Kernvraag 1.1 en 1.2
Wat is psychologie en wat zijn de perspectieven
Psychologie = Wetenschap van gedrag en mentale processen
Psyche = geest
Logie = gebied van de studie
Psychiatrie = Een medisch specialisme dat zich richt op de
diagnose en behandeling van mentale stoornissen.
Pseudopsychologie = Niet onderbouwde psychologische aanname
die als
wetenschappelijke waarheden worden gepresenteerd, (zoals
horoscopen).
Anekdotisch bewijsmateriaal = Getuigenissen die de ervaringen
van iemand of enkele
personen schetsen, maar ten onrechte voor wetenschappelijk bewijs
worden
aangezien.
Er zijn verschillende specialisaties in de psychologie:
Experimenteel psycholoog = Psycholoog die onderzoek doet naar
elementaire psychologische processen, in tegenstelling tot een
toegepast psycholoog.
Klinisch psycholoog = Helpen mensen zich aan te passen op
sociaal en emotioneel gebied (Complexe psychische problemen).
Denk hierbij aan ernstige gedragsproblemen, relatieproblemen of
persoonlijkheidsstoornissen.
Toegepast psycholoog = Psycholoog die de door experimenteel
psychologen vergaarde kennis gebruikt om problemen van mensen
op te lossen -> kennis toepassen, verklaren en beïnvloeden
Docent psychologie = Psycholoog met als primaire taak het geven
van onderwijs op bijvoorbeeld een hbo-opleiding.
Arbeids- en organisatiepsychologen = Gespecialiseerd in
psychologische begeleiding op de werkvloer.
Sportpsycholoog = Gespecialiseerd in psychologische begeleiding
in de sportsector.
Schoolpsycholoog = Gespecialiseerd in psychologische
begeleiding op scholen – voor studenten.
Forensisch psycholoog = Gespecialiseerd in psychologische
begeleiding m.b.t. strafbare feiten.
Geronto psycholoog = Gespecialiseerd in psychologische
begeleiding voor ouderen
,6 perspectieven binnen de psychologie
- Biologische Perspectief = Het psychologische perspectief
dat de oorzaken van gedrag zoekt in het functioneren van de
genen, de hersenen en het zenuwstelsel en het
hormoonstelsel.
2 varianten van dit perspectief:
Neurowetenschap = Het vakgebied dat zich richt op begrip van
hoe de hersenen, gedachten, gevoelens, motieven, bewustzijn,
herinneringen en andere mentale processen creëren.
Evolutionaire psychologie = Een relatief nieuw specialisme in
de psychologie dat gedrag en mentale processen beschouwt op
basis van hun genetische aanpassingen aan overleven en
voortplanting
- Cognitief perspectief = Een van de belangrijkste
psychologische perspectieven, waarbij de nadruk ligt op
mentale processen, zoals leren, geheugen, perceptie en
denken als vormen van informatieverwerking
- Behavioristische perspectief = Een psychologische
invalshoek die de bron van onze handelingen zoekt in stimuli
vanuit de omgeving, in plaats van innerlijke mentale processen
- Whole Person perspectief = Een aantal psychologische
perspectieven die draaien om een globaal inzicht in de
persoonlijkheid, waaronder de psychodynamische psychologie
en psychologie van karaktertrekken en temperament
- Ontwikkelingsperspectief = Dit perspectief onderscheidt
zich door de nadruk te leggen op erfelijkheid en omgeving, en
op voorspelbare veranderingen die zich voordoen tijdens de
levensloop
- Socio-cultureel perspectief = Dit perspectief legt de nadruk
op het belang van sociale interactie, sociaal leren en een
cultureel perspectief.
,Perspectief Idee Wat bepaalt Wie?
gedrag?
Het lichaam kan De hersenen, René Descartes
Biologisch apart van de geest zenuwstelsel, Opvattingen:
perspectief worden bestudeerd. endocriene stelsel kijken naar
(hormoonstelsel) en biologische
genen. verklaringen.
Iemands unieke Wilhelm Wundt
De patroon van en William
wetenschappelijke waarnemingen, James
Cognitief methode kan interpretaties, Opvattingen:
perspectief worden gebruikt om verwachtingen, geest zien in een
de geest te overtuigingen, en systeem d.m.v.
bestuderen. herinneringen. menselijke
waarnemingen.
