Forensische orthopedagogiek
SAMENVATTING BLOK 4.3
Opleiding: Master Orthopedagogiek
Academiejaar: 2021-2022
Marie Ooms
, Inhoud blok 4.3
Werkcolleges
Je gaat samen werken in je subgroep (6 studenten), werken aan de eindopdracht. Focus ligt
op delinquent gedrag en op kindermishandeling (problematische opvoedingssituatie).
Oefenen met zelfbedachte MC vragen over literatuur.
Examen
40 meerkeuze vragen:
A, B, C, D
Eindcijfer
- Groepsopdracht: 40%
- Examen 60%
Voorbeeldvragen
1. Welke van de ontstaande stellingen is juist. Forensische orthopedagogiek:
A. Gaat alleen over strafrechtelijk ingrijpen bij problematiek
B. Neemt interventies gericht op het individuele kind als uitgangspunt
C. Onderzoek effectiviteit van (justitiële) interventies
D. Richt zich vooral op delinquent gedrag bij jongeren
Terug te vinden in hoofdstuk 1 van het boek Forensische orthopedagogiek
2. Welke van de onderstaande stellingen is juist?
A.1 op de 20 (5%) van de Nederlandse minderjarigen (12 tot 18j) zegt wel eens een delict te
hebben gepleegd.
B.Gedurende de ontwikkeling spelen dezelfde risicofactoren een rol in de ontwikkeling van
delinquent gedrag.
C. Delinquent gedrag bij jeugdigen is de afgelopen jaren afgenomen.
D. Het kopen van een gestolen fiets (heling) is een overtreding.
In de documentaire van Tygo zeggen ze dat het gestegen is maar hier gaat het over
gewelddadig gedrag. De algemene tendens van delinquent gedrag bij jeugdigen is
afgenomen (denk aan interview Kees van der Spek)
1
,College 1: Introductiecollege
1. Delict of strafbaar feit
“Een menselijke gedragingen die binnen de grenzen van een wettelijke strafbepaling valt en
derhalve strafbaar is gesteld door de wetgever.”
Er is een onderscheid tussen overtredingen is misdrijven. Deze worden o.a. beschreven in
het Wetboek van Strafrecht.
- Overtredingen: lichtstrafbare feiten (art 424-479; 3e boek)
- Misdrijven: ernstige strafbare feiten (art1-91; 2e boek)
- Bijzondere bepalingen voor de jeugdige (artikel 77a e.v; 1e boek)
Voorbeelden overtreding:
- Valse naam aan politie opgeven
- Graffiti spuiten op een saaie kale muur
- Dronken op de openbare weg
- Op de fiets door het rood rijden
- Op verboden terreinen lopen waar verboden toegang staat
Voorbeelden misdrijven:
- Illegaal vuurwerk afsteken
- Een vechtpartij tussen studenten op de campus
- Reep chocolade stelen uit een winkel.
- Computer hacken
- Vernielen van een graf
Soms lopen deze door elkaar. Het wordt mede bepaalt door de tijdsgeest en het wetboek.
2. Wat weten we al over delinquent gedrag
Delinquent gedrag bij jeugdigen is de afgelopen jaren afgenomen. Een groot deel van de
verdachten van misdrijven zijn jeugdigen tussen 12-23 jaar, adolescenten dus. Heeft vooral
te maken met de leeftijd dat zij grenzen gaan opzoeken.
Risicovol gedrag past bij de ontwikkelingsfase:
- Meer zelfstandigheid/ autonomie
- Ontwikkeling van eigen identiteit
- Lichamelijke/ hormonale veranderingen
Er is een dunne scheidingslijn tussen wat normaal is en wat zorgwekkend is. Goed om in
je achterhoofd te houden dat het voor een deel behoord tot de ontwikkelingen binnen de
adolescentie.
