Economie marktgedrag
Hfd 1
Homogeen product betekent dat het voor de consument hetzelfde product is. Vraag en aanbod
bepalen uiteindelijk de prijs, dat is de evenwichtsprijs. Het aanpassen van de prijs noem je
marktmechanisme. Aanbodoverschot betekent meer aanbod dan vraag bij een prijs.
Vraagoverschot betekent meer vraag dan aanbod bij bepaalde prijs.
Volledige mededinging kenmerken (nooit tegelijk):
- Heel groot aantal aanbieders, dus klein deel van afzet en individueel weinig invloed op de
prijs.
- Kopers zijn ook met velen en hebben geen invloed op de prijs.
- Homogene producten, alleen kijken naar prijs
- Vrije toetreding en uittreding
- Doorzichtig, marktpartijen zijn volledig geïnformeerd over product en prijs daarvan
Gemiddelde opbrengst (GO) is altijd gelijk aan verkoopprijs (P)
Volledige mededinging is MO=P
Collectieve lijn is ook de individuele (geen invloed)
Als er veel aanbieders bijkomen, dus grote aanbod komt er druk op de prijs. De winstmarge daalt.
Het toetreden en prijsdalen stopt als winstmarge nul is en winst is verdwenen. Dit is
bedrijfstakevenwicht.
Bij toename van aanbieders verschuift de collectieve aanbodlijn naar rechts, als er een afname is
naar links. Het kan ook verschuiven door stijging van kosten per eenheidproduct of kostprijs, of
een daling daarvan. En zelf overheidsingrijpen, door heffingen en subsidies. Voor bv
milieuvriendelijke producten
Als kosten per eenheid toenemen moet de aanbodlijn verschuiven door:
1. P te vervangen voor ‘P – heffing’
- Qa=P-10
Qa=(P-5) – 10
Qa= P-15
2. P naar linker lid brengen
- Qa=P-10
-P=-Qa -10
P=Qa + 10
Bij rechterlid optellen
- P=Qa + 15
Qa links
- -Qa=-P +15
Qa=P-15
, Als kosten per eenheid af nemen:
1. P vervangen door (P+subsidie)
- Qa=2P-50
Qa=2(P+10) – 50
Qa=2P-30
2. P naar links brengen
- Qa=2P-50
-2P=-Qa-50
P=0,5Q + 25
Getal subsidie eraf
- P=0,5Qa +15
Qa naar links
- Qa=2P-30
Toename van vragers verschuift de collectieve lijn naar rechts, bij afname naar links.
Kenmerken arbeidsmarkt:
- Veel aanbieders en vragers
- Toetreding is beperkt
- Uittreding is niet vrij
- Geen homogeen product
- Niet transparant
Voor werknemers geldt de collectieve arbeidsovereenkomst. Een vakbond is voor de werknemers
om bv een loonheffing, die niet te heftig mag zijn anders heeft dat invloed.
De overheid heeft een minimumloon, dat is de bodem in prijs van arbeid.
Hfd 1
Homogeen product betekent dat het voor de consument hetzelfde product is. Vraag en aanbod
bepalen uiteindelijk de prijs, dat is de evenwichtsprijs. Het aanpassen van de prijs noem je
marktmechanisme. Aanbodoverschot betekent meer aanbod dan vraag bij een prijs.
Vraagoverschot betekent meer vraag dan aanbod bij bepaalde prijs.
Volledige mededinging kenmerken (nooit tegelijk):
- Heel groot aantal aanbieders, dus klein deel van afzet en individueel weinig invloed op de
prijs.
- Kopers zijn ook met velen en hebben geen invloed op de prijs.
- Homogene producten, alleen kijken naar prijs
- Vrije toetreding en uittreding
- Doorzichtig, marktpartijen zijn volledig geïnformeerd over product en prijs daarvan
Gemiddelde opbrengst (GO) is altijd gelijk aan verkoopprijs (P)
Volledige mededinging is MO=P
Collectieve lijn is ook de individuele (geen invloed)
Als er veel aanbieders bijkomen, dus grote aanbod komt er druk op de prijs. De winstmarge daalt.
Het toetreden en prijsdalen stopt als winstmarge nul is en winst is verdwenen. Dit is
bedrijfstakevenwicht.
Bij toename van aanbieders verschuift de collectieve aanbodlijn naar rechts, als er een afname is
naar links. Het kan ook verschuiven door stijging van kosten per eenheidproduct of kostprijs, of
een daling daarvan. En zelf overheidsingrijpen, door heffingen en subsidies. Voor bv
milieuvriendelijke producten
Als kosten per eenheid toenemen moet de aanbodlijn verschuiven door:
1. P te vervangen voor ‘P – heffing’
- Qa=P-10
Qa=(P-5) – 10
Qa= P-15
2. P naar linker lid brengen
- Qa=P-10
-P=-Qa -10
P=Qa + 10
Bij rechterlid optellen
- P=Qa + 15
Qa links
- -Qa=-P +15
Qa=P-15
, Als kosten per eenheid af nemen:
1. P vervangen door (P+subsidie)
- Qa=2P-50
Qa=2(P+10) – 50
Qa=2P-30
2. P naar links brengen
- Qa=2P-50
-2P=-Qa-50
P=0,5Q + 25
Getal subsidie eraf
- P=0,5Qa +15
Qa naar links
- Qa=2P-30
Toename van vragers verschuift de collectieve lijn naar rechts, bij afname naar links.
Kenmerken arbeidsmarkt:
- Veel aanbieders en vragers
- Toetreding is beperkt
- Uittreding is niet vrij
- Geen homogeen product
- Niet transparant
Voor werknemers geldt de collectieve arbeidsovereenkomst. Een vakbond is voor de werknemers
om bv een loonheffing, die niet te heftig mag zijn anders heeft dat invloed.
De overheid heeft een minimumloon, dat is de bodem in prijs van arbeid.
