Veredelen
2
Inhoudsopgave
MECHANISCHE
FINISH
2
MECHANISCHE
FINISHTECHNIEKEN:
2
1.
KALANDEREN
2
2.
PERSEN
4
3.
SCHUREN
5
4.
RUWEN
5
5.
KRASSEN
6
6.
SCHEREN
7
VOLLEN
8
7.
TUMBLER
(CONTINU
PROCES)
8
8.
DIMENSIESTABILITEIT
9
CHEMISCHE
FINISH
16
METHODE
VAN
OPBRENGEN
VAN
CHEMISCHE
FINISHES:
16
IMPREGNEREN
16
COATEN
(MA
TECHNIEK)
17
SCHUIMEN
(MA
TECHNIEK)
17
SPRAYEN
(VERNEVELEN,
SPROEIEN)
(MA
TECHNIEK)
17
FOULARD
MET
LIK-‐
OF
DOSEERWALS
18
KUNSTHARSFINISH
19
VERSCHILLENDE
MANIEREN
OM
‘HET
GOEDJE’
AAN
TE
BRENGEN:
20
VERBETERINGEN
VAN
DE
EIGENSCHAPPEN,
GREEP
EN
UITERLIJK
VAN
HET
TEXTIEL
21
KREUKHERSTELLEND
21
WATERAFSTOTEND/WATERDICHT
21
VLAMWEREND
23
VUILWEREND
24
ANTI-‐MICROBIOTISCH
25
ANTI-‐STATISCH
25
ZACHTMAKER
25
MATTEREN
26
1
,Mechanische
Finish
Finishing:
Alle
processen
(na
het
verven/drukken)
die
nodig
zijn
om
het
textiel
de
gewenste
eigenschappen
te
geven.
Mechanische
finishtechnieken:
1. kalanderen
2. persen
3. schuren
4. ruwen
5. krassen
6. scheren
7. tumbler
8. dimensiestabiliteit
(decatiseren,
sanforiseren,
thermo-‐fixeren)
1.
Kalanderen
!
D.m.v.
hoge
mechanische
druk
bepaalde
effecten
aan
het
doek
geven.
Het
weefsel
wordt
geplet
waardoor
de
ketting
en
inslag
dichter
en
platter
op
elkaar
zitten.
Hierdoor
krijg
je
een
vlak
oppervlak
en
verdicht
je
het
weefsel.
Toepassing:
cellulose
vezelgarens:
Katoen.
Een
kalander
bestaat
uit
een
elastische
wals
en
een
harde
wals,
of
2
elastische.
Je
kunt
nooit
2
harde
walsen
gebruiken,
want
dan
maak
je
je
breisel
kapot.
Een
metalen
wals
kan
verhit
worden.
Door
de
hoge
temperatuur
krijg
je
een
hogere
glans.
Hoe
sneller
de
wals
draait,
hoe
hoger
het
glans-‐effect.
Effecten:
" Geeft
glans
" Greep
verandering
" Minder
lucht
doorlatend
" Reliëf
aanbrengen
(m.b.v.
reliëf
kalanderwals)
Moiré
effect:
!
Je
neemt
2
weefsels
door
een
kalander
gaan
met
niet
al
te
veel
druk.
Een
wals
houd
je
iets
tegen
waardoor
je
verschuiving
krijgt
in
de
lengte
van
je
doek.
Soorten
kalanders:
Rolkalander
Deze
bestaat
uit
2
walsen:
Zacht
of
hard.
De
omtreksnelheid
is
gelijk.
Door
te
kalanderen
plet
je
het
weefsel.
De
ketting
en
de
inslag
zitten
nu
dichter/platter
op
elkaar.
#
vlak
oppervlak
en
verdichting
van
het
weefsel.
• algemeen:
verdichting
van
het
weefsel
•
elastisch
tegen
elastisch:
mattering
en
volle
zachte
greep
•
hard
(verwarmd)
tegen
elastisch:
glanseffect
2
,
Frictiekalander
!