Theorie van Moffitt:
Bij de ontwikkeling van antisociaal gedrag heb je twee groepen:
1. Adolescence limited: in meeste gevallen
2. Life-course persistent; drugshandel: Doorheen het hele leven een cirminele carrière
Voorbeeld ontwikkeling van antisociaal gedrag:
2
, Vooral bij life-course persistent groep: moeilijk temperament in kindertijd hyperactiviteit
preschool leeftijd oppositionaliteit basisschoolleeftijd conduct problemen delinquent
gedrag in adolescentie antisociale persoonlijkheid in volwassenheid.
Ontwikkelingspaden van Loeber
Dit model geeft weer hoe de ontwikkeling van delinquent
gedrag kan verlopen. Naast agressie ook regelovertredend
gedrag ander verloop Loeber.
Verschillende trajecten:
1. Openlijk: zichtbaar, in confrontatie met een ander.
2. Heimelijk: stiekem
3. Autoriteit vermijdend: bijvoorbeeld ongehoorzaam zijn,
spijbelen etc. Dit komt vaak voor bij jongere kinderen.
Hoe hoger in de piramide, hoe minder kinderen er dit type
gedrag vertonen. Het begint ergens en het ontwikkelt zich steeds verder. Delinquent gedrag
komt zelden tot nooit voor uit het niets. Er is meestal een aanleiding. Elk traject heeft eerder
in het leven in mildere vorm plaatsgevonden. Hoe ernstiger het gedrag, hoe meer
risicofactoren.
In tentamen zou ze kunnen vragen welke drie paden er zijn en wat er binnen deze
paden speelt!
3. Risicofactoren in ontwikkeling delinquent gedrag
Zoals context/domein: individu, gezin, schol en vrije tijd en sociale context. Gaat ook over de
modellen:
1. Meervoudig risicomodel (Van der ploeg)
2. Sociaal-ecologisch model (Bronfenbrenner)
3. The central eight (Andrews, Bonta en Wormith)
Een overzicht van wat belangrijke risicofactoren zijn in de ontwikkeling van delinquent
gedrag. Zij hebben een top 8 gemaakt (central eight).
3
SAMENVATTING BLOK 4.3
Opleiding: Master Orthopedagogiek
Academiejaar: 2021-2022
Marie Ooms
, Inhoud blok 4.3
Werkcolleges
Je gaat samen werken in je subgroep (6 studenten), werken aan de eindopdracht. Focus ligt
op delinquent gedrag en op kindermishandeling (problematische opvoedingssituatie).
Oefenen met zelfbedachte MC vragen over literatuur.
Examen
40 meerkeuze vragen:
A, B, C, D
Eindcijfer
- Groepsopdracht: 40%
- Examen 60%
Voorbeeldvragen
1. Welke van de ontstaande stellingen is juist. Forensische orthopedagogiek:
A. Gaat alleen over strafrechtelijk ingrijpen bij problematiek
B. Neemt interventies gericht op het individuele kind als uitgangspunt
C. Onderzoek effectiviteit van (justitiële) interventies
D. Richt zich vooral op delinquent gedrag bij jongeren
Terug te vinden in hoofdstuk 1 van het boek Forensische orthopedagogiek
2. Welke van de onderstaande stellingen is juist?
A.1 op de 20 (5%) van de Nederlandse minderjarigen (12 tot 18j) zegt wel eens een delict te
hebben gepleegd.
B.Gedurende de ontwikkeling spelen dezelfde risicofactoren een rol in de ontwikkeling van
delinquent gedrag.
C. Delinquent gedrag bij jeugdigen is de afgelopen jaren afgenomen.
D. Het kopen van een gestolen fiets (heling) is een overtreding.
In de documentaire van Tygo zeggen ze dat het gestegen is maar hier gaat het over
gewelddadig gedrag. De algemene tendens van delinquent gedrag bij jeugdigen is
afgenomen (denk aan interview Kees van der Spek)
1
,College 1: Introductiecollege
1. Delict of strafbaar feit
“Een menselijke gedragingen die binnen de grenzen van een wettelijke strafbepaling valt en
derhalve strafbaar is gesteld door de wetgever.”
