Werkgroep 1 – Rechtspositivisme en natuurrecht
Aantekeningen
Rechtspositivisme (geeft antwoord op de vraag: wat is recht?)(antwoord:
rechtsnormen die afkomstig zijn uit geldige rechtsbronnen= wetgever,
jurisprudentie, gewoonterecht, ongeschreven recht en internationaal recht)
Verschillende stromingen:
- Wetspositivisme (geeft antwoord op de vraag: wat is recht?)(antwoord:
normen die afkomstig zijn uit een geldige rechtsbron): MAAR erkennen een
rechtsbron, namelijk de wet.
-> Normatief: wat is recht? Normen uit een geldige rechtsbron, er is maar
een geldige rechtsbron, de wet. Plicht voor burgers om het te
gehoorzamen en instanties om het toe te passen. Wat het geldende recht
is moet gehoorzaamd worden (volgen) en toegepast worden (door de
rechter).
-> Descriptief: wat is recht? Normen uit een geldige rechtsbron, er is maar
een geldige rechtsbron, de wet.
- Rechtspositivisme (in bredere zin): Ook andere bronnen dan de wet als
rechtsbron worden erkent.
-> Normatief:
-> Descriptief: Hart
Begripsvragen
Vraag 1: In The Case of the Speluncean Explorers voert Fuller een rechter
genaamd Foster ten tonele (p. 620 e.v.). Deze rechter komt tot de conclusie dat
de verdachten (de speleologen die hun collega Whetmore hebben gedood en
opgegeten) niet schuldig zijn aan moord in de zin van § 12A N.S.C.A.
Welke argumenten voert Foster aan om zijn standpunt te onderbouwen?
Noem zijn twee belangrijkste argumenten.
Mening Foster: Verdachte niet veroordeeld moeten worden
- In eerste instantie vanuit dat ons positieve recht is gebaseerd op het
samenleven van mensen. In casu was er sprake van een bijzondere
situatie. De onderzoekers kwamen door het ongeval terecht in een
natuurtoestand (zonder overheid), het positieve recht komt dan te
vervallen. Maar zij bevinden zich wel nog binnen de jurisdictie van de
Commomwealth. Overgang van civil society naar state of nature, waar zit
de grens? Waar het recht normaal gesproken op is gebaseerd valt nu weg.
Het doel van de rechtsregels is het mogelijk maken van harmonieus
samenleven. Waarom vervullen de rechtsregels nu niet meer hun functie?
Als zij zich aan die regels houden gaan ze allemaal dood en maken de
rechtsregels het leven niet meer mogelijk. Dus dan moeten er nieuwe
regels worden verzonnen voor deze situatie (nieuw sociaal contract). Het
sociaal contract: regels van de maatschappij waar alle redelijke mensen
het er mee eens zouden zijn. Het loten is een nieuw sociaal contract.
Rechtmatig vermoord en niet veroordeeld worden.
Natuurrecht: Juridisch geldende normen kunnen ook uit andere bronnen
dan alleen de wet of jurisprudentie voortkomen. Overwegingen die de
menselijke natuur het beste dient. Als een situatie zoals dit zich voordoet,
kunnen de overwegingen een wet opzij zetten.
- Tweede argument, gewoon op grond van het positieve recht worden ze
niet veroordeeld. Maar hoe dan? Een straf moet een afschrikkende werking
hebben. Het doel van dit verbod (je zult niet doden) is het afschrikken van
potentiele daders, maar waarom werkt het in deze situatie niet? Analogie
Aantekeningen
Rechtspositivisme (geeft antwoord op de vraag: wat is recht?)(antwoord:
rechtsnormen die afkomstig zijn uit geldige rechtsbronnen= wetgever,
jurisprudentie, gewoonterecht, ongeschreven recht en internationaal recht)
Verschillende stromingen:
- Wetspositivisme (geeft antwoord op de vraag: wat is recht?)(antwoord:
normen die afkomstig zijn uit een geldige rechtsbron): MAAR erkennen een
rechtsbron, namelijk de wet.
-> Normatief: wat is recht? Normen uit een geldige rechtsbron, er is maar
een geldige rechtsbron, de wet. Plicht voor burgers om het te
gehoorzamen en instanties om het toe te passen. Wat het geldende recht
is moet gehoorzaamd worden (volgen) en toegepast worden (door de
rechter).
-> Descriptief: wat is recht? Normen uit een geldige rechtsbron, er is maar
een geldige rechtsbron, de wet.
- Rechtspositivisme (in bredere zin): Ook andere bronnen dan de wet als
rechtsbron worden erkent.
-> Normatief:
-> Descriptief: Hart
Begripsvragen
Vraag 1: In The Case of the Speluncean Explorers voert Fuller een rechter
genaamd Foster ten tonele (p. 620 e.v.). Deze rechter komt tot de conclusie dat
de verdachten (de speleologen die hun collega Whetmore hebben gedood en
opgegeten) niet schuldig zijn aan moord in de zin van § 12A N.S.C.A.
Welke argumenten voert Foster aan om zijn standpunt te onderbouwen?
Noem zijn twee belangrijkste argumenten.
Mening Foster: Verdachte niet veroordeeld moeten worden
- In eerste instantie vanuit dat ons positieve recht is gebaseerd op het
samenleven van mensen. In casu was er sprake van een bijzondere
situatie. De onderzoekers kwamen door het ongeval terecht in een
natuurtoestand (zonder overheid), het positieve recht komt dan te
vervallen. Maar zij bevinden zich wel nog binnen de jurisdictie van de
Commomwealth. Overgang van civil society naar state of nature, waar zit
de grens? Waar het recht normaal gesproken op is gebaseerd valt nu weg.
Het doel van de rechtsregels is het mogelijk maken van harmonieus
samenleven. Waarom vervullen de rechtsregels nu niet meer hun functie?
Als zij zich aan die regels houden gaan ze allemaal dood en maken de
rechtsregels het leven niet meer mogelijk. Dus dan moeten er nieuwe
regels worden verzonnen voor deze situatie (nieuw sociaal contract). Het
sociaal contract: regels van de maatschappij waar alle redelijke mensen
het er mee eens zouden zijn. Het loten is een nieuw sociaal contract.
Rechtmatig vermoord en niet veroordeeld worden.
Natuurrecht: Juridisch geldende normen kunnen ook uit andere bronnen
dan alleen de wet of jurisprudentie voortkomen. Overwegingen die de
menselijke natuur het beste dient. Als een situatie zoals dit zich voordoet,
kunnen de overwegingen een wet opzij zetten.
- Tweede argument, gewoon op grond van het positieve recht worden ze
niet veroordeeld. Maar hoe dan? Een straf moet een afschrikkende werking
hebben. Het doel van dit verbod (je zult niet doden) is het afschrikken van
potentiele daders, maar waarom werkt het in deze situatie niet? Analogie
