Hoorcollege 1
Tractus respiratorius
Literatuur: hoofdstuk 9
Ademhaling in rust = tussen 10 en 20 per minuut
Lichaamscellen hebben een intensieve stofwisseling, waarvoor veel energie nodig is.
Voornamelijk uit aerobe dissimilatie (dissimilatie die constante aanvoer van zuurstof nodig
heeft).
Het inwendige milieu ontvangt zuurstof vanuit het bloed. De longen vormen de overgang
tussen het inwendige en uitwendige milieu. De inhoud van de luchtwegen behoort tot het
uitwendige milieu.
Het afvoeren van gassen uit het lichaam:
Koolstofdioxide is een voorbeeld van een afvalgas. Deze stof wil het lichaam zo snel mogelijk
afvoeren = gas vanuit de cellen naar weefselvocht en vanuit daar naar het bloed om in de
longen aan het uitwendige milieu af gegeven te worden.
De neus
Os sphenoidale = bot aan de bovenkant van de neus
Os ethmoidale (etmoïd) = het zeefbeen (in de voorkant van de neus)
Os frontale = voorhoofdsbeen
Os nasale = neusbeen
Maxilla = bovenkaak
Septum nasi / medio-sagittale = neustussenschot
Conchae = neusschelpen
Sinus paranasales = neusbijholten (maxillaris, sinus sphenoidale, sinus ethmoidales en sinus
frontalis)
- Door de neusschelpen ontstaan en neusgangen.
- De onder neusgang is het wijdst doordat de bijbehorende conchae, gevormd door de
uitlopers van de bovenkaak, het grootste zijn.
- Boven in de neusholte zit de reukepitheel
,Functie neusholte
Inademen heeft 4 functies:
- De lucht zuiveren
- De lucht verwarmen
- De lucht wordt bevochtigd en gekeurd
Zuiveren van lucht
De neusharen beschermen de neusholte tegen grote deeltjes zoals stof en zand.
De lucht verwarmen
Het oppervlakkige capillairnetwerk in de neusholte draagt de warmte van het bloed over aan
de ingeademde lucht. Door deze snelle opwarming koelt het longweefsel niet te veel af.
Bevochtiging
Bevochtiging van de ingeademde lucht gaat uitdroging van het longweefsel tegen. Het
longweefsel moet vochtig zijn om een optimale gaswisseling mogelijk te maken.
Keuring
Het reukpitheel boven in de neusholte geeft informatie over de kwaliteit van de ingeademde
lucht. De functie hiervan is bescherming, maar ook genieten.
Bedorven voedsel wil je immers liever niet opeten en een verhoogt juist het eetplezier.
Ademhalingsstelsel
Anatomie en de opbouw van de luchtwegen (de wegen):
- De longen vormen een verbindingsweg tussen de buitenwereld en het longweefsel.
- Bovenste luchtwegen: Mond, neus, pharynx (keel) en larynx (strottenhoofd).
- Onderste luchtwegen: Trachea (luchtpijp), bronchi (luchtpijptakken) en bronchioli
(luchtpijptakjes).
De keelholte (pharynx)
De keelholte ligt achter de neus- en mondholte, en behoort zowel tot het ademhalingsstelsel
als tot het spijsverteringsstelsel. Lucht gaat ventraal gelegen strottenhoofd binnen, voedsel
gaat naar de dorsaal gelegen slokdarm. De luchtpijp staat altijd open behalve als er voedsel
of drinken wordt doorgeslikt. Dan dekt het strottenklepje de toegang tot het strottenhoofd
af.
,Strottenhoofd (larynx)
Het strottenhoofd ligt ventraal van de slokdarm. Het strottenhoofd is opgebouwd uit een
aantal kraakbeenstukken, verbonden met ligamenten en omgeven door dwarsgestreepte
spieren.
