1
Samenvatting kennisclips MCO/S
Inhoud
Niet wetenschappelijke methoden..........................................................................................3
De wetenschappelijke methode..............................................................................................3
De basisprincipes van de wetenschappelijke methode...........................................................3
Geschiedenis van wetenschap...............................................................................................4
Doelen van wetenschappelijk onderzoek................................................................................5
De empirische cyclus.............................................................................................................. 5
Onethische onderzoeken........................................................................................................5
Ethiek met betrekking tot participanten...................................................................................5
Probleemstelling..................................................................................................................... 6
Hypotheses opstellen.............................................................................................................7
Verwerpen of aannemen van hypotheses..............................................................................7
Conceptuele modellen............................................................................................................8
Mediatie en moderatie............................................................................................................8
Operationalisatie.................................................................................................................... 9
Metingen................................................................................................................................. 9
Meetniveaus......................................................................................................................... 10
Meetvaliditeit........................................................................................................................ 10
Betrouwbaarheid van de meting...........................................................................................11
Validiteit en betrouwbaarheid van metingen.........................................................................12
Een bestaand SPSS-bestand openen..................................................................................12
SPSS over de data view.......................................................................................................12
SPSS over de variable view.................................................................................................13
SPSS syntax........................................................................................................................ 13
SPSS output......................................................................................................................... 13
Datamatrix en frequentietabellen..........................................................................................14
Grafieken en vormen van verdeling......................................................................................14
SPSS checking for missing values.......................................................................................15
SPSS compute - het maken van een nieuwe variabele........................................................15
SPSS recode - het hercoderen van een variabele................................................................15
SPSS maken van een spreidingsdiagram............................................................................16
Berekenen van de correlatiecoëfficiënt.................................................................................16
SPSS factoranalyse.............................................................................................................. 16
SPSS betrouwbaarheidsanalyse..........................................................................................16
,2
Causaliteit............................................................................................................................. 17
Deeltentamen 2.................................................................................................................... 17
Interne en externe validiteit...................................................................................................17
Steekproeven - concepten....................................................................................................18
Steekproeven - toevalssteekproeven....................................................................................18
Steekproeven - selecte steekproeven...................................................................................19
Bedreigingen voor de interne validiteit - participanten..........................................................19
Bedreigingen voor de interne validiteit - instrumenten..........................................................19
Bedreigingen voor de interne validiteit - artificiality...............................................................20
Bedreigingen voor de externe validiteit.................................................................................20
‘True’ experimenten.............................................................................................................. 20
Manipulatie........................................................................................................................... 20
Laboratorium vs veldonderzoek............................................................................................21
Randomisatie....................................................................................................................... 21
Experimentele ontwerpen.....................................................................................................21
Correlational designs............................................................................................................ 22
Steekproef en populatie........................................................................................................22
De steekproevenverdeling....................................................................................................22
De basis van inferentiële statistiek: schatten........................................................................23
De basis van inferentiële statistiek: toetsen - hypotheses.....................................................23
One sample t-test (interpretatie en berekening)....................................................................23
Afhankelijke t-toets in SPSS.................................................................................................24
Onafhankelijke t-toets in SPSS.............................................................................................24
One-way ANOVA in SPSS...................................................................................................24
Pearson’s r........................................................................................................................... 24
SPSS enkelvoudige regressieanalyse..................................................................................25
Finding the line..................................................................................................................... 25
Describing the line................................................................................................................ 25
SPSS stappen meervoudige regressieanalyse.....................................................................26
Correlation is not causation..................................................................................................26
,3
Niet wetenschappelijke methoden
Intuïtie en geloof in iets zijn geen goede basis voor onderzoek en als een groot deel van de
mensen denkt dat iets waar is, is dat ook geen goede basis (vroeger werd er door het
overgrote deel van de mensen bijvoorbeeld gedacht dat de aarde plat was).
Autoriteiten hebben misschien wel kennis en meer toegang tot betere kennis, maar als je
een expert betaalt heb je kans dat hij/zij het sneller met jou eens is.
Je moet van een opinie naar bewijs toe door waar te nemen, maar mensen zijn niet heel
goed in observeren. Logische redenering is voor mensen ook lastig, mensen maken vaak
fouten. Wetenschappelijke methode: systematische observeringen combineren met
consistent toegepaste logica.
De wetenschappelijke methode
Met de wetenschappelijke methode is er meer kans om tot een valide uitleg van iets te
komen. Het geeft ons ook een kans om de aannemelijkheid van onze hypotheses te
evalueren.
De wetenschappelijke methode bevat 6 onderdelen:
1. Een hypothese moet empirisch toetsbaar zijn (observaties, data).
2. Een studie moet herhaalbaar zijn met hetzelfde resultaat (toeval uitsluiten).
3. Het moet objectief zijn, iedereen moet hetzelfde resultaat kunnen krijgen (je moet
geen ruimte laten voor subjectieve interpretatie in je werkwijze en aannames).
4. Transparant zijn: je moet je aannames, werkwijze, etc, openbaar delen. Iedereen
moet je onderzoek kunnen nadoen.
5. Falsifieerbaarheid: je hypothese moet ook ontkracht kunnen worden, je conclusie
moet ontkracht kunnen worden.
6. Je onderzoek moet coherent zijn/logisch consistent. Geen tegensprekingen.
Je moet kritisch zijn naar je eigen onderzoek en naar ander onderzoek om de beste
hypotheses te vinden.
De basisprincipes van de wetenschappelijke
methode
Wetenschappelijke claims zijn er in verschillende categorieën.
- Observation: is een soort basis uitspraak. Legt niets uit en legt geen algemene
verbanden. Worden pas nuttig als ze gebruikt worden om een hypothese te
ondersteunen of te ontkrachten.
- Hypothese: beschrijft/geeft uitleg bij een patroon of een generale relatie. Een
hypothese kan heel erg zeker zijn (door veel observaties) of heel erg onzeker (een
nieuwe hypothese).
- Een law/wet is een heel precieze hypothese, bijvoorbeeld een formule. Ze geven
vaak geen uitleg.
, 4
- Theory: overkoepelende uitleg van veel verwante fenomenen. Komt het meest in de
buurt van zekerheid. Hebben pogingen om ontkracht te worden doorstaan, maar ze
zijn nog niet zeker of waar. Ze kunnen altijd nog ontkracht of vervangen worden. In
wetenschap is er geen zekerheid.
Geschiedenis van wetenschap
Logical positivism:
- Analytische statements: a priori, zijn niet afhankelijk van de staat van de wereld en er
zijn geen waarnemingen voor nodig om ze te verifiëren, je verifieert ze door logica.
Voorbeeld: een vierkant heeft vier kanten. Het zijn definities.
- Synthetische statements: zijn afhankelijk van de staat van de wereld, a posteriori. Je
hebt waarnemingen nodig om ze te verifiëren.
- Moeten altijd publiekelijk toegankelijk zijn volgens de logisch positivisten.
- Statements mochten niet verwijzen naar niet observeerbare fenomenen zoals
elektriciteit en zwaartekracht, want die kan je niet direct waarnemen.
- Betekenisloze statements:
- Niet observeerbaar fenomeen.
- Niet tautologisch.
- Niet logisch verifieerbaar.
- Niet empirisch verifieerbaar.
Logical empiricism:
- Door inductie ontstond er een probleem, het kan altijd zo zijn dat er in de
toekomst iets wordt waargenomen waardoor je een theorie kan
ontkrachten → ze vonden logical positivism te streng. Verificatie werd
vervangen door confirmatie.
- Ook de eis over non-observeerbare fenomenen kwam te vervallen.
- Een statement is betekenisvol als je het kan ontkrachten, maar dat nog niet is
gebeurd (Popper).
Duhem-Quine: bij het testen van een hypothese spelen er altijd andere factoren een rol,
isoleren van wat je wil onderzoeken kan niet.
Kuhn: hypotheses passen in een paradigma, als de hypothese heel vaak niet in een
paradigma past (niet overeenkomt met een theorie) krijg je een crisis en dus een nieuw
paradigma.
Vandaag de dag: hypothetico-deductive method:
- Inductie en deductie.
- Falsifieerbaarheid.
Constructief empirisme: empirisch adequate theorieën. Een wetenschappelijke claim is waar
zo ver onze observaties gaan. Alles wat we niet kunnen zien, kunnen we niet vaststellen.
We hebben een uitleg die momenteel de beste is.
