HC Duitsland – samengevat
Kenmerkende aspecten van de HC:
- De Industriële Revolutie die in de westerse wereld de basis legt voor een industriële
samenleving.
- De moderne vorm van imperialisme die verband hield met de industrialisatie.
- De opkomst van de politiek-maatschappelijke stromingen: liberalisme, nationalisme,
socialisme, confessionalisme en feminisme.
- De rol van moderne propaganda- en communicatiemiddelen en vormen van massaorganisatie.
- Het in praktijk brengen van de totalitaire ideologieën communisme en fascisme / nationaal
socialisme.
- De crisis van het wereldkapitalisme.
- Het voeren van twee wereldoorlogen.
- Racisme en discriminatie die leiden tot genocide, in het bijzonder op de joden.
- Verwoestingen op niet eerste vertoonde schaal door massavernietigingswapens en de
betrokkenheid van de burgerbevolking bij oorlogvoering.
Wat betekent de vorming van het Duitse Rijk voor het machtsevenwicht tussen de
Europese grootmachten, 1871-1918?
Twee gevolgen:
1. Groot-Brittannië is in de 19e eeuw het machtigste land ter wereld. Op het vasteland van Europa
is Frankrijk al eeuwen een van de machtigste landen. Door de vorming en snelle
industrialisatie van het Duitse Rijk na 1871komen er grote veranderingen in het
machtsevenwicht in Europa.
2. Met de troonsbestijging van keizer Wilhelm II in 1888 verandert de buitenlandse politiek van
het Duitse Rijk. Zijn zogeheten Weltpolitik heeft grote gevolgen voor de politieke verhoudingen
tussen de Europese staten. Er ontstaan tussen de Europese staten een toenemende rivaliteit,
een groeiend nationalisme en meer politieke, militaire en economische spanningen, uitlopend
op de Eerste Wereldoorlog (1914-1918).
Beleid van keizer Wilhelm I en rijkskanselier Bismarck
- Bismarck:
Doel binnenlandse politiek: versterking van de politieke en economische eenheid tussen de
verschillende Duitse staten sterke economische groei
Doel buitenlandse politiek: nieuwe Duitse grenzen en machtsevenwicht in Europa handhaven //
voorkomen dat Frankrijk sterke bondgenoten krijgt die zich kunnen keren tegen Duitsland //
bescheiden rol voor Duitsland in de Europese jacht naar koloniën om vooral Groot-Brittannië te
vriend te houden.
Middel: Bismarck sluit allianties met verschillende Europese staten. (alliantiepolitiek) – periode van
vrede in het Duitse Rijk.
- Wilhelm II (vanaf 1888)
Doel binnenlandse politiek: het Duitse Rijk ontwikkelen tot een economische en militaire
grootmacht: veel aandacht voor industriële ontwikkeling // enorme groei van de industrie, steden
en bevolking // groeiend nationalisme door voorspoedige economische ontwikkeling.
Doel buitenlandse politiek: Wilhelm II gaat een Weltpolitik voeren: Duitse Rijk gaat een overzeese
imperialistische politiek voeren: jacht op koloniën // sterke uitbreiding van de Duitse vloot.
, Binnenland: Bismarck is ’t oneens ontslag
Buitenland: groeiende angst voor Duitsland
bondjes!
Jaartallen die je moet kennen
1870-1871 Frans-Duitse oorlog
1871 Tijdens de oorlog komen in het Franse paleis van Versailles de vorsten de
verschillende Duitse staten bijeen. Zij roepen het Duitse Keizerrijk uit en kiezen de
koning van Pruisen als eerste Duitse keizer Wilhelm I.
1888 Wilhelm II wordt keizer van het Duitse Rijk en heeft als doel Duitsland een
belangrijke plaats in de wereld te bezorgen.
1914-1918 Eerste Wereldoorlog
Welke factoren leidden tot de ondergang van de Republiek van Weimar, 1919-1933?
Drie factoren:
1. Een groot deel van het Duitse volk is, na vele eeuwen geleid te zijn door vorsten, nog niet
vertrouwd met een parlementaire democratie.
