Samenvatting Pathologie: Regressieve veranderingen en Reumatologische aandoeningen

Samenvatting Pathologie
Regressieve veranderingen en Reumatologische aandoeningen


Paragraaf 1: anatomie en fysiologie van beenderen
Botten, gewrichten en spieren werken nauw samen.

Botten: geven het lichaam volume en beschermen de inwendige organen en het centrale
zenuwstelsel.

Gewrichten: verbinden botten met elkaar en maken de beweging van delen van het skelet mogelijk.

Pezen: verbinding van skeletspieren aan botten.

Spieren geven stabiliteit aan het lichaam. Als spieren die een gewricht overkruisen samentrekken,
worden ze korter en veroorzaken ze beweging in het betreffende gewricht..
 Verschillende spiergroepen kunnen een antagonistische werking hebben.
o Antagonistische: tegengestelde.
o De ene spiergroep veroorzaakt bijvoorbeeld strekking van de arm (triceps), terwijl
een andere spiergroep zorgt voor de buiging (biceps).
 Andere spiergroepen stabiliseren een gewrichten zodat ongewenste bewegingen worden
voorkomen.


Botweefsel lijkt inert, maar er treden voortdurend veranderingen in op.
 Botontwikkeling
 Groei
 Homeostase

Deze veranderingen berusten op de wisselwerking tussen:
 Mineralen
 Eiwitten
 Levende cellen

Belangrijkste eiwitten van het bot:
 Collageen

Belangrijkste mineralen van botten die zijn ingebed in collageen:
 Calcium
 Fosfaat

De mineralen verlenen hardheid en stevigheid aan de botten, terwijl het collageen bijdraagt aan de
buigzaamheid.

In deze botmatrix bevinden zich:
 Osteocyten (botcellen)
 Osteoblasten (botvormende cellen)
 Osteoclasten (botafbrekende cellen)

De cellen krijgen hun voedingstoffen via een speciaal stelsel van bloedvaten in de botmatrix.




1

,Afhankelijk van de vorm kunnen er 4 soorten botten worden onderscheiden:
 Pijpbeenderen
 Korte beenderen
 Platte beenderen
 Onregelmatige beenderen



Substantia compacta: de stevige buitenlaag van een bot.
 Compact bot kent een dichte structuur waarin cellen, mineralen, eiwitten en bloedvaten op
regelmatige wijze zijn gerangschikt.

Substantia spongiosa: de binnenlaag van een bot.
 Spongieus bot bevat talloze met beenmerg gevulde holte.
 In het rode beenmerg worden de verschillende type
bloedcellen gevormd.
o Rond de geboorte komt het rode beenmerg nog in
vrijwel alle botten voor.
o Vanaf ongeveer het 5e levensjaar wordt het rode
beenmerg in de lange pijpbeenderen geleidelijk
vervangen door geel beenmerg.
 Met uitzondering van de kop van de humerus
(het operarmbeen) en de fermur (het
dijbeen).
 Geelbeenmerg bestaat voornamelijk uit vet.
o Dit beenmerg vult het cavitas medullaris, de centrale
mergholte in de diafyse (schacht) van de lange
pijpbeenderen.


De groei van pijpbeenderen vindt plaats bij de epifysairschijf
(groeischijf).
 Groeischijf: een zone met kraakbeen aan het uiteinde van het
bot.
 Hier wordt nieuw bot gevormd, waardoor de lengtegroei van
het bot plaatsvindt totdat het bot volgroeid is.
o Op dat moment gaat het kraakbeen over in been.
 Door beschadiging aan de groeischijf voor het einde van de
puberteit is het mogelijk dat het bot zijn volwassen lengte
niet bereikt.


Periosteum (beenvlies): een sterk doorbloede bindweefsellaag die het oppervlak van de botten
bekleedt.
 Bevat botvormende cellen.
 Dient als aanhechtingsplaats voor de pezen.

De gewrichten zijn de scharnierpunten tussen de botten.
 De mate van bewegelijkheid is afhankelijk van het soort gewricht.
 Het wordt vooral bepaald door de vorm van de botuiteinde en het kapsel.


2

, Het schoudergewricht (scapula) is het meest beweeglijke gewricht van ons lichaam, maar ook het
meest gevoelig voor dislocatie.
 Dislocatie: ontwrichten of uit de kom gaan.


Een gewricht bestaat uit verschillende weefsels.

De articulerende botten van een synoviaal gewricht worden bij elkaar gehouden door ligamenten.
 Ligamenten: gewrichtsbanden.
 Deze compacte bundels collageenvezels versterken de membrana fibrosa (buitenlaag) van
de capsula articularis (het gewrichtskapsel) en geven de gewrichten hun stevigheid.


De binnenstelaag van het gewrichtskapsel bestaat uit:
 De membrana synovialis (gewrichtsslijmvlies)
o Dit gewrichtsslijmvlies produceert het synoviale vocht (gewrichtsvloeistof)
 Gewrichtsvloeistof: fungeert als een soort smeermiddel.




Rond bepaalde gewrichten, zoals schouder- en knie gewrichten, bevinden zich met synoviaal gevulde
zakjes  bursae (slijmbeurzen).
 Slijmbeurzen: verminderen de wrijving tussen botten en weke delen tijdens de beweging.




3