Samenvatting Economie Integraal VWO
Hoofdstuk 18 Economie Internationaal
Paragraaf 1
Betalingsbalans: een overzicht van alle inkomende en uitgaande geldstromen die
voortvloeien uit economische transacties met het buitenland gedurende een
bepaalde periode. De betalingsbalans is altijd in formeel evenwicht.
Betalingsbalans bestaat uit stroomgrootheden. Dit is verdeeld in 2 delen → de
lopende rekening en de financiële rekening.
1. De lopende rekening: import en export van goederen en diensten
- goederenrekening
- dienstenrekening
- inkomensrekening
- ontvangen/betaalde primaire inkomens
- inkomensoverdrachten (betalingen zonder tegenprestatie)
2. Financiële rekening
- directe investeringen: oprichting, uitbreiding en overname van
ondernemingen in het buitenland
- effectentransacties: aan- en verkoop van Nederlandse effecten door
buitenland en ook andersom
- internationale kredietverlening: goederen of diensten worden op
rekening gekocht
- vermogensoverdrachten: schenkingen, schuldkwijtschelding,
erfenissen, activa verhuisde migranten
- mutaties officiële reserves: als Nederland een overschot op de totale
betalingsbalans heeft, nemen de vorderingen op het buitenland toe →
bezit deviezen. Bij tekort nemen de deviezenreserves af.
! op de financiële rekening vind je de kapitaalstromen zelf. De opbrengsten van het
kapitaal (rente, dividend en winst) vind je op de lopende rekening
(inkomensrekening),
Exportquote: de export van goederen en diensten wordt uitgedrukt in een
percentage van het BBP. Dit is hetzelfde als met de importquote alleen wordt dan de
import uitgedrukt in het BBP.
Export
Exportquote: x 100 %
BBP
(mate van openheid, berekend als het gemiddelde van exportquote en importquote
uitgedrukt in een percentage van het BBP)
Importwaarde is het percentage van het BBI die we aan het buitenland uitgeven.
Wederuitvoer: X koopt ze van A en verkoopt ze direct door aan B
, Bijv. Nederland koopt computers van China en verkoopt die direct door aan
Duitsland.
Doorvoer: de goederen worden alleen via Nederland vervoerd, zonder dat een
Nederlandse onderneming ze heeft gekocht
C+I+O+E-M= C+B+S → (S-I) + (B-O) = (E-M)
E-M = stelt het saldo op de lopende rekening voor
een overschot op de lopende rekening van 10% en een tekort van de overheid van
2% van het BBP, moet er volgens de nationale boekhouding een spaaroverschot
bestaan van 12% van het BBP. M.a.w. investering niet genoeg om besparingen te
absorberen.
Paragraaf 2
internationale handel verklaren met de relatieve/comparatieve kostenverschillen
absoluut kostenvoordeel: bijv. Japan kan beide producten in minder arbeidsuren
produceren
internationale ruil: producten worden daar gemaakt waar ze het goedkoopst kunnen
worden geproduceerd.
autarkisch: onafhankelijk van anderen, produceren alles zelf.
Internationale handel
- comparatieve voordelen
- rijke landen willen een grote verscheidenheid aan keuze
- geografische nabijheid
- transportmogelijkheden (haven, wel of niet ingesloten door andere landen)
- lidmaatschap van vrijhandelszone of een muntunie → meer handel
- historische toevalligheden
bij comparatieve kosten wordt er alleen gekeken naar de arbeidsproductiviteit, ook
andere factoren zoals het loonniveau en de hoogte van de wisselkoers.
vrijhandel: er wordt niets op de weg van internationale handel gelegd.
GATT: General Agreement on Tariffs and Trade → World Trade Organization (WTO)
globalisering wordt gebruikt om de toename van internationale verwevenheid van
de diverse economieën aan te duiden
Outsourcing: ondernemingen besteden (delen van) hun productieproces uit aan
ondernemingen in het buitenland
Offshoring: een bedrijf wordt in zijn geheel verplaatst naar het buitenland.