Psychologie moet de De prikkels in onze John Watson en
wetenschap van omgeving en de B.F. Skinner
observeerbaar voorgaande Opvattingen:
gedrag zijn, niet van consequenties van kijken naar
Behavioristisch mentale processen. ons gedrag. werkelijkheid en
perspectief Geest is een waarneembaarh
blackbox – kan je eid. Bestuderen
niet inkijken, enkel van gedrag i.p.v.
naar waarneembaar bewustzijn.
gedrag.
Psychodynamische Sigmund Freud
psychologie:
persoonlijkheid en Psychoanalyse –
psychische zie hieronder
Perspectief van de
stoornissen komen Processen in onze
gehele persoon
voort uit processen onbewuste geest.
(‘whole person’)
in het onbewuste/
onbewuste
behoeften en
verlangens.
, Humanistische Carl Rogers en
psychologie: Onze aangeboren Abraham
psychologie moet de behoefte om te Maslow
nadruk leggen op groeien en ons
menselijke groei en potentieel zo goed
potentieel in plaats mogelijk te
van op psychische verwezenlijken.
stoornissen.
Psychologie van De oude Grieken
karaktertrekken en
temperament: Unieke
individuen kunnen persoonlijkheidskenm
worden begrepen in erken die in de tijd en
termen van hun in alle situaties
temperament en consistent zijn.
blijvende
karaktertrekken.
De interactie tussen Mary Ainsworth,
Mensen veranderen erfelijkheid en Jean Piaget en
als gevolg van een omgeving, die zich vele andere
Ontwikkelingspers interactie tussen het hele leven door
pectief erfelijke uit in voorspelbare
eigenschappen en patronen.
de omgeving. Zowel aangeboren als
aangeleerd.
Sociale en culturele Stanley Milgram,
invloeden kunnen de Philip Zimbardo
invloed en vele andere
Sociocultureel De kracht van de
overstemmen van
perspectief situatie.
alle andere factoren
die gedrag
beïnvloeden.
Overige begrippen:
Evolutionaire psychologie = Een relatief nieuw specialisme in de
psychologie dat gedrag
En mentale processen beschouwt op basis van hun genetische
aanpassingen aan
overleven en voortplanting.
Introspectie = Beschrijving van je eigen innerlijke, bewuste
ervaringen
Psychodynamische psychologie = Een benadering die de nadruk
legt op het begrijpen
Wat is psychologie en wat zijn de perspectieven
Psychologie = Wetenschap van gedrag en mentale processen
Psyche = geest
Logie = gebied van de studie
Psychiatrie = Een medisch specialisme dat zich richt op de
diagnose en behandeling van mentale stoornissen.
Pseudopsychologie = Niet onderbouwde psychologische aanname
die als
wetenschappelijke waarheden worden gepresenteerd, (zoals
horoscopen).
Anekdotisch bewijsmateriaal = Getuigenissen die de ervaringen
van iemand of enkele
personen schetsen, maar ten onrechte voor wetenschappelijk bewijs
worden
aangezien.
Er zijn verschillende specialisaties in de psychologie:
Experimenteel psycholoog = Psycholoog die onderzoek doet naar
elementaire psychologische processen, in tegenstelling tot een
toegepast psycholoog.
Klinisch psycholoog = Helpen mensen zich aan te passen op
sociaal en emotioneel gebied (Complexe psychische problemen).
Denk hierbij aan ernstige gedragsproblemen, relatieproblemen of
persoonlijkheidsstoornissen.
Toegepast psycholoog = Psycholoog die de door experimenteel
psychologen vergaarde kennis gebruikt om problemen van mensen
op te lossen -> kennis toepassen, verklaren en beïnvloeden
Docent psychologie = Psycholoog met als primaire taak het geven
van onderwijs op bijvoorbeeld een hbo-opleiding.
Arbeids- en organisatiepsychologen = Gespecialiseerd in
psychologische begeleiding op de werkvloer.
Sportpsycholoog = Gespecialiseerd in psychologische begeleiding
in de sportsector.
Schoolpsycholoog = Gespecialiseerd in psychologische
begeleiding op scholen – voor studenten.
Forensisch psycholoog = Gespecialiseerd in psychologische
begeleiding m.b.t. strafbare feiten.
Geronto psycholoog = Gespecialiseerd in psychologische
begeleiding voor ouderen
,6 perspectieven binnen de psychologie
- Biologische Perspectief = Het psychologische perspectief
dat de oorzaken van gedrag zoekt in het functioneren van de
genen, de hersenen en het zenuwstelsel en het
hormoonstelsel.