2. De Republiek van Weimar, voortgekomen uit de Novemberrevolutie, wordt verantwoordelijk
gehouden voor de slechte afloop van de Eerste Wereldoorlog en de gehate Vrede van
Versailles.
3. De economische wereldcrisis (1929) treft de Republiek van Weimar extra hard.
Ondergang van de Weimarrepubliek:
Januari 1933: Hitler wordt rijkskanselier van een rechtse coalitieregering.
Februari 1933: in Berlijn wordt het parlementsgebouw, de Rijksdag, in brand gestoken. De
communisten krijgen hiervan ten onrechte de schuld. De regering komt met een
noodverordening:
- Politieke leiders van de KPD en duizenden tegenstanders van Hitler worden opgepakt.
- Recht van vrije meningsuiting en persvrijheid worden sterk beperkt voor linkse groeperingen en
partijen.
Maart 1933: Rijksdagverkiezingen. De Duitse kiezers zijn massaal beïnvloed door de rechtse
partijpropaganda en rijkskanselier Hitler. Hierdoor komt er een nationalistische
meerderheidsregering onder leiding van Hitler. De nationalistische regering dient een
machtigingswet in bij de Rijksdag. Inhoud: regering mag wetten uitvaardigen zonder goedkeuring
van het Duitse parlement. Dit komt door de noodsituatie en communistische dreiging in Duitsland,
volgens Hitler.
werkelijke reden: Hitler en zijn partij willen de absolute macht en afschaffing van de democratie.
uitslag: alleen de socialistische partij (SPD) stemt tegen de machtigingswet (de communistische
partij zou ook hebben tegengestemd, maar de parlementsleden van de KPD waren gearresteerd
of ondergedoken). Hierdoor wordt de machtigingswet met 2/3 deel aangenomen. Dit is het
‘’officiële’’ einde van de democratie en de Republiek van Weimar.
Jaartallen die je moet kennen
1919 De Weimarregering voelt zich gedwongen de, voor Duitsland harde, Vrede van Versailles te
ondertekenen. De Weimarrepubliek verliest hierdoor veel vertrouwen onder de Duitse
bevolking.
Kenmerkende aspecten van de HC:
- De Industriële Revolutie die in de westerse wereld de basis legt voor een industriële
samenleving.
- De moderne vorm van imperialisme die verband hield met de industrialisatie.
- De opkomst van de politiek-maatschappelijke stromingen: liberalisme, nationalisme,
socialisme, confessionalisme en feminisme.
- De rol van moderne propaganda- en communicatiemiddelen en vormen van massaorganisatie.
- Het in praktijk brengen van de totalitaire ideologieën communisme en fascisme / nationaal
socialisme.
- De crisis van het wereldkapitalisme.
- Het voeren van twee wereldoorlogen.
- Racisme en discriminatie die leiden tot genocide, in het bijzonder op de joden.
- Verwoestingen op niet eerste vertoonde schaal door massavernietigingswapens en de
betrokkenheid van de burgerbevolking bij oorlogvoering.
Wat betekent de vorming van het Duitse Rijk voor het machtsevenwicht tussen de
Europese grootmachten, 1871-1918?
Twee gevolgen:
1. Groot-Brittannië is in de 19e eeuw het machtigste land ter wereld. Op het vasteland van Europa
is Frankrijk al eeuwen een van de machtigste landen. Door de vorming en snelle
industrialisatie van het Duitse Rijk na 1871komen er grote veranderingen in het
machtsevenwicht in Europa.
2. Met de troonsbestijging van keizer Wilhelm II in 1888 verandert de buitenlandse politiek van
het Duitse Rijk. Zijn zogeheten Weltpolitik heeft grote gevolgen voor de politieke verhoudingen
tussen de Europese staten. Er ontstaan tussen de Europese staten een toenemende rivaliteit,
een groeiend nationalisme en meer politieke, militaire en economische spanningen, uitlopend
op de Eerste Wereldoorlog (1914-1918).
