FUTURE OF ENTREPRENEURSHIP: ONDERNEMERSETHIEK
als je jouw beste verkoper betrapt op onethisch of misschien strafbaar gedrag. Ontsla je hem dan, met het
risico om de komende maanden niet genoeg omzet te draaien?
Dit soort vraagstukken vallen onder de ethiek, waar we moraliteit bestuderen. Met andere woorden: wat is
goed, wat is fout en waarom?
Wij focussen ons hier op de bedrijfsethiek: vraagstukken waar bedrijven en ondernemers mee te maken
hebben. Ook kijken we naar de rol van het bedrijf in de samenleving, leren we jullie een stappenplan aan om
de juiste keuzes te maken en gaan we kijken naar de leidende economische theorie op het gebied
duurzaamheid, de Donuteconomie van Kate Raworth (2017).
We moeten als ondernemers de juiste keuzes maken bij moeilijke problemen ten behoeve van people, planet
en profit.
Tijdens deze cursus staan er 6 denkwijzen centraal.
- Kant
- Van Baardewijk
- Raworth
- Friedman
- Valasquez
2.2 Leerdoelen
In deze cursus werken wij aan de volgende 6 leerdoelen:
1. Student kent de concepten ethiek, moraliteit en bedrijfsethiek.
2. Student kent (bedrijfs)filosofische inzichten van Kant, Velasquez, Baardewijk en Raworth
3. Student kent de economische inzichten en theorieën van Friedman en Raworth.
4. Student kan opinie vormen, onderbouwd met argumenten.
5. Student kan en zal een bedrijf moreel beoordelen.
6. Student zal een betoog schrijven op niveau 2.
4. Dit lees en gebruik je…
Verplichte literatuur:
• Future of Entrepreneurship Reader 2020-2021.
• Hoofdstukken 1 & 7: Donuteconomie, Kate Raworth (2017).
• Hoofdstuk 4: Morele grip, Van Baardewijk (2020).
• Powerpoints (gepubliceerd op Cumlaude).
• Films:
• Impact Entrepreneurship : Tegenlicht -
https://www.vpro.nl/programmas/tegenlicht/kijk/afleveringen/2019-2020/goed-geld-
verdienen.html#
• NTR Bodem in zicht - https://www.npo3.nl/bodem-in-zicht/19-03-2020/VPWON_1309235
,Inhoudsopgave
Week 1: ............................................................................................................................................................ 3
Wat is het hoofddoel van dit vak? .................................................................................................................... 3
Wat is ethiek? .................................................................................................................................................. 3
Wat is moraliteit?............................................................................................................................................. 3
Ethiek op 3 verschillende niveau’s: .................................................................................................................. 4
Kant: Het Kantiaans denken ............................................................................................................................. 4
Vrijheid als autonomie (Kant) ............................................................................................................................. 5
Stappenplan van Kant: Het Kantiaans denken ................................................................................................... 5
Wat is bedrijfs / ondernemersethiek? .............................................................................................................. 7
Week 2: ............................................................................................................................................................ 8
The Friedman doctrine ..................................................................................................................................... 8
Wat is het doel van een bedrijf? Volgens Friedman? ......................................................................................... 8
Kritiek op Friedman: Friedman was wrong......................................................................................................... 9
Wat is dan wel het doel van een bedrijf? ......................................................................................................... 9
Hoe kan ik een bedrijf moreel beoordelen? ...................................................................................................... 11
Week 3: .......................................................................................................................................................... 12
Raworth: Welvaart voor allen ........................................................................................................................ 12
- Kan het zijn dat een economie, of een bedrijf groeit, maar dat het met de meeste mensen minder goed
gaat? 13
- Wat is over-ontwikkeling? ...................................................................................................................... 13
Wat is de donuteconomie van Raworth? ....................................................................................................... 14
Uitleg ecologisch plafond en sociaal fundament in donuteconomie ................................................................ 15
Hoe raken we in de donut? ............................................................................................................................... 15
Hoe beoordeel je een bedrijf? (social impact wheel / board of innovation) ................................................... 15
Het antwoord op de DONUTECONOMIE is ‘Impact Entrepreneurship’, denkwijze Van Baardewijk ................ 16
Week 4: .......................................................................................................................................................... 17
Het antwoord op de donuteconomie: Impact Entrepreneurship .................................................................... 17
SAMENVATTING VAN HET VAK ...................................................................................................................... 19
Hoe schrijf je een goed betoog ....................................................................................................................... 19
, Week 1:
Wat en waarom? Wat is moraliteit, ethiek en bedrijfsethiek?
