Methodisch handelen h 7 en 8
Hfd 7 interpreteren
Doelgericht en bewust waarnemen: waarom, wat, hoe, wanneer en waar? Eerst objectief kijken en
nog niet interpreteren. → hierna ga je pas conclusies trekken.
Door interpretaties met de observaties te scheiden, geef je anderen ook de kan om het op hun
manier te interpreteren.
Na de observaties komen de interpretaties → hierbij moet een causaal verband zijn. (een verband
tussen oorzaak en gevolg.
De interpretaties moeten transparant zijn. Alles moet eenduidig en helder zijn. Ook kenmerken
operationaliseren. → let op je taalgebruik: gebruik geen woorden die vaak en onduidelijk zijn bijv
‘vaak’.
Referentiekaders:
Door je ervaringen, associaties, vooroordelen en denkbeelden trek je conclusies uit je observaties. Je
interpreteert dus vanuit een bepaald referentiekader. Dit kan bewust of onbewust gaan. Dit heeft
allemaal invloed op je interpretaties.
- Leertheoretische referentiekader: elk gedrag dat een persoon laat zien, is aangeleerd. Het is dus
daarom ook af te leren. Een hulpverlener die uitgaat van dit referentiekader zal uitgaan van het
hier en nu van een cliënt.
- Gedragstherapeutisch referentiekader: als je denkt dat je niets waard bent zonder betaald werk,
voel jij je waardeloos. Als je deze gedachte veranderd, verandert ook het gevoel.
- Systeemtheoretisch referentiekader: het psychosociaal functioneren van een persoon wordt
opgevat als functie uit het systeem waarin deze persoon zit. Alle gedragingen en belevingen
worden begrepen vanuit de verwerking vanuit het systeem (gezin, groep vrienden) dat bepaalde
gedragingen of belevingen versterkt of in stand houdt.
- Cliëntgericht referentiekader: (Rogers: communicatie h3) Elke gedraging of beleving van de
persoon wordt begrepen vanuit de hele persoon. Ieder mens is uniek en goed. Hulpvragen horen
vanuit de cliënt te komen omdat hij zoekt naar zelfontplooiing.
- Psychodynamisch referentiekader: het gaat hier om het onderbewuste van de mens. Het
driftmodel komt hieruit vandaan: de mens is voortdurend bezig om zijn driften te bevredigen. Hij
zal die driften verdringen, afweren of in iets anders omzetten. (Freud: zie sociologie H4)
- Defect-denken: dit komt uit een medisch model. Er wordt gedacht vanuit de defect van een
cliënt. Niemand zal dit echt gebruiken, maar het wordt toch (onbewust) in de praktijk gedaan.
- Handelingsgericht werken: van defect-denken naar denken in mogelijkheden. Dit wordt steeds
vaker in het onderwijs toegepast. → het komt er overeen met ontwikkelingsgericht werken:
Ieder mens kan zich nog ontwikkelen.
- Klantgericht werken: Deze benadering gaat er ook om wat de client wel kan. Deze gaat nog een
stap verder. Je brengt de krachten van de cliënt in kaart en op de gebieden waar hij moeite heeft
zet je deze krachten in.
- Netwerkbenadering: dit heeft een systeemtheoretisch uitgangspunt. Het netwerk is groter dan
het systeem. Een netwerk kan ook klas, school ect. Betekenen. Vervolgens ga je kijken hoe je het
netwerk in kan zetten tot het ondersteunen van de cliënt.
- Denken vanuit ondersteuningsbehoeften: Denken in mogelijkheden en ga uit van de krachten van
de cliënt.
- Eigen referentiekader: Dit hang t samen met je ervaringen, associaties, vooroordelen en ideeën.
Gedragsketen = chronologische geordende waarnemingen van een persoon, een situatie of een
ruimte. Van gedragsketen → resultaten: je zoekt een verband en bundelt de observaties. Dit doe je
voor de hoofdvraag. → daarna moet je het omzetten in een beschrijving die je opneemt in je
rapportage.