Beleid van keizer Wilhelm I en rijkskanselier Bismarck
- Bismarck:
Doel binnenlandse politiek: versterking van de politieke en economische eenheid tussen de
verschillende Duitse staten sterke economische groei
Doel buitenlandse politiek: nieuwe Duitse grenzen en machtsevenwicht in Europa handhaven //
voorkomen dat Frankrijk sterke bondgenoten krijgt die zich kunnen keren tegen Duitsland //
bescheiden rol voor Duitsland in de Europese jacht naar koloniën om vooral Groot-Brittannië te
vriend te houden.
Middel: Bismarck sluit allianties met verschillende Europese staten. (alliantiepolitiek) – periode van
vrede in het Duitse Rijk.
- Wilhelm II (vanaf 1888)
Doel binnenlandse politiek: het Duitse Rijk ontwikkelen tot een economische en militaire
grootmacht: veel aandacht voor industriële ontwikkeling // enorme groei van de industrie, steden
en bevolking // groeiend nationalisme door voorspoedige economische ontwikkeling.
Doel buitenlandse politiek: Wilhelm II gaat een Weltpolitik voeren: Duitse Rijk gaat een overzeese
imperialistische politiek voeren: jacht op koloniën // sterke uitbreiding van de Duitse vloot.
, Binnenland: Bismarck is ’t oneens ontslag
Buitenland: groeiende angst voor Duitsland
bondjes!
Jaartallen die je moet kennen
1870-1871 Frans-Duitse oorlog
1871 Tijdens de oorlog komen in het Franse paleis van Versailles de vorsten de
verschillende Duitse staten bijeen. Zij roepen het Duitse Keizerrijk uit en kiezen de
koning van Pruisen als eerste Duitse keizer Wilhelm I.
1888 Wilhelm II wordt keizer van het Duitse Rijk en heeft als doel Duitsland een
belangrijke plaats in de wereld te bezorgen.
1914-1918 Eerste Wereldoorlog
Welke factoren leidden tot de ondergang van de Republiek van Weimar, 1919-1933?
Drie factoren:
1. Een groot deel van het Duitse volk is, na vele eeuwen geleid te zijn door vorsten, nog niet
vertrouwd met een parlementaire democratie.
2. De Republiek van Weimar, voortgekomen uit de Novemberrevolutie, wordt verantwoordelijk
gehouden voor de slechte afloop van de Eerste Wereldoorlog en de gehate Vrede van
Versailles.
3. De economische wereldcrisis (1929) treft de Republiek van Weimar extra hard.
Ondergang van de Weimarrepubliek:
Januari 1933: Hitler wordt rijkskanselier van een rechtse coalitieregering.
Februari 1933: in Berlijn wordt het parlementsgebouw, de Rijksdag, in brand gestoken. De
communisten krijgen hiervan ten onrechte de schuld. De regering komt met een
noodverordening:
- Politieke leiders van de KPD en duizenden tegenstanders van Hitler worden opgepakt.
- Recht van vrije meningsuiting en persvrijheid worden sterk beperkt voor linkse groeperingen en
partijen.
Maart 1933: Rijksdagverkiezingen. De Duitse kiezers zijn massaal beïnvloed door de rechtse
partijpropaganda en rijkskanselier Hitler. Hierdoor komt er een nationalistische
meerderheidsregering onder leiding van Hitler. De nationalistische regering dient een
machtigingswet in bij de Rijksdag. Inhoud: regering mag wetten uitvaardigen zonder goedkeuring
van het Duitse parlement. Dit komt door de noodsituatie en communistische dreiging in Duitsland,
volgens Hitler.
werkelijke reden: Hitler en zijn partij willen de absolute macht en afschaffing van de democratie.
uitslag: alleen de socialistische partij (SPD) stemt tegen de machtigingswet (de communistische
partij zou ook hebben tegengestemd, maar de parlementsleden van de KPD waren gearresteerd
of ondergedoken). Hierdoor wordt de machtigingswet met 2/3 deel aangenomen. Dit is het
‘’officiële’’ einde van de democratie en de Republiek van Weimar.
Jaartallen die je moet kennen
1919 De Weimarregering voelt zich gedwongen de, voor Duitsland harde, Vrede van Versailles te
ondertekenen. De Weimarrepubliek verliest hierdoor veel vertrouwen onder de Duitse
bevolking.
