Geschreven door studenten die geslaagd zijn Direct beschikbaar na je betaling Online lezen of als PDF Verkeerd document? Gratis ruilen 4,6 TrustPilot
logo-home
Samenvatting

Samenvatting Rekenen met hele getallen op de basisschool

Beoordeling
4.0
(5)
Verkocht
21
Pagina's
29
Geüpload op
02-04-2015
Geschreven in
2013/2014

Samenvatting van het boek Rekenen met hele getallen op de basisschool, geschreven door Ans Veltman, Marja van den Heuvel-Panhuizen. De samenvatting is van de 1e druk van het boek, ISBN 9789001765095. Het uittreksel van Rekenen met hele getallen op de basisschool is geschreven door uitgever StudentsOnly en volledig inhoudelijk gecheckt.

Meer zien Lees minder
Instelling
Vak

Voorbeeld van de inhoud

Rekenen met hele getallen op
de basisschool




Bronvermelding
Rekenen met hele getallen op de
Titel : basisschool
Druk : 1
Auteur : A. Veltman en M. van den Heuvel-Panhuizen
Uitgever : Noordhoff Uitgevers B.V.
ISBN (boek) : 9789001765095

Aantal hoofdstukken (boek) : 8
Aantal pagina’s (boek) : 303

De inhoud van dit uittreksel is met de grootste zorg samengesteld. Incidentele onjuistheden kunnen niettemin voorkomen. Je
dient niet aan te nemen dat de informatie die Students Only B.V. biedt foutloos is, hoewel Students Only B.V. dat wel nastreeft.
Dit uittreksel is voor persoonlijk gebruik en is bedoeld als wegwijzer bij het originele boek. Wij raden aan altijd het bijbehorende
studieboek te kopen en dit uittreksel als naslagwerk erbij te houden. In dit uittreksel staan diverse verwijzingen naar het studieboek
op basis waarvan dit uittreksel is gemaakt.

Dit uittreksel is een uitgave van Students Only B.V. Copyright © 2012 StudentsOnly B.V. Alle rechten voorbehouden. De uitgever
van het studieboek is op generlei wijze betrokken bij het vervaardigen van dit uittreksel. Voor vragen kun je je per email wenden
tot .

,Inhoudsopgave


Hoofdstuk 1 Hoofdrekenen in groep 5-8 3

Hoofdstuk 2 Groeiend getalbegrip in voorschoolse periode en groep 1 en 2 7

Hoofdstuk 3 Rekenen tot tien, tot twintig en tot honderd in groep 3 en 4 11

Hoofdstuk 4 Tafels in groep 4 en 5 16

Hoofdstuk 5 Schriftelijk rekenen (kolomsgewijs en cijferend rekenen) in groep 6-8 19

Hoofdstuk 6 Schattend rekenen in groep 6-8 22

Hoofdstuk 7 Rekenen met de rekenmachine in groep 7 en 8 26

Hoofdstuk 8 Getallen en getalrelaties in groep 5-8 28




© Students Only B.V. – Alle rechten voorbehouden.
Bron : Rekenen met hele getallen op de basisschool – A. Veltman e.a.

,Hoofdstuk 1 Hoofdrekenen in groep 5-8

1.1 Een practicum als start: Hoofdrekenen
Het hoofdstuk start met een practicum dat je zelf kunt maken. Het geeft je meer inzicht in hoe jij
rekent en het zorgt ervoor dat je het onderdeel hoofdrekenen iets beter kunt doordenken.

Zie practicum: hfst. 1; blz. 13; Rekenen met hele getallen; Ans Veltman & Marja van den
Heuvel-Panhuizen.

Na het practicum volgt een reflectie waarin de sommen worden besproken.

1.2 Wat is hoofdrekenen?
Iedereen heeft in het dagelijkse leven wel eens met hoofdrekenen te maken. En ieder heeft zijn
eigen idee over wat ermee bedoeld wordt. Maar is hoofdrekenen ook echt uit het hoofd? Of mag
je pen en papier gebruiken? In Nederland heeft zich de laatste decennia een steeds duidelijker
opvatting over hoofdrekenen gevormd. Het komt erop neer dat hoofdrekenen handig en flexibel
rekenen is op basis van bekende rekeneigenschappen en getalrelaties. Voor een aantal voorbeelden
van opgaven. Zie: hfst. 1; blz. 20; Rekenen met hele getallen; Ans Veltman & Marja van den
Heuvel-Panhuizen.

