Probleem 8 Eerste hulp bij Problematische Opvoedsituaties: pedagogische advisering
Gelezen teksten:
- Over opvoeden gesproken H1-H4
- Nederlands Jeugdinstituut. (2017). Allemaal opvoeders. Weet wat werkt bij
opvoedvragen.
Leerdoelen:
1. Hoe ontstaan problemen in een gezin?
2. Wat is pedagogisch adviseren (definitie, kenmerken en uitgangspunten)?
3. Bij welke problemen kan pedagogische advisering helpen (en waar niet)?
4. Welke vormen van pedagogische hulp zijn er?
Kernwoorden:
- Transactioneel ontwikkelingsmodel
- Goodness of fit
- Ecologisch ontwikkelingsmodel
- Risico- en beschermende factoren
- Balans draaglast-draagkracht
- Ontwikkelingsopgaven-opvoedingsopgaven
- Pedagogische advisering (definitie, kenmerken, uitgangspunten, doelstelling,
werkwijze, passend aanbod)
- Continuüm opvoedingsvragen-opvoedingsnood
- Contra-indicatie
- Vormen van pedagogische advisering
- Triple P
- VIPP
, LD1) Hoe ontstaan problemen in een gezin?
Kort antwoord: Door een combinatie aan factoren: Ouderschapsfactoren, kindfactoren,
omgevingsfactoren. Wanneer de draaglast hoger is dan de draagkracht dan ontstaan er problemen.
Er is altijd sprake van een wisselwerking van factoren bij het ontstaan van problemen. Hiernaar kan
gekeken worden door verschillende modellen (bijv. Bronfenbrenner, Transactioneel
ontwikkelingsmodel)
Risicofactoren (factoren die de kans op problemen in de opvoeding verhogen, zowel ouder-
als kindfactoren):
- Geboortecomplicaties
- Moeilijk temperament van kind of gedragsproblemen van kind
- Kind met specifieke aanleg, beperking of ontwikkelingsstoornis
- Verstoorde communicatie tussen ouder en kind en ouder-kind spanningen
- Ouder met een eigen traumatische jeugd
- Beperkte opvoedingsvaardigheden van de ouder
- Ouder voelt zich niet gesteund in zijn/haar ouderschap
- Delinquentie van ouders
- Ouder met psychische problemen
- Conflictueuze gezinsrelaties
- Leven onder de armoedegrens of in leven in een ‘slechte’ buurt
- Externe stressfactoren, waardoor ouders minder beschikbaar zijn voor kind
*Risico-cumulatie model 3/4 risicofactoren betekent 10x kans op problemen in
opvoeding/ontwikkeling kind (risicofactoren beïnvloeden elkaar negatief)
Beschermende factoren voor een optimale ontwikkeling:
- Goede gezondheid
- Intelligentie en makkelijk temperament van kind
- Pedagogische competentie van ouders
- Adequate lichamelijke verzorging (afgestemd op leeftijd)
- Affectieve relatie met minimaal één volwassene die geborgenheid en steun biedt
- Veilige fysieke omgeving, bescherming tegen gevaren
- Continuïteit en stabiliteit in levensomstandigheden
- Respect en betrokkenheid van opvoeders t.o.v. kinderen
- Ondersteunende en flexibele structuur van grenzen en regels
- Realistische verwachtingen (afgestemd, leeftijd en type kind)
- Adequate en positieve vormen van disciplinering
- Participeren in educatie, onderwijs en scholing
- Mogelijkheden sociale omgang leeftijdsgenoten
- Overdracht waarden en normen, goed voorbeeld krijgen
- Opgenomen zijn in een sociaal verband van familie, vrienden, school en de buurt
- Kennis hebben van eigen achtergrond en verleden (ouder)
- Veerkracht (zowel ouder als kind)
*Belangrijk om te kijken naar de ontwikkeling van risicofactoren en beschermende factoren.
Ze kunnen veranderen namelijk. Het hoeft niet blijvend van kracht te zijn.
Transactioneel ontwikkelingsmodel: