Samenvatting Praktijkgericht onderzoek in de (para)medische zorg, ISBN: 9789046904275 Cliëntgerichte informatieverwerking en methodologie praktijkgericht onderzoek, deel: methodologie

Cliëntgerichte informatieverwerking en methodologie praktijkgericht onderzoek
LEERPAD



Methodologie leerpad 1: Kritisch lezen van
onderzoeksliteratuur
Handboek:

 Hoofdstuk 2: Ethiek van onderzoek (2.12; P. 49 - 52)
 Hoofdstuk 3: P. 55 tot 112 (samenvatting)

Ethiek van eigen onderzoek (onderzoekscyclus)

De stappen die gezet moeten worden in een onderzoek
De onderzoekscyclus bestaat uit 3 grote fases:
1. Voorbereidingsfase
2. Uitvoering van onderzoek
3. Verslaggeving van het onderzoek

Tijdens deze cyclus is het van belang voortdurend te reflecteren.




 Voorbereidingsfase
o 4 stappen:
1. Inlezen

Het is belangrijk je voorkennis te vergroten bij aanvang van het onderzoek. Bij het inlezen zorg je dat
je bijhoudt wat je gelezen hebt en waar zodat je hier in je verdere werk naar kan refereren.
Je gaat na wat reeds gekend is en wat nog niet. Je zoekt aanwijzingen over volgende zaken:
 Wat is het probleem?
 Hoe ernstig is het? (Omvang van het probleem)
 Waarom moeten we er iets aan doen ? (Belang van het probleem)
 Wat zijn de gevolgen?
 Wat zou er nodig zijn om het te kunnen oplossen?
 Hoe gingen andere onderzoekers te werk?
 Welk stukje wil jij precies onderzoeken?
 ...


1

,Dit resulteert in een probleemomschrijving.
2. Definities vastleggen

Zorg voor een heldere omschrijving van de begrippen die je zal gebruiken, bv. wat is
biodiversiteit/NAH/dyscalculie/enzovoort.

3. Onderzoeksvraag formuleren

Formuleer je doelstelling. Wat wil jij bereiken met jouw onderzoek? Aan welk onderdeel van het
probleem wil jij tegemoetkomen?
Formuleer een bijhorende onderzoeksvraag. Dit kwam vorig jaar reeds aan bod bij BGIV, maar ook in
je boek kan je hier meer informatie rond vinden (p. 127 - 133).

4. Methode beschrijven

Je methode zal je kiezen op basis van je onderzoeksvraag. Welke methode is het meest geschikt om
je onderzoeksvraag te beantwoorden? Kan je de keuze voor deze methode ook onderbouwen met
literatuur?
Geef een precieze beschrijving van de meting, het interview, de observatie, ... in het kader van de
reproduceerbaarheid.
Vergeet ook de ethische criteria niet. Is het onderzoek schadelijk? Zijn de deelnemers voldoende
geïnformeerd en gaven ze expliciete toestemming?

Aan het einde van deze voorbereidingsfase is je onderzoeksplan in essentie klaar.
 Uitvoering van het onderzoek
Deze fase betreft het praktisch deel van je onderzoek, nl. het verzamelen en analyseren van data.

5. Data verzamelen

Tijdens deze stap zal je het onderzoek werkelijk uitvoeren. Belangrijk hierbij is om na te gaan of je
voldoende competent bent. Is het van belang je nog verder in te lezen? Zal je het onderzoek eerst
een aantal keer afnemen bij peers?

Nauwkeurigheid bij meten en noteren is uiteraard essentieel. Daarnaast moeten we ook steeds
zorgvuldig omgaan met de verkregen gegevens.

6. Data analyseren

Een anonieme verwerking is steeds van belang, net als een eerlijke en zorgvuldige analyse.
Verder in dit leerpad zal dieper worden ingegaan op de verschillende methoden die kunnen worden
gehanteerd om data te verzamelen en te analyseren en wat hierbij belangrijke aandachtspunten zijn.
 Verslaggeving van het onderzoek
Tot slot zullen we ook de geanalyseerde data van het praktisch deel weergeven of 'rapporteren'.
Dit gebeurt eerst zonder interpretatie van deze analyses in 'resultaten'. Vervolgens worden deze
resultaten geïnterpreteerd en teruggekoppeld naar de literatuur in de discussie & conclusie. We gaan
hier ook na wat de betekenis van de resultaten kan zijn voor het werkveld en we beschrijven de
sterktes en zwaktes van het onderzoek.
Wanneer het onderzoek volledig afgerond is, zullen we ook rapporteren. We maken de resultaten
openbaar onder de vorm van een artikel, monografie, mondelinge presentatie, enz.




2

, We zullen niet dieper ingaan op de rapportering tijdens dit olod. Dit zal verder worden behandeld in
het olod 'Rapportering praktijkgericht onderzoek en voorbereiding bachelorproef'.

Keuze onderzoekdesign
We zagen reeds dat een onderzoek steeds start met een probleem. Mogelijks ontbreken er inzichten,
is er onvoldoende materiaal beschikbaar, enzovoort. Vanuit dit probleem stellen wij een doel, bv.
meer informatie vergaren rond een specifiek topic, materiaal ontwikkelen, enzovoort.

Hoe we dit onderzoek exact vormgeven zal afhangen van de onderzoeksvraag enerzijds en of er veel
of weinig bekend is over het onderwerp anderzijds.

Welk type onderzoeksvraag gehanteerd wordt, dat hangt af van onze doelstelling. Welk doel zal men
trachten te bereiken met dit onderzoek en welke bijhorende vraag zal men dus met dit onderzoek
trachten te beantwoorden? Welke methode of welk onderzoeksdesign is het meest aangewezen om
deze vraag te beantwoorden?




Ook het feit of er al dan niet veel gekend is over het onderwerp heeft impact op de keuze van het
onderzoeksdesign. Of er veel of weinig bekend is over het onderwerp, dat komen we te weten
wanneer we verder inlezen over dit onderwerp. Is er weinig bekend? Dan zullen we kiezen voor een
kwantitatief beschrijvend onderzoek of een kwalitatief onderzoek. Is er al iets bekend? Dan kunnen
we kiezen voor een correlationeel onderzoek. We kunnen zaken vergelijken of tegen elkaar
afwegen. Is er veel bekend? Dan kunnen we kiezen voor een interventieonderzoek.




3