Hoofdrekenen: uit het hoofd en met het hoofd
Naast het hoofdrekenen uit het hoofd, hoort bij hoofdrekenen ook rekenen met het hoofd: handig
rekenen. Wat handig is hangt af van de getallen in de opgaven. De som 78 – 29 kan gemakkelijk
worden uitgerekend door beide getallen met 1 te verhogen. De nieuwe som wordt dan 79 – 30 en
deze is gemakkelijker.

Kinderen leren bij hoofdrekenen goed naar de getallen te kijken en daarna te beslissen hoe ze de
som gaan uitrekenen. Kinderen leren van elkaar door verschillende oplossingen met elkaar te
bespreken. Tijdens het maken van hoofdrekenopgaven mag er gebruikgemaakt worden van pen en
papier om korte uitwerkingen te noteren, of tussenantwoorden op te schrijven. Het is echter niet
de bedoeling om alle berekeningen op te schrijven.

In het basisonderwijs komt hoofdrekenen aan de orde vanaf groep 5 t/m 8 bij het optellen/aftrekken
tot 100/1000, het vermenigvuldigen met grote en ronde getallen en bij het delen met grote en ronde
getallen.

Van elk deelgebied is er een voorbeeld uit een realistische rekenmethode. Zie: hfst. 1; blz. 23&24;
Rekenen met hele getallen; Ans Veltman & Marja van den Heuvel-Panhuizen.

Kenmerken van een goede hoofdrekenaar
Om goed te kunnen hoofdrekenen moet je de basisvaardigheden zoals optellen, aftrekken,
vermenigvuldigen en delen goed beheersen. Daarnaast moet je je kennis over rekenfeiten kunnen
inzetten. Daarnaast moet je ook een goed gevoel voor hoofdrekenen hebben. Een goed gevoel leidt
ertoe dat hoofdrekenen een uitdaging wordt. Om kinderen goed te begeleiden bij het hoofdrekenen
is het nuttig om voor de les de leerlingen met elkaar oplossingen te laten bespreken. In een korte
mondelinge en gezamenlijke lesactiviteit oefenen de kinderen zo de basisvaardigheden.




© Students Only B.V. – Alle rechten voorbehouden. 3
Bron : Rekenen met hele getallen op de basisschool – A. Veltman e.a.

,Welke kenmerken heeft een goede hoofdrekenaar?

• Werken met getalwaarden en niet met cijfers.
• Gebruik maken van rekeneigenschappen en getalrelaties.
• Zicht op verschillende praktische betekenissen van getallen.
• Inzicht in de positie van een getal op de getallenlijn.
• Goed ontwikkeld getalgevoel.
• Goed gevoel voor de grootte van getallen.
• Gebruik kunnen maken van passende tussennotaties, maar rekent het meeste uit het hoofd.
• Kunnen schakelen van eenheid.

De kenmerken in de praktijk
In verschillende methoden voor de basisschool komen rekenopgaven voor waarbij de kinderen
moeten kiezen hoe zij de som gaan oplossen: hoofdrekenen, cijferend of met de rekenmachine.
Door deze opgaven ontwikkelen de leerlingen een kritische houding.

In deze opgaven mag je in elke rij maar 1 som met de rekenmachine uitrekenen. Zie: hfst. 1; blz.
26; Rekenen met hele getallen; Ans Veltman & Marja van den Heuvel-Panhuizen. De keuze
voor het hoofdrekenen is afhankelijk van de mogelijkheden die het kind ziet en de getalkennis die
het heeft.

De zin en de plaats van het hoofdrekenen
Hoofdrekenen is samen met schattend rekenen van eminent belang in het dagelijks leven. Of het
nu om rekenen met geld gaat, met tijd, met gewichten of afstanden, hoofdrekenen is belangrijk.
Rekenen is op de basisschool belangrijk, maar ook in het vervolgonderwijs. Daarnaast is het een
basis waarop men altijd moet kunnen terugvallen.