Er is een onderscheid tussen overtredingen is misdrijven. Deze worden o.a. beschreven in
het Wetboek van Strafrecht.
- Overtredingen: lichtstrafbare feiten (art 424-479; 3e boek)
- Misdrijven: ernstige strafbare feiten (art1-91; 2e boek)
- Bijzondere bepalingen voor de jeugdige (artikel 77a e.v; 1e boek)
Voorbeelden overtreding:
- Valse naam aan politie opgeven
- Graffiti spuiten op een saaie kale muur
- Dronken op de openbare weg
- Op de fiets door het rood rijden
- Op verboden terreinen lopen waar verboden toegang staat
Voorbeelden misdrijven:
- Illegaal vuurwerk afsteken
- Een vechtpartij tussen studenten op de campus
- Reep chocolade stelen uit een winkel.
- Computer hacken
- Vernielen van een graf
Soms lopen deze door elkaar. Het wordt mede bepaalt door de tijdsgeest en het wetboek.
2. Wat weten we al over delinquent gedrag
Delinquent gedrag bij jeugdigen is de afgelopen jaren afgenomen. Een groot deel van de
verdachten van misdrijven zijn jeugdigen tussen 12-23 jaar, adolescenten dus. Heeft vooral
te maken met de leeftijd dat zij grenzen gaan opzoeken.
Risicovol gedrag past bij de ontwikkelingsfase:
- Meer zelfstandigheid/ autonomie
- Ontwikkeling van eigen identiteit
- Lichamelijke/ hormonale veranderingen
Er is een dunne scheidingslijn tussen wat normaal is en wat zorgwekkend is. Goed om in
je achterhoofd te houden dat het voor een deel behoord tot de ontwikkelingen binnen de
adolescentie.
Theorie van Moffitt:
Bij de ontwikkeling van antisociaal gedrag heb je twee groepen:
1. Adolescence limited: in meeste gevallen
2. Life-course persistent; drugshandel: Doorheen het hele leven een cirminele carrière
Voorbeeld ontwikkeling van antisociaal gedrag:
2
, Vooral bij life-course persistent groep: moeilijk temperament in kindertijd hyperactiviteit
preschool leeftijd oppositionaliteit basisschoolleeftijd conduct problemen delinquent
gedrag in adolescentie antisociale persoonlijkheid in volwassenheid.
Ontwikkelingspaden van Loeber
Dit model geeft weer hoe de ontwikkeling van delinquent
gedrag kan verlopen. Naast agressie ook regelovertredend
gedrag ander verloop Loeber.
Verschillende trajecten:
1. Openlijk: zichtbaar, in confrontatie met een ander.
2. Heimelijk: stiekem
3. Autoriteit vermijdend: bijvoorbeeld ongehoorzaam zijn,
spijbelen etc. Dit komt vaak voor bij jongere kinderen.
Hoe hoger in de piramide, hoe minder kinderen er dit type
gedrag vertonen. Het begint ergens en het ontwikkelt zich steeds verder. Delinquent gedrag
komt zelden tot nooit voor uit het niets. Er is meestal een aanleiding. Elk traject heeft eerder
in het leven in mildere vorm plaatsgevonden. Hoe ernstiger het gedrag, hoe meer
risicofactoren.
In tentamen zou ze kunnen vragen welke drie paden er zijn en wat er binnen deze
paden speelt!
3. Risicofactoren in ontwikkeling delinquent gedrag
Zoals context/domein: individu, gezin, schol en vrije tijd en sociale context. Gaat ook over de
modellen:
1. Meervoudig risicomodel (Van der ploeg)
2. Sociaal-ecologisch model (Bronfenbrenner)
3. The central eight (Andrews, Bonta en Wormith)
Een overzicht van wat belangrijke risicofactoren zijn in de ontwikkeling van delinquent
gedrag. Zij hebben een top 8 gemaakt (central eight).
3