Ethiek, moraliteit, bedrijfsethiek, bedrijfsfilosofische inzichten Kant, Baardewijk, Valasquez
en Raworth
Leerdoelen:
1. Student kent de concepten ethiek, moraliteit en bedrijfsethiek.
2. Student kent (bedrijfs)filosofische inzichten van Kant, Velasquez, Baardewijk en Raworth
Wat is het hoofddoel van dit vak?
- Kritisch vermogen ontwikkelen om het juiste te doen als je straks onderneemt of
werkt als intrapreneur in een groter bedrijf.
Wat is ethiek?
- Ethiek is de rationele studie van moraliteit
- Rationeel: Met rede (denkvermogen, argumenten onderbouwd met feiten)
Wat is moraliteit?
Moraliteit: De praktijk van wat goed en wat fout is binnen een bepaalde groep
- Normen en waarden binnen een cultuur ( bv westerse)
- Land/klasse/afkomst
- Tradities
- Religie
Moraliteit:
Het ligt dus aan de groep:
• In NL zijn steekpenningen not done. (zie reader).
• In Italië zijn steekpenningen veel normaler*. ‘Om de economie te smeren.’
Ethiek:
• Het onderzoeken van goed of fout door vragen stellen.
• Waarom zijn steekpenningen not done in Nederland? En waarom komt het vaker
voor in Italië?
als je jouw beste verkoper betrapt op onethisch of misschien strafbaar gedrag. Ontsla je hem dan, met het
risico om de komende maanden niet genoeg omzet te draaien?
Dit soort vraagstukken vallen onder de ethiek, waar we moraliteit bestuderen. Met andere woorden: wat is
goed, wat is fout en waarom?
Wij focussen ons hier op de bedrijfsethiek: vraagstukken waar bedrijven en ondernemers mee te maken
hebben. Ook kijken we naar de rol van het bedrijf in de samenleving, leren we jullie een stappenplan aan om
de juiste keuzes te maken en gaan we kijken naar de leidende economische theorie op het gebied
duurzaamheid, de Donuteconomie van Kate Raworth (2017).
We moeten als ondernemers de juiste keuzes maken bij moeilijke problemen ten behoeve van people, planet
en profit.
Tijdens deze cursus staan er 6 denkwijzen centraal.
- Kant
- Van Baardewijk
- Raworth
- Friedman
- Valasquez
2.2 Leerdoelen
In deze cursus werken wij aan de volgende 6 leerdoelen:
1. Student kent de concepten ethiek, moraliteit en bedrijfsethiek.
2. Student kent (bedrijfs)filosofische inzichten van Kant, Velasquez, Baardewijk en Raworth
3. Student kent de economische inzichten en theorieën van Friedman en Raworth.
4. Student kan opinie vormen, onderbouwd met argumenten.
5. Student kan en zal een bedrijf moreel beoordelen.
6. Student zal een betoog schrijven op niveau 2.
4. Dit lees en gebruik je…
Verplichte literatuur:
• Future of Entrepreneurship Reader 2020-2021.
• Hoofdstukken 1 & 7: Donuteconomie, Kate Raworth (2017).
• Hoofdstuk 4: Morele grip, Van Baardewijk (2020).
• Powerpoints (gepubliceerd op Cumlaude).