Samenvatting kennisclips MCO/S
Inhoud
Niet wetenschappelijke methoden..........................................................................................3
De wetenschappelijke methode..............................................................................................3
De basisprincipes van de wetenschappelijke methode...........................................................3
Geschiedenis van wetenschap...............................................................................................4
Doelen van wetenschappelijk onderzoek................................................................................5
De empirische cyclus.............................................................................................................. 5
Onethische onderzoeken........................................................................................................5
Ethiek met betrekking tot participanten...................................................................................5
Probleemstelling..................................................................................................................... 6
Hypotheses opstellen.............................................................................................................7
Verwerpen of aannemen van hypotheses..............................................................................7
Conceptuele modellen............................................................................................................8
Mediatie en moderatie............................................................................................................8
Operationalisatie.................................................................................................................... 9
Metingen................................................................................................................................. 9
Meetniveaus......................................................................................................................... 10
Meetvaliditeit........................................................................................................................ 10
Betrouwbaarheid van de meting...........................................................................................11
Validiteit en betrouwbaarheid van metingen.........................................................................12
Een bestaand SPSS-bestand openen..................................................................................12
SPSS over de data view.......................................................................................................12
SPSS over de variable view.................................................................................................13
SPSS syntax........................................................................................................................ 13
SPSS output......................................................................................................................... 13
Datamatrix en frequentietabellen..........................................................................................14
Grafieken en vormen van verdeling......................................................................................14
SPSS checking for missing values.......................................................................................15
SPSS compute - het maken van een nieuwe variabele........................................................15
SPSS recode - het hercoderen van een variabele................................................................15
SPSS maken van een spreidingsdiagram............................................................................16
Berekenen van de correlatiecoëfficiënt.................................................................................16
SPSS factoranalyse.............................................................................................................. 16
SPSS betrouwbaarheidsanalyse..........................................................................................16
,2
Causaliteit............................................................................................................................. 17
Deeltentamen 2.................................................................................................................... 17
Interne en externe validiteit...................................................................................................17
Steekproeven - concepten....................................................................................................18
Steekproeven - toevalssteekproeven....................................................................................18
Steekproeven - selecte steekproeven...................................................................................19
Bedreigingen voor de interne validiteit - participanten..........................................................19
Bedreigingen voor de interne validiteit - instrumenten..........................................................19
Bedreigingen voor de interne validiteit - artificiality...............................................................20
Bedreigingen voor de externe validiteit.................................................................................20
‘True’ experimenten.............................................................................................................. 20
Manipulatie........................................................................................................................... 20
Laboratorium vs veldonderzoek............................................................................................21
Randomisatie....................................................................................................................... 21
Experimentele ontwerpen.....................................................................................................21
Correlational designs............................................................................................................ 22
Steekproef en populatie........................................................................................................22
De steekproevenverdeling....................................................................................................22
De basis van inferentiële statistiek: schatten........................................................................23
De basis van inferentiële statistiek: toetsen - hypotheses.....................................................23
One sample t-test (interpretatie en berekening)....................................................................23
Afhankelijke t-toets in SPSS.................................................................................................24
Onafhankelijke t-toets in SPSS.............................................................................................24
One-way ANOVA in SPSS...................................................................................................24
Pearson’s r........................................................................................................................... 24
SPSS enkelvoudige regressieanalyse..................................................................................25
Finding the line..................................................................................................................... 25
Describing the line................................................................................................................ 25
SPSS stappen meervoudige regressieanalyse.....................................................................26
Correlation is not causation..................................................................................................26
,3
Niet wetenschappelijke methoden
Intuïtie en geloof in iets zijn geen goede basis voor onderzoek en als een groot deel van de
mensen denkt dat iets waar is, is dat ook geen goede basis (vroeger werd er door het
overgrote deel van de mensen bijvoorbeeld gedacht dat de aarde plat was).
Autoriteiten hebben misschien wel kennis en meer toegang tot betere kennis, maar als je
een expert betaalt heb je kans dat hij/zij het sneller met jou eens is.
Je moet van een opinie naar bewijs toe door waar te nemen, maar mensen zijn niet heel
goed in observeren. Logische redenering is voor mensen ook lastig, mensen maken vaak
fouten. Wetenschappelijke methode: systematische observeringen combineren met
consistent toegepaste logica.
