Het voedings- en spijsverteringsstelsel
Obstipatie
Obstipatie is een verstopping van de darmen, de stoelgang is niet zoals hij hoort en de ontlasting is
meestal harder dan normaal.
Oorzaken
- Voeding/Dieet ; Als je niet genoeg vezels binnen krijgt heeft dit gevolgen voor de werking van
je darmen.
- Te weinig beweging ; De beweging van je lichaam helpt je spieren om meer efficiënt te
werken, dus ook je darm-spieren.
- Stress ; Je darmen en darmspieren worden uiteindelijk aangestuurd door de zenuwen. Onder
invloed van stress kunnen de zenuwen minder efficiënt werken als gevolg van een blokkade.
Deze oorzaak is meestal van korte duur, behalve als stress een vast onderdeel van je
dagelijkse leven is.
- Verandering van routine ; Door vakantie/reizen, verander je meestal je dagelijks ritme. Je
lichaam moet hieraan wennen en zich aanpassen. Ook het eten van ander voedsel/dranken
kunnen duidelijke oorzaken zijn.
- Menstruatie ; Bij vrouwen is een veelgehoorde klacht dat ze last hebben van obstipatie
gedurende, of vlak voor, de menstruatie. Dit is het directe gevolg van de verandering van de
hormonen die in deze periode plaatsvinden.
- Zwangerschap ; Tijdens de zwangerschap wordt het hormoon Progesteron in grote
hoeveelheden aangemaakt. Dit hormoon is verantwoordelijk voor het verslappen van de
spieren om ruimte te maken voor de groeiende baby. Maar deze spierverslappende werking
heeft ook effect op de darmspieren, waardoor het voedsel minder efficiënt door je darmen
wordt geleid. Een tekort aan ijzer kan ook je stoelgang belemmeren.
- De overgang ; In de periode voor, tijdens en vlak na de overgang. Dit komt door de
hormonale verandering in het lichaam.e
- Medicijngebruik ; Sommige medicijnen kunnen obstipatie als bijwerking hebben.
- Ouder worden ; Als je ouder wordt, gaan je spieren in kracht achteruit, en ze werken niet
meer zo efficiënt als voorheen. Het voedsel wordt minder goed door de darmen geleid. Het
minder bewegen van oudere mensen en het hogere medicijngebruik als gevolg van een
hogere bloeddruk en te hoge cholesterol.
Symptomen
- Buikpijn
- Buikkrampen
- Harde, droge ontlasting
- Pijnlijke stoelgang
- Hard moeten persen
- Het gevoel nog niet klaar te zijn na het poepen
- Dunne ontlasting
- Moeizame stoelgang
- Onregelmatige stoelgang
- Opgeblazen gevoel
- Overmatige gasproductie
, - Hoofdpijn, verlies van eetlust, slechte adem en vieze smaak in je mond
- Diarree
- Bevuilen van het ondergoed
- Niet tijdig het toilet kunnen bereiken
- Volledige afwezigheid van darmcontrole
Behandeling
Om het te verhelpen
- Meer bewegen
- Meer drinken
- Ontwikkelen van een regelmatige toilet routine
- Meer vezels eten
- Beter samengestelde voeding
- Meer tijd nemen voor de toiletgang/ontlasting
- Gezond eten
Medicijnen
- Bulkvormers ; Nemen vocht op, zorgen voor een soepele ontlasting en een goede darm
werking.
- Vochtbinders ; Houden vocht vast in de darmen waardoor de ontlasting zachter word.
- Contact laxantia ; Die activeren de darm beweging.
- Klysma ; Om verstopping op te lossen.
- Movicolon ; Maakt het laatste deel van de darm leeg.
- Laxeermiddel
Voedingsadvies
- Eet vezel rijke producten
- Als aanvulling 1 of 2 eetlepels zemelen
- Eet op regelmatige tijden en sla geen maaltijd over
Verpleegkundige aandachtspunten
- Bewegen ; Zorg dat de cliënt beweegt (wandelen).
- Drinken ; Zorg dat de cliënt voldoende vocht binnen krijgt op een dag en hou dit bij.
- Vezelrijke voeding ; Varieer zoveel mogelijk tussen verschillende producten met vezels.
- Kleur ; Observeer als de kleur ontlasting anders is dan anders.
- Tijd (Wc) ; Controleer hoe lang de cliënt op de wc zit.
- Observatie lijst bijhouden van het ontlastingspatroon ; Observeer de hoeveelheid, kleur, tijd.
Diabetes mellitus
Bij diabetes mellitus is de hoeveelheid suiker in het bloed te hoog. Suiker (glucose) komt uit de
koolhydraten in onze voeding. Na de maaltijd stijgt dus de hoeveelheid glucose in het bloed. Onder
invloed van insuline (hormoon alvleesklier) wordt glucose naar de lichaamscellen gebracht.
Bij diabetes is sprake van een tekort aan insuline in het lichaam of het lichaam is minder gevoelig
voor insuline. Hierdoor heeft het lichaam moeite de glucose in de lichaamscellen op te nemen. De
glucose blijft achter in het bloed en hierdoor ontstaat een te hoge bloedglucosespiegel.
