De bestuurlijke kaart van Nederland
Het openbaar bestuur en zijn omgeving in
nationaal en internationaal perspectief
(Hoofdstuk 1- 10)
Breeman, Van Noort en Rutgers
7e druk, 2020, ISBN 9789046907344
Inhoudsopgave:
Hoofdstuk 1 - De bestuurlijke kaart van Nederland
Hoofdstuk 2 - De Nederlandse staat
Hoofdstuk 3 - De politiek-bestuurlijke instituties
Hoofdstuk 4 - Nationaal bestuur: Het Rijk
Hoofdstuk 5 - Midden Bestuur: de provincies en waterschap
Hoofdstuk 6 - Lokaal Bestuur: de gemeente en de regio
Hoofdstuk 7 - De organisatie van de rechtspraak
Hoofdstuk 8 - Bestuur en maatschappelijke omgeving
Hoofdstuk 9 - Het Europees Bestuur
Hoofdstuk 10 - De internationale context van bestuur
Lijst van Afkortingen
, Hoofdstuk 1 - De bestuurlijke kaart van
Nederland
De auteurs beginnen door te stellen dat iedereen van ons elke dag wel met het openbaar bestuur van
Nederland te maken krijgt, al is het maar dat we er elke dag over horen in het nieuws, of dat we iets
met de gemeente moeten regelen via het internet.
We wonen er, leven er en zijn daardoor vertrouwt geraakt met veel verschillende facetten van het
openbaar bestuur. Toch is onze kennis over het Nederlandse openbaar bestuur vaak fragmentarisch,
onvolledig en bevooroordeeld. Dit komt volgens de auteurs omdat wij vaak vastzitten in ons
dagelijks ritme binnen onze woonplaats, en dit ook opgaat voor onze omgang met het openbaar
bestuur.
Het is pas als de bekende wegen geblokkeerd zijn dat we echt moeten gaan nadenken hoe wij van a
naar b komen, en zien dan pas in hoeveel groter en complexer het openbaar bestuur wel niet is en
dat wij van veel gebouwen helemaal niet weten waarom ze bestaan of wat voor een functie deze
vervullen (kaartkennis).
Als we echt willen leren begrijpen hoe bestuurlijk Nederland in elkaar zit, is het volgens de auteurs
noodzakelijk om kennis te nemen van hoe het systeem in elkaar zit, en ook te weten wat de functie
is van de belangrijkste gebouwen. De kennis noemen de auteurs de kaartkennis van het openbaar
bestuur van Nederland.
In dit boek zal er getracht worden de lezer kaartkennis bij te brengen over bestuurlijk Nederland. Er
zal zowel worden stilgestaan bij de openbare gebouwen die samen het openbaar bestuur vormen als
bij andere gebouwen die nodig zijn om als burger de weg te vinden in bestuurlijk Nederland.
Uitleggen hoe het openbaar bestuur functioneert, is niet het hoofddoel van dit boek en dit
onderwerp zal slechts af en toe aan de orde komen.
1.2 Wat zijn kenmerken van het Nederlands openbaar
bestuur?
Voordat er verder ingegaan wordt op de vraag hoe het openbaar bestuur van Nederland in elkaar zit
moet er eerst worden stilgestaan bij de term ‘openbaar bestuur’. Dit blijkt een lastig begrip om af te
bakenen aangezien er vanuit meerdere perspectieven naar gekeken wordt. Wat er onder openbaar
bestuur wordt verstaan, hangt af van het gekozen perspectief. Dit kan bijvoorbeeld zowel een
juridisch als een economisch perspectief zijn.
In dit boek wordt stilgestaan bij de bestuurlijke instituties in de brede zin van het woord. Er wordt
niet alleen aandacht gegeven aan staatsinstellingen die vaak worden genoemd in de beperkte
klassiek-juridische opvatting over openbaar bestuur, maar er wordt ook een beeld geschetst van
instituties en organisaties die zich in de omgeving van het openbaar bestuur bevinden. Dit zijn
bijvoorbeeld vakbonden en milieuorganisaties en andere maatschappelijke instellingen.
Dit boek gaat niet alleen in op de structuur en de organisatie van het rijk, maar gaat ook in op de
relaties met bedrijfslichamen, het bedrijfsleven en belangengroepen. Het belangrijkste uitgangspunt
van de auteurs is dat men pas het openbaar bestuur goed kan begrijpen als het niet meer wordt
gezien als een gesloten, helder begrensd geheel.
De belangrijkste kenmerken van het openbaar bestuur in Nederland zijn;
• Nederland is een constitutionele monarchie.
