Samenvatting H9 Elektromagnetische straling en materie
Paragraaf 1 Het elektromagnetisch spectrum
Elektromagnetische straling bestaat uit elektromagnetische golven die voortbewegen
met de lichtsnelheid c.
Formule: c= f x λ
Het elektromagnetisch spectrum is de verzamelnaam voor alle soorten
elektromagnetische straling met uiteenlopende golflengten:
● BI
NAS 19B!
● Voor het observeren van radiogolven worden radiotelescopen gebruikt.
● Een ruimtetelescoop is een telescoop die zich in de ruimte bevindt,
bijvoorbeeld in een baan om de aarde.
Paragraaf 2 De kleur van een ster
Alle voorwerpen zenden afhankelijk van hun temperatuur elektromagnetische straling
uit in uiteenlopende golflengten. Met een spectroscoop kun je bepalen hoe intens de
straling is bij bepaalde golflengten. Bij benadering stralen de meeste voorwerpen als
zwarte straler (absorbeert alle EMS en daardoor hogere temperatuur en gaat het
meer straling uitzenden). Het emissiespectrum van een zwarte straler is een continu
spectrum.
, ● Intensiteit van de straling: de energie van de straling per seconde in Watt,
uitgezonden per m2.
● Intensiteit-dichtheid: de intensiteit van de straling per nanometer uitgezonden
straling, je krijgt dan een stralingskromme.
Planckkromme is de stralingskromme
van een zwarte straler.
Wet van Wien:
λmax x T = kw
De kleur van een ster die je ziet wordt
bepaald door het licht dat de ster in
verschillende golflengten uitzendt en
door de gevoeligheid van de kegeltjes
in je oog.
De temperatuur van een voorwerp bepaalt de kleur van het licht dat het voorwerp
uitzendt.
Paragraaf 3 Helderheid en vermogen van een ster
Wet van Stefan-Boltzmann: Ibron = σ x T4
Intensiteit in W m-2
constante in W m-2 K-4
Temperatuur in Kelvin
Totale vermogen berekenen: Pbron = A x Ibron
Stralingsvermogen in Watt
Oppervlakte in m2
● Bij een ster wordt het stralingsvermogen ook wel lichtkracht L genoemd.
Kwadratenwet: Op een afstand r van de bron zal de intensiteit van de straling gelijk
zijn aan -> I = Pbron / 4π x r2. Hierbij is r de afstand tussen de bron en de waarnemer
(m).
● De zonneconstante is het vermogen per vierkante meter van het zonlicht dat op
de atmosfeer van de aarde valt.
Paragraaf 4 De samenstelling van een ster
Absorptiespectrum: Fraunhoferlijnen
Paragraaf 1 Het elektromagnetisch spectrum
Elektromagnetische straling bestaat uit elektromagnetische golven die voortbewegen
met de lichtsnelheid c.
Formule: c= f x λ
Het elektromagnetisch spectrum is de verzamelnaam voor alle soorten
elektromagnetische straling met uiteenlopende golflengten:
● BI
NAS 19B!
● Voor het observeren van radiogolven worden radiotelescopen gebruikt.
● Een ruimtetelescoop is een telescoop die zich in de ruimte bevindt,
bijvoorbeeld in een baan om de aarde.
Paragraaf 2 De kleur van een ster
Alle voorwerpen zenden afhankelijk van hun temperatuur elektromagnetische straling
uit in uiteenlopende golflengten. Met een spectroscoop kun je bepalen hoe intens de
straling is bij bepaalde golflengten. Bij benadering stralen de meeste voorwerpen als
zwarte straler (absorbeert alle EMS en daardoor hogere temperatuur en gaat het
meer straling uitzenden). Het emissiespectrum van een zwarte straler is een continu
spectrum.
, ● Intensiteit van de straling: de energie van de straling per seconde in Watt,
uitgezonden per m2.
● Intensiteit-dichtheid: de intensiteit van de straling per nanometer uitgezonden
straling, je krijgt dan een stralingskromme.
Planckkromme is de stralingskromme
van een zwarte straler.
Wet van Wien:
λmax x T = kw
De kleur van een ster die je ziet wordt
bepaald door het licht dat de ster in
verschillende golflengten uitzendt en
door de gevoeligheid van de kegeltjes
in je oog.
De temperatuur van een voorwerp bepaalt de kleur van het licht dat het voorwerp
uitzendt.
Paragraaf 3 Helderheid en vermogen van een ster
Wet van Stefan-Boltzmann: Ibron = σ x T4
Intensiteit in W m-2
constante in W m-2 K-4
Temperatuur in Kelvin
Totale vermogen berekenen: Pbron = A x Ibron
Stralingsvermogen in Watt
Oppervlakte in m2
● Bij een ster wordt het stralingsvermogen ook wel lichtkracht L genoemd.
Kwadratenwet: Op een afstand r van de bron zal de intensiteit van de straling gelijk
zijn aan -> I = Pbron / 4π x r2. Hierbij is r de afstand tussen de bron en de waarnemer
(m).
● De zonneconstante is het vermogen per vierkante meter van het zonlicht dat op
de atmosfeer van de aarde valt.
Paragraaf 4 De samenstelling van een ster
Absorptiespectrum: Fraunhoferlijnen
