PBAN06, Samenvatting toetsweek 2
Motoren en transmissie
Verbrandingsmotoren
- 4-slag mengselmotor: voor een motorfiets.
- Dieselmotor: voor bijvoorbeeld een hakselaar of een scheepsdiesel
- 2-slag mengselmotor: voor een kettingzaag
- Wankelmotor
Tweeslagmotor: principe
Carburateur: mengt lucht en benzine
1. Brandstof met lucht wordt aangezogen.
2. Bougie geeft vonk: brandstof ontbrandt en de zuiger gaat naar beneden.
3. Zuiger sluit de inlaatpoort af. Uitlaatgassen gaan via de uitlaat weg.
4. Via de spoelpoort komt brandstof boven de zuiger en vervangt de uitlaatgassen
Arbeidsslag: de ontbranding, dit gebeurt bij stap 2. De krukas doet 2 slagen tot de
arbeidsslag, daarom heet het een tweeslagmotor.
Een tweeslagmotor kan erg vervuilend zijn, want er is olie bij de brandstof gevoegd. Dit zorgt
ervoor dat de olie ook vrijkomt bij de verbanding.
Vierslagmotor: principe
1. Klep gaat open, lucht/brandstof naar binnen.
2. Klep gaat dicht. Drijfstang gaat omhoog, mengsel wordt samengeperst.
3. Kleppen dicht, vonk door bougie.
4. Uitlaatkleppen gaan open: uitlaatgassen gaan weg
A. inlaatklep K. bougie
B. kleppendeksel L. uitlaatpoort
C. inlaatpoort M. zuiger
D. cilinderkop N. drijfstang
E. koelvloeistof O. pistoolpen
F. motorhuis/motorblok P. krukas
G. carter
H. olie
I. nokkenas
J. uitlaatklep
Vierslag dieselmotor
,Het aanzuigen van de lucht zorgt voor zelfontbranding. De ingespoten diesel heeft een hoge
temperatuur aan het einde van de compressieslag. In deze motor heb je geen bougie.
1. Lucht wordt aangezogen, de klep gaat open.
2. Compressieslag, zuiger gaat omhoog en de kleppen gaan dicht.
3. De brandstof wordt ingespoten, hierna komt er een zelfontbranding.
4. Uitlaatgassen komen eruit.
1. inlaatslag
2. compressieslag
3. arbeidsslag
4. uitlaatslag
Voordelen 2- en 4 slagmotor
2- slagmotor:
- Op de kop houden is mogelijk
- Minder draaiende delen
4-slagmotor:
- Rustige motor
- Meer in de markt
- Meer cilinders
- Geen olie in de uitlaat
Nokkenas
De nokkenas drukt kleppen dicht of open.
- De inlaatklep is dunner en heeft een grotere klep. Minder bestand tegen warmte.
- De uitlaatklep is dikker en heeft een kleinere klep. Meer bestand tegen warmte.
- De inlaatklep is groter, omdat er dan meer lucht naar binnen kan komen. Bij de
uitlaatklep is dit minder nodig.
Tandwielen
Het nokkenas tandwiel is groter dan het krukas tandwiel, dit zorgt ervoor dat er een
vertraging is.
Aandrijving bovenliggende nokkenas
Deze aandrijving gaat door een riem (distributieriem). Het nadeel hiervan is dat je deze riem
vaak moet vervangen. De distributieriem wordt gespannen door een spanrol.
De bovenliggende nokkenas kan ook aangedreven worden door een ketting. Het kost wel
meer kracht om de nokkenas aan te sturen en het rammelt meer. De ketting hoeft niet
vervangen te worden en houden het beter vol.
Compressieverhouding
Compressieverhouding = Vh + Vc
Vc
Vh = de hoogte die de zuiger aflegt.
Vc = compressieruimte
Compressieverhouding:
- Ottomotor tot 10.1
- Dieselmotor tot 20.1
Door een hoge compressieverhouding is er een grotere kans op pingelen.