• Nederland is een rechtsstaat.
Het openbaar bestuur en zijn omgeving in
nationaal en internationaal perspectief
(Hoofdstuk 1- 10)
Breeman, Van Noort en Rutgers
7e druk, 2020, ISBN 9789046907344
Inhoudsopgave:
Hoofdstuk 1 - De bestuurlijke kaart van Nederland
Hoofdstuk 2 - De Nederlandse staat
Hoofdstuk 3 - De politiek-bestuurlijke instituties
Hoofdstuk 4 - Nationaal bestuur: Het Rijk
Hoofdstuk 5 - Midden Bestuur: de provincies en waterschap
Hoofdstuk 6 - Lokaal Bestuur: de gemeente en de regio
Hoofdstuk 7 - De organisatie van de rechtspraak
Hoofdstuk 8 - Bestuur en maatschappelijke omgeving
Hoofdstuk 9 - Het Europees Bestuur
Hoofdstuk 10 - De internationale context van bestuur
Lijst van Afkortingen
, Hoofdstuk 1 - De bestuurlijke kaart van
Nederland
De auteurs beginnen door te stellen dat iedereen van ons elke dag wel met het openbaar bestuur van
Nederland te maken krijgt, al is het maar dat we er elke dag over horen in het nieuws, of dat we iets
met de gemeente moeten regelen via het internet.
We wonen er, leven er en zijn daardoor vertrouwt geraakt met veel verschillende facetten van het
openbaar bestuur. Toch is onze kennis over het Nederlandse openbaar bestuur vaak fragmentarisch,
onvolledig en bevooroordeeld. Dit komt volgens de auteurs omdat wij vaak vastzitten in ons
dagelijks ritme binnen onze woonplaats, en dit ook opgaat voor onze omgang met het openbaar
bestuur.
Het is pas als de bekende wegen geblokkeerd zijn dat we echt moeten gaan nadenken hoe wij van a
naar b komen, en zien dan pas in hoeveel groter en complexer het openbaar bestuur wel niet is en
dat wij van veel gebouwen helemaal niet weten waarom ze bestaan of wat voor een functie deze
vervullen (kaartkennis).
Als we echt willen leren begrijpen hoe bestuurlijk Nederland in elkaar zit, is het volgens de auteurs
noodzakelijk om kennis te nemen van hoe het systeem in elkaar zit, en ook te weten wat de functie
is van de belangrijkste gebouwen. De kennis noemen de auteurs de kaartkennis van het openbaar
bestuur van Nederland.
In dit boek zal er getracht worden de lezer kaartkennis bij te brengen over bestuurlijk Nederland. Er
zal zowel worden stilgestaan bij de openbare gebouwen die samen het openbaar bestuur vormen als
bij andere gebouwen die nodig zijn om als burger de weg te vinden in bestuurlijk Nederland.
Uitleggen hoe het openbaar bestuur functioneert, is niet het hoofddoel van dit boek en dit
onderwerp zal slechts af en toe aan de orde komen.
1.2 Wat zijn kenmerken van het Nederlands openbaar
bestuur?
Voordat er verder ingegaan wordt op de vraag hoe het openbaar bestuur van Nederland in elkaar zit
moet er eerst worden stilgestaan bij de term ‘openbaar bestuur’. Dit blijkt een lastig begrip om af te
bakenen aangezien er vanuit meerdere perspectieven naar gekeken wordt. Wat er onder openbaar
bestuur wordt verstaan, hangt af van het gekozen perspectief. Dit kan bijvoorbeeld zowel een
juridisch als een economisch perspectief zijn.
In dit boek wordt stilgestaan bij de bestuurlijke instituties in de brede zin van het woord. Er wordt
niet alleen aandacht gegeven aan staatsinstellingen die vaak worden genoemd in de beperkte
klassiek-juridische opvatting over openbaar bestuur, maar er wordt ook een beeld geschetst van
instituties en organisaties die zich in de omgeving van het openbaar bestuur bevinden. Dit zijn
bijvoorbeeld vakbonden en milieuorganisaties en andere maatschappelijke instellingen.
Dit boek gaat niet alleen in op de structuur en de organisatie van het rijk, maar gaat ook in op de
relaties met bedrijfslichamen, het bedrijfsleven en belangengroepen. Het belangrijkste uitgangspunt
van de auteurs is dat men pas het openbaar bestuur goed kan begrijpen als het niet meer wordt
gezien als een gesloten, helder begrensd geheel.
De belangrijkste kenmerken van het openbaar bestuur in Nederland zijn;
• Nederland is een constitutionele monarchie.
• Nederland is een rechtsstaat.
