Vakinhoudelijk leiderschap: Innovatie 10
Management en Organisatie 20
Sociologie 10
Normen in de gezondheidszorg (ethiek) 10
Innovatie 10
,Vakinhoudelijke leiderschap: innovatie
Conceptuele leerlijn innovatie jaar 2 Arie Kool
Bijdrage aan competenties
De HBO-verpleegkundige kan een belangrijke rol spelen bij het verbeteren
van de kwaliteit.
Rol van ontwerper, domeinspecificatie ‘kwaliteitszorg’ Pool e.a. (2001)
Daarnaast kunnen de studenten zich door het uitvoeren van een
verbeterproject ontwikkelen in hun rol van regisseur en coach.
Relaties met andere studieonderdelen
Relatie met onderdelen van M&O, agogiek, vakinhoudelijke leiderschap en
WP
Relatie met io
o Adviesnota ten aanzien van verpleegbeleid met als thema
patiëntveiligheid, passend bij de casus.
o Implementatieplan van een verpleegkundige module gericht op
preventie in een zorgprogramma ontwerpen of verpleegkundige
module in preventieprogramma ontwerpen.
Relatie met PO: oriëntatie op rol van ontwerper (en regisseur)
Opbouw
2.1 accent op theoretisch model voor het maken van een adviesnota met
gebruik van analyse van de context (externe ontwikkelingen) en de sterke
en zwakke kanten van een organisatie-eenheid (interne analyse)
2.2 accent op aandachtspunten bij effectief implementeren.
Elementen van een verandermanagement
Praktijk
“It is not the strongest of the species that survives, nor the most intelligent; it is
the one that is most adaptable to change.”
Doorbreek de rituelen
Veel verpleegkundige en verzorgende interventies zijn ontstaan vanuit
ervaring en tradities, steeds meer handelingen inmiddels ook
wetenschappelijk onderbouwd.
Deze ‘evidence-based’ handelingen worden echter niet altijd toegepast.
Redeneren:
o Resultaten van onderzoek bereiken de praktijk van de
verpleegkundigen en verzorgenden onvoldoende
o Men is te zeer gewend is geraakt aan bepaalde handelingen
waardoor het rituelen zijn geworden: algemeen aanvaarde
routinematige handelingen die niet onderbouwd zijn met
wetenschappelijke inzichten maar gebaseerd zijn op gewoonte en
traditie.
Zinloze rituelen: algemeen aanvaarde routinematige handelen die
ontkracht kunnen worden op basis van wetenschappelijke inzichten.
Verbetertrajecten en implementatie
Kern: Kwaliteit van zorg
Actualiteit: berichten over situaties waarin de zorg niet optimaal is.
, Naast gesignaleerde problemen kan ook het beschikbaar komen van nieuwe
wetenschappelijke inzichten leiden tot de implementatie van een
zorgvernieuwing.
Begrippen:
Vernieuwing: De nieuwe werkwijze, organisatievorm of technologie die men
in de praktijk wil invoeren.
Innovatie: Vernieuwing of verandering (van bewezen waarde) die leidt tot
verbetering. Voorbeelden: richtlijn, werkwijze, techniek, instrument,
best practice.
Implementatie: Een procesmatige en planmatige invoering van vernieuwingen
en/of verbeteringen.
Aanpak van innovatietrajecten
Verschillende modellen en visies
Succesvolle innovaties zijn beperkt
Belangrijkste probleem: koppelen van de inzichten van de initiatiefnemers
met de inzichten, belangen, overtuigingen, opvattingen van alle
betrokkenen.
Stappen in veranderingsprocessen
Model Cozijnsen Model Kotter Model Grol
(2004) (1997) (2006)
1. Diagnose stellen; 1. Creëer een dwingende 1. Ontwikkeling van
2. Visie bepalen; noodzaak; voorstel tot verandering
3. Object van verandering 2. Formeer een leidende (inclusief planning en
vaststellen; coalitie; voorbereiding)
4. Ontwerp ontwikkelen; 3. ontwikkel een heldere 2. Breng de feitelijke zorg
5. Implementeren; visie en strategie; in kaart, formuleer concrete
6. Incorporeren, evalueren 4. Communiceer de doelen voor de verbetering;
en continueren. veranderingsvisie; 3. Maak een analyse van
5. Rust anderen toe om op de doelgroep en de setting;
basis van de visie te 4. Ontwikkel of selecteer de
handelen; strategie;
6. Plan en zorg voor korte 5. Ontwikkel en test het
termijn successen; implementatieplan en voer
7. Consolideer de winst en het uit;
vergroot deze; 6. Continue evaluatie en
8. Veranker de nieuwe indien nodig bijstelling van
aanpak in de organisatie; het plan.
John Kotter – Onze ijsberg smelt!
Wat vraagt de omgeving van ons??