Samenvatting Microbiologie
HC 1 Hygiëne en infectiepreventie
Micro-organismen/bacteriën: veroorzakers van ziektes in de mond (bijv. caries en
parodontitis).
Micro-organismen: kunnen zichtbevinden in instrumenten die worden gebruikt om
patiënten mee te behandelen, in leidingen van de behandelunitis (als er in een leidingwater
blijft staan kunnen micro-organismen zich vermenigvuldigen -> biofilm vormen ->
verspreiding van ziektes (legionella) en kunnen patiënten besmet raken)
Micro-organismen: kunnen verspreid worden door patiënten -> overdragen aan
behandelaars -> behandelaars moeten bescherm zijn om deze ziektes niet op te lopen.
Geïnfecteerde oppervlakten en materialen
Gecontamineerde instrumenten
Wat is hygiëne?
Verzamelnaam van alle handelingen en handelswijzen die ervoor zorgen dat mensen
gezond blijven door ziekteverwekkers uit de buurt te houden.
Afkomstig van het Griekse woord: Hygieia -> de godin van de gezondheid en reinheid
Hygiëne: regels voor goed schoonmaken -> actieve handelwijze, die gericht is op het
vermijden dan wel minimaliseren van overdracht van ziekteverwekkers.
Impliceert: controle over overdracht van ziekteverwekkers.
Maatregelen in zorginstellingen:
Maatregelen van thuis worden in zorginstellingen nog preciezer nagedaan.
Handen worden met desinfectans gedesinfecteerd
Instrumenten worden ontsmet voor ze voor een andere patiënt gebruikt worden
Afspraken zijn vastgelegd in protocollen
Richtlijnen zijn te vinden in de WIP richtlijnen van KNMT
Infectie-preventie: Goede hygiëne en uitvoeren van regels en protocollen is het mogelijk
om infectieziekte te voorkomen.
Mijlpalen in de geschiedenis van de microbiologie, hygiëne en infectiepreventie:
, 1. Anthoni van Leeuwenhoek
Grondlegger van de cytologie, de algemene en de orale microbiologie
Ontwerpen van eenvoudige microscopen
Ontdekken van een nieuwe wereld: ‘micro-wereld’, zoals lichaamscellen en
ééncellige organismen
2. Ignaz Semmelweis
Grondlegger van de hedendaagse hygiëne en infectiepreventie
Wist de kraamvrouwenkoorts te minimaliseren d.m.v. het wassen van de handen in
chloorwater nadat artsen uit de sectiekamer kwamen
3. Louis Pasteur
Grondlegger van de bacteriologie
De ontwikkeling van de biogenese-theorie: alle leven komen slechts voort uit leven
De ontdekking dat veel ziekten worden veroorzaakt door micro-organismen
De ontdekking dat fermentatie het gevolg is van microbiële groei
De ontwikkeling van het pasteurisatie-proces
De ontdekking van anaerobiose: leven zonder zuurstof
De ontwikkeling van een virus-vaccin tegen hondsdolheid
4. Robert Koch
Grondlegger van de klinische bacteriologie
Ontdekking van de veroorzaker van miltvuur, tuberculose en cholera
Postulaten van Koch: het vaststellen dat het infectieziekte is moet worden
aangetoond dat een micro-organisme inderdaad de oorzaak is van de bewuste
ziekte:
- Het micro-organisme moet bij alle zieken worden aangetroffen, maar mag niet aanwezig
zijn bij gezonde personen
- Met een reincultuur moet een gezonde gastheer opnieuw de ziekte met dezelfde -
verschijnselen kunnen opwekken
- Uit de experimenteel geïnfecteerde gastheer moet men hetzelfde micro-organisme
opnieuw kunnen isoleren
Pasteurisatie: een kortdurend afdodingsproces (1 minuut effectief bij 800C) ten behoeve
van het kiemvrij maken van melk zonder smaakverlies, waarbij temperatuurgevoelige micro-
organismen worden afgedood. Dit proces is dus NIET geschikt als sporen kunnen
voorkomen.
Sporen zijn overlevingsstructuren voor een cel, waarin erfelijk materiaal is opgeslagen. Deze
kunnen ongunstige omstandigheden overleven. Dit maakt steriliseren lastig!
