Colleges (OP8) – uitwerkingen
Gerontologie en geriatrie (kennisweek 1)
Inleiding gerontologie en geriatrie:
Gerontologie → normale veroudering + gevolgen;
De gerontologie is de studie die zich bezig houdt met de normale veroudering en de
gevolgen, het kan dan gaan om verouderingstheorieën, de normale afname van de functies
van de verschillende orgaanstelsels en ook de normale psychosociale veranderingen.
Hoe kan veroudering optreden? Een van de theorie is dat er een interactie is tussen
zogeheten endogene factoren, mechanisme/erfelijke factoren, het genetische programma
van een bepaald persoon en exogene factoren dit zijn leefstijlfactoren en omgevingsfactoren,
denk hierbij aan ongezond leven. Die zouden kunnen leiden tot het sneller optreden van
verouderingsziekte en al die facetten samen zouden een meer of minder snelle veroudering
tot stand brengen. De levensverwachting van mensen is steeds toegenomen.
Geriatrie → geneeskunde gericht op ziekten die samenhangen met veroudering;
Bij ouderen is er vaak sprake van een kwetsbaar evenwicht door vermindering van reserve
functies. Kleine oorzaken kunnen dan grote gevolgen hebben. De vraag is alleen, wanneer is
er nu sprake van een typisch geriatrische patiënt? Dat is met name het geval als er sprake is
van multi-pathologie, van complexe pathologie die op elkaar ingrijpt.
Aandachtspunten geriatrische patiënt?
Geriatrische patiënten zijn meestal oud, lang niet alle oudere patiënten zijn geriatrisch
Er zijn een aantal aandachtspunten die specifiek zijn voor de behandeling/begeleiding voor
de geriatrische patiënt. Allereerst de anamnese, vaak zie je dat symptomen niet duidelijk
worden gepresenteerd, dat er sprake is van een vage formulering die ook kan worden
beïnvloed door angst, cognitieve achteruitgang of depressie. Het is dan ook belangrijk om
een goeie heterogene anamnese af te nemen, als dat mogelijk is. Je ziet vaak dat de ouderen
zelf de klachten zal toeschrijven aan de normale ouderdom, het hoort erbij. Er is sprake van
onder rapportage. Daarnaast zie je dat bij ouderen de symptomen anders kunnen zijn. Vaak
is er sprake van multi-pathologie, het is dan zaak goede prioriteiten te stellen. Genoemd is
ook de somato psychosociale verwevenheid, waarbij zowel lichamelijk, psychische als sociale
factoren op de symptomen van invloed kunnen zijn. Verder is er sprake van natuurlijk
leeftijdsspecifieke ziekte. Ook valt te noemen dat in de aanpak van de problematiek er altijd
sprake moet zijn van individuele aanpak die altijd gericht is op kwaliteit van leven. Ook moet
er aandacht zijn voor de attitude, dus meer rust en tijd voor de patiënt.
Functionele veroudering
afname prestatievermogen organen
afname belastbaarheid
stofwisseling daalt
homeostase moeilijker te handhaven, bijvoorbeeld lichaamstemperatuur
immuunsysteem?
24-uurs ritmiek verandert, slaappatroon
In het algemeen zal het ouderen worden ook invloed hebben op het dag- en nachtritme. Je ziet dat er
meer een patroon bestaat van een ochtend mens en dat er de neiging ontstaat om overdag dutjes te
doen, dat er ook moeite ontstaat met het aanpassen van de slaaptijden. De dag-nachtsynchronisatie
zoals die ook wel wordt genoemd is afgenomen door geringer gezichtsvermogen, minder daglicht
(eventueel door opname) en minder activiteiten overdag.
seksuologische veranderingen
Gerontologie en geriatrie (kennisweek 1)
Inleiding gerontologie en geriatrie:
Gerontologie → normale veroudering + gevolgen;
De gerontologie is de studie die zich bezig houdt met de normale veroudering en de
gevolgen, het kan dan gaan om verouderingstheorieën, de normale afname van de functies
van de verschillende orgaanstelsels en ook de normale psychosociale veranderingen.
Hoe kan veroudering optreden? Een van de theorie is dat er een interactie is tussen
zogeheten endogene factoren, mechanisme/erfelijke factoren, het genetische programma
van een bepaald persoon en exogene factoren dit zijn leefstijlfactoren en omgevingsfactoren,
denk hierbij aan ongezond leven. Die zouden kunnen leiden tot het sneller optreden van
verouderingsziekte en al die facetten samen zouden een meer of minder snelle veroudering
tot stand brengen. De levensverwachting van mensen is steeds toegenomen.
Geriatrie → geneeskunde gericht op ziekten die samenhangen met veroudering;
Bij ouderen is er vaak sprake van een kwetsbaar evenwicht door vermindering van reserve
functies. Kleine oorzaken kunnen dan grote gevolgen hebben. De vraag is alleen, wanneer is
er nu sprake van een typisch geriatrische patiënt? Dat is met name het geval als er sprake is
van multi-pathologie, van complexe pathologie die op elkaar ingrijpt.
Aandachtspunten geriatrische patiënt?
Geriatrische patiënten zijn meestal oud, lang niet alle oudere patiënten zijn geriatrisch
Er zijn een aantal aandachtspunten die specifiek zijn voor de behandeling/begeleiding voor
de geriatrische patiënt. Allereerst de anamnese, vaak zie je dat symptomen niet duidelijk
worden gepresenteerd, dat er sprake is van een vage formulering die ook kan worden
beïnvloed door angst, cognitieve achteruitgang of depressie. Het is dan ook belangrijk om
een goeie heterogene anamnese af te nemen, als dat mogelijk is. Je ziet vaak dat de ouderen
zelf de klachten zal toeschrijven aan de normale ouderdom, het hoort erbij. Er is sprake van
onder rapportage. Daarnaast zie je dat bij ouderen de symptomen anders kunnen zijn. Vaak
is er sprake van multi-pathologie, het is dan zaak goede prioriteiten te stellen. Genoemd is
ook de somato psychosociale verwevenheid, waarbij zowel lichamelijk, psychische als sociale
factoren op de symptomen van invloed kunnen zijn. Verder is er sprake van natuurlijk
leeftijdsspecifieke ziekte. Ook valt te noemen dat in de aanpak van de problematiek er altijd
sprake moet zijn van individuele aanpak die altijd gericht is op kwaliteit van leven. Ook moet
er aandacht zijn voor de attitude, dus meer rust en tijd voor de patiënt.
Functionele veroudering
afname prestatievermogen organen
afname belastbaarheid
stofwisseling daalt
homeostase moeilijker te handhaven, bijvoorbeeld lichaamstemperatuur
immuunsysteem?
24-uurs ritmiek verandert, slaappatroon
In het algemeen zal het ouderen worden ook invloed hebben op het dag- en nachtritme. Je ziet dat er
meer een patroon bestaat van een ochtend mens en dat er de neiging ontstaat om overdag dutjes te
doen, dat er ook moeite ontstaat met het aanpassen van de slaaptijden. De dag-nachtsynchronisatie
zoals die ook wel wordt genoemd is afgenomen door geringer gezichtsvermogen, minder daglicht
(eventueel door opname) en minder activiteiten overdag.
seksuologische veranderingen
