De mens 3 hoorcollege 5 : membranen
Planten en dieren hebben allebei een celmembraan, deze
bepaalt wat er in en uit mag en gaat. De celwand heeft
invloed op de wateropname. Een dierlijke cel heeft geen
celwand en bij teveel water kan deze dus gewoon
knappen. We gaan vooral kijken naar de dierlijke cel.
Weet gewoon welke dingen in welke cel voorkomen.
We gaan in op de celmembraan. Het membraan bestaat uit
een dubbele laag fosolipiden, met de hydrofobe staarten in
de binnenkant en buitenkant de hydrofiele koppen.
Fosfolipide is dus een glycerol met 2 vetzuur en een
fosfaatgroep. Hydrofobe deeltjes zoals gassen (zuurstof en
CO2 etc) kunnen zo door de wand diffunderen.
Aan een van de 2 staarten van zit een knik doordat er een
dubbele binding in zit. Er zijn verschillende soorten
fosfolipiden, namen hoef je niet te kennen.
Je hoeft niet te kennen welke stoffen door heen kan maar
wel hydrofobe/hydrofiele. Hydrofobe stoffen kunnen er
door heen maar in het plaatje hiernaast staat ook dat er
kleine polaire moleculen direct door heen kunnen, maar
dat is niet zo!! deze hebben een kanaaltje nodig om er door
heen te kunnen. Water en ethanol kunnen er dus niet zomaar
doorheen!!. De grotere moleculen en geladen moleculen zijn nog
moeilijker.
Het vroegere sandwich model gaf wel bepaalde dingen weer
maar niet de regulatie van uitwisseling stoffen niet, ook niet hoe
grotere moleculen naar binnen kwam het vloeistof -mozaïek
model.
Op het blaadje hiernaast zie je deze. De ionen kunnen door het
kanaal en grotere moleculen door het omkiepende kanaal. De
glycoproteïnen, en glycolipiden spelen een rol bij de
celcommunicatie. Bij dit model spelen actief en passief transport
een rol.
Passief: Het is op basis van concentratie gradiënt (ranja,
dus van hoog naar laag), en elektrische gradiënt (kijkt naar
lading). Ook diffussie gassen kunnen passief transport en
water (osmose). Bij diffussie kun je denken aan de ranja of
thee gaat van hoog naar laag. Ook kun je denken aan de
nieren en zuurstof en co2 in het lichaam. Snelheid van de
diffusie hangt af van:
- Verschil in concentratie gradient
- Verschil in elektrische gradient
- Temperatuur (denk aan thee)
- Diffusieoppervlak ( hoe groter hoe sneller)
- Grootte van deeltjes (hoe groter hoe
lastiger)
- Afstand/dikte van het membraan
Planten en dieren hebben allebei een celmembraan, deze
bepaalt wat er in en uit mag en gaat. De celwand heeft
invloed op de wateropname. Een dierlijke cel heeft geen
celwand en bij teveel water kan deze dus gewoon
knappen. We gaan vooral kijken naar de dierlijke cel.
Weet gewoon welke dingen in welke cel voorkomen.
We gaan in op de celmembraan. Het membraan bestaat uit
een dubbele laag fosolipiden, met de hydrofobe staarten in
de binnenkant en buitenkant de hydrofiele koppen.
Fosfolipide is dus een glycerol met 2 vetzuur en een
fosfaatgroep. Hydrofobe deeltjes zoals gassen (zuurstof en
CO2 etc) kunnen zo door de wand diffunderen.
Aan een van de 2 staarten van zit een knik doordat er een
dubbele binding in zit. Er zijn verschillende soorten
fosfolipiden, namen hoef je niet te kennen.
Je hoeft niet te kennen welke stoffen door heen kan maar
wel hydrofobe/hydrofiele. Hydrofobe stoffen kunnen er
door heen maar in het plaatje hiernaast staat ook dat er
kleine polaire moleculen direct door heen kunnen, maar
dat is niet zo!! deze hebben een kanaaltje nodig om er door
heen te kunnen. Water en ethanol kunnen er dus niet zomaar
doorheen!!. De grotere moleculen en geladen moleculen zijn nog
moeilijker.
Het vroegere sandwich model gaf wel bepaalde dingen weer
maar niet de regulatie van uitwisseling stoffen niet, ook niet hoe
grotere moleculen naar binnen kwam het vloeistof -mozaïek
model.
Op het blaadje hiernaast zie je deze. De ionen kunnen door het
kanaal en grotere moleculen door het omkiepende kanaal. De
glycoproteïnen, en glycolipiden spelen een rol bij de
celcommunicatie. Bij dit model spelen actief en passief transport
een rol.
Passief: Het is op basis van concentratie gradiënt (ranja,
dus van hoog naar laag), en elektrische gradiënt (kijkt naar
lading). Ook diffussie gassen kunnen passief transport en
water (osmose). Bij diffussie kun je denken aan de ranja of
thee gaat van hoog naar laag. Ook kun je denken aan de
nieren en zuurstof en co2 in het lichaam. Snelheid van de
diffusie hangt af van:
- Verschil in concentratie gradient
- Verschil in elektrische gradient
- Temperatuur (denk aan thee)
- Diffusieoppervlak ( hoe groter hoe sneller)
- Grootte van deeltjes (hoe groter hoe
lastiger)
- Afstand/dikte van het membraan
