Samenvatting ANW H5 P1 Ziekte en Gezondheid
§1 Inleiding
5 natuurwetenschappen
- Natuurkunde, physics
- Scheikunde, chimeía
- Biologie, biologica
- Sterrenkunde, astronomía
- Aardwetenschappen, terra Sciences
Isaac Newton → Natuurkundige
Charles Darwin → Biologie, geologie, natuurlijke historie
Albert Einstein → natuurkundige
Galileo Galilei _ natuurkundige, astronoom (wiskundige, filosoof)
Antoine Laurent Lavoisier → Scheikundige
Charles Lyell → (advocaat) geoloog, paleontoloog
3 belangrijke gemeenschappelijke kenmerken van de natuurwetenschappen
- Alle natuurwetenschappen onderzoeken natuur
- dezelfde onderzoeksstappen
- Het proberen van verschijnselen in de wereld te verklaren
De 5 ANW vragen
1. Hoe ontstaat natuurwetenschappelijke kennis?
2. Hoe pas je natuurwetenschappelijke kennis toe?
3. Hoe beïnvloeden natuurwetenschap en techniek en samenleving elkaar?
4. Hoe weet je wat waar is?
5. Mag alles wat kan? Hoe bepaal je jouw standpunt?
Natuurlijke wetenschappelijke methode
De manier waarop dingen onderzocht worden is altijd gelijk.
Onderzoeksstappen: (Bijzondere waarneming) → Onderzoeksvraag/doelstelling →
Hypothese → Werkwijze → Resultaten → Conclusie → Discussie
§2 De reguliere, westerse geneeskunde
Wat is gezondheid?
Van Dale: ‘Het gezond - zijn: Gezondheid! Gezegd bij het proosten, als iemand niest enz.
WHO (World Health Organisation): ‘Gezondheid is een toestand van volledige
lichamelijke, geestelijke en maatschappelijke welzijn en niet slecht de afwezigheid van
ziekte of andere lichamelijke gebreken’.
‘Gezondheid is het vermogen zich aan te passen en een eigen regie te voeren, in het licht
van fysieke, emotionele en sociale uitdagingen van het leven’.
Wat is het verschil tussen de nieuwe en de oude definitie?
De oude definitie is gemaakt net na de ontdekking van antibiotica. Onderzoekers
hoopten en dachten destijds dat ze elke ziekte tegen konden gaan, maar tegenwoordig
weten we beter. Vandaag de dag kijken mensen anders tegen de gezondheid aan.
Volgens de oude definitie is niemand gezond. En volgens de nieuwe definitie kijken we
meer naar de positieve kant zoals mensen die gewoon een normaal leven kunnen lijden
1
, met een lichamelijk gebruik zoals een wratje. De nieuwe definitie wordt ook wel de
positieve gezondheid genoemd.
Concept positieve Gezondheid
Lichaamsfuncties Mentale functies & Spirituele/ Kwaliteit van Sociale Dagelijks
beleving (denken) existentiële leven maatschappelijke functioneren
dimensie participatie
*Medische feiten * cognitief functioneren *zingeving/ *Kwaliteit van *Sociale en *Basis ADL
*Medische *Emotionele toestand meaningfulness leven/welbevinde communicatieve *instrumentele
waarnemingen *Eigenwaarde/ *Doelen/idealen n vaardigheden ADL
*Fysiek zelfrespect nastreven *Geluk beleven *Betekenisvolle *Werkvermogen
functioneren *Gevoel controle te *Toekomstperspecti *Genieten relaties *Health literacy
*Klacht en pijn hebben/ manageability ef *Ervaren *Sociale contacten
*Energie *Zelfmanagement en * Acceptatie gezondheid * Geaccepteerd
eigen religie *Lekker in je vel worden
*Veerkracht resilience zitten *Maatschappelijke
*Soc *Levenslust betrokkenheid
*Balans *Betekenisvol werk
Specialisten:
- Cardioloog: Hartspecialist
- Oncoloog: Gespecialiseerd in tumoren
- KNO-arts: Keel, neus en oor arts
- Internist: Inwendige ziektes
- Dermatoloog: Huidziektes
- Neonatoloog: Zorg voor zieke of te vroeg geboren baby’s (pas geboren)
- Gynaecoloog: Vrouwenziektes
- Radioloog: röntgen foto’s/nucliare geneeskunde
Paramedische beroepen:
- Fysiotherapeut: Revalidatie van onder andere blessures.
- Diëtist: Helpt met de juiste voeding.
- Verpleegkundige: Verplegen in het ziekenhuis.
- Logopedist: Oefenen met de spraak, uitspraak.
- Ergotherapeut: Revalidatie arts/helpt mensen zelfstandig worden
- Podoloog: Voeten arts
Psychosomatische ziekte: Wisselwerking tussen de lichamelijke en de geestelijke
gezondheid.
Psychosomatische ziekten zijn modegevoelig. Oftewel als de medische kennis toeneemt
en er meer aandacht voor een bepaalde ziekte komt bijvoorbeeld chronisch
vermoeidheidssyndroom dan zal het aantal lijders toenemen. Het aantal mensen dat
deze ziekte zal ervaren.
Psychosomatisch wil zeggen dat het om een ziekte van het lichaam gaat die veroorzaakt
wordt door een geestelijk lijden of het omgekeerde.
Psycho: geest
Soma: lichaam
Als je geestelijk ziek bent wordt je behandeld door een psycholoog of psychiater.
Psychiater: Is echt een arts en mag dus ook medicijnen voorschrijven.
2
§1 Inleiding
5 natuurwetenschappen
- Natuurkunde, physics
- Scheikunde, chimeía
- Biologie, biologica
- Sterrenkunde, astronomía
- Aardwetenschappen, terra Sciences
Isaac Newton → Natuurkundige
Charles Darwin → Biologie, geologie, natuurlijke historie
Albert Einstein → natuurkundige
Galileo Galilei _ natuurkundige, astronoom (wiskundige, filosoof)
Antoine Laurent Lavoisier → Scheikundige
Charles Lyell → (advocaat) geoloog, paleontoloog
3 belangrijke gemeenschappelijke kenmerken van de natuurwetenschappen
- Alle natuurwetenschappen onderzoeken natuur
- dezelfde onderzoeksstappen
- Het proberen van verschijnselen in de wereld te verklaren
De 5 ANW vragen
1. Hoe ontstaat natuurwetenschappelijke kennis?
2. Hoe pas je natuurwetenschappelijke kennis toe?
3. Hoe beïnvloeden natuurwetenschap en techniek en samenleving elkaar?
4. Hoe weet je wat waar is?
5. Mag alles wat kan? Hoe bepaal je jouw standpunt?
Natuurlijke wetenschappelijke methode
De manier waarop dingen onderzocht worden is altijd gelijk.
Onderzoeksstappen: (Bijzondere waarneming) → Onderzoeksvraag/doelstelling →
Hypothese → Werkwijze → Resultaten → Conclusie → Discussie
§2 De reguliere, westerse geneeskunde
Wat is gezondheid?
Van Dale: ‘Het gezond - zijn: Gezondheid! Gezegd bij het proosten, als iemand niest enz.
WHO (World Health Organisation): ‘Gezondheid is een toestand van volledige
lichamelijke, geestelijke en maatschappelijke welzijn en niet slecht de afwezigheid van
ziekte of andere lichamelijke gebreken’.
‘Gezondheid is het vermogen zich aan te passen en een eigen regie te voeren, in het licht
van fysieke, emotionele en sociale uitdagingen van het leven’.
Wat is het verschil tussen de nieuwe en de oude definitie?
De oude definitie is gemaakt net na de ontdekking van antibiotica. Onderzoekers
hoopten en dachten destijds dat ze elke ziekte tegen konden gaan, maar tegenwoordig
weten we beter. Vandaag de dag kijken mensen anders tegen de gezondheid aan.
Volgens de oude definitie is niemand gezond. En volgens de nieuwe definitie kijken we
meer naar de positieve kant zoals mensen die gewoon een normaal leven kunnen lijden
1
, met een lichamelijk gebruik zoals een wratje. De nieuwe definitie wordt ook wel de
positieve gezondheid genoemd.
Concept positieve Gezondheid
Lichaamsfuncties Mentale functies & Spirituele/ Kwaliteit van Sociale Dagelijks
beleving (denken) existentiële leven maatschappelijke functioneren
dimensie participatie
*Medische feiten * cognitief functioneren *zingeving/ *Kwaliteit van *Sociale en *Basis ADL
*Medische *Emotionele toestand meaningfulness leven/welbevinde communicatieve *instrumentele
waarnemingen *Eigenwaarde/ *Doelen/idealen n vaardigheden ADL
*Fysiek zelfrespect nastreven *Geluk beleven *Betekenisvolle *Werkvermogen
functioneren *Gevoel controle te *Toekomstperspecti *Genieten relaties *Health literacy
*Klacht en pijn hebben/ manageability ef *Ervaren *Sociale contacten
*Energie *Zelfmanagement en * Acceptatie gezondheid * Geaccepteerd
eigen religie *Lekker in je vel worden
*Veerkracht resilience zitten *Maatschappelijke
*Soc *Levenslust betrokkenheid
*Balans *Betekenisvol werk
Specialisten:
- Cardioloog: Hartspecialist
- Oncoloog: Gespecialiseerd in tumoren
- KNO-arts: Keel, neus en oor arts
- Internist: Inwendige ziektes
- Dermatoloog: Huidziektes
- Neonatoloog: Zorg voor zieke of te vroeg geboren baby’s (pas geboren)
- Gynaecoloog: Vrouwenziektes
- Radioloog: röntgen foto’s/nucliare geneeskunde
Paramedische beroepen:
- Fysiotherapeut: Revalidatie van onder andere blessures.
- Diëtist: Helpt met de juiste voeding.
- Verpleegkundige: Verplegen in het ziekenhuis.
- Logopedist: Oefenen met de spraak, uitspraak.
- Ergotherapeut: Revalidatie arts/helpt mensen zelfstandig worden
- Podoloog: Voeten arts
Psychosomatische ziekte: Wisselwerking tussen de lichamelijke en de geestelijke
gezondheid.
Psychosomatische ziekten zijn modegevoelig. Oftewel als de medische kennis toeneemt
en er meer aandacht voor een bepaalde ziekte komt bijvoorbeeld chronisch
vermoeidheidssyndroom dan zal het aantal lijders toenemen. Het aantal mensen dat
deze ziekte zal ervaren.
Psychosomatisch wil zeggen dat het om een ziekte van het lichaam gaat die veroorzaakt
wordt door een geestelijk lijden of het omgekeerde.
Psycho: geest
Soma: lichaam
Als je geestelijk ziek bent wordt je behandeld door een psycholoog of psychiater.
Psychiater: Is echt een arts en mag dus ook medicijnen voorschrijven.
2
