Geschiedenis – Hoofdstuk 4 – De wereld na 1945
Paragraaf 1 – Einde van de wereldrijken
De invloed van de Tweede Wereldoorlog - Indonesiërs keerden zich na de Japanse bezetting tegen het herstel van
de Nederlandse koloniale heerschappij. Ook in andere Europese kolonies ging de dekolonisatie snel. De Tweede
Wereldoorlog was daarvan een belangrijke oorzaak. De Japanners onderdrukten de inheemse volken, maar zetten
hen ook op tegen het Westen. Na de Japanse capitulatie bloeide het nationalisme in Azië op. De Europese landen
waren door de oorlog verzwakt, terwijl de VS en de SU supermachten waren geworden. Zij waren tegen
kolonialisme. De VS lieten de Filippijnen in 1946 onafhankelijk worden.
Britse en Franse dekolonisatie in Azië - De Britten droegen de soevereiniteit over in 1947 aan inheemse leiders. Er
ontstonden twee staten: India (meerderheid hindoes) en Pakistan (meerderheid moslims). De Britten lieten ook hun
andere kolonies in Azië onafhankelijk worden, maar de Fransen vertrokken niet vrijwillig uit Indochina (Vietnam,
Laos, Cambodja). Communist Ho Chi Minh had in Vietnam de onafhankelijkheid uitgeroepen en zijn
bevrijdingsbeweging (Vietminh) kreeg het hele land in handen. Er brak een koloniale oorlog uit toen Frankrijk
Vietnam probeerde te heroveren. Toen FA in 1954 een wekenlange veldslag verloor, gaaf FA op.
Nederlandse dekolonisatie - 17 augustus 1945, twee dagen na de capitulatie van Japan, de Indonesische
nationalist Soekarno roept de onafhankelijke Republiek Indonesië uit. Deze proclamatie werd door Nederland niet
geaccepteerd, waardoor de Indonesische Onafhankelijkheidsoorlog uitbrak. Nederland stuurde militairen die
vanaf 1946 de macht in delen van Indonesië herstelden. Het Nederlandse leger voerde in 1947 ‘politionele acties’
uit. Het zou gaan om het herstel van de orde. Op de guerrilla (kleine aanvallen) antwoordden Nederlandse militairen
met terreur; ze brandden dorpen plat en schoten dorpsbewoners en krijgsgevangenen dood. Soekarno werd
in december 1948 gevangen genomen, maar NE werd door de VS en de VN gedwongen om hem vrij te laten en
de Indonesische onafhankelijkheid te accepteren. Koningin Juliana ondertekende
de soevereiniteitsoverdracht op 27 december 1949. De dekolonisatie van de andere Nederlandse kolonies
vond vreedzaam plaats.
Palestina en Israël – De joodse Oostenrijker Theodor Herzl had in zijn boek ‘Der Judenstaat ’ geschreven dat de
joden een eigen staat moesten hebben om veilig te zijn voor het antisemitisme. Zijn zionisme kreeg direct veel
aanhangers. Het jodendom is ontstaan in Palestina, dus wilden zionisten dat hun staat daar moest komen. In 1936
kwamen de Palestijnen in opstand en ze eisten onafhankelijkheid en een eind aan de joodse immigratie. Veel
overlevenden van de Holocaust naar Palestina, daarom wilden de Britten zo snel mogelijk weg. De VN stelden een
plan op om Palestina te verdelen in een joodse en Arabische staat. Op 14 mei 1948 riep de joodse leider
Ben Goerion de staat Israël uit.
Dekolonisatie in Afrika – Frankrijk gaf in 1962 de kolonie Algerije op na 8 jaar geweld. De Fransen, Britten en Belgen
wilden van hun kolonies af en droegen de macht over aan de nationalistische bewegingen. Portugal werd geregeerd
door een dictator, die Angola en Mozambique niet wilde afstaan, waardoor Inheemse opstandelingen
een onafhankelijkheidsoorlog begonnen. Toen Portugal in 1974 een democratie werd, liet de nieuwe regering de
kolonies onafhankelijk worden. De dekolonisaties van Europese kolonies werd voltooid in de tijd van televisie en
computer. De nieuwe onafhankelijke staten meldden zich aan als lidstaat van de VN.
