Bedrijfseconomie in Balans – Hoofdstuk 32
Kostentoerekening: de manier van toerekenen van kosten aan producten/diensten.
- Eén product: alle kosten worden toegerekend aan dit ene product.
- Meerdere producten: er zal een verdeelsleutel moeten worden vastgesteld door de (veelal
vaste) indirecte kosten, bijvoorbeeld:
Kosten huisvesting o.b.v. m2
Kosten management o.b.v. gemiddeld aantal uren
Machinekosten o.b.v. machine uurtarief.
Hoe complexer het bedrijf, hoe moeilijker de kostenverdeling.
Verschillenanalyse:
- Voorcalculatie: kosten berekenen o.b.v. schattingen (verwachte/begrote kosten). Soms
wordt er in plaats van ‘kostprijs’ gesproken over ‘standaardkostprijs’.
- Nacalculatie: kosten berekenen o.b.v. werkelijke kosten. Hierbij worden ontdekt welke
schattingen verkeerd waren.
Door een verschillenanalyse kan een ondernemer achterhalen waardoor de afwijking is ontstaan en
maatregelen nemen om een afwijking de volgende keer bij de levering van dezelfde dienst te
voorkomen.
Standaardkostprijs: som van de toegestane of standaardkosten per product. Standaardkosten: de
kosten die de onderneming noodzakelijkerwijs moet maken als de productie onder normale
omstandigheden plaatsvindt. Meerverbruik mag je niet opnemen in de kostprijs en extra kosten
worden mogelijk niet gedekt via de verkoop van het product. Datzelfde geldt voor incidentele
prijsstijgingen of een ingehuurde kracht die er langer over doet.
totale constante standaardkosten totale variabele standaardkosten C V
Kostprijs = + , of: + =
normale productie begrote productie N B
machine-uurtarief/uurtarief van een vast actief. De constante kosten zijn gebaseerd op normale
omstandigheden, maar dan over een langere periode.
Rekenen met opslagpercentage: De constante kosten kunnen ook worden uitgedrukt als percentage
van (één of meerdere) variabele kosten. De constante kosten worden dan terugverdiend door een
opslag toe te passen op de variabele kosten. Om de toegestane totale kosten te berekenen leg je een
opslag voor dekking van de constante kosten op (een deel van) de variabele kosten. Dit is handig als
het begrote aantal producten niet bekend is, maar er wel gegevens zijn over de normale
samenstelling van de totale kosten.
Het nadeel hieraan is, is dat de opslag als de prijzen van de variabele kosten hoger worden terwijl de
constante kosten mogelijk niet of met een ander percentage toenemen. Dit kunnen we voorkomen
door de opslag te bereken over bv. het variabele materiaalverbruik in hoeveelheden. Er wordt dan
gerekend met een opslag per variabele kg.
De controle aan het einde van een periode of de normen bij de productie gehaald zijn vindt bij de
nacalculatie plaats. Er zijn bij variabele kosten verschillende resultaten mogelijk: een resultaat omdat
er meer of minder
Van een productiemiddel is verbruikt dan toegestaan: het efficiencyresultaat (gaat
altijd over hoeveelheden)
Voor een productiemiddel is betaal dan toegestaan: het prijsresultaat (gaat altijd over prijs)
Kostentoerekening: de manier van toerekenen van kosten aan producten/diensten.
- Eén product: alle kosten worden toegerekend aan dit ene product.
- Meerdere producten: er zal een verdeelsleutel moeten worden vastgesteld door de (veelal
vaste) indirecte kosten, bijvoorbeeld:
Kosten huisvesting o.b.v. m2
Kosten management o.b.v. gemiddeld aantal uren
Machinekosten o.b.v. machine uurtarief.
Hoe complexer het bedrijf, hoe moeilijker de kostenverdeling.
Verschillenanalyse:
- Voorcalculatie: kosten berekenen o.b.v. schattingen (verwachte/begrote kosten). Soms
wordt er in plaats van ‘kostprijs’ gesproken over ‘standaardkostprijs’.
- Nacalculatie: kosten berekenen o.b.v. werkelijke kosten. Hierbij worden ontdekt welke
schattingen verkeerd waren.
Door een verschillenanalyse kan een ondernemer achterhalen waardoor de afwijking is ontstaan en
maatregelen nemen om een afwijking de volgende keer bij de levering van dezelfde dienst te
voorkomen.
Standaardkostprijs: som van de toegestane of standaardkosten per product. Standaardkosten: de
kosten die de onderneming noodzakelijkerwijs moet maken als de productie onder normale
omstandigheden plaatsvindt. Meerverbruik mag je niet opnemen in de kostprijs en extra kosten
worden mogelijk niet gedekt via de verkoop van het product. Datzelfde geldt voor incidentele
prijsstijgingen of een ingehuurde kracht die er langer over doet.
totale constante standaardkosten totale variabele standaardkosten C V
Kostprijs = + , of: + =
normale productie begrote productie N B
machine-uurtarief/uurtarief van een vast actief. De constante kosten zijn gebaseerd op normale
omstandigheden, maar dan over een langere periode.
Rekenen met opslagpercentage: De constante kosten kunnen ook worden uitgedrukt als percentage
van (één of meerdere) variabele kosten. De constante kosten worden dan terugverdiend door een
opslag toe te passen op de variabele kosten. Om de toegestane totale kosten te berekenen leg je een
opslag voor dekking van de constante kosten op (een deel van) de variabele kosten. Dit is handig als
het begrote aantal producten niet bekend is, maar er wel gegevens zijn over de normale
samenstelling van de totale kosten.
Het nadeel hieraan is, is dat de opslag als de prijzen van de variabele kosten hoger worden terwijl de
constante kosten mogelijk niet of met een ander percentage toenemen. Dit kunnen we voorkomen
door de opslag te bereken over bv. het variabele materiaalverbruik in hoeveelheden. Er wordt dan
gerekend met een opslag per variabele kg.
De controle aan het einde van een periode of de normen bij de productie gehaald zijn vindt bij de
nacalculatie plaats. Er zijn bij variabele kosten verschillende resultaten mogelijk: een resultaat omdat
er meer of minder
Van een productiemiddel is verbruikt dan toegestaan: het efficiencyresultaat (gaat
altijd over hoeveelheden)
Voor een productiemiddel is betaal dan toegestaan: het prijsresultaat (gaat altijd over prijs)
