Algemene functies / werkingen van de zenuwstelsel:
- registeren
- verwerken
- reageren op prikkels
- coördinatie
• activiteiten van weefsels en organen
• vitale functies
• contacten met de buiten wereld
• psychische functies
fysiologische zenuwstelsel
onwillekeurige zenuwstelsel
willekeurige zenuwstelsel
vegetatief
animale
autonoom
bewust
onbewust
sympathische zenuwstelsel:
beweging & houding activiteit & energie productie
vechten of vluchten
para-sympathische zenuwstelsel:
kalmeren & rust
rust & verteren
Fysiologische zenuwstelsel:
- onwillekeurige zenuwstelsel / autonoom / vegetatief
• circulatie
• spijsvertering
• urinewegstelsel
• ademhaling stelsel
• huid
1
,anatomisch:
CZS: centrale zenuwstelsel
> bestaat uit 2 delen:
• hersenen
• ruggenmerg (medulla spinalis)
hersenen bestaat uit:
1. cerebrum (grote hersenen)
2. cerebellum (kleine hersenen)
3. hersen stam / brain
hersenstam bestaat uit:
1. midbrain
2. pons
3. medulla obiongata (verlengde merg)
grote hersenen
1. voorhoofd kwab
2. wand kwab
3. slaap kwab
4. achterhoofd kwab
bouw van grote hersenen
- grijze cortex cerebri ( hersenschors) aan de buitenzijde:
geplooid oppervlak:
windingen (sulcus & gyrus)
groeven (o.a centrale en laterale groeve)
- witte stof: banen daarbinnen
myeline > witte kleur
- in de diepte: basale kernen en ventrikels
grote hersenen (cerebrum)
2 hersenhelften > hemisferen
> de corpus callosum een balk die beide hemisferen verbindt
cerbellum (kleine hersenen)
in de grote hersenen wordt de coördinatie van de motoriek geregeld. Die coördinatie evenwicht en
spierspanning vindt plaats in nauwe samenwerking met:
1. de grote hersenen
2. de hersenstam
3. het ruggenmerg
de hersenstam:
in drie delen:
1. medulla oblongata (verlengde merg)
2. pons
3. middenhersenen (mesencephalon)
functie van de hersenstam:
- hartregulatie
- vasomotorische centrum
- ademhaling centrum
- temperatuurregeling centrum
- braak centrum
2
, trauma capitis (schedelbasis fractuur)
symptomen boden van de voorste schedelgroeve:
- liquorroe, Rhinorroe (neusdrop)
nasale liquorroe > bacteriën > meningitis
- bril hematoom
- anosmie gebrek aan reukzin
symptomen rotsbeenfractuur (middelste schedelgroeve):
- hematotmpanum (bloed in de middenoor)
- perforatie trommelvlies
- otorroe (loopoor)
opbouw zenuwweefsel
1. neuronen / zenuwcellen:
functies:
• prikkels opvangen
• prikkels generenen
• prikkels doorschakelen
2. steuncellen
A. neuroglia / gladcellen (de steuncellen in de centrale zenuwstelsel)
functies
• voeding
• bescherming en steun van neuronen
B. cellen van schawnn (de steuncellen in de perifere PZ)
functie:
• productie van de myeline schede / isolatie functie
opbouw zenuwweefsel
zenuwcellen:
- cellichamen
- dendrieten ontvangen de prikkels > het cellichaam
- neuriet of axon die impulsen van het cellichaam > af geleidt
drie typen neuronen
1. interneuronen (schakel cellen)
2. motorische neuronen
3. sensorische neuronen / sensibele neuronen
terminologie / begrippen:
- witte stof: myeline schede
- grijze stof: cellichaam
> de vlindervormige guur ventraal in het ruggenmerg bestaat uit: de cellichamen van de
schakelcellen en de motorische neuronen
ruggenmerg
- ganglion: groep lichaamscellen van sensorische neuronen
impulsoverdracht synaps:
synaps > is een contact plaats tussen:
1. twee zenuwcellen
2. een zenuwcel en een spiervezel: motorische eindplaat
3. zenuwcel en een klier
re ex route:
1. a erent: sensorische neuron (naar het centrale zenuwstelsel)
2. interneuronen: schakelcellen
3. e erent: motorische neuron (vanaf het centrale zenuwstelsel)
3
fffl
: fi