R.P.
JAAR 2: BLOK 6: TAAK 4: EEN
BREUK MET GROTE GEVOLGEN
IN DE VROEGE FASE
2020-2021
,Inhoudsopgave
1 De student benoemt het orthosympatisch (met daarbij de functie van de zijhoorn van het ruggenmerg)
en parasympatische zenuwstelsel en legt de werking uit. ................................................................................ 3
1.1 Functionele indeling van het zenuwstelsel: ......................................................................................... 3
1.2 Regulatie lichaamsprocessen vegetatieve systeem ......................................................................... - 5 -
1.3 Stressreactie: ................................................................................................................................... - 5 -
1.4 Activatie van centraal zenuwstelsel: Units van Luria ....................................................................... - 6 -
1.4.1 Unit voor activatie:................................................................................................................. - 6 -
1.4.2 Unit voor actie + Unit voor waarneming: ............................................................................... - 6 -
1.4.3 Unit voor waarneming: .......................................................................................................... - 7 -
1.4.4 Units voor actie: ..................................................................................................................... - 7 -
1.4.5 Interactie tussen 3 units:........................................................................................................ - 8 -
1.5 Gerichtheid binnen het CZS:............................................................................................................. - 9 -
1.6 Tuning: ........................................................................................................................................... - 10 -
1.7 Basisanatomie van het vegetatieve zenuwstelsel: ........................................................................ - 10 -
1.8 Primaire vegetatieve centra vs secundaire vegetatieve centra: .................................................... - 11 -
1.9 (Ortho)Sympathische innervatie: ....................................................................................................... 15
1.9.1 Ramus communicans albus: ..................................................................................................... 15
1.9.2 Ramus communicans griseus: .................................................................................................. 17
1.10 Parasympatische efferente innervatie: .............................................................................................. 17
1.11 Neurotransmitters: ............................................................................................................................ 17
1.12 Lengte Preganglionaire en postganglionaire neuronen: ................................................................... 18
1.13 Receptoren van neurotransmitters: ................................................................................................... 19
1.14 Dubbele innervatie vegetatief zenuwstelsel: ..................................................................................... 20
1.15 VISCERO-AFFERENTE INNERVATIE: .................................................................................................... 20
1.15.1 Drie wegen voor viscero-afferente informatie vanuit buik en borstorganen: ......................... 21
2 De student beschrijft de termen primaire en secundaire hyperalgesie en allodynie/allodynia. ............. 22
3 De student benoemt de diagnostische kenmerken/criteria voor CRPS-I en CRPS-II (de Boedapest
criteria). ......................................................................................................................................................... 23
4 De student benoemt de overeenkomsten en verschillen tussen CRPS-I en CRPS-II. ............................... 24
5 De student legt het begrip centrale sensitisatie uit. ............................................................................... 25
6 De student benoemt wat verstaan wordt onder neuroplasticiteit. ........................................................ 26
7 De student verklaart de relatie tussen centrale sensitisatie en neuroplasticiteit en het ontstaan van een
CRPS type I bij Mevr. Tummers uit de taak. .................................................................................................. 27
8 De student benoemt de onderzoeksmiddelen om vast te stellen of er sprake is van centrale sensitisatie
volgens stappenplan Nijs. .............................................................................................................................. 28
9 De student beschrijft het meetinstrument ‘centrale sensitization inventory’ (CSI)................................. 29
10 De student beschrijft de relatie tussen verkeerde “illness beliefs” en het zelfmanagement en de
gevolgen daarvan voor het activiteiten – en participatieniveau .................................................................... 30
,
, Taak 4 – Een breuk met grote gevolgen in de vroege fase:
Mevr. Tummers is patiënt bij jullie in de praktijk i.v.m. een enkelfractuur. Je kent haar van zien maar
hebt haar tot nu toe nog niet behandeld. Thijs, je collega die mevr. Tummers tot nu toe 2x gezien
heeft, is geveld door het Coronavirus en zal de komende weken niet kunnen werken en jij (net
afgestudeerde fysiotherapeut) verzorgt de vervanging.
Bij de telefonische overdracht krijg je van Thijs de volgende informatie over de situatie van
mevrouw Tummers. Tijdens een lang skiweekend in Les 2 Alpes op de gletsjerskipiste is mevr.
Tummers gevallen tijdens skiën en had haar enkel gebroken. De enkel werd meteen gegipst. De
fractuur genas echter heel langzaam waardoor ze uiteindelijk 9 weken gips heeft gehad omdat het
röntgenbeeld na 6 weken een vlekkerige ontkalking van het botweefsel liet zien.
