chemie vwo 5 - hoofdstuk 11: metalen in actie - samenvatting

--------11.1: EIGENSCHAPPEN VAN METALEN--------
EIGENSCHAPPEN VAN METALEN
 Sommige metalen komen zuiver voor; goud, zilver
 Sommige metalen komen niet zuiver voor; in ertsen (grondstof waar
mineralen uit gewonnen kunnen worden)
 Duurzaam omgaan met metalen want erts/metaal
voorraden zijn eindig
 Eigenschappen v metalen;
- Hoog smeltpunt
- Metaalglans
- Goede geleidbaarheid v warmte en elektriciteit
- Goede vervormbaarheid

TOEPASSING V METALEN
 Metalen in sieraden, constructiemateriaal,
katalysatoren

METALEN OP MICRONIVEAU
 Macroniveau: meet/zichtbaar klein —
metaalglans, hoge smeltpunt, buigzaamheid
 Microniveau: onzichtbaar klein
 Metaal; positieve metaalionen met elektronen
- Metaalionen in metaalrooster met wolk v vrije
elektronen
 Metaalbinding: aantrekkingskracht tussen
metaalionen en elektronenwolk — houdt
metaalrooster bijeen
- Sterke binding = smelt/kookpunt hoog
 Lading/grootte metaalionen beïnvloed metaalsterkte

Verklaring v eigenschappen;
 Metaalglans:
1) e- nemen E op v licht dat op metaal valt
2) E wordt afgestaan
3) Licht wordt uitgestraald
 Stroomgeleiding: e- bewegen in richting v + elektrode
 Warmtegeleiding:
1) Metaal wordt verwarmt
2) e- gaan sneller bewegen
3) Er vinden botsingen plaats waarbij E wordt afgestaan
4) Andere e- bewegen sneller
5) Metaal wordt snel warm
 Vervormbaarheid:
1) Metaalionen moeten
langs elkaar kunnen
schuiven
2) Omdat e- niet bij een +
atoom hoort, maken ze
dit mogelijk

, ROOSTERFOUTEN EN KORRELGRENZEN
 Roosterfouten: onregelmatigheden in een metaalrooster — beïnvloedt
metaal eigenschappen
- Roosterfouten verschuiven tot compacte structuur = hard metaal
 Korrels: kristalgebiedjes waaruit het metaal bestaat
- Metaalatomen zijn in kristalgebiedjes regelmatig geordend
- Korrels zijn onregelmatig t.o.v. elkaar geordend
 Korrelgrenzen: grenzen waar de metaalatomen vd korrels niet langs
elkaar schuiven
- Metaal wordt hard en minder buigzaam
 Mesoniveau: niveau tussen micro- en macroniveau




-----------11.2: AANTASTING VAN METALEN----------
CORROSIE
 Corrosie: (ongewenste) reactie tussen metaal, lucht en H2O
- Veranderd eigenschappen v constructie

REDOXREACTIES
 Halfreactie: vergelijking waarin je aangeeft dat elektronen worden
opgenomen of afgestaan
 Reductor: deeltje dat elektronen kan afstaan
 Oxidator: deeltje dat elektronen kan opnemen
 Redoxreactie: reactie waarbij de reductor elektronen overdraagt aan de
oxidator
- Aantal elektronen afgestaan = aantal elektronen opgenomen
 Redoxkoppel/geconjugeerde reductoren en oxidatoren: reductor en
een oxidator die bij elkaar horen

VERGELIJKINGEN VAN
REDOXREACTIES
1) Bepaal de reductor en oxidator
2) Zoek de halfreactie vd reductor op
3) Zoek de halfreactie vd oxidator op
4) Vermenigvuldig de halfreactie
waar nodig
- Elektronen afgestaan =
elektronen opgenomen
5) Tel beide halfreacties op, zet fasen
erbij

REDUCTOR- EN OXIDATORSTERKTE
 Reductorsterkte: neiging v reductor om elektronen af te staan