Nadelen van globalisering
- productie wordt weggeconcurreerd door de lagelonenlanden → verlies
werkgelegenheid
- toenemende inkomensongelijkheid
Hoofdstuk 18 Economie Internationaal
Paragraaf 1
Betalingsbalans: een overzicht van alle inkomende en uitgaande geldstromen die
voortvloeien uit economische transacties met het buitenland gedurende een
bepaalde periode. De betalingsbalans is altijd in formeel evenwicht.
Betalingsbalans bestaat uit stroomgrootheden. Dit is verdeeld in 2 delen → de
lopende rekening en de financiële rekening.
1. De lopende rekening: import en export van goederen en diensten
- goederenrekening
- dienstenrekening
- inkomensrekening
- ontvangen/betaalde primaire inkomens
- inkomensoverdrachten (betalingen zonder tegenprestatie)
2. Financiële rekening
- directe investeringen: oprichting, uitbreiding en overname van
ondernemingen in het buitenland
- effectentransacties: aan- en verkoop van Nederlandse effecten door
buitenland en ook andersom
- internationale kredietverlening: goederen of diensten worden op
rekening gekocht
- vermogensoverdrachten: schenkingen, schuldkwijtschelding,
erfenissen, activa verhuisde migranten
- mutaties officiële reserves: als Nederland een overschot op de totale
betalingsbalans heeft, nemen de vorderingen op het buitenland toe →
bezit deviezen. Bij tekort nemen de deviezenreserves af.
! op de financiële rekening vind je de kapitaalstromen zelf. De opbrengsten van het
kapitaal (rente, dividend en winst) vind je op de lopende rekening
(inkomensrekening),
Exportquote: de export van goederen en diensten wordt uitgedrukt in een
percentage van het BBP. Dit is hetzelfde als met de importquote alleen wordt dan de
import uitgedrukt in het BBP.
Export
Exportquote: x 100 %
BBP
(mate van openheid, berekend als het gemiddelde van exportquote en importquote
uitgedrukt in een percentage van het BBP)
Importwaarde is het percentage van het BBI die we aan het buitenland uitgeven.
Wederuitvoer: X koopt ze van A en verkoopt ze direct door aan B
, Bijv. Nederland koopt computers van China en verkoopt die direct door aan
Duitsland.
Doorvoer: de goederen worden alleen via Nederland vervoerd, zonder dat een
Nederlandse onderneming ze heeft gekocht
C+I+O+E-M= C+B+S → (S-I) + (B-O) = (E-M)
E-M = stelt het saldo op de lopende rekening voor
een overschot op de lopende rekening van 10% en een tekort van de overheid van
2% van het BBP, moet er volgens de nationale boekhouding een spaaroverschot
bestaan van 12% van het BBP. M.a.w. investering niet genoeg om besparingen te
absorberen.
Paragraaf 2
internationale handel verklaren met de relatieve/comparatieve kostenverschillen
absoluut kostenvoordeel: bijv. Japan kan beide producten in minder arbeidsuren
produceren
internationale ruil: producten worden daar gemaakt waar ze het goedkoopst kunnen
worden geproduceerd.
autarkisch: onafhankelijk van anderen, produceren alles zelf.
Internationale handel
- comparatieve voordelen
- rijke landen willen een grote verscheidenheid aan keuze
- geografische nabijheid
- transportmogelijkheden (haven, wel of niet ingesloten door andere landen)
- lidmaatschap van vrijhandelszone of een muntunie → meer handel
- historische toevalligheden
bij comparatieve kosten wordt er alleen gekeken naar de arbeidsproductiviteit, ook
andere factoren zoals het loonniveau en de hoogte van de wisselkoers.
vrijhandel: er wordt niets op de weg van internationale handel gelegd.
GATT: General Agreement on Tariffs and Trade → World Trade Organization (WTO)
globalisering wordt gebruikt om de toename van internationale verwevenheid van
de diverse economieën aan te duiden
Outsourcing: ondernemingen besteden (delen van) hun productieproces uit aan
ondernemingen in het buitenland
Offshoring: een bedrijf wordt in zijn geheel verplaatst naar het buitenland.
Nadelen van globalisering
- productie wordt weggeconcurreerd door de lagelonenlanden → verlies
werkgelegenheid
- toenemende inkomensongelijkheid