Je
brengt
hoogglans
aan
(chintzen).
Minimaal
3
walsen
met
verschillende
snelheden.
De
middelste
wals
is
warm
en
hard
en
de
andere
2
zijn
koud
en
zacht.
Tussen
de
onderste
en
middelste
zit
een
frictie.
De
middelste
draait
sneller
dan
de
onderste.
Hoe
sneller
hij
draait,
hoe
meer
hij
over
het
doek
‘slipt’.
#
Strijkeffect
waardoor
je
sterk
glanseffect
krijgt.
Bovenste
wals
is
bedoeld
om
het
doek
goed
vast
te
houden,
anders
zal
het
doek
kreuken.
Je
hebt
2
walsen
die
verschillende
snelheden
draaien
$
harde
wals
(verwarmd)
en
frictie
tegen
elastische
wals:
glans
$
impregneren
met
chemicaliën:
hoogglans/permanent
(chintzen:
wetlook)
Reliëf-‐
of
grägekalander
!
Mat
of
zijdeachtig
effect
op
katoen
Goedkoper
dan
merceriseren
maar
hetzelfde
effect.
Twee
harde
walsen,
1
zachte
wals
(middelste).
Vlak
of
glad
effect:
(reliëf
1
mm
diep)
1
harde
gegrafeerde
wals
en
1
elastische
wals:
#
Schreiner
effect
#
Onechte
moiré,
crêpe
Reliëf
of
rapport:
(reliëf
1-‐2
cm
diep)
1
harde
gegraveerde
wals
loopt
als
negatief
in
elastische
wals:
#
Embossings
(rondé,
ligné,
carré)
Wasecht
kalander
effect:
Valt
te
creëren
als
je
het
doek
gaat
impregneren
met
hars,
drogen,
kalanderen
en
dan
bakken.
5
wals
universeelkalander
Kalander
met
nipcowals
a
=
hard
b
=
hard,
warm
c
=
zacht
A=zacht
B=
hard
C=
nipco
3
2
Inhoudsopgave
MECHANISCHE
FINISH
2
MECHANISCHE
FINISHTECHNIEKEN:
2
1.
KALANDEREN
2
2.
PERSEN
4
3.
SCHUREN
5
4.
RUWEN
5
5.
KRASSEN
6
6.
SCHEREN
7
VOLLEN
8
7.
TUMBLER
(CONTINU
PROCES)
8
8.
DIMENSIESTABILITEIT
9
CHEMISCHE
FINISH
16
METHODE
VAN
OPBRENGEN
VAN
CHEMISCHE
FINISHES:
16
IMPREGNEREN
16
COATEN
(MA
TECHNIEK)
17
SCHUIMEN
(MA
TECHNIEK)
17
SPRAYEN
(VERNEVELEN,
SPROEIEN)
(MA
TECHNIEK)
17
FOULARD
MET
LIK-‐
OF
DOSEERWALS
18
KUNSTHARSFINISH
19
VERSCHILLENDE
MANIEREN
OM
‘HET
GOEDJE’
AAN
TE
BRENGEN:
20
VERBETERINGEN
VAN
DE
EIGENSCHAPPEN,
GREEP
EN
UITERLIJK
VAN
HET
TEXTIEL
21
KREUKHERSTELLEND
21
WATERAFSTOTEND/WATERDICHT
21
VLAMWEREND
23
VUILWEREND
24
ANTI-‐MICROBIOTISCH
25
ANTI-‐STATISCH
25
ZACHTMAKER
25
MATTEREN
26
1
,Mechanische
Finish
Finishing:
Alle
processen
(na
het
verven/drukken)
die
nodig
zijn
om
het
textiel
de
gewenste
eigenschappen
te
geven.
Mechanische
finishtechnieken:
1. kalanderen
2. persen
3. schuren
4. ruwen
5. krassen
6. scheren
7. tumbler
8. dimensiestabiliteit
(decatiseren,
sanforiseren,
thermo-‐fixeren)
1.