De wetenschappelijke methode
Met de wetenschappelijke methode is er meer kans om tot een valide uitleg van iets te
komen. Het geeft ons ook een kans om de aannemelijkheid van onze hypotheses te
evalueren.
De wetenschappelijke methode bevat 6 onderdelen:
1. Een hypothese moet empirisch toetsbaar zijn (observaties, data).
2. Een studie moet herhaalbaar zijn met hetzelfde resultaat (toeval uitsluiten).
3. Het moet objectief zijn, iedereen moet hetzelfde resultaat kunnen krijgen (je moet
geen ruimte laten voor subjectieve interpretatie in je werkwijze en aannames).
4. Transparant zijn: je moet je aannames, werkwijze, etc, openbaar delen. Iedereen
moet je onderzoek kunnen nadoen.
5. Falsifieerbaarheid: je hypothese moet ook ontkracht kunnen worden, je conclusie
moet ontkracht kunnen worden.
6. Je onderzoek moet coherent zijn/logisch consistent. Geen tegensprekingen.
Je moet kritisch zijn naar je eigen onderzoek en naar ander onderzoek om de beste
hypotheses te vinden.
De basisprincipes van de wetenschappelijke
methode
Wetenschappelijke claims zijn er in verschillende categorieën.
- Observation: is een soort basis uitspraak. Legt niets uit en legt geen algemene
verbanden. Worden pas nuttig als ze gebruikt worden om een hypothese te
ondersteunen of te ontkrachten.
- Hypothese: beschrijft/geeft uitleg bij een patroon of een generale relatie. Een
hypothese kan heel erg zeker zijn (door veel observaties) of heel erg onzeker (een
nieuwe hypothese).
- Een law/wet is een heel precieze hypothese, bijvoorbeeld een formule. Ze geven
vaak geen uitleg.
, 4
- Theory: overkoepelende uitleg van veel verwante fenomenen. Komt het meest in de
buurt van zekerheid. Hebben pogingen om ontkracht te worden doorstaan, maar ze
zijn nog niet zeker of waar. Ze kunnen altijd nog ontkracht of vervangen worden. In
wetenschap is er geen zekerheid.
Geschiedenis van wetenschap
Logical positivism:
- Analytische statements: a priori, zijn niet afhankelijk van de staat van de wereld en er
zijn geen waarnemingen voor nodig om ze te verifiëren, je verifieert ze door logica.
Voorbeeld: een vierkant heeft vier kanten. Het zijn definities.
- Synthetische statements: zijn afhankelijk van de staat van de wereld, a posteriori. Je
hebt waarnemingen nodig om ze te verifiëren.
- Moeten altijd publiekelijk toegankelijk zijn volgens de logisch positivisten.
- Statements mochten niet verwijzen naar niet observeerbare fenomenen zoals
elektriciteit en zwaartekracht, want die kan je niet direct waarnemen.
- Betekenisloze statements:
- Niet observeerbaar fenomeen.
- Niet tautologisch.
- Niet logisch verifieerbaar.
- Niet empirisch verifieerbaar.
Logical empiricism:
- Door inductie ontstond er een probleem, het kan altijd zo zijn dat er in de
toekomst iets wordt waargenomen waardoor je een theorie kan
ontkrachten → ze vonden logical positivism te streng. Verificatie werd
vervangen door confirmatie.
- Ook de eis over non-observeerbare fenomenen kwam te vervallen.
- Een statement is betekenisvol als je het kan ontkrachten, maar dat nog niet is
gebeurd (Popper).
Duhem-Quine: bij het testen van een hypothese spelen er altijd andere factoren een rol,
isoleren van wat je wil onderzoeken kan niet.
Kuhn: hypotheses passen in een paradigma, als de hypothese heel vaak niet in een
paradigma past (niet overeenkomt met een theorie) krijg je een crisis en dus een nieuw
paradigma.
Vandaag de dag: hypothetico-deductive method:
- Inductie en deductie.
- Falsifieerbaarheid.
Constructief empirisme: empirisch adequate theorieën. Een wetenschappelijke claim is waar
zo ver onze observaties gaan. Alles wat we niet kunnen zien, kunnen we niet vaststellen.
We hebben een uitleg die momenteel de beste is.
