Belangrijkste onderwerpen organisatie ontwerp +
tentamenvoorbereiding op basis van eerdere tentamens
2020-2021
Inhoud
Boek........................................................................................................................................................1
Parameters van De Sitter:...................................................................................................................1
Karakteristieke orderstromen:...........................................................................................................2
Structuurregimes/ organisatieregimes:..............................................................................................2
Macro, meso en micro:.......................................................................................................................3
Extra documenten..................................................................................................................................3
Soorten taken:....................................................................................................................................3
Regels voor tekenen van een proces:.................................................................................................3
LEAN:......................................................................................................................................................4
HCJD:......................................................................................................................................................5
Overige belangrijke termen:...................................................................................................................6
Tentamenvoorbereiding:........................................................................................................................6
MST....................................................................................................................................................6
LEAN...................................................................................................................................................7
HCJD..................................................................................................................................................7
Boek
Parameters van De Sitter:
Je wil over het algemeen dat deze zo laag mogelijk zijn:
1. Functionele concentratie Wanneer er binnen een bedrijf één afdeling is die
verantwoordelijk is voor één soort/ of soortgelijke bewerkingen. De parameter is hoog
wanneer producten alleen terecht kunnen voor een soort bewerking bij één afdeling. Wordt
voornamelijk in een bureaucratisch regime gebruikt om efficiënter te werken, in
werkelijkheid blijkt dit vaak niet te werken.
2. Scheiding van uitvoering, voorbereiding en ondersteuning hierbij gaat het om de mate
van scheiding van deze afdelingen. Zijn deze hoog dan zijn alle afdelingen geheel zelfstandig,
werken ze samen of zijn ze zelfs samengevoegd tot één afdeling dan zal deze waarde laag
zijn. Opnieuw bedacht binnen het bureaucratisch regime voor efficiëntie.
3. Splitsing van deeltaken Het gaat hierbij om de splitsing van de taken in zeer kleine taken
dat deze in een soort lopende band manier worden uitgevoerd. Kort cyclische deeltaken die
in serie zijn geschakeld. Parameter is hoog wanneer deze manier van splitsen wordt gebruikt.
4. Scheiding van uitvoerende en regelende activiteiten hierbij gaat het om de mate waarin
er regelende en uitvoerende taken zijn in een bedrijf. Er is vaak nog een splitsing te zien
waardoor uitvoerende medewerkers vrijwel geen zeggenschap hebben en enkel protocollen
uitvoeren. Waarde is hoog wanneer er van deze soort splitsing gebruik wordt gemaakt.
5. Splitsing van regeling over procesdelen hierbij is er een zeer functionele deling van het
proces, iedere afdeling is verantwoordelijk voor zijn/haar afdeling. De besturing laag die
, hierbij hoort is ook enkel verantwoordelijk voor die specifieke afdeling. Er vindt geen tot zeer
weinig met andere afdelingen plaats en zowel de leidinggevende als de medewerkers
hebben weinig mogelijkheid tot eigen inbreng. Deze parameter is hoog als deze vorm van
splitsing aanwezig is.
6. Splitsing van regeling per aspect de splitsing is zo ver dat er per aspect wordt bestuurd. De
aspecten houden verschillende afdelingen/taken in: kosten personeel, klantgerichtheid,
ontwikkeling, etc. Afdelingen werken erg langs elkaar waardoor er veel afdelingsbehoefte is.
7. Scheiding van regelende of bestuurlijke activiteiten naar niveau bij deze parameter is
mate van scheiding van bestuurlijke activiteiten, dit zijn in de meeste gevallen strategisch,
tactisch en operationeel. Iedere laag houdt zich alleen bezig met zijn eigen taak en kijkt over
het algemeen niet naar anderen.
8. Splitsing naar stappen in regelkring er wordt hier op een routinematige manier
gehandeld. De taken zijn verdeeld over de stappen van de regelkring: waarnemen,
beoordelen en ingrijpen. Verschillende afdelingen zijn opnieuw alleen verantwoordelijk voor
één van deze activiteiten en laten eerdere stappen in de regelkring door andere uitvoeren.
Waarde is hoog wanneer deze vorm van splitsing van toepassing is.
Karakteristieke orderstromen:
- Turbulente stromen Er is sprake van zeer grote, onvoorspelbare variatie van orders in de
als dynamisch te kenschetsen orderstromen. Het betreft zeer unieke producten waarbij
nauwe samenwerking tussen afdelingen nodig is.