In de periode na het gips was de enkel zeer stijf en pijnlijk, rood en licht gezwollen. De voet was
zweterig en de huid schilferig. Ze had vaak stekende pijn in de enkel en het onderbeen en liep op
krukken. De orthopeed vertelde haar dat de balans tussen de orthosympaticus en de
parasympaticus van het vegetatieve zenuwstelsel was verstoord en diagnosticeerde CRPS-I,
conform de Boedapest criteria, bij mevr. Tummers.
Thijs geeft aan dat mevr. momenteel een neerslachtige indruk maakt en geïrriteerd kan reageren.
Ze is alleenstaande moeder van een 19 jarige dochter en werkt sinds 15 jaar bij een
verzekeringsmaatschappij. Haar baas heeft weinig begrip voor haar situatie. Hij had haar eigenlijk
willen ontslaan en had dit ook al medegedeeld vooraf aan het skiweekend. Ze is momenteel nog
ziekgemeld waardoor ze niet ontslagen kan worden. Ze piekert vooral ’s nachts veel over hoe het
verder moet. Ze maakt zich zorgen dat het niet meer overgaat en is bang uiteindelijk in een rolstoel
terecht te komen.
Thijs geeft aan dat mevr. Tummers nog steeds op krukken loopt en dat hij bij lichamelijk onderzoek
de voet niet kon/mocht aanraken, omdat mevr. Tummers aangaf dat ze dat niet kan verdragen
vanwege de heftige pijn. Thijs heeft aansluitend aan het onderzoek mevr. Tummers
huiswerkoefeningen gegeven voor voet en onderbeen. Echter weigert mevr. Tummers deze
oefeningen te doen, omdat ze deze als zeer pijnlijk ervaart. Naar aanleiding van deze reactie heeft
Thijs besloten om bij mevr. Tummers een nieuwe insteek te proberen waarin hij haar “illness
beliefs” en de ‘pijngevoeligheid’ in kaart wil brengen. Met deze gegevens wil hij haar verdere uitleg
geven over de oorzaak van de CRPS-I en haar pijnklachten en de gevolgen daarvan voor haar
activiteiten- en participatieniveau. Mevr. Tummers moet er van doordrongen zijn dat haar rol bij dit
soort gezondheidsproblemen erg groot is.
Nu Thijs de komende weken uitvalt, vraagt hij jou aan de slag te gaan met deze nieuwe insteek.
JAAR 2: BLOK 6: TAAK 4: EEN
BREUK MET GROTE GEVOLGEN
IN DE VROEGE FASE
2020-2021
,Inhoudsopgave
1 De student benoemt het orthosympatisch (met daarbij de functie van de zijhoorn van het ruggenmerg)
en parasympatische zenuwstelsel en legt de werking uit. ................................................................................ 3
1.1 Functionele indeling van het zenuwstelsel: ......................................................................................... 3
1.2 Regulatie lichaamsprocessen vegetatieve systeem ......................................................................... - 5 -
1.3 Stressreactie: ................................................................................................................................... - 5 -
1.4 Activatie van centraal zenuwstelsel: Units van Luria ....................................................................... - 6 -
1.4.1 Unit voor activatie:................................................................................................................. - 6 -
1.4.2 Unit voor actie + Unit voor waarneming: ............................................................................... - 6 -
1.4.3 Unit voor waarneming: .......................................................................................................... - 7 -
1.4.4 Units voor actie: ..................................................................................................................... - 7 -
1.4.5 Interactie tussen 3 units:........................................................................................................ - 8 -
1.5 Gerichtheid binnen het CZS:............................................................................................................. - 9 -
1.6 Tuning: ........................................................................................................................................... - 10 -
1.7 Basisanatomie van het vegetatieve zenuwstelsel: ........................................................................ - 10 -
1.8 Primaire vegetatieve centra vs secundaire vegetatieve centra: .................................................... - 11 -
1.9 (Ortho)Sympathische innervatie: ....................................................................................................... 15
1.9.1 Ramus communicans albus: ..................................................................................................... 15
1.9.2 Ramus communicans griseus: .................................................................................................. 17
1.10 Parasympatische efferente innervatie: .............................................................................................. 17
1.11 Neurotransmitters: ............................................................................................................................ 17
1.12 Lengte Preganglionaire en postganglionaire neuronen: ................................................................... 18
