McKay, Louis Wirth en Gerald Suttles
Chicago was de op één na grootste stad van Amerika en onderging een
snelle en significante verandering door:
- Industrialisering: groei staalfabrieken, spoorwegen en andere
productieproblemen
- Demografische veranderingen: 1840-1920 komst van Afro-
Amerikanen uit het zuiden en witte immigranten uit Europa; de helft
van de bevolking in 1900 was buiten de VS geboren; groei van een
paar duizend naar 3 miljoen inwoners; ze zochten allemaal werk)
Chicago was dus het onderzoeksobject aanvang etnografisch onderzoek
(1915) en migratieonderzoek (1918)
Chicago School is samen te vatten in 5 stellingen:
1. Criminaliteit komt vaker voor in de stad, niet alleen vanwege het
groter aantal mensen, maar omdat het een onderscheidende manier
van leven creeert
2. Criminaliteit kan worden gevonden in de natuurlijke habitat of
ecologische zones. De stad genereert bepaalde manieren van leven
die te vinden zijn in verschillende gebieden en veel van deze
gebieden kunnen in verband worden gebracht met criminaliteit en
deviantie
3. Criminaliteit wordt aangeleerd zoals elk ander gedrag
4. Criminaliteit kan het beste en rijker bestudeerd worden door
verschillende methoden te gebruiken
5. Criminaliteit kan het beste worden aangepakt via gecoördineerde
agentschappen
Kritiek:
- Geen verklaring voor witteboordencriminaliteit
- Te grote focus op Chicago
- Begrippen als ‘sociale desorganisatie’ zijn te vaag
- Kip en ei-probleem: wat was er eerder, de sociale desorganisatie of
criminaliteit?
- Te generaliserend: criminaliteit ook in witte, goede wijken
3
Leerdoelen:
1. Wat is de ecologische benadering?
2. Hoe heeft deze benadering zich ontwikkeld?
3. Welke ecologische theorieën zijn er?
4. Hoe kan je deze toepassen op beleid?
Bronnen:
- Kubrin en Weitzer – sociale disorganisatie
- Samspon – neighborhood and violent crime (collective efficacy)
- Van der Veen – graffiti
- Trouw – criminaliteit hangt samen met de buurt, niet met etniciteit
- Tegen de regels H9
- Newburn H10
- Carrabine
1. Wat is de ecologische benadering?
Tegen de regels
De ecologische benadering ziet de ellendige toestand waarin een buurt
verkeerd als een voedingsbodem voor criminaliteit. Het verklaart
(etiologisch) criminaliteit uit factoren in de omgeving waarin criminaliteit
ruimtelijk is geconcentreerd en uit de concrete situaties waarin misdrijven
worden gepleegd.
Onder invloed van omgevingsfactoren ontstaat een ruimtelijke spreiding
van dader- en slachtofferschap en van pleegplaatsen van criminaliteit.
Omgevingsfactoren die samenhangen met criminaliteit kunnen betrekking
hebben op:
- Fysieke omgeving
o Gebouwde omgeving
o Inrichting van de openbare ruimte
- Sociale omgeving
o Bevolkingssamenstelling
o Alledaags gedrag dat mensen in het publieke domein vertonen
De kwaliteit van de omgeving is van invloed op de spreiding van crimineel
gedrag en op de concentratie van criminaliteit (komt uit
sociaalecologische benadering).
Deze manier van onderzoek doen wordt ook wel stadetnografie
genoemd.
Het verklaringsniveau van deze benaderingen is voornamelijk op
mesoniveau, maar vanwege de invloed van grotere maatschappelijke
ontwikkelingen, zoals migratie, ook macroniveau.
Komt uit de biologie (ecologie: relatie tussen organismen en hun
natuurlijke omgeving) en toegepast op steden
Newburn
1
,Sociaal ecologische benadering van criminaliteit: het idee dat de
omgeving waarin mensen terechtkomen een zelfstandige rol speelt bij het
ontstaan en voortduren van criminaliteit op die plek
- Criminaliteit werd steeds meer gezien als sociaal probleem
2. Hoe heeft deze benadering zich ontwikkeld?
Tegen de regels
Voorlopers
De opkomst van onderzoek naar de geografische spreiding van
criminaliteit in 19e eeuw was niet toevallig. De beoefening van
maatschappijwetenschappen stond in het teken van de technische
vooruitgang en de sociale gevolgen van de industriële revolutie: de
snelle en dramatische overgang van agrarische samenleving naar
industriële, sterk verstedelijkte maatschappij.
