Apotheek H1 t/m H10 aantekeningen

Diergeneesmiddelen en apotheek

Hoofdstuk 1 Toedienen van diergeneesmiddelen
Lokaal: op de plek van toediening
Systemisch: via het lichaam/bloedbaan


Toedieningsvormen
- Effectiviteit is afhankelijk van de toedieningsvorm
- Indeling in twee toedieningsvormen:
 Lokaal (op de plek van de aandoening)
 Systemisch (verspreiding door het gehele lichaam


Lokale toediening
= topicale toediening
 Wordt niet of nauwelijks in de bloedbaan opgenomen
 Weinig bijwerkingen
 Geschikt voor makkelijk bereikbare plaatsen
 NIET geschikt voor over het lichaam verspreide aandoeningen
(gegeneraliseerd)


Topicale toediening
 Opname is afhankelijk van:
 Dikte van de huid
 Keratolytica
 Mate van hydratatie van de huid
 Temperatuur en vochtigheid van de omgeving
 Eigenschappen van werkzame stof (lipofiele karakter)


Lokale toediening: toedieningsvormen
- Zalf – vettig, blijft lang zitten
- Crème – waterig, trekt snel in
- Spray – praktisch, kleurstof om te weten waar je hebt
gesprayd
- Wassing – veel werk, betrouwbaar
- Druppels – wordt opgenomen in het bloed -> systemische
werking
- Pour on
- Uierinjector

,Lokale toediening in oor
 Druppel: bereikt de gehele gehoorgang
 Zalf: blijft beter zitten
 Oorcleaner: voor reinigen
 Oorzalf of oordruppels: bij oorontsteking
 Vooraf ALTIJD controle trommelvlies door dierenarts i.v.m. otoxiciteit


Lokale toediening op oog
 Druppel: blijft korter zitten, vertroebelt het zicht niet
 Zalf: blijft lang zitten, geeft waas voor het oog
 Gel: tussenvorm


Lokale toediening: uier-injector
 Melkkoeien
 Mastitis
 Uierinjector <-> droogzetter
 Wachttijd melk


1.3 Systemische toediening
 Behandeling van interne organen
 Behandeling van over het lichaam verspreide aandoeningen
 Verschillende toedieningsroutes:
 Enteraal: farmaca opgenomen via darmslijmvlies
 Oraal= via de bek
 Rectaal= via de anus naar het rectum
 Parenteraal: niet via het maagdarmkanaal


Systemische toediening: oraal
 Direct in de bek
 Tablet of bolus
 Pil of capsule
 Pasta
 Over of door de voeding
 Poeder of granulaat
 Stroop of drankje
 Gemedicineerd voer of topdressing
 Via het drinkwater

,  Rectaal: in de anus
 Aerosol: via de luchtwegen
 Slokdarmsonde


1.4 Systemische toediening: parenteraal
 Per injectie
 Toediening meestal door de dierenarts
 Formaat van de naald en spuit
 Aangepast op de grootte van het dier
 Aangepast op de dikte van het injectiepreparaat
 Hygiëne
 Steriele naald en spuit
 Weggooimateriaal
 Voorkom aanraken van de naald


Meest gebruikte parenterale toedieningsroute
1. Subcutaan: onderhuids (s.c.)
2. Intramusculair: in de spieren (i.m.)
3. Intraveneus: in een ader (i.v.)
4. Intradermaal/intracutaan: in de huid
5. Intraperitoneaal: in de buikholte
6. Intra-articulair: in een gewrichtsholte
7. Epiduraal: in de epidurale ruimte (rond ruggenmerg)


Intra-articulaire injectie
 Bijv. pijnstillende/ontstekingsremmende medicatie in een gewricht


Toedieningswijzen: welke kies je?
Afhankelijk van:
1. Diersoort (bijv. dierentuindieren)
2. Individuele patiënt (bijv. leverprobleem)
3. Gezondheidstoestand (bijv. in levensgevaar of niet)
 (Bijv. uitgedroogde kat)
4. Snelheid van werking
 Is die uitgedroogde kat bijna shock (dan i.v.), of volstaat
subcutaan infuus
5. Oorzaak van de ziekte
6. Diergeneesmiddel

,  Wat staat er op de bijsluiter? Bijv. i.m. is pijnlijk
7. Hoeveelheid medicijn
8. Aantal patiënten
9. Praktisch uit te voeren?


Meegeven van medicijnen
1. Juiste medicijn
 Namen lijken soms op elkaar
 De juiste verpakking: de juiste concentratie/passend bij gewicht
of diersoort
2. Juiste dosering
 Eenheden, bijv. mg of ml
 Toedieningsfrequentie, bijv. 2dd, 3dd
 Hoeveelheid die meegegeven moet worden bijv. heel doosje, of 1
strip
3. Houdbaarheid
 Uiterste houdbaarheidsdatum: nog niet verlopen
 Bewaaromstandigheden, vertel dit aan de klant


Bijwerkingen en complicaties
Bijwerkingen
 Lees de bijsluiter
 Veel bijwerkingen komen sporadisch voor
 Kennis van veelvoorkomende bijwerkingen
Gevoeligheid/contra-indicaties
 Diersoort
 Ras
 Gezondheid
Reactie op injectie
 Ontsteking
 Spuitplek


Bijsluiters
 FIDIN= Fabrikanten Importeurs Diergeneesmiddelen Nederland
 Repertorium.fidin.nl
 Verzameling bijsluiters, alleen van gezelschapdieren
 Diergeneesmiddelen.info