• Films:
• Impact Entrepreneurship : Tegenlicht -
https://www.vpro.nl/programmas/tegenlicht/kijk/afleveringen/2019-2020/goed-geld-
verdienen.html#
• NTR Bodem in zicht - https://www.npo3.nl/bodem-in-zicht/19-03-2020/VPWON_1309235
,Inhoudsopgave
Week 1: ............................................................................................................................................................ 3
Wat is het hoofddoel van dit vak? .................................................................................................................... 3
Wat is ethiek? .................................................................................................................................................. 3
Wat is moraliteit?............................................................................................................................................. 3
Ethiek op 3 verschillende niveau’s: .................................................................................................................. 4
Kant: Het Kantiaans denken ............................................................................................................................. 4
Vrijheid als autonomie (Kant) ............................................................................................................................. 5
Stappenplan van Kant: Het Kantiaans denken ................................................................................................... 5
Wat is bedrijfs / ondernemersethiek? .............................................................................................................. 7
Week 2: ............................................................................................................................................................ 8
The Friedman doctrine ..................................................................................................................................... 8
Wat is het doel van een bedrijf? Volgens Friedman? ......................................................................................... 8
Kritiek op Friedman: Friedman was wrong......................................................................................................... 9
Wat is dan wel het doel van een bedrijf? ......................................................................................................... 9
Hoe kan ik een bedrijf moreel beoordelen? ...................................................................................................... 11
Week 3: .......................................................................................................................................................... 12
Raworth: Welvaart voor allen ........................................................................................................................ 12
- Kan het zijn dat een economie, of een bedrijf groeit, maar dat het met de meeste mensen minder goed
gaat? 13
- Wat is over-ontwikkeling? ...................................................................................................................... 13
Wat is de donuteconomie van Raworth? ....................................................................................................... 14
Uitleg ecologisch plafond en sociaal fundament in donuteconomie ................................................................ 15
Hoe raken we in de donut? ............................................................................................................................... 15
Hoe beoordeel je een bedrijf? (social impact wheel / board of innovation) ................................................... 15
Het antwoord op de DONUTECONOMIE is ‘Impact Entrepreneurship’, denkwijze Van Baardewijk ................ 16
Week 4: .......................................................................................................................................................... 17
Het antwoord op de donuteconomie: Impact Entrepreneurship .................................................................... 17
SAMENVATTING VAN HET VAK ...................................................................................................................... 19
Hoe schrijf je een goed betoog ....................................................................................................................... 19
, Week 1:
Wat en waarom? Wat is moraliteit, ethiek en bedrijfsethiek?
Ethiek, moraliteit, bedrijfsethiek, bedrijfsfilosofische inzichten Kant, Baardewijk, Valasquez
en Raworth
Leerdoelen:
1. Student kent de concepten ethiek, moraliteit en bedrijfsethiek.
2. Student kent (bedrijfs)filosofische inzichten van Kant, Velasquez, Baardewijk en Raworth
Wat is het hoofddoel van dit vak?
- Kritisch vermogen ontwikkelen om het juiste te doen als je straks onderneemt of
werkt als intrapreneur in een groter bedrijf.
Wat is ethiek?
- Ethiek is de rationele studie van moraliteit
- Rationeel: Met rede (denkvermogen, argumenten onderbouwd met feiten)
Wat is moraliteit?
Moraliteit: De praktijk van wat goed en wat fout is binnen een bepaalde groep
- Normen en waarden binnen een cultuur ( bv westerse)
- Land/klasse/afkomst
- Tradities
- Religie
Moraliteit:
Het ligt dus aan de groep:
• In NL zijn steekpenningen not done. (zie reader).
• In Italië zijn steekpenningen veel normaler*. ‘Om de economie te smeren.’
Ethiek:
• Het onderzoeken van goed of fout door vragen stellen.
• Waarom zijn steekpenningen not done in Nederland? En waarom komt het vaker
voor in Italië?