Hfd 7 interpreteren
Doelgericht en bewust waarnemen: waarom, wat, hoe, wanneer en waar? Eerst objectief kijken en
nog niet interpreteren. → hierna ga je pas conclusies trekken.
Door interpretaties met de observaties te scheiden, geef je anderen ook de kan om het op hun
manier te interpreteren.
Na de observaties komen de interpretaties → hierbij moet een causaal verband zijn. (een verband
tussen oorzaak en gevolg.
De interpretaties moeten transparant zijn. Alles moet eenduidig en helder zijn. Ook kenmerken
operationaliseren. → let op je taalgebruik: gebruik geen woorden die vaak en onduidelijk zijn bijv
‘vaak’.
Referentiekaders:
Door je ervaringen, associaties, vooroordelen en denkbeelden trek je conclusies uit je observaties. Je
interpreteert dus vanuit een bepaald referentiekader. Dit kan bewust of onbewust gaan. Dit heeft
allemaal invloed op je interpretaties.
- Leertheoretische referentiekader: elk gedrag dat een persoon laat zien, is aangeleerd. Het is dus
daarom ook af te leren. Een hulpverlener die uitgaat van dit referentiekader zal uitgaan van het
hier en nu van een cliënt.
- Gedragstherapeutisch referentiekader: als je denkt dat je niets waard bent zonder betaald werk,
voel jij je waardeloos. Als je deze gedachte veranderd, verandert ook het gevoel.
- Systeemtheoretisch referentiekader: het psychosociaal functioneren van een persoon wordt
opgevat als functie uit het systeem waarin deze persoon zit. Alle gedragingen en belevingen
worden begrepen vanuit de verwerking vanuit het systeem (gezin, groep vrienden) dat bepaalde
gedragingen of belevingen versterkt of in stand houdt.
- Cliëntgericht referentiekader: (Rogers: communicatie h3) Elke gedraging of beleving van de
persoon wordt begrepen vanuit de hele persoon. Ieder mens is uniek en goed. Hulpvragen horen
vanuit de cliënt te komen omdat hij zoekt naar zelfontplooiing.
- Psychodynamisch referentiekader: het gaat hier om het onderbewuste van de mens. Het
driftmodel komt hieruit vandaan: de mens is voortdurend bezig om zijn driften te bevredigen. Hij
zal die driften verdringen, afweren of in iets anders omzetten. (Freud: zie sociologie H4)
- Defect-denken: dit komt uit een medisch model. Er wordt gedacht vanuit de defect van een
cliënt. Niemand zal dit echt gebruiken, maar het wordt toch (onbewust) in de praktijk gedaan.
- Handelingsgericht werken: van defect-denken naar denken in mogelijkheden. Dit wordt steeds
vaker in het onderwijs toegepast. → het komt er overeen met ontwikkelingsgericht werken:
Ieder mens kan zich nog ontwikkelen.
- Klantgericht werken: Deze benadering gaat er ook om wat de client wel kan. Deze gaat nog een
stap verder. Je brengt de krachten van de cliënt in kaart en op de gebieden waar hij moeite heeft
zet je deze krachten in.
- Netwerkbenadering: dit heeft een systeemtheoretisch uitgangspunt. Het netwerk is groter dan
het systeem. Een netwerk kan ook klas, school ect. Betekenen. Vervolgens ga je kijken hoe je het
netwerk in kan zetten tot het ondersteunen van de cliënt.
- Denken vanuit ondersteuningsbehoeften: Denken in mogelijkheden en ga uit van de krachten van
de cliënt.
- Eigen referentiekader: Dit hang t samen met je ervaringen, associaties, vooroordelen en ideeën.
Gedragsketen = chronologische geordende waarnemingen van een persoon, een situatie of een
ruimte. Van gedragsketen → resultaten: je zoekt een verband en bundelt de observaties. Dit doe je
voor de hoofdvraag. → daarna moet je het omzetten in een beschrijving die je opneemt in je
rapportage.