Paragraaf 1 – Einde van de wereldrijken
De invloed van de Tweede Wereldoorlog - Indonesiërs keerden zich na de Japanse bezetting tegen het herstel van
de Nederlandse koloniale heerschappij. Ook in andere Europese kolonies ging de dekolonisatie snel. De Tweede
Wereldoorlog was daarvan een belangrijke oorzaak. De Japanners onderdrukten de inheemse volken, maar zetten
hen ook op tegen het Westen. Na de Japanse capitulatie bloeide het nationalisme in Azië op. De Europese landen
waren door de oorlog verzwakt, terwijl de VS en de SU supermachten waren geworden. Zij waren tegen
kolonialisme. De VS lieten de Filippijnen in 1946 onafhankelijk worden.
Britse en Franse dekolonisatie in Azië - De Britten droegen de soevereiniteit over in 1947 aan inheemse leiders. Er
ontstonden twee staten: India (meerderheid hindoes) en Pakistan (meerderheid moslims). De Britten lieten ook hun
andere kolonies in Azië onafhankelijk worden, maar de Fransen vertrokken niet vrijwillig uit Indochina (Vietnam,
Laos, Cambodja). Communist Ho Chi Minh had in Vietnam de onafhankelijkheid uitgeroepen en zijn
bevrijdingsbeweging (Vietminh) kreeg het hele land in handen. Er brak een koloniale oorlog uit toen Frankrijk
Vietnam probeerde te heroveren. Toen FA in 1954 een wekenlange veldslag verloor, gaaf FA op.
Nederlandse dekolonisatie - 17 augustus 1945, twee dagen na de capitulatie van Japan, de Indonesische
nationalist Soekarno roept de onafhankelijke Republiek Indonesië uit. Deze proclamatie werd door Nederland niet
geaccepteerd, waardoor de Indonesische Onafhankelijkheidsoorlog uitbrak. Nederland stuurde militairen die
vanaf 1946 de macht in delen van Indonesië herstelden. Het Nederlandse leger voerde in 1947 ‘politionele acties’
uit. Het zou gaan om het herstel van de orde. Op de guerrilla (kleine aanvallen) antwoordden Nederlandse militairen
met terreur; ze brandden dorpen plat en schoten dorpsbewoners en krijgsgevangenen dood. Soekarno werd
in december 1948 gevangen genomen, maar NE werd door de VS en de VN gedwongen om hem vrij te laten en
de Indonesische onafhankelijkheid te accepteren. Koningin Juliana ondertekende
de soevereiniteitsoverdracht op 27 december 1949. De dekolonisatie van de andere Nederlandse kolonies
vond vreedzaam plaats.
Palestina en Israël – De joodse Oostenrijker Theodor Herzl had in zijn boek ‘Der Judenstaat ’ geschreven dat de
joden een eigen staat moesten hebben om veilig te zijn voor het antisemitisme. Zijn zionisme kreeg direct veel
aanhangers. Het jodendom is ontstaan in Palestina, dus wilden zionisten dat hun staat daar moest komen. In 1936
kwamen de Palestijnen in opstand en ze eisten onafhankelijkheid en een eind aan de joodse immigratie. Veel
overlevenden van de Holocaust naar Palestina, daarom wilden de Britten zo snel mogelijk weg. De VN stelden een
plan op om Palestina te verdelen in een joodse en Arabische staat. Op 14 mei 1948 riep de joodse leider
Ben Goerion de staat Israël uit.
Dekolonisatie in Afrika – Frankrijk gaf in 1962 de kolonie Algerije op na 8 jaar geweld. De Fransen, Britten en Belgen
wilden van hun kolonies af en droegen de macht over aan de nationalistische bewegingen. Portugal werd geregeerd
door een dictator, die Angola en Mozambique niet wilde afstaan, waardoor Inheemse opstandelingen
een onafhankelijkheidsoorlog begonnen. Toen Portugal in 1974 een democratie werd, liet de nieuwe regering de
kolonies onafhankelijk worden. De dekolonisaties van Europese kolonies werd voltooid in de tijd van televisie en
computer. De nieuwe onafhankelijke staten meldden zich aan als lidstaat van de VN.