Infectie: als bepaalde micro-organismen binnendringen in een ander organisme
Infectieziekte: als het micro-organisme bij infectie schade veroorzaakt
HC 1 Hygiëne en infectiepreventie
Micro-organismen/bacteriën: veroorzakers van ziektes in de mond (bijv. caries en
parodontitis).
Micro-organismen: kunnen zichtbevinden in instrumenten die worden gebruikt om
patiënten mee te behandelen, in leidingen van de behandelunitis (als er in een leidingwater
blijft staan kunnen micro-organismen zich vermenigvuldigen -> biofilm vormen ->
verspreiding van ziektes (legionella) en kunnen patiënten besmet raken)
Micro-organismen: kunnen verspreid worden door patiënten -> overdragen aan
behandelaars -> behandelaars moeten bescherm zijn om deze ziektes niet op te lopen.
Geïnfecteerde oppervlakten en materialen
Gecontamineerde instrumenten
Wat is hygiëne?
Verzamelnaam van alle handelingen en handelswijzen die ervoor zorgen dat mensen
gezond blijven door ziekteverwekkers uit de buurt te houden.
Afkomstig van het Griekse woord: Hygieia -> de godin van de gezondheid en reinheid
Hygiëne: regels voor goed schoonmaken -> actieve handelwijze, die gericht is op het
vermijden dan wel minimaliseren van overdracht van ziekteverwekkers.
Impliceert: controle over overdracht van ziekteverwekkers.
Maatregelen in zorginstellingen:
Maatregelen van thuis worden in zorginstellingen nog preciezer nagedaan.
Handen worden met desinfectans gedesinfecteerd
Instrumenten worden ontsmet voor ze voor een andere patiënt gebruikt worden
Afspraken zijn vastgelegd in protocollen
Richtlijnen zijn te vinden in de WIP richtlijnen van KNMT
Infectie-preventie: Goede hygiëne en uitvoeren van regels en protocollen is het mogelijk
om infectieziekte te voorkomen.
Mijlpalen in de geschiedenis van de microbiologie, hygiëne en infectiepreventie:
, 1. Anthoni van Leeuwenhoek
Grondlegger van de cytologie, de algemene en de orale microbiologie
Ontwerpen van eenvoudige microscopen
Ontdekken van een nieuwe wereld: ‘micro-wereld’, zoals lichaamscellen en
ééncellige organismen
2. Ignaz Semmelweis
Grondlegger van de hedendaagse hygiëne en infectiepreventie
Wist de kraamvrouwenkoorts te minimaliseren d.m.v. het wassen van de handen in
chloorwater nadat artsen uit de sectiekamer kwamen
3. Louis Pasteur
Grondlegger van de bacteriologie
De ontwikkeling van de biogenese-theorie: alle leven komen slechts voort uit leven
De ontdekking dat veel ziekten worden veroorzaakt door micro-organismen
De ontdekking dat fermentatie het gevolg is van microbiële groei
De ontwikkeling van het pasteurisatie-proces
De ontdekking van anaerobiose: leven zonder zuurstof
De ontwikkeling van een virus-vaccin tegen hondsdolheid
4. Robert Koch
Grondlegger van de klinische bacteriologie
Ontdekking van de veroorzaker van miltvuur, tuberculose en cholera
Postulaten van Koch: het vaststellen dat het infectieziekte is moet worden
aangetoond dat een micro-organisme inderdaad de oorzaak is van de bewuste
ziekte:
- Het micro-organisme moet bij alle zieken worden aangetroffen, maar mag niet aanwezig
zijn bij gezonde personen
- Met een reincultuur moet een gezonde gastheer opnieuw de ziekte met dezelfde -
verschijnselen kunnen opwekken
- Uit de experimenteel geïnfecteerde gastheer moet men hetzelfde micro-organisme
opnieuw kunnen isoleren
Pasteurisatie: een kortdurend afdodingsproces (1 minuut effectief bij 800C) ten behoeve
van het kiemvrij maken van melk zonder smaakverlies, waarbij temperatuurgevoelige micro-
organismen worden afgedood. Dit proces is dus NIET geschikt als sporen kunnen
voorkomen.
Sporen zijn overlevingsstructuren voor een cel, waarin erfelijk materiaal is opgeslagen. Deze
kunnen ongunstige omstandigheden overleven. Dit maakt steriliseren lastig!
Infectie: als bepaalde micro-organismen binnendringen in een ander organisme
Infectieziekte: als het micro-organisme bij infectie schade veroorzaakt
