Colore & Desegno
Late Renaissance / Maniërisme in 16 e eeuw Italië
1520 - 1600
In het vorige HC:
Rafael wist een volkomen uitgebalanceerd harmonieuze kunst neer te zetten. Maar
eind 16e eeuw lijkt de stabiliteit en ideale vormen van Rafael ingeruild te worden
voor iets onrustiger….
, Maniërisme
We kunnen de schilders van de late renaissance (waarmee we op maniërisme duiden)
grofweg in twee groepen opdelen: zij die zich meer bezighouden met Colore (de
kleur, de verf) en zij die zich meer op Designo (ontwerp, tekening) focussen.
Michelangelo leidde steeds meer naar Designo. (zijn
vroegere werk was hoog-renaissance, in zijn latere werk
ligt de oorsprong maniërisme)
Titaan leidde meer naar Colore.
(zijn vroegere werk was hoog-renaissance, maar latere
werk is meer maniërisme)
16e eeuw Italië was niet alleen maniëristisch:
Plaatsing / Datering van Hoog-Renaissance en Maniërisme:
Hoog-Reniassance: 1500-
Maniërisme (oftewel Late Renaissance): - 1600
Janson:
De reden voor de plotselinge breuk in de kunstontwikkeling is onduidelijk. Er zijn mogelijke
oorzaken te noemen, zoals generatieconflict (afzetten tegen de voorgangers/leermeesters),
een culturele crisis (het hoogste in de “traditionele” kunst was bereikt, zo was het idee), een
religieuze crisis (1517 stellingen van Maarten Luther leidden tot de reformatie) of een
hofcultuur (smaak van de elite), maar een echt duidelijk antwoord is er niet.
, Michelangelo
De oorsprong van het maniërisme is eigenlijk te vinden in de kunst van
Michelangelo. Zeker zijn late werken zijn maniëristisch te noemen.
Het jonge werk van Michelangelo:
Hier zie je al: veel mannelijk naakt. In deze
voorstelling: waarom naakte mannen?:
mannen die gedoopt moeten worden? Het
lijkt erop dat Michelangelo de bijbel als een
excuus nam in de kunst om naakte mannen af
te beelden. Het mannelijke naakt speelt een
grote rol in de kunst van Michelangelo.
Ook in dit werk is dit mannelijk naakt te zien:
Geen gevecht, maar moment: toen leger Florence tijdens hete zomerdag waren
soldaten aan t’ baden in de Arno. Toen melding: ‘leger Pisa in zich!’.
Interessant: Vasari schrijft over Michelangelo: