Samenvatting Mensenwerk, Tweede herziene druk (NIEUWSTE VERSIE!)

Samenvatting Het sociaal-agogisch werkveld en
handelen


BOEK: Mensenwerk




Hoofdstuk 1 t/m 9 (alle hoofdstukken)




Auteurs John Bassant
Marianne Bassant
Wouter van Eekhout




Uitgever: Coutinho




By Ilse-Marije

,Inhoudsopgave


Hoofdstuk 1 De praktijk van het sociaal werk

Hoofdstuk 2 Kinderen, jongeren en hun ouders

Hoofdstuk 3 Ouderen

Hoofdstuk 4 Mensen met psychische aandoeningen

Hoofdstuk 5 Verslaafden

Hoofdstuk 6 Dak- en thuislozen

Hoofdstuk 7 Justitiabelen

Hoofdstuk 8 Chronisch zieken en mensen met een lichamelijke beperking

Hoofdstuk 9 Mensen met een verstandelijke beperking

Hoofdstuk 10 Vluchtelingen

,Hoofstuk 1 Mensenwerk


Kern van het sociaal werk – bevorderen en ondersteunen van de zelfredzaamheid van mensen, ook als dit
moeilijk is vanwege lichamelijk of verstandelijke beperkingen, psychiatrische of psychosociale
problemen of armoede.

Werkgebied van sociaal werk omvat alle leefgebieden
- Wonen
- Werk/ school
- Vrije tijd
- Sociale relaties
- Gezondheid
- Financiën


Sociaal werk kent volgende de WMO (2015) een zekere gelaagdheid
Het sociaal werk in 3 ‘velden’ onderscheiden;
1. Het activeren van de kracht van burgers en samenleving
2. Individuele ondersteuning van individuen door professionals
Zowel tijdelijk als langdurig
3. Complexe en langdurige ondersteuning


Het activeren van de kracht van burgers en samenleving
>> bijvoorbeeld; initiatieven van buurtbewoners, mantelzorgers en preventieve voorzieningen

Individuele ondersteuning van individuen door professionals
>> bijvoorbeeld; multidisciplinaire wijkteams, waar sociaal werkers deel van uitmaken

Complexe en langdurige ondersteuning
>> ondersteuning vind veelal buiten de eigen leefomgeving plaats, maar moet zoveel mogelijk
teruggeplaatst worden naar activiteiten in de eigen leefomgeving


Onder de WMO hebben sociaal werkers meer een faciliterende taak en wordt het werk zoveel mogelijk bij de
burger neergelegd.
= nuldelijnszorg

Sociaal werkers zijn werkzaam in alle lijnen van zorg
- Nuldelijnszorg >> faciliterend (politie, gemeenteambtenaar)
- Eerstelijnszorg >> generalistisch (maatschappelijk werk, wijkverpleegkundige)
- Tweedelijnszorg >> specialistisch (orthopedagogen, psychiaters, reclassering)


Commissie Boutellier omschrijft de kernfunctie van sociaal werk als volgt:
Het bevorderen van sociale samenhang, inclusiviteit en participatie – samengevat als kwaliteit.
De kernfunctie valt uiteen in:
1. Een collectieve oriëntatie (participatie en emancipatie)
2. Een individuele oriëntatie (begeleiding en hulpverlening)

De ontwikkeling naar meer autonomie en zelfredzaamheid van burgers, en daarmee een verschuiving binnen
het sociaal werk van hulpverlening naar ondersteuning van de eigen kracht van mensen, heeft haar neerslag
gevonden in drie wetten;
- WMO
- Jeugdwet
- Participatiewet

, WMO- Wet Maatschappelijke Ondersteuning - Gemeenten moeten ervoor zorgen dat mensen zo lang
mogelijk thuis kunnen blijven wonen. De gemeente geeft ondersteuning thuis via de Wet
maatschappelijke ondersteuning (Wmo). Officieel heet deze wet Wmo 2015.


Gemeenten zijn verantwoordelijk voor de ondersteuning van mensen die niet op eigen kracht
zelfredzaam zijn. Het gaat bijvoorbeeld om:

 begeleiding en dagbesteding;
 ondersteuning om de mantelzorger tijdelijk te ontlasten;
 een plaats in een beschermde woonomgeving voor mensen met een psychische stoornis;
 opvang in geval van huiselijk geweld en mensen die dakloos zijn.

Iedere gemeente organiseert de toegang tot ondersteuning op zijn eigen manier. Sommige gemeenten
kiezen voor het Wmo-loket. Veel gemeenten kiezen sociale wijkteams waar mensen terecht kunnen
met hun hulpvraag. Wat het wijkteam precies doet, verschilt per gemeente.


Jeugdwet Gemeenten zijn verantwoordelijk voor de jeugdhulp. Zij kunnen de zorg dichter bij de
inwoners organiseren, in samenhang met ondersteuning van gezinnen bij werk, inkomen en schulden.

Gemeenten zijn verantwoordelijk voor het beschikbaar stellen van alle vormen van jeugdhulp.
Bijvoorbeeld hulp aan huis bij problemen in het gezin, maar ook bij psychische en gedragsproblemen
van kinderen en jongeren.

Gemeenten hebben de plicht om jeugdhulp en ondersteuning te bieden. Bijvoorbeeld aan jongeren
met een beperking, stoornis, aandoening of opgroeiproblemen. Door die verplichting, de
jeugdhulpplicht, moeten gemeenten in ieder geval:

 de jongere adviseren welke hulp het beste past;
 samen met de jongere de goede vorm van jeugdhulp kiezen;
 zorgen dat de gekozen jeugdhulp ook echt beschikbaar is.


Participatiewet Iedereen die kan werken maar het op de arbeidsmarkt zonder ondersteuning niet
redt, valt onder de Participatiewet. De wet moet ervoor zorgen dat meer mensen werk vinden, ook
mensen met een arbeidsbeperking.


Participatiesamenleving – een samenleving waarin niet de overheid maar de burgers zoveel mogelijk
zelf verantwoordelijk zijn voor hun eigen leven en welkzijn en voor de kwaliteit van samenleven.
De overheid schept de condities om dat mogelijk te maken.



Repressie (straffen) staat op gespannen voet met één van de belangrijkste uitgangspunten van het sociaal
werk.
Sociaal werk is altijd gericht op ontwikkeling. Dat geldt ook voor situaties waarin sprake is van straf,
zoals bij bijvoorbeeld justitiabelen.

Disciplinering en ontwikkeling sluiten elkaar niet per definitie uit, maar er is zeker sprake van een
spanningsveld tussen deze twee.