Kalanderen
!
D.m.v.
hoge
mechanische
druk
bepaalde
effecten
aan
het
doek
geven.
Het
weefsel
wordt
geplet
waardoor
de
ketting
en
inslag
dichter
en
platter
op
elkaar
zitten.
Hierdoor
krijg
je
een
vlak
oppervlak
en
verdicht
je
het
weefsel.
Toepassing:
cellulose
vezelgarens:
Katoen.
Een
kalander
bestaat
uit
een
elastische
wals
en
een
harde
wals,
of
2
elastische.
Je
kunt
nooit
2
harde
walsen
gebruiken,
want
dan
maak
je
je
breisel
kapot.
Een
metalen
wals
kan
verhit
worden.
Door
de
hoge
temperatuur
krijg
je
een
hogere
glans.
Hoe
sneller
de
wals
draait,
hoe
hoger
het
glans-‐effect.
Effecten:
" Geeft
glans
" Greep
verandering
" Minder
lucht
doorlatend
" Reliëf
aanbrengen
(m.b.v.
reliëf
kalanderwals)
Moiré
effect:
!
Je
neemt
2
weefsels
door
een
kalander
gaan
met
niet
al
te
veel
druk.
Een
wals
houd
je
iets
tegen
waardoor
je
verschuiving
krijgt
in
de
lengte
van
je
doek.
Soorten
kalanders:
Rolkalander
Deze
bestaat
uit
2
walsen:
Zacht
of
hard.
De
omtreksnelheid
is
gelijk.
Door
te
kalanderen
plet
je
het
weefsel.
De
ketting
en
de
inslag
zitten
nu
dichter/platter
op
elkaar.
#
vlak
oppervlak
en
verdichting
van
het
weefsel.
• algemeen:
verdichting
van
het
weefsel
•
elastisch
tegen
elastisch:
mattering
en
volle
zachte
greep
•
hard
(verwarmd)
tegen
elastisch:
glanseffect
2
,
Frictiekalander
!
Je
brengt
hoogglans
aan
(chintzen).
Minimaal
3
walsen
met
verschillende
snelheden.
De
middelste
wals
is
warm
en
hard
en
de
andere
2
zijn
koud
en
zacht.
Tussen
de
onderste
en
middelste
zit
een
frictie.
De
middelste
draait
sneller
dan
de
onderste.
Hoe
sneller
hij
draait,
hoe
meer
hij
over
het
doek
‘slipt’.
#
Strijkeffect
waardoor
je
sterk
glanseffect
krijgt.
Bovenste
wals
is
bedoeld
om
het
doek
goed
vast
te
houden,
anders
zal
het
doek
kreuken.
Je
hebt
2
walsen
die
verschillende
snelheden
draaien
$
harde
wals
(verwarmd)
en
frictie
tegen
elastische
wals:
glans
$
impregneren
met
chemicaliën:
hoogglans/permanent
(chintzen:
wetlook)
Reliëf-‐
of
grägekalander
!
Mat
of
zijdeachtig
effect
op
katoen
Goedkoper
dan
merceriseren
maar
hetzelfde
effect.
Twee
harde
walsen,
1
zachte
wals
(middelste).
Vlak
of
glad
effect:
(reliëf
1
mm
diep)
1
harde
gegrafeerde
wals
en
1
elastische
wals:
#
Schreiner
effect
#
Onechte
moiré,
crêpe
Reliëf
of
rapport:
(reliëf
1-‐2
cm
diep)
1
harde
gegraveerde
wals
loopt
als
negatief
in
elastische
wals:
#
Embossings
(rondé,
ligné,
carré)
Wasecht
kalander
effect:
Valt
te
creëren
als
je
het
doek
gaat
impregneren
met
hars,
drogen,
kalanderen
en
dan
bakken.
5
wals
universeelkalander
Kalander
met
nipcowals
a
=
hard
b
=
hard,
warm
c
=
zacht
A=zacht
B=
hard
C=
nipco
3
