Ethiek van de Digitale Media Werkcollege 1
Ethische Theorieën 2020-2021
Opdracht 1 door Laurelle Spaas
S1025780
Aantal woorden: 1155
1. Verschillende perspectieven
a. De ethische theorieën deugdethiek, deontologie en utilisme geven antwoord op de
vraag over het juist handelen van de mens. Het levert dus een standaard van goed
handelen in situaties van pluriformiteit.
b. Het sterkste punt van utilisme is dat het de mogelijkheid biedt om moeilijke
afwegingen te kunnen vergelijken. Hierdoor wordt de spanning gereduceerd en kan
geluk nagestreefd worden. Het zwakste punt van utilisme is dat het de vraag is of
het wel mogelijk is om afwegingen te maken. Morele gevoelens worden namelijk
bij deze afweging niet betrokken terwijl het wel menselijk zou zijn om die morele
gevoelens erbij te betrekken.
Een ‘tegenhangen’ van het utilisme is de plichtsethiek/deontologie. Het sterkste
punt van deontologie is dat het universele ethiek is die voor iedereen te begrijpen
valt met de nadruk op mensenrechten. Het zwakste punt van deontologie is dat er
geen rol is voor emoties en dat de regels star zijn. Ook kan autonomie niet altijd
waargemaakt worden.
Het sterkste punt van de deugdethiek is dat het een theorie is die vanuit de goede
houdingen van mensen kijkt en morele emoties/zaken breder ter sprake kan
brengen wat met zich meebrengt dat de theorieën een andere uitgangsvraag
hebben.
c. Het relativisme is een bedreiging voor de ethiek want het relativisme gaat ervan uit
dat overal andere waarden en normen gelden waardoor de geldigheid van de
waarden en normen relatief is. Maar de algemene kennis dat waarden en normen
verschillen per context doet niets af van de geldigheid van normen en waarden
binnen een bepaalde context. Dus de normen en waarden in Nederland zijn nog
steeds geldig hier terwijl de normen en waarden kunnen verschillen met die van
bijvoorbeeld China. Er kunnen dus nog steeds ethische overwegingen,
bedenkingen over het handelen van de mens, gemaakt worden per context.
,2. Autonomie
a. Vanuit plichtsethiek is contractuele relatie vrijwillig en bewust. Er is sprake
van volledige informatie en geen misleiding of manipulatie. Dit is niet het
geval bij nudgen want nudgen is het handelen van mensen in de ‘juiste’
richting sturen op een onbewuste manier. De mens is zich dus niet bewust en
volledig geïnformeerd dus zou er gezegd kunnen worden dat nudgen
manipulerend is.
b. Mensen beslissen nog steeds zelf wat ze willen doen dus ze beslissen zelf of ze
zich wel of niet laten nudgen. Zo beslissen ze zelf of ze hun afval in de
genudgede prullenbak gooien of niet.
3. Casus: reality tv
a. Ik vind dat deelnemers er zelf voor kiezen om mee te doen aan programma’s
zoals Temptation Island en The Voice of Holland. Alleen ik denk dat de
deelnemers tegen zichzelf moeten worden beschermd in de zin van dat ze meer
voorlichting moeten krijgen over de mogelijke negatieve gevolgen van
meedoen aan een televisie programma. Ik denk dat deelnemers zich niet altijd
realiseren dat het televisie programma in de hand heeft hoe ze worden
afgebeeld op televisie. De televisie wil namelijk de inhoud zo knippen dat er
sensatie op televisie komt zodat mensen hun aandacht bij het programma
kunnen houden tijdens het kijken. Dus het is de mens eigen keuze (rationeel
verstand) maar de mensen moeten eerlijk voorgelicht worden want anders
kunnen ze geen eigen keuze maken (Kant).
b. Deugdethisch gezien vind ik het een rare aanpak want ik zou juist verwachten
dat programmamakers de beste houdingen van mensen wil laten zien i.p.v. ze
te zien falen. Want wat voor deugden worden er nagestreefd als je mensen laat
falen. Je moet ze respecteren, maat, rechtvaardigen. Maar aan de andere kant
mensen zijn er vrij in dus kan je mensen erin beschermen want ze moeten vrij
staan.
4. Influeners. Kinderarbeid of hobby?
a. Vanuit het utilisme zou kinder-influencer kunnen zolang geluk wordt
nagestreefd. De volgers zijn meerderheid dus als die geluk hebben mag het.
, Alleen is het de vraag of een kind van 4 jaar wel de afweging kan maken of ze
gelukkig wordt van influencer. Vanuit de deontologie zou het niet kunnen want
ik denk, ondanks dat er nu nog niet een duidelijk recht over is dat kind-
influencer geen mensenrechten kent. Daarbij is het lastig af te wegen of het
kind het niet super leuk vindt want dan zou haar plezier (emoties) worden
‘afgepakt’.
Kant: vanuit kind gezien valt er niet te beoordelen. Vanuit ouders gezien wel:
die zijn wel rationeel en zouden hun kind in bescherming moeten nemen. Maar
aan de andere kant kunnen ouders dat in zien?
Vanuit deugd beste te beoordelen: kind ontplooit zich.
b. Een kind groeit op en weet niet anders dan kind-influencer te zijn maar de
vraag is of het kind het wel wilt want kan een kind hier zelf al een rationele
keuze in maken?
c. Bij een sport moet het kind zelf echt de kracht erin willen investeren om ver te
gaan en kind-influencer is misschien toch een hobby met een ‘verplicht’
kantje. Moeilijk in te schatten hoe leuk het kind het nou zelf vindt of wilt doen
als ze niet beter weten en er van af jongs af aan mee opgegroeid zijn
d. Ja er moet wel een wetgeving komen waarin ouders duidelijk moeten
vaststellen waar het verdiende geld naar toe gaat en er moet toezicht komen op
of het kind vrijwillig mee wilt werken en niet gedwongen wordt.
e. Ik denk dat volgers mede-verantwoordelijk zijn want als mensen aandacht
blijven besteden is de kans groter dat kind-influencers blijven bestaan. Dit zie
je bijvoorbeeld ook terug in de vleesindustrie. Zolang mensen vlees blijven
eten (vraag) zal de vleesindustrie niet gaan verminderen in zijn aanbod terwijl
dit wel noodzakelijk zou zijn voor het milieu.
5. Genetische kennis
a. DNA versterkt autonomie maar individueel toestemmingsbeginsel werkt hier
niet omdat het familielid wel geïnformeerd wordt (door de vraag) maar geen
toestemming geeft om het DNA af te nemen (geen toestemming met informed
consent). Hierdoor heeft de tester in principe geen recht om het DNA af te
nemen. Bij afname van DNA verliest de familie ook een deel van hun
autonomie namelijk hun privacy valt dan weg.
Ethische Theorieën 2020-2021
Opdracht 1 door Laurelle Spaas
S1025780
Aantal woorden: 1155
1. Verschillende perspectieven
a. De ethische theorieën deugdethiek, deontologie en utilisme geven antwoord op de
vraag over het juist handelen van de mens. Het levert dus een standaard van goed
handelen in situaties van pluriformiteit.
b. Het sterkste punt van utilisme is dat het de mogelijkheid biedt om moeilijke
afwegingen te kunnen vergelijken. Hierdoor wordt de spanning gereduceerd en kan
geluk nagestreefd worden. Het zwakste punt van utilisme is dat het de vraag is of
het wel mogelijk is om afwegingen te maken. Morele gevoelens worden namelijk
bij deze afweging niet betrokken terwijl het wel menselijk zou zijn om die morele
gevoelens erbij te betrekken.
Een ‘tegenhangen’ van het utilisme is de plichtsethiek/deontologie. Het sterkste
punt van deontologie is dat het universele ethiek is die voor iedereen te begrijpen
valt met de nadruk op mensenrechten. Het zwakste punt van deontologie is dat er
geen rol is voor emoties en dat de regels star zijn. Ook kan autonomie niet altijd
waargemaakt worden.
Het sterkste punt van de deugdethiek is dat het een theorie is die vanuit de goede
houdingen van mensen kijkt en morele emoties/zaken breder ter sprake kan
brengen wat met zich meebrengt dat de theorieën een andere uitgangsvraag
hebben.
c. Het relativisme is een bedreiging voor de ethiek want het relativisme gaat ervan uit
dat overal andere waarden en normen gelden waardoor de geldigheid van de
waarden en normen relatief is. Maar de algemene kennis dat waarden en normen
verschillen per context doet niets af van de geldigheid van normen en waarden
binnen een bepaalde context. Dus de normen en waarden in Nederland zijn nog
steeds geldig hier terwijl de normen en waarden kunnen verschillen met die van
bijvoorbeeld China. Er kunnen dus nog steeds ethische overwegingen,
bedenkingen over het handelen van de mens, gemaakt worden per context.
,2. Autonomie
a. Vanuit plichtsethiek is contractuele relatie vrijwillig en bewust. Er is sprake
van volledige informatie en geen misleiding of manipulatie. Dit is niet het
geval bij nudgen want nudgen is het handelen van mensen in de ‘juiste’
richting sturen op een onbewuste manier. De mens is zich dus niet bewust en
volledig geïnformeerd dus zou er gezegd kunnen worden dat nudgen
manipulerend is.
b. Mensen beslissen nog steeds zelf wat ze willen doen dus ze beslissen zelf of ze
zich wel of niet laten nudgen. Zo beslissen ze zelf of ze hun afval in de
genudgede prullenbak gooien of niet.
3. Casus: reality tv
a. Ik vind dat deelnemers er zelf voor kiezen om mee te doen aan programma’s
zoals Temptation Island en The Voice of Holland. Alleen ik denk dat de
deelnemers tegen zichzelf moeten worden beschermd in de zin van dat ze meer
voorlichting moeten krijgen over de mogelijke negatieve gevolgen van
meedoen aan een televisie programma. Ik denk dat deelnemers zich niet altijd
realiseren dat het televisie programma in de hand heeft hoe ze worden
afgebeeld op televisie. De televisie wil namelijk de inhoud zo knippen dat er
sensatie op televisie komt zodat mensen hun aandacht bij het programma
kunnen houden tijdens het kijken. Dus het is de mens eigen keuze (rationeel
verstand) maar de mensen moeten eerlijk voorgelicht worden want anders
kunnen ze geen eigen keuze maken (Kant).
b. Deugdethisch gezien vind ik het een rare aanpak want ik zou juist verwachten
dat programmamakers de beste houdingen van mensen wil laten zien i.p.v. ze
te zien falen. Want wat voor deugden worden er nagestreefd als je mensen laat
falen. Je moet ze respecteren, maat, rechtvaardigen. Maar aan de andere kant
mensen zijn er vrij in dus kan je mensen erin beschermen want ze moeten vrij
staan.
4. Influeners. Kinderarbeid of hobby?
a. Vanuit het utilisme zou kinder-influencer kunnen zolang geluk wordt
nagestreefd. De volgers zijn meerderheid dus als die geluk hebben mag het.
, Alleen is het de vraag of een kind van 4 jaar wel de afweging kan maken of ze
gelukkig wordt van influencer. Vanuit de deontologie zou het niet kunnen want
ik denk, ondanks dat er nu nog niet een duidelijk recht over is dat kind-
influencer geen mensenrechten kent. Daarbij is het lastig af te wegen of het
kind het niet super leuk vindt want dan zou haar plezier (emoties) worden
‘afgepakt’.
Kant: vanuit kind gezien valt er niet te beoordelen. Vanuit ouders gezien wel:
die zijn wel rationeel en zouden hun kind in bescherming moeten nemen. Maar
aan de andere kant kunnen ouders dat in zien?
Vanuit deugd beste te beoordelen: kind ontplooit zich.
b. Een kind groeit op en weet niet anders dan kind-influencer te zijn maar de
vraag is of het kind het wel wilt want kan een kind hier zelf al een rationele
keuze in maken?
c. Bij een sport moet het kind zelf echt de kracht erin willen investeren om ver te
gaan en kind-influencer is misschien toch een hobby met een ‘verplicht’
kantje. Moeilijk in te schatten hoe leuk het kind het nou zelf vindt of wilt doen
als ze niet beter weten en er van af jongs af aan mee opgegroeid zijn
d. Ja er moet wel een wetgeving komen waarin ouders duidelijk moeten
vaststellen waar het verdiende geld naar toe gaat en er moet toezicht komen op
of het kind vrijwillig mee wilt werken en niet gedwongen wordt.
e. Ik denk dat volgers mede-verantwoordelijk zijn want als mensen aandacht
blijven besteden is de kans groter dat kind-influencers blijven bestaan. Dit zie
je bijvoorbeeld ook terug in de vleesindustrie. Zolang mensen vlees blijven
eten (vraag) zal de vleesindustrie niet gaan verminderen in zijn aanbod terwijl
dit wel noodzakelijk zou zijn voor het milieu.
5. Genetische kennis
a. DNA versterkt autonomie maar individueel toestemmingsbeginsel werkt hier
niet omdat het familielid wel geïnformeerd wordt (door de vraag) maar geen
toestemming geeft om het DNA af te nemen (geen toestemming met informed
consent). Hierdoor heeft de tester in principe geen recht om het DNA af te
nemen. Bij afname van DNA verliest de familie ook een deel van hun
autonomie namelijk hun privacy valt dan weg.