In deze tijd ontstond ook de Franse milieuschool van Tarde, Lacassagne en
Manouvrier, die zich afzetten tegen crimineel-antropologische benadering
van Lombroso en aan het eind van 19e eeuw de weg baande voor
sociaalecologische criminologiebeoefening.
Edouard Ducpétiaux
Was de eerste die aandacht vestigde op geografische verschillen in
criminaliteitsniveau. Hij stelde dat armoede en verwaarlozing de bron
waren van bijna alle criminaliteit.
Volgens hem bleek dat in verschillende geografische gebieden het
criminaliteitsniveau altijd samenhing met het aantal armlastigen.
André-Michel guerry (1802-1866)
Wordt beschouwd als eerste sociale wetenschapper die systematisch
studie maakte van regionale verschillen in het criminaliteitsniveau. Hij
berekende het aantal misdaden van een bepaald type per hoofd van de
bevolking per departement of district en projecteerde de uitkomsten op
landkaarten waarop men in 1 oogopslag kon zien waar de ‘haarden’ van
criminaliteit zich bevonden (cartografie/mapping). Volgens hem was de
relatie tussen armoede en criminaliteit ingewikkelder dan tot dusver werd
aangenomen. Hij pleitte voor het gebruik van gevoeligere indicatoren voor
economische ontwikkelingen in het onderzoek naar de spreiding van
criminaliteit.
Durkheim en Weber
Ontwikkelden een sociologisch paradigma dat de beoefening van de
maatschappijwetenschappen lange tijd heeft gedomineerd en dat wordt
omschreven als de theorie van de industriële revolutie
Steeds meer mensen gingen onderzoek doen naar mensen aan de
onderkant van de samenleving. Dit deden ze bijv. vermomd als zwerver
2
, Newburn – H10 + Carrabine H5
Ontwikkeling Chicago school
De grondslag voor de ecologische benadering ligt bij de Chicago School
(begin 19e eeuw). Deze school heeft een speciale plaats in de geschiedenis
van de criminologie. De reden hiervoor ligt in de beslissing om de eerste
sociologische afdeling in de VS op te richten in 1892.
- De eerste afdeling sociologie in de VS (1982): gebaseerd op de
directe ervaring en observatie (etnografie) en een enorme
hoeveelheid werk gericht op de stad waar de universiteit zich
bevindt (in 1930 was dit een grote afdeling)
- Ze keken naar de stad als ecologisch systeem arme mensen
worden gedreven door omstandigheden sociaal probleem
- Belangrijke namen: Walter Reckless, Edwin Sutherland, Robert Park
en later Clifford Shaw, Henry McKay, Louis Wirth en Gerald Suttles
Chicago was de op één na grootste stad van Amerika en onderging een
snelle en significante verandering door:
- Industrialisering: groei staalfabrieken, spoorwegen en andere
productieproblemen
- Demografische veranderingen: 1840-1920 komst van Afro-
Amerikanen uit het zuiden en witte immigranten uit Europa; de helft
van de bevolking in 1900 was buiten de VS geboren; groei van een
paar duizend naar 3 miljoen inwoners; ze zochten allemaal werk)
Chicago was dus het onderzoeksobject aanvang etnografisch onderzoek
(1915) en migratieonderzoek (1918)
Chicago School is samen te vatten in 5 stellingen:
1. Criminaliteit komt vaker voor in de stad, niet alleen vanwege het
groter aantal mensen, maar omdat het een onderscheidende manier
van leven creeert
2. Criminaliteit kan worden gevonden in de natuurlijke habitat of
ecologische zones. De stad genereert bepaalde manieren van leven
die te vinden zijn in verschillende gebieden en veel van deze
gebieden kunnen in verband worden gebracht met criminaliteit en
deviantie
3. Criminaliteit wordt aangeleerd zoals elk ander gedrag
4. Criminaliteit kan het beste en rijker bestudeerd worden door
verschillende methoden te gebruiken
5. Criminaliteit kan het beste worden aangepakt via gecoördineerde
agentschappen
Kritiek:
- Geen verklaring voor witteboordencriminaliteit
- Te grote focus op Chicago
- Begrippen als ‘sociale desorganisatie’ zijn te vaag
- Kip en ei-probleem: wat was er eerder, de sociale desorganisatie of
criminaliteit?
- Te generaliserend: criminaliteit ook in witte, goede wijken
3