Arbeidsdiagram
- Meerdere cilinders, verschillende slagen.
- Het aantal graden van de krukas geeft weer wanneer de arbeidsslag is.
o Minder rustiger
De cilinder naast de distributieriem is de eerste, hier begin je te tellen.
Toerental en vermogen
Stijgingsfactor = % draaimoment stijging
% toerental daling
, De stijgingsfactor zit tussen 0 en 2.
Lijnmotor
Alle cilinders zitten naast elkaar
V-Motor
Bij een V-Motor zitten de cilinders in een V-norm naast elkaar.
Boxermotor
Alle cilinders gaan heen en weer alsof ze aan het boksen zijn.
Stermotor
De cilinders zitten in een stervorm naast elkaar.
Turbo werking
Bij de turbo werking zit er meer uitlaat in de zuiger, dus er is meer zuurstof, meer druk en
meer compressie. Dit zorgt voor meer pk’s, dus een hogere stijgingsfactor. Teveel turbo
werking overdruk.
Rendement van een motor
Warmte is een vorm van energie die naar buiten gaat via de uitlaat.
- 25%; effectief vermogen
- 5%: wrijving en stralingsverlies
- 30%: koelwaterverlies
- 40%: uitlaatgassenverlies
Brandstofverbruik
Hoe hoger het toerental, des te meer brandstofverbruik. Maar als het toerental te laag is, heb
je ook te maken met meer brandstofverbruik.
Turbo intercooling
Warme lucht zet uit, koele lucht krimpt, dus meer lucht, meer zuurstof, betere verbranding,
meer druk, meer pk’s en het is koeler in de motor.
Waste-gate
De waste-gate zorgt ervoor dat er niet een te hoge druk komt.
Common-rail brandstofinspuiting
- De drukopbouw wordt geregeld door het motormanagement (aparte hogedrukpomp).
- Het injectiemoment wordt geregeld door het motormanagement.
Common-rail is stiller en efficiënter. Dit systeem is erg gevoelig, vooral voor brandstof.
Voordelen:
- Meer pk’s
Motoren en transmissie
Verbrandingsmotoren
- 4-slag mengselmotor: voor een motorfiets.
- Dieselmotor: voor bijvoorbeeld een hakselaar of een scheepsdiesel
- 2-slag mengselmotor: voor een kettingzaag
- Wankelmotor
Tweeslagmotor: principe
Carburateur: mengt lucht en benzine
1. Brandstof met lucht wordt aangezogen.
2. Bougie geeft vonk: brandstof ontbrandt en de zuiger gaat naar beneden.
3. Zuiger sluit de inlaatpoort af. Uitlaatgassen gaan via de uitlaat weg.
4. Via de spoelpoort komt brandstof boven de zuiger en vervangt de uitlaatgassen
Arbeidsslag: de ontbranding, dit gebeurt bij stap 2. De krukas doet 2 slagen tot de
arbeidsslag, daarom heet het een tweeslagmotor.
Een tweeslagmotor kan erg vervuilend zijn, want er is olie bij de brandstof gevoegd. Dit zorgt
ervoor dat de olie ook vrijkomt bij de verbanding.
Vierslagmotor: principe
1. Klep gaat open, lucht/brandstof naar binnen.
2. Klep gaat dicht. Drijfstang gaat omhoog, mengsel wordt samengeperst.
3. Kleppen dicht, vonk door bougie.
4. Uitlaatkleppen gaan open: uitlaatgassen gaan weg
A. inlaatklep K. bougie
B. kleppendeksel L. uitlaatpoort
C. inlaatpoort M. zuiger
D. cilinderkop N. drijfstang
E. koelvloeistof O. pistoolpen
F. motorhuis/motorblok P. krukas
G. carter
H. olie
I. nokkenas
J. uitlaatklep
Vierslag dieselmotor
,Het aanzuigen van de lucht zorgt voor zelfontbranding. De ingespoten diesel heeft een hoge
temperatuur aan het einde van de compressieslag. In deze motor heb je geen bougie.