Cartilago thyroidea = schildkraakbeen (bij de man de adamsappel)
Epiglottis = strotklepje
Cartilago cricoidea = ringkraakbeen
Cartilago arytenoidea = bekerkraakbeentje
Luchtpijp en hoofdbronchiën
De trachea = de luchtpijp
De trachea loopt ventraal van de slokdarm vanuit het halsgebied recht naar beneden, achter
de aorta en de grote bloedvaten. Boven het hart splitst de trachea zich in twee
hoofdbronchiën. De splitsing wordt bifurcatio trachea genoemd.
Respiratoir epitheel = de binnenbekleding van de trachea en hoofdbronchiën (trilharen met
slijmcellen en kliertjes).
Diffusie oppervlakte van de alveoli (gasuitwisseling)
- Gasuitwisseling vindt hier plaats d.m.v. diffusie
Spieren leveren de arbeid voor het in – en uitademen (arbeid voor de verversing)
- De ademhalingsbewegingen, inspiratie en expiratie
- Onderbrekingen van het ademritme
Ventilatie (Verversen van de lucht)
- 0,35 liter verse lucht per komt per inademing in de longblaasjes in rust.
- Functionele residuele capaciteit (FRC) is de oude lucht in de longen en dit is 2 tot 3
liter in rust.
- In rust wordt 10% van de oude lucht vervangen door verse lucht.
Perfusie van de longen (doorbloeding van de longen):
- Hartminuutvolume
- Regionale verschillen
De ventilatie en de perfusie moeten met elkaar matchen.
, Regulatie van de ademhaling door het ademhalingscentrum
- Rekkingssensoren en chemosensoren via de n. vagus (input)
- Ademhalingscentrum (sensorverwerking en regulatie)
- In en uitademing, ademfrequentie en ademdiepte via n. phrenicus en nervi
intercostales (output)
Respiratie
Ademhaling
Waarom ademhaling?
- Opname zuurstof
Nodig voor oxidatie (verbranding) van voedsel (> energie)
- Afgifte kooldioxide en andere afvalproducten.
Tractus respiratorius
Literatuur: hoofdstuk 9
Ademhaling in rust = tussen 10 en 20 per minuut
Lichaamscellen hebben een intensieve stofwisseling, waarvoor veel energie nodig is.
Voornamelijk uit aerobe dissimilatie (dissimilatie die constante aanvoer van zuurstof nodig
heeft).
Het inwendige milieu ontvangt zuurstof vanuit het bloed. De longen vormen de overgang
tussen het inwendige en uitwendige milieu. De inhoud van de luchtwegen behoort tot het
uitwendige milieu.
Het afvoeren van gassen uit het lichaam:
Koolstofdioxide is een voorbeeld van een afvalgas. Deze stof wil het lichaam zo snel mogelijk
afvoeren = gas vanuit de cellen naar weefselvocht en vanuit daar naar het bloed om in de
longen aan het uitwendige milieu af gegeven te worden.
De neus
Os sphenoidale = bot aan de bovenkant van de neus
Os ethmoidale (etmoïd) = het zeefbeen (in de voorkant van de neus)
Os frontale = voorhoofdsbeen
Os nasale = neusbeen
Maxilla = bovenkaak
Septum nasi / medio-sagittale = neustussenschot
Conchae = neusschelpen
Sinus paranasales = neusbijholten (maxillaris, sinus sphenoidale, sinus ethmoidales en sinus
frontalis)
- Door de neusschelpen ontstaan en neusgangen.
- De onder neusgang is het wijdst doordat de bijbehorende conchae, gevormd door de
uitlopers van de bovenkaak, het grootste zijn.
- Boven in de neusholte zit de reukepitheel
,Functie neusholte
Inademen heeft 4 functies:
- De lucht zuiveren
- De lucht verwarmen
- De lucht wordt bevochtigd en gekeurd
Zuiveren van lucht
De neusharen beschermen de neusholte tegen grote deeltjes zoals stof en zand.