2 varianten van dit perspectief:
Neurowetenschap = Het vakgebied dat zich richt op begrip van
hoe de hersenen, gedachten, gevoelens, motieven, bewustzijn,
herinneringen en andere mentale processen creëren.
Evolutionaire psychologie = Een relatief nieuw specialisme in
de psychologie dat gedrag en mentale processen beschouwt op
basis van hun genetische aanpassingen aan overleven en
voortplanting
- Cognitief perspectief = Een van de belangrijkste
psychologische perspectieven, waarbij de nadruk ligt op
mentale processen, zoals leren, geheugen, perceptie en
denken als vormen van informatieverwerking
- Behavioristische perspectief = Een psychologische
invalshoek die de bron van onze handelingen zoekt in stimuli
vanuit de omgeving, in plaats van innerlijke mentale processen
- Whole Person perspectief = Een aantal psychologische
perspectieven die draaien om een globaal inzicht in de
persoonlijkheid, waaronder de psychodynamische psychologie
en psychologie van karaktertrekken en temperament
- Ontwikkelingsperspectief = Dit perspectief onderscheidt
zich door de nadruk te leggen op erfelijkheid en omgeving, en
op voorspelbare veranderingen die zich voordoen tijdens de
levensloop
- Socio-cultureel perspectief = Dit perspectief legt de nadruk
op het belang van sociale interactie, sociaal leren en een
cultureel perspectief.
,Perspectief Idee Wat bepaalt Wie?
gedrag?
Het lichaam kan De hersenen, René Descartes
Biologisch apart van de geest zenuwstelsel, Opvattingen:
perspectief worden bestudeerd. endocriene stelsel kijken naar
(hormoonstelsel) en biologische
genen. verklaringen.
Iemands unieke Wilhelm Wundt
De patroon van en William
wetenschappelijke waarnemingen, James
Cognitief methode kan interpretaties, Opvattingen:
perspectief worden gebruikt om verwachtingen, geest zien in een
de geest te overtuigingen, en systeem d.m.v.
bestuderen. herinneringen. menselijke
waarnemingen.
Psychologie moet de De prikkels in onze John Watson en
wetenschap van omgeving en de B.F. Skinner
observeerbaar voorgaande Opvattingen:
gedrag zijn, niet van consequenties van kijken naar
Behavioristisch mentale processen. ons gedrag. werkelijkheid en
perspectief Geest is een waarneembaarh
blackbox – kan je eid. Bestuderen
niet inkijken, enkel van gedrag i.p.v.
naar waarneembaar bewustzijn.
gedrag.
Psychodynamische Sigmund Freud
psychologie:
persoonlijkheid en Psychoanalyse –
psychische zie hieronder
Perspectief van de
stoornissen komen Processen in onze
gehele persoon
voort uit processen onbewuste geest.
(‘whole person’)
in het onbewuste/
onbewuste
behoeften en
verlangens.
, Humanistische Carl Rogers en
psychologie: Onze aangeboren Abraham
psychologie moet de behoefte om te Maslow
nadruk leggen op groeien en ons
menselijke groei en potentieel zo goed
potentieel in plaats mogelijk te
van op psychische verwezenlijken.
stoornissen.
Psychologie van De oude Grieken
karaktertrekken en
temperament: Unieke
individuen kunnen persoonlijkheidskenm
worden begrepen in erken die in de tijd en
termen van hun in alle situaties
temperament en consistent zijn.
blijvende
karaktertrekken.
De interactie tussen Mary Ainsworth,
Mensen veranderen erfelijkheid en Jean Piaget en
als gevolg van een omgeving, die zich vele andere
Ontwikkelingspers interactie tussen het hele leven door
pectief erfelijke uit in voorspelbare
eigenschappen en patronen.
de omgeving. Zowel aangeboren als
aangeleerd.
Sociale en culturele Stanley Milgram,
invloeden kunnen de Philip Zimbardo
invloed en vele andere
Sociocultureel De kracht van de
overstemmen van
perspectief situatie.
alle andere factoren
die gedrag
beïnvloeden.
Overige begrippen:
Evolutionaire psychologie = Een relatief nieuw specialisme in de
psychologie dat gedrag
En mentale processen beschouwt op basis van hun genetische
aanpassingen aan
overleven en voortplanting.
Introspectie = Beschrijving van je eigen innerlijke, bewuste
ervaringen
Psychodynamische psychologie = Een benadering die de nadruk
legt op het begrijpen