1.13 Receptoren van neurotransmitters: ................................................................................................... 19
1.14 Dubbele innervatie vegetatief zenuwstelsel: ..................................................................................... 20
1.15 VISCERO-AFFERENTE INNERVATIE: .................................................................................................... 20
1.15.1 Drie wegen voor viscero-afferente informatie vanuit buik en borstorganen: ......................... 21
2 De student beschrijft de termen primaire en secundaire hyperalgesie en allodynie/allodynia. ............. 22
3 De student benoemt de diagnostische kenmerken/criteria voor CRPS-I en CRPS-II (de Boedapest
criteria). ......................................................................................................................................................... 23
4 De student benoemt de overeenkomsten en verschillen tussen CRPS-I en CRPS-II. ............................... 24
5 De student legt het begrip centrale sensitisatie uit. ............................................................................... 25
6 De student benoemt wat verstaan wordt onder neuroplasticiteit. ........................................................ 26
7 De student verklaart de relatie tussen centrale sensitisatie en neuroplasticiteit en het ontstaan van een
CRPS type I bij Mevr. Tummers uit de taak. .................................................................................................. 27
8 De student benoemt de onderzoeksmiddelen om vast te stellen of er sprake is van centrale sensitisatie
volgens stappenplan Nijs. .............................................................................................................................. 28
9 De student beschrijft het meetinstrument ‘centrale sensitization inventory’ (CSI)................................. 29
10 De student beschrijft de relatie tussen verkeerde “illness beliefs” en het zelfmanagement en de
gevolgen daarvan voor het activiteiten – en participatieniveau .................................................................... 30
,
, Taak 4 – Een breuk met grote gevolgen in de vroege fase:
Mevr. Tummers is patiënt bij jullie in de praktijk i.v.m. een enkelfractuur. Je kent haar van zien maar
hebt haar tot nu toe nog niet behandeld. Thijs, je collega die mevr. Tummers tot nu toe 2x gezien
heeft, is geveld door het Coronavirus en zal de komende weken niet kunnen werken en jij (net
afgestudeerde fysiotherapeut) verzorgt de vervanging.
Bij de telefonische overdracht krijg je van Thijs de volgende informatie over de situatie van
mevrouw Tummers. Tijdens een lang skiweekend in Les 2 Alpes op de gletsjerskipiste is mevr.
Tummers gevallen tijdens skiën en had haar enkel gebroken. De enkel werd meteen gegipst. De
fractuur genas echter heel langzaam waardoor ze uiteindelijk 9 weken gips heeft gehad omdat het
röntgenbeeld na 6 weken een vlekkerige ontkalking van het botweefsel liet zien.
In de periode na het gips was de enkel zeer stijf en pijnlijk, rood en licht gezwollen. De voet was
zweterig en de huid schilferig. Ze had vaak stekende pijn in de enkel en het onderbeen en liep op
krukken. De orthopeed vertelde haar dat de balans tussen de orthosympaticus en de
parasympaticus van het vegetatieve zenuwstelsel was verstoord en diagnosticeerde CRPS-I,
conform de Boedapest criteria, bij mevr. Tummers.
Thijs geeft aan dat mevr. momenteel een neerslachtige indruk maakt en geïrriteerd kan reageren.
Ze is alleenstaande moeder van een 19 jarige dochter en werkt sinds 15 jaar bij een
verzekeringsmaatschappij. Haar baas heeft weinig begrip voor haar situatie. Hij had haar eigenlijk
willen ontslaan en had dit ook al medegedeeld vooraf aan het skiweekend. Ze is momenteel nog
ziekgemeld waardoor ze niet ontslagen kan worden. Ze piekert vooral ’s nachts veel over hoe het
verder moet. Ze maakt zich zorgen dat het niet meer overgaat en is bang uiteindelijk in een rolstoel
terecht te komen.
Thijs geeft aan dat mevr. Tummers nog steeds op krukken loopt en dat hij bij lichamelijk onderzoek
de voet niet kon/mocht aanraken, omdat mevr. Tummers aangaf dat ze dat niet kan verdragen
vanwege de heftige pijn. Thijs heeft aansluitend aan het onderzoek mevr. Tummers
huiswerkoefeningen gegeven voor voet en onderbeen. Echter weigert mevr. Tummers deze
oefeningen te doen, omdat ze deze als zeer pijnlijk ervaart. Naar aanleiding van deze reactie heeft
Thijs besloten om bij mevr. Tummers een nieuwe insteek te proberen waarin hij haar “illness
beliefs” en de ‘pijngevoeligheid’ in kaart wil brengen. Met deze gegevens wil hij haar verdere uitleg
geven over de oorzaak van de CRPS-I en haar pijnklachten en de gevolgen daarvan voor haar
activiteiten- en participatieniveau. Mevr. Tummers moet er van doordrongen zijn dat haar rol bij dit
soort gezondheidsproblemen erg groot is.
Nu Thijs de komende weken uitvalt, vraagt hij jou aan de slag te gaan met deze nieuwe insteek.