De lucht verwarmen
Het oppervlakkige capillairnetwerk in de neusholte draagt de warmte van het bloed over aan
de ingeademde lucht. Door deze snelle opwarming koelt het longweefsel niet te veel af.
Bevochtiging
Bevochtiging van de ingeademde lucht gaat uitdroging van het longweefsel tegen. Het
longweefsel moet vochtig zijn om een optimale gaswisseling mogelijk te maken.
Keuring
Het reukpitheel boven in de neusholte geeft informatie over de kwaliteit van de ingeademde
lucht. De functie hiervan is bescherming, maar ook genieten.
Bedorven voedsel wil je immers liever niet opeten en een verhoogt juist het eetplezier.
Ademhalingsstelsel
Anatomie en de opbouw van de luchtwegen (de wegen):
- De longen vormen een verbindingsweg tussen de buitenwereld en het longweefsel.
- Bovenste luchtwegen: Mond, neus, pharynx (keel) en larynx (strottenhoofd).
- Onderste luchtwegen: Trachea (luchtpijp), bronchi (luchtpijptakken) en bronchioli
(luchtpijptakjes).
De keelholte (pharynx)
De keelholte ligt achter de neus- en mondholte, en behoort zowel tot het ademhalingsstelsel
als tot het spijsverteringsstelsel. Lucht gaat ventraal gelegen strottenhoofd binnen, voedsel
gaat naar de dorsaal gelegen slokdarm. De luchtpijp staat altijd open behalve als er voedsel
of drinken wordt doorgeslikt. Dan dekt het strottenklepje de toegang tot het strottenhoofd
af.
,Strottenhoofd (larynx)
Het strottenhoofd ligt ventraal van de slokdarm. Het strottenhoofd is opgebouwd uit een
aantal kraakbeenstukken, verbonden met ligamenten en omgeven door dwarsgestreepte
spieren.
Cartilago thyroidea = schildkraakbeen (bij de man de adamsappel)
Epiglottis = strotklepje
Cartilago cricoidea = ringkraakbeen
Cartilago arytenoidea = bekerkraakbeentje
Luchtpijp en hoofdbronchiën
De trachea = de luchtpijp
De trachea loopt ventraal van de slokdarm vanuit het halsgebied recht naar beneden, achter
de aorta en de grote bloedvaten. Boven het hart splitst de trachea zich in twee
hoofdbronchiën. De splitsing wordt bifurcatio trachea genoemd.
Respiratoir epitheel = de binnenbekleding van de trachea en hoofdbronchiën (trilharen met
slijmcellen en kliertjes).
Diffusie oppervlakte van de alveoli (gasuitwisseling)
- Gasuitwisseling vindt hier plaats d.m.v. diffusie
Spieren leveren de arbeid voor het in – en uitademen (arbeid voor de verversing)
- De ademhalingsbewegingen, inspiratie en expiratie
- Onderbrekingen van het ademritme
Ventilatie (Verversen van de lucht)
- 0,35 liter verse lucht per komt per inademing in de longblaasjes in rust.
- Functionele residuele capaciteit (FRC) is de oude lucht in de longen en dit is 2 tot 3
liter in rust.
- In rust wordt 10% van de oude lucht vervangen door verse lucht.
Perfusie van de longen (doorbloeding van de longen):
- Hartminuutvolume
- Regionale verschillen
De ventilatie en de perfusie moeten met elkaar matchen.
, Regulatie van de ademhaling door het ademhalingscentrum
- Rekkingssensoren en chemosensoren via de n. vagus (input)
- Ademhalingscentrum (sensorverwerking en regulatie)
- In en uitademing, ademfrequentie en ademdiepte via n. phrenicus en nervi
intercostales (output)
Respiratie
Ademhaling
Waarom ademhaling?
- Opname zuurstof
Nodig voor oxidatie (verbranding) van voedsel (> energie)
- Afgifte kooldioxide en andere afvalproducten.