Welke plaats heeft het hoofdrekenen binnen het rekenen in het basisonderwijs in Nederland? Het
rekenen in Nederland gaat vanuit een realistische visie. Dat betekent dat er gerekend wordt met
concrete situaties. Kinderen hebben eigen inbreng in het onderwijsleerproces. Ze mogen eigen
constructies en aanpakken bedenken en deze met elkaar bespreken. Er wordt veel tijd besteed aan
hoofdrekenen, rekenen met verschillende aanpakken en het gebruik van de lege getallenlijn.

1.3 Drie vormen van hoofdrekenen
Er zijn voor hoofdrekenopgaven verschillende oplossingsstrategieën te gebruiken. Globaal gezien
wordt er voor hoofdrekenen gebruikgemaakt van de volgende drie vormen:

1. Rijgend hoofdrekenen
2. Splitsend hoofdrekenen
3. Gevarieerd hoofdrekenen

Rijgend hoofdrekenen
Het eerste getal blijft in zijn geheel en het tweede getal wordt in gedeeltes toegevoegd of eraf
gehaald. De getallen worden gezien alsof ze op een getallenlijn staan.

Splitsend hoofdrekenen
Bij de splitsaanpak worden de getallen uit elkaar gehaald en in gedeeltes bij elkaar gevoegd of van
elkaar af gehaald.

© Students Only B.V. – Alle rechten voorbehouden. 4
Bron : Rekenen met hele getallen op de basisschool – A. Veltman e.a.

, Gevarieerd hoofdrekenen
Bij de varia-aanpak wordt er gebruikgemaakt van handige getalrelaties en rekeneigenschappen die
passen bij de opgave.

Voor een schematische weergave van de drie vormen van hoofdrekenen. Zie: hfst. 1; blz. 31;
Rekenen met hele getallen; Ans Veltman & Marja van den Heuvel-Panhuizen.

De drie vormen worden niet in een keer aangeboden. Eerst vindt de brede verkenning van getallen
plaats. Vooruit- en terugtellen, tellen met sprongen van tien, grootste en kleinste getal opzoeken,
volgorde zetten van klein naar groot en werken met de getallenlijn of kralenketting.

De kralenketting is een ketting van honderd kralen. De kralen zijn gegroepeerd in groepjes van 10
in een bepaalde kleur (meestal wit en rood). De kralenketting is het begin om te gaan werken met
een getallenlijn.

Als de leerlingen getallen kunnen positioneren op een getallenlijn dan kan overgegaan worden op
het maken van optel- en aftrekopgaven. De rijgaanpak sluit goed aan op het tellend rekenen en
bij de kralenketting en getallenlijn. Rijgen is overzichtelijk omdat het eerste getal altijd ‘heel’ blijft.

In het boek staan verschillende rijgaanpakken. Zie: hfst. 1; blz. 32&33; Rekenen met hele
getallen; Ans Veltman & Marja van den Heuvel-Panhuizen.

Als de rijgaanpak wordt beheerst en de leerlingen hier vertrouwd mee zijn geraakt, dan kan de
splitsaanpak worden aangeboden. Vooral bij optellen is de splitsaanpak handig. De tientallen
worden bij elkaar opgeteld, en de eenheden worden bij elkaar geteld. Tot slot worden beide
antwoorden bij elkaar geteld. Voor een voorbeeld van de splitsaanpak. Zie: hfst. 1; blz. 35; Rekenen
met hele getallen; Ans Veltman & Marja van den Heuvel-Panhuizen.

Nadat de splitsaanpak vertrouwd is geworden kan er overgegaan worden op de varia-aanpak. Niet
alle kinderen kunnen deze aanpak doorgronden. Een aantal voorbeelden van varia-aanpakken zijn:
compenseren, transformeren, aanvullen (bij minsommen) en de inverse relatie. Voorbeelden van
deze aanpakken staan in het boek. Zie: hfst. 1; blz. 36-39; Rekenen met hele getallen; Ans Veltman
& Marja van den Heuvel-Panhuizen.

Als de kinderen voldoende vaardig zijn in hoofdrekenen dan kan de kolomsgewijze rekenaanpak
worden aangeboden. Hierin moet ook uit het hoofd gerekend worden. Bij kolomsgewijs rekenen
worden de honderdtallen, tientallen en eenheden apart bij elkaar opgeteld. Dit wordt onder elkaar
genoteerd, en zo kan het totaal worden berekend.

Voor een voorbeeld. Zie: hfst. 1; blz. 41; Rekenen met hele getallen; Ans Veltman & Marja van
den Heuvel-Panhuizen.

Na het kolomsgewijs rekenen volgt het cijferen. Dit is een beknoptere versie van het kolomsgewijs
rekenen. Ook hiervan staat een voorbeeld in het boek. Zie: hfst. 1; blz. 41; Rekenen met hele
getallen; Ans Veltman & Marja van den Heuvel-Panhuizen.

Eind groep vijf moeten de leerlingen kunnen optellen en aftrekken tot 1000 met de rijgaanpak, al
dan niet ondersteunend met de lege getallenlijn. Eind groep 6 moeten de leerlingen in staat zijn de
rijgaanpak, splitsaanpak en varia-aanpak te gebruiken. Ze moeten een verstandige keuze kunnen
maken tussen hoofdrekenaanpak of een kolomsgewijze/cijferaanpak.


© Students Only B.V. – Alle rechten voorbehouden. 5
Bron : Rekenen met hele getallen op de basisschool – A. Veltman e.a.

Gekoppeld boek

Geschreven voor

Instelling
Studie
Vak
Onbekend

Documentinformatie

Heel boek samengevat?
Ja
Geüpload op
2 april 2015
Aantal pagina's
29
Geschreven in
2013/2014
Type
SAMENVATTING

Onderwerpen

$4.29
Krijg toegang tot het volledige document:
Gekocht door 21 studenten

Verkeerd document? Gratis ruilen Binnen 14 dagen na aankoop en voor het downloaden kun je een ander document kiezen. Je kunt het bedrag gewoon opnieuw besteden.
Geschreven door studenten die geslaagd zijn
Direct beschikbaar na je betaling
Online lezen of als PDF

Beoordelingen van geverifieerde kopers

Alle 5 reviews worden weergegeven
3 jaar geleden

4 jaar geleden

Duidelijke en bondige samenvatting, met verwijzingen naar het boek zodat je ook nog even in het boek kan bladeren voor verduidelijking

6 jaar geleden

9 jaar geleden

8 jaar geleden

4.0

5 beoordelingen

5
2
4
1
3
2
2
0
1
0
Betrouwbare reviews op Stuvia

Alle beoordelingen zijn geschreven door echte Stuvia-gebruikers na geverifieerde aankopen.

Maak kennis met de verkoper

Seller avatar
De reputatie van een verkoper is gebaseerd op het aantal documenten dat iemand tegen betaling verkocht heeft en de beoordelingen die voor die items ontvangen zijn. Er zijn drie niveau’s te onderscheiden: brons, zilver en goud. Hoe beter de reputatie, hoe meer de kwaliteit van zijn of haar werk te vertrouwen is.
StudentsOnly Boom Uitgeverij
Volgen Je moet ingelogd zijn om studenten of vakken te kunnen volgen
Verkocht
18525
Lid sinds
14 jaar
Aantal volgers
14074
Documenten
801
Laatst verkocht
1 week geleden

3.6

3154 beoordelingen

5
622
4
1373
3
784
2
178
1
197

Recent door jou bekeken

Waarom studenten kiezen voor Stuvia

Gemaakt door medestudenten, geverifieerd door reviews

Kwaliteit die je kunt vertrouwen: geschreven door studenten die slaagden en beoordeeld door anderen die dit document gebruikten.

Niet tevreden? Kies een ander document

Geen zorgen! Je kunt voor hetzelfde geld direct een ander document kiezen dat beter past bij wat je zoekt.

Betaal zoals je wilt, start meteen met leren

Geen abonnement, geen verplichtingen. Betaal zoals je gewend bent via iDeal of creditcard en download je PDF-document meteen.

Student with book image

“Gekocht, gedownload en geslaagd. Zo makkelijk kan het dus zijn.”

Alisha Student

Bezig met je bronvermelding?

Maak nauwkeurige citaten in APA, MLA en Harvard met onze gratis bronnengenerator.

Bezig met je bronvermelding?

Veelgestelde vragen