Obstipatie
Obstipatie is een verstopping van de darmen, de stoelgang is niet zoals hij hoort en de ontlasting is
meestal harder dan normaal.
Oorzaken
- Voeding/Dieet ; Als je niet genoeg vezels binnen krijgt heeft dit gevolgen voor de werking van
je darmen.
- Te weinig beweging ; De beweging van je lichaam helpt je spieren om meer efficiënt te
werken, dus ook je darm-spieren.
- Stress ; Je darmen en darmspieren worden uiteindelijk aangestuurd door de zenuwen. Onder
invloed van stress kunnen de zenuwen minder efficiënt werken als gevolg van een blokkade.
Deze oorzaak is meestal van korte duur, behalve als stress een vast onderdeel van je
dagelijkse leven is.
- Verandering van routine ; Door vakantie/reizen, verander je meestal je dagelijks ritme. Je
lichaam moet hieraan wennen en zich aanpassen. Ook het eten van ander voedsel/dranken
kunnen duidelijke oorzaken zijn.
- Menstruatie ; Bij vrouwen is een veelgehoorde klacht dat ze last hebben van obstipatie
gedurende, of vlak voor, de menstruatie. Dit is het directe gevolg van de verandering van de
hormonen die in deze periode plaatsvinden.
- Zwangerschap ; Tijdens de zwangerschap wordt het hormoon Progesteron in grote
hoeveelheden aangemaakt. Dit hormoon is verantwoordelijk voor het verslappen van de
spieren om ruimte te maken voor de groeiende baby. Maar deze spierverslappende werking
heeft ook effect op de darmspieren, waardoor het voedsel minder efficiënt door je darmen
wordt geleid. Een tekort aan ijzer kan ook je stoelgang belemmeren.
- De overgang ; In de periode voor, tijdens en vlak na de overgang. Dit komt door de
hormonale verandering in het lichaam.e
- Medicijngebruik ; Sommige medicijnen kunnen obstipatie als bijwerking hebben.
- Ouder worden ; Als je ouder wordt, gaan je spieren in kracht achteruit, en ze werken niet
meer zo efficiënt als voorheen. Het voedsel wordt minder goed door de darmen geleid. Het
minder bewegen van oudere mensen en het hogere medicijngebruik als gevolg van een
hogere bloeddruk en te hoge cholesterol.
Symptomen
- Buikpijn
- Buikkrampen
- Harde, droge ontlasting
- Pijnlijke stoelgang
- Hard moeten persen
- Het gevoel nog niet klaar te zijn na het poepen
- Dunne ontlasting
- Moeizame stoelgang
- Onregelmatige stoelgang
- Opgeblazen gevoel
- Overmatige gasproductie
, - Hoofdpijn, verlies van eetlust, slechte adem en vieze smaak in je mond
- Diarree
- Bevuilen van het ondergoed
- Niet tijdig het toilet kunnen bereiken
- Volledige afwezigheid van darmcontrole
Behandeling
Om het te verhelpen
- Meer bewegen
- Meer drinken
- Ontwikkelen van een regelmatige toilet routine
- Meer vezels eten
- Beter samengestelde voeding
- Meer tijd nemen voor de toiletgang/ontlasting
- Gezond eten
Medicijnen
- Bulkvormers ; Nemen vocht op, zorgen voor een soepele ontlasting en een goede darm
werking.
- Vochtbinders ; Houden vocht vast in de darmen waardoor de ontlasting zachter word.
- Contact laxantia ; Die activeren de darm beweging.
- Klysma ; Om verstopping op te lossen.
- Movicolon ; Maakt het laatste deel van de darm leeg.
- Laxeermiddel
Voedingsadvies
- Eet vezel rijke producten
- Als aanvulling 1 of 2 eetlepels zemelen
- Eet op regelmatige tijden en sla geen maaltijd over
Verpleegkundige aandachtspunten
- Bewegen ; Zorg dat de cliënt beweegt (wandelen).
- Drinken ; Zorg dat de cliënt voldoende vocht binnen krijgt op een dag en hou dit bij.
- Vezelrijke voeding ; Varieer zoveel mogelijk tussen verschillende producten met vezels.
- Kleur ; Observeer als de kleur ontlasting anders is dan anders.
- Tijd (Wc) ; Controleer hoe lang de cliënt op de wc zit.
- Observatie lijst bijhouden van het ontlastingspatroon ; Observeer de hoeveelheid, kleur, tijd.
Diabetes mellitus
Bij diabetes mellitus is de hoeveelheid suiker in het bloed te hoog. Suiker (glucose) komt uit de
koolhydraten in onze voeding. Na de maaltijd stijgt dus de hoeveelheid glucose in het bloed. Onder
invloed van insuline (hormoon alvleesklier) wordt glucose naar de lichaamscellen gebracht.
Bij diabetes is sprake van een tekort aan insuline in het lichaam of het lichaam is minder gevoelig
voor insuline. Hierdoor heeft het lichaam moeite de glucose in de lichaamscellen op te nemen. De
glucose blijft achter in het bloed en hierdoor ontstaat een te hoge bloedglucosespiegel.