1. Lucht wordt aangezogen, de klep gaat open.
2. Compressieslag, zuiger gaat omhoog en de kleppen gaan dicht.
3. De brandstof wordt ingespoten, hierna komt er een zelfontbranding.
4. Uitlaatgassen komen eruit.
1. inlaatslag
2. compressieslag
3. arbeidsslag
4. uitlaatslag
Voordelen 2- en 4 slagmotor
2- slagmotor:
- Op de kop houden is mogelijk
- Minder draaiende delen
4-slagmotor:
- Rustige motor
- Meer in de markt
- Meer cilinders
- Geen olie in de uitlaat
Nokkenas
De nokkenas drukt kleppen dicht of open.
- De inlaatklep is dunner en heeft een grotere klep. Minder bestand tegen warmte.
- De uitlaatklep is dikker en heeft een kleinere klep. Meer bestand tegen warmte.
- De inlaatklep is groter, omdat er dan meer lucht naar binnen kan komen. Bij de
uitlaatklep is dit minder nodig.
Tandwielen
Het nokkenas tandwiel is groter dan het krukas tandwiel, dit zorgt ervoor dat er een
vertraging is.
Aandrijving bovenliggende nokkenas
Deze aandrijving gaat door een riem (distributieriem). Het nadeel hiervan is dat je deze riem
vaak moet vervangen. De distributieriem wordt gespannen door een spanrol.
De bovenliggende nokkenas kan ook aangedreven worden door een ketting. Het kost wel
meer kracht om de nokkenas aan te sturen en het rammelt meer. De ketting hoeft niet
vervangen te worden en houden het beter vol.
Compressieverhouding
Compressieverhouding = Vh + Vc
Vc
Vh = de hoogte die de zuiger aflegt.
Vc = compressieruimte
Compressieverhouding:
- Ottomotor tot 10.1
- Dieselmotor tot 20.1
Door een hoge compressieverhouding is er een grotere kans op pingelen.
Arbeidsdiagram
- Meerdere cilinders, verschillende slagen.
- Het aantal graden van de krukas geeft weer wanneer de arbeidsslag is.
o Minder rustiger
De cilinder naast de distributieriem is de eerste, hier begin je te tellen.
Toerental en vermogen
Stijgingsfactor = % draaimoment stijging
% toerental daling
, De stijgingsfactor zit tussen 0 en 2.
Lijnmotor
Alle cilinders zitten naast elkaar
V-Motor
Bij een V-Motor zitten de cilinders in een V-norm naast elkaar.
Boxermotor
Alle cilinders gaan heen en weer alsof ze aan het boksen zijn.
Stermotor
De cilinders zitten in een stervorm naast elkaar.
Turbo werking
Bij de turbo werking zit er meer uitlaat in de zuiger, dus er is meer zuurstof, meer druk en
meer compressie. Dit zorgt voor meer pk’s, dus een hogere stijgingsfactor. Teveel turbo
werking overdruk.
Rendement van een motor
Warmte is een vorm van energie die naar buiten gaat via de uitlaat.
- 25%; effectief vermogen
- 5%: wrijving en stralingsverlies
- 30%: koelwaterverlies
- 40%: uitlaatgassenverlies
Brandstofverbruik
Hoe hoger het toerental, des te meer brandstofverbruik. Maar als het toerental te laag is, heb
je ook te maken met meer brandstofverbruik.
Turbo intercooling
Warme lucht zet uit, koele lucht krimpt, dus meer lucht, meer zuurstof, betere verbranding,
meer druk, meer pk’s en het is koeler in de motor.
Waste-gate
De waste-gate zorgt ervoor dat er niet een te hoge druk komt.
Common-rail brandstofinspuiting
- De drukopbouw wordt geregeld door het motormanagement (aparte hogedrukpomp).
- Het injectiemoment wordt geregeld door het motormanagement.
Common-rail is stiller en efficiënter. Dit systeem is erg gevoelig, vooral voor brandstof.
Voordelen:
- Meer pk’s