- Heterogene stromen Er is net als in de turbulente orderstroom een grote variatie in
producten, echter is hierbij al iets duidelijker in welke volgorde of liggen bepaalde processen
al vast.
- Semi homogene stromen Producten in deze stroom lijken op elkaar in de manier hoe ze
worden gemaakt. De producten onderling wijken wel in enige zin van elkaar af. Denk aan het
maken van meubels die in zekere zin eenzelfde proces hebben echter komt er een heel ander
product uit.
- Zuiver homogene stromen Hierbij wordt slechts één ordertype geproduceerd. De
productie vindt plaats op een vooraf bepaalde sequentie van bewerkingen. Dit betreft
bijvoorbeeld standaardproducten die een vast productie structuur hebben.
- Continue stromen Hierbij is sprake van een continu ononderbroken stroom. Activiteiten
zijn volledig geautomatiseerd en er is een continu aanvoer van grondstoffen.
Structuurregimes/ organisatieregimes:
- Het pioniersregime wordt vaak aangetroffen in een jonge organisatie. Er is vaak nog geen
duidelijke structuur zichtbaar. Veel is gefocust op de visie van de eigenaar. Er heerst grote
saamhorigheid binnen de organisatie.
- Het bureaucratisch regime binnen dit regime zijn vaak veel regels, veel papierwerk en
wordt gekenmerkt door een hiërarchische besturing. Er wordt gesproken van maximale
arbeidsverdeling. Er valt ook een onderscheid te maken tussen een lijnstructuur en een
functionele structuur. De organisatie opereert alsof ze als enige in de wereld zijn en kijkt
hierbij vrijwel niet daar anderen. Wordt nog veel toegepast binnen bedrijven. Werkwijze
binnen de organisatie is top-down.
- Het flexibel regime hierbij wordt er ‘stroom gewijs’ georganiseerd. Minimale arbeidsdeling
en maximale autonomie op werkplekken. Er wordt ook veel gesproken van zelfsturende
teams. Binnen dit regime gaat men ervanuit dat mensen behoefte hebben aan rijke taken, en
dus niet enkel lopende band werk zoals in het bureaucratische regime. Er wordt hier niet
gesproken van human resources maar van human beings.
- Het netwerkregime hierbij wordt net als bij het flexibel regime omgegaan met
verandering en verstoringen daar waar het optreedt. Binnen de organisatie zijn echter zeer
tentamenvoorbereiding op basis van eerdere tentamens
2020-2021
Inhoud
Boek........................................................................................................................................................1
Parameters van De Sitter:...................................................................................................................1
Karakteristieke orderstromen:...........................................................................................................2
Structuurregimes/ organisatieregimes:..............................................................................................2
Macro, meso en micro:.......................................................................................................................3
Extra documenten..................................................................................................................................3
Soorten taken:....................................................................................................................................3
Regels voor tekenen van een proces:.................................................................................................3
LEAN:......................................................................................................................................................4
HCJD:......................................................................................................................................................5
Overige belangrijke termen:...................................................................................................................6
Tentamenvoorbereiding:........................................................................................................................6
MST....................................................................................................................................................6
LEAN...................................................................................................................................................7
HCJD..................................................................................................................................................7
Boek
Parameters van De Sitter:
Je wil over het algemeen dat deze zo laag mogelijk zijn:
1. Functionele concentratie Wanneer er binnen een bedrijf één afdeling is die
verantwoordelijk is voor één soort/ of soortgelijke bewerkingen. De parameter is hoog
wanneer producten alleen terecht kunnen voor een soort bewerking bij één afdeling. Wordt
voornamelijk in een bureaucratisch regime gebruikt om efficiënter te werken, in
werkelijkheid blijkt dit vaak niet te werken.
2. Scheiding van uitvoering, voorbereiding en ondersteuning hierbij gaat het om de mate
van scheiding van deze afdelingen. Zijn deze hoog dan zijn alle afdelingen geheel zelfstandig,
werken ze samen of zijn ze zelfs samengevoegd tot één afdeling dan zal deze waarde laag
zijn. Opnieuw bedacht binnen het bureaucratisch regime voor efficiëntie.
3. Splitsing van deeltaken Het gaat hierbij om de splitsing van de taken in zeer kleine taken
dat deze in een soort lopende band manier worden uitgevoerd. Kort cyclische deeltaken die
in serie zijn geschakeld. Parameter is hoog wanneer deze manier van splitsen wordt gebruikt.
