26 Afwijkingen aan de venen: flebologie
Flebologie= specialisme dat zich bezighoudt met anatomie, fysiologie, pathologie, diagnostiek en
therapie van afwijkingen van de aderen
Anatomie
Arteriële systeem(slagaderen) zorgt voor: aanvoer van bloed naar de weefsels
Veneuze systeem(aderen) zorgt voor: afvoer van bloed naar het hart
Capillaire systeem(haarvaatjes) zorgt voor: uitwisseling zuurstof, vocht en voedingsstoffen met de
weefsels
Benen veneuze systeem:
- Oppervlakkig (extrafasciaal, buiten de spierfascie gelegen)
o Functie: voert bloed uit de huid en het onderhuidse weefsel af
o Bestaat uit: zeer groot aantal kleine aderen, die het been als een net omsluiten
Verzamelt in:
Vena saphena magna (VSM)
o Ligging: binnenkant enkel aan mediale zijde van het been
naar de lies
o Mondt uit in: vena femoralis
o Belangrijkste zijtak:
venae accessoriae (medialis, lateralis) op het
bovenbeen
venae arcuatae (anterior, posterior) op het
onderbeen
Vena saphena parva (VSP)
o Ligging: laterale zijde van de enkel via de achterzijde van het
onderbeen naar de knieholte
o Mondt uit in: VSP crosse; vena poplitea
- Diep (subfasciaal, onder de spierfascie gelegen)
o Ligging: in de spieren van het been
o Functie: bescherming, spieren, functionaliteit veneuze stelsel
- Verbinding oppervlakkig en diep: venae perforantes
Kenmerk beenvenen:
- Kleppen
o Bestaat uit: intimaplooien
o Functie: bloed slechts in één richting kan stromen
Oppervlakkig en diepe systeem richting het hart
Venae perforantes buiten(oppervlakkig) naar binnen(diep)
Zie afbeeldingen pagina 385
, Fysiologie
Veneuze bloed door zwaartekracht omhoog getransporteerd door:
1. Spierpomp
2. Vis a tergo (drukverval tussen de capillairen en het rechter atrium
3. Vis a fronte (zuigkracht van het rechter atrium onder invloed van de ademhaling)
4. Venenwandtonus
Varices
Varices(spataderen, varix)= uitgezette en meestal gekronkelde venen aan de benen met insufficiënte
kleppen en een retrograde bloedstroom(reflux)
Soorten:
- Stamvarices
o = spataderen van VSM en VSP
- Zijtakvarices
o = spataderen van de zijtakken van de VSM
- Reticulaire
o = geen spataderen. Blauw doorschemerende venen in een netvormig patroon
- Bezemrijsvarices
o = geen spataderen. Intracutaan gelegen teleangiëctasieën. Diamete 1 mm of minder.
Klachten:
- Pijnlijk, loom, zwaar gevoel in de benen
- Krampen en rusteloze benen (restless legs)
- Bezemrijsvarices; jeuk of pijn, bloeden gemakkelijk
Complicaties:
- Tromboflebitis (zelden)
- Acute varixbloeding
Ontstaan: zonder duidelijke onderliggende ziekte
Risicofactoren:
- Vrouwen
- Twee of meer zwangerschappen
- Obesitas
- Genetische aanleg
- Obstipatie
- Gebrek lichamelijke activiteit
- Langdurig staan
Ontstaan secundaire varices: gevolg van een ziekte (DVT)
Diagnose: Duplexonderzoek (=meten stroomsnelheid bloed in de vaten, vaten worden zichtbaar
gemaakt, stroomrichting en stroomsnelheid wordt weergegeven)