Concepten Internationale Politiek II

IP II : CONCEPTEN

1 Introductie
Grand theory
 Vooral bij IP I
 Grote algemene vraagstukken in de internationale betrekkingen :
o Realisme
 egoïsme en conflict
 staatmanschap en nationale belangen
 anarchie (neo-realisme :  zelfhulp, veiligheidsdilemma en
relatieve voordelen)
 polariteit  stabiliteit (= machtsbalans)
o Liberalisme
 staten belangrijkste actoren; streven naar absolute voordelen
 anarchie
 mens is rationaal
 conflict verzacht door harmony or balance amongst
competing interests
 nastreven individuele belangen  natuurlijk evenwicht
o Sociaal constructivisme
 de mens construeert de wereld
 omgeving construeert actor construeert structuur
 rol vd politiek is het vaststellen van betekenissen om conflict
te voorkomen

Middle-range theory
 Vooral bij IP II
 Focus op een groep van vraagstukken

Micro theory
 Geven antwoord op specifieke problemen of evenementen

Levels of analysis
 Systeemniveau : internationale systeem
 Statenniveau : type regering van een staat
 Individueel niveau : gericht op personen
 Voorbeeld WO II :
o Syst. : Duitsland was opkomende macht en wilde zich losmaken van
beperkingen
o Staat : Nazi-ideologie
o Ind. : ideeën en acties van Hitler

, 2 Staten, soevereiniteit en globalisering
State
 Intern perspectief : tegenovergestelde van civil society; publieke instituties
welke verantwoordelijk zijn voor de collectieve organisatie van het leven
binnen de staat, en worden gefinancierd door belastingen
 Extern perspectief : omvat civil society; staat kent een territorium,
bevolking, effectieve regering en soevereiniteit
 Pluriforme actoren; meerdere dimensies waarin staten verschillen :
o Macht :
 unitair/gecentraliseerd (Japan)
 federaal/gedecentraliseerd (Duitsland)
o Relatie volk-staat :
 statist/staat veel controle en macht/maatschappij weinig
invloed (Frankrijk)
 pluralist/maatschappij veel invloed (VS)
o Staatsinrichting :
 democratie/staat heeft verantwoording voor zijn kiezers en
het recht (Nederland)
 autocratie/staat heeft slechts verantwoording voor regerende
groep (Noord-Korea)
o Staatshoofd :
 ongekozen koning(in) (Liechtenstein)
 democratisch gekozen president (VS)
 premier die parlement vertegenwoordigd (Duitsland)

State as structure
 Staat : binnen een afgebakend grondgebied werkzame, in hogere mate
soevereine organisatie/structuur die …
o gezag uitoefent over de bevolking binnen dat grondgebied;
o deze bevolking naar buiten toe vertegenwoordigt;
o over de benodigde machtsmiddelen beschikt (bv.
geweldsmonopolie)
 Administratieve structuur met exclusieve juridische autoriteit en een
geweldsmonopolie binnen zijn grondgebied
 Structuren variëren!

State as rational actor
 Vaak in media : ‘Irak valt Koeweit binnen’
 Normatieve benadering : staat berekent & voert uit
 Staat : als organisatie die weet wat het wil en aan de hand hiervan keuzes
maakt
 Organisatie met …
o materiële en ideologische belangen;
o verkrijgt informatie uit omgeving;
o kiest beleid dat het beste bij zijn belangen past

Nation
 Groep mensen met gezamenlijke cultuur/historie die (streven naar)
zelfbestuur
 Is een identiteit en geen structuur!