4. Scheiding van uitvoerende en regelende activiteiten hierbij gaat het om de mate waarin
er regelende en uitvoerende taken zijn in een bedrijf. Er is vaak nog een splitsing te zien
waardoor uitvoerende medewerkers vrijwel geen zeggenschap hebben en enkel protocollen
uitvoeren. Waarde is hoog wanneer er van deze soort splitsing gebruik wordt gemaakt.
5. Splitsing van regeling over procesdelen hierbij is er een zeer functionele deling van het
proces, iedere afdeling is verantwoordelijk voor zijn/haar afdeling. De besturing laag die
, hierbij hoort is ook enkel verantwoordelijk voor die specifieke afdeling. Er vindt geen tot zeer
weinig met andere afdelingen plaats en zowel de leidinggevende als de medewerkers
hebben weinig mogelijkheid tot eigen inbreng. Deze parameter is hoog als deze vorm van
splitsing aanwezig is.
6. Splitsing van regeling per aspect de splitsing is zo ver dat er per aspect wordt bestuurd. De
aspecten houden verschillende afdelingen/taken in: kosten personeel, klantgerichtheid,
ontwikkeling, etc. Afdelingen werken erg langs elkaar waardoor er veel afdelingsbehoefte is.
7. Scheiding van regelende of bestuurlijke activiteiten naar niveau bij deze parameter is
mate van scheiding van bestuurlijke activiteiten, dit zijn in de meeste gevallen strategisch,
tactisch en operationeel. Iedere laag houdt zich alleen bezig met zijn eigen taak en kijkt over
het algemeen niet naar anderen.
8. Splitsing naar stappen in regelkring er wordt hier op een routinematige manier
gehandeld. De taken zijn verdeeld over de stappen van de regelkring: waarnemen,
beoordelen en ingrijpen. Verschillende afdelingen zijn opnieuw alleen verantwoordelijk voor
één van deze activiteiten en laten eerdere stappen in de regelkring door andere uitvoeren.
Waarde is hoog wanneer deze vorm van splitsing van toepassing is.
Karakteristieke orderstromen:
- Turbulente stromen Er is sprake van zeer grote, onvoorspelbare variatie van orders in de
als dynamisch te kenschetsen orderstromen. Het betreft zeer unieke producten waarbij
nauwe samenwerking tussen afdelingen nodig is.
- Heterogene stromen Er is net als in de turbulente orderstroom een grote variatie in
producten, echter is hierbij al iets duidelijker in welke volgorde of liggen bepaalde processen
al vast.
- Semi homogene stromen Producten in deze stroom lijken op elkaar in de manier hoe ze
worden gemaakt. De producten onderling wijken wel in enige zin van elkaar af. Denk aan het
maken van meubels die in zekere zin eenzelfde proces hebben echter komt er een heel ander
product uit.
- Zuiver homogene stromen Hierbij wordt slechts één ordertype geproduceerd. De
productie vindt plaats op een vooraf bepaalde sequentie van bewerkingen. Dit betreft
bijvoorbeeld standaardproducten die een vast productie structuur hebben.
- Continue stromen Hierbij is sprake van een continu ononderbroken stroom. Activiteiten
zijn volledig geautomatiseerd en er is een continu aanvoer van grondstoffen.
Structuurregimes/ organisatieregimes:
- Het pioniersregime wordt vaak aangetroffen in een jonge organisatie. Er is vaak nog geen
duidelijke structuur zichtbaar. Veel is gefocust op de visie van de eigenaar. Er heerst grote
saamhorigheid binnen de organisatie.
- Het bureaucratisch regime binnen dit regime zijn vaak veel regels, veel papierwerk en
wordt gekenmerkt door een hiërarchische besturing. Er wordt gesproken van maximale
arbeidsverdeling. Er valt ook een onderscheid te maken tussen een lijnstructuur en een
functionele structuur. De organisatie opereert alsof ze als enige in de wereld zijn en kijkt
hierbij vrijwel niet daar anderen. Wordt nog veel toegepast binnen bedrijven. Werkwijze
binnen de organisatie is top-down.
- Het flexibel regime hierbij wordt er ‘stroom gewijs’ georganiseerd. Minimale arbeidsdeling
en maximale autonomie op werkplekken. Er wordt ook veel gesproken van zelfsturende
teams. Binnen dit regime gaat men ervanuit dat mensen behoefte hebben aan rijke taken, en
dus niet enkel lopende band werk zoals in het bureaucratische regime. Er wordt hier niet
gesproken van human resources maar van human beings.
- Het netwerkregime hierbij wordt net als bij het flexibel regime omgegaan met
verandering en verstoringen daar waar het optreedt. Binnen de organisatie zijn